Uitspraak · Vreemdelingenrecht
Rechtbank Den Haag, 17 november 2026 – bewaring, kennisgeving
ECLI:NL:RBDHA:2026:34238Zaaknummer NL26.66773
- Instantie
- Rechtbank Den Haag
- Datum uitspraak
- 17 november 2026
- Publicatiedatum
- 19 november 2026
- Zaaknummer
- NL26.66773
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudig
- Uitkomst
- Beroep ongegrond
- Hoofdwetsartikel
- Artikel 50 Vw
- Zittingsplaats
- Utrecht
- Soort
- Uitspraak
Inhoudsindicatie
bewaring, kennisgeving, art. 59 lid 1a Vw, grondslag ophouding, lichter middel, voortvarendheid, ongegrond
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af;
- veroordeelt de minister tot betaling van € 1.868,- aan proceskosten aan eiser.
Deze uitspraak is gedaan door mr. S.T. Könning, rechter, in aanwezigheid van
mr. M. Stehouwer, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
17 november 2026
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.
Volledige tekst
Inhoud van de uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Zittingsplaats Utrecht
Bestuursrecht
zaaknummer: NL26.66773
uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
[eiser] , eiser
V-nummer: [V-nummer] ,
(gemachtigde: mr. J.W.J. van den Broek),
en
de minister van Asiel en Migratie, de minister
(gemachtigde: mr. J.A.A. Willems).
Samenvatting
1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vreemdelingenwet 2000. Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.[_b190c561-24a6-4a58-87d1-42960fa7ab60]
De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. De minister hoefde niet te kiezen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.
In deze uitspraak gebruikt de rechtbank de volgende afkortingen voor de wet- en regelgeving:
- Vw: Vreemdelingenwet 2000
- Vb: Vreemdelingenbesluit 2000
Procesverloop
2. Met het bestreden besluit van 3 november 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. De minister heeft de rechtbank daarvan in kennis gesteld.
Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.[_3ddd726a-7260-47ad-9999-e3584ad29c88]
De rechtbank heeft het beroep op 12 november 2026 met behulp van een beeldverbinding op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser, E. Wójcicka als tolk en de gemachtigde van de minister.
Beoordeling door de rechtbank
Toetsingskader
3. De minister kan als het belang van de openbare orde of de nationale veiligheid dat vordert, de vreemdeling die geen rechtmatig verblijf heeft in vreemdelingenbewaring stellen.[_2a3183c4-0fb4-4cf3-bca1-a327e5ca070c] De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring.[_654ebc5a-3049-4e15-811f-99e3367d2aa0] Deze vreemdeling kan in vreemdelingenbewaring worden gesteld op grond dat het belang van de openbare orde of nationale veiligheid zulks vordert, indien a) een onderduikrisico bestaat, of b) de vreemdeling de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.[_749849f7-5fd2-4eba-8e81-d18ae0ff032b] De maatregel kan alleen worden opgelegd wegens het bestaan van een onderduikrisico, indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb zich voordoen.[_0e46ecb7-8853-493c-a125-756c75d7f8d5]
Is de (grondslag voor) ophouding rechtmatig?
4. Eiser voert aan dat de ophouding onrechtmatig is omdat de verkeerde grondslag is gebruikt. Er dient daarom een belangenafweging te volgen, die volgens eiser in zijn voordeel moet uitvallen.
De rechtbank stelt vast dat in het proces verbaal van ophouding (M105-A) staat dat eiser is opgehouden op grond van artikel 50, derde lid, van de Vw, terwijl sinds de wetswijziging van 16 oktober 2026 artikel 50, tweede lid, aanhef en onder b, van de Vw de juiste grondslag is. Daarmee kleeft er een gebrek aan het voortraject.
Naar het oordeel van de rechtbank weegt de ernst van het gebrek echter niet op tegen de belangen die met de maatregel van bewaring gediend zijn. Het gaat om een gebrek van geringe aard. Niet is gebleken dat eiser door het gebruik van de onjuiste grondslag op enige wijze is benadeeld. Verder weegt de rechtbank mee dat de maatregel van bewaring, zoals hierna wordt overwogen, rechtmatig is en dat sprake is van een risico op onderduiken. De ernst van het gebrek in het voortraject weegt daarom niet op tegen de belangen die met de maatregel van bewaring zijn gediend. Het gebrek leidt dus niet tot onrechtmatigheid van de maatregel van bewaring.
De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring
5. De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In deze maatregel staat dat de openbare orde de maatregel vordert, omdat het onderduikrisico bestaat en eiser de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.
In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:
b. eerder een besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht de Europese Unie dan wel Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;p. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb heeft gehouden;r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.
De rechtbank stelt vast dat eiser de in de maatregel van vreemdelingenbewaring opgenomen gronden inhoudelijk niet heeft betwist en zich heeft gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank. De rechtbank is van oordeel dat de gronden, bezien in samenhang met de daarop in de maatregel gegeven toelichting, voldoende zijn om de maatregel te dragen en het bestaan van een risico op onderduiken te onderbouwen.
Had de minister moeten volstaan met een lichter middel?
6. Eiser voert aan dat de minister had moeten volstaan met een lichter middel. Hij stelt dat hij vanaf het begin heeft meegewerkt, contact heeft gezocht met de Poolse ambassade en naar Polen wil terugkeren.
De rechtbank is van oordeel dat de minister voldoende heeft gemotiveerd waarom niet met een lichter middel kon worden volstaan. Uit de gronden van de maatregel en de daarop gegeven toelichting volgt dat sprake is van een risico op onderduiken. Daarbij heeft de minister onder meer betrokken dat eiser niet over een geldig reisdocument of over voldoende middelen van bestaan beschikt. Eiser weet al sinds 16 februari 2026 dat zijn verblijfsrecht was ingetrokken en dat hij Nederland binnen vier weken moest verlaten. Dat hij dit niet heeft gedaan, blijkt ook uit het feit dat eiser sindsdien diverse malen met de politie in contact is gekomen vanwege overlast. Dat eiser nu hij in bewaring zit, zegt bereid te zijn zelfstandig naar Polen terug te keren, wekt daarom onvoldoende vertrouwen dat hij daartoe uit eigen beweging ook zal overgaan. Om die reden kan niet met een lichter middel worden volstaan. De beroepsgrond slaagt niet.
Handelt de minister voldoende voortvarend?
7. Eiser voert aan dat de minister onvoldoende voortvarend aan zijn verwijdering werkt. Eiser wijst erop dat hij zelf heeft aangegeven zo snel mogelijk naar Polen te willen terugkeren en dat hij zelf contact heeft gezocht met de Poolse ambassade.
De rechtbank is van oordeel dat de minister voldoende voortvarend aan de verwijdering van eiser heeft gewerkt. De minister heeft op 5 november 2026 het Openbaar Minister om toestemming gevraagd voor de uitzetting. Op 9 november 2026 heeft een vertrekgesprek plaatsgevonden. Een dag later heeft de minister een T&O-aanvraag ingediend en hebben de Poolse autoriteiten ingestemd met de overname. Op 11 november 2026 heeft de minister een vlucht geboekt. Het vertrekgesprek heeft dus in de eerste week plaatsgevonden en in de dagen daarna bleef de minister actief werken aan de terugkeer van eiser. Dat eiser zelf contact heeft gezocht met de Poolse ambassade en heeft verklaard te willen terugkeren, maakt niet dat de minister sneller had moeten handelen. Gelet hierop, mede in het licht van de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) van 14 oktober 2026,[_d49d39e0-ffcc-4f2c-9185-dcefb5b8b7bc] is de rechtbank van oordeel dat de minister onder de gegeven omstandigheden voldoende voortvarend heeft gehandeld. De beroepsgrond slaagt niet.
Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?
8. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.
Conclusie en gevolgen
9. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen.
De rechtbank veroordeelt verweerder in de door eiser gemaakte proceskosten, gelet op het gebrek in de ophouding. Deze vergoeding bedraagt € 1.868,- omdat de gemachtigde van eiser geacht wordt beroep te hebben ingesteld en aan de zitting heeft deelgenomen. Verder zijn er geen kosten gemaakt die vergoed kunnen worden.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af;
- veroordeelt de minister tot betaling van € 1.868,- aan proceskosten aan eiser.
Deze uitspraak is gedaan door mr. S.T. Könning, rechter, in aanwezigheid van
mr. M. Stehouwer, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
17 november 2026
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.
Voetnoten
- Op grond van artikel 106 van de Vw kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
- Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw.
- Dit volgt uit artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw.
- Dit volgt uit artikel 59c van de Vw.
- Dit volgt uit artikel 5.5 van het Vb.
- Dit volgt uit artikel 5.6, eerste lid, van het Vb.
- ECLI:NL:RVS:2026:6017.
Wetsartikelen in deze uitspraak
Deze uitspraak verwijst naar
Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.