Uitspraak uitgelegd
Schadevergoeding in hoger beroep: hogere maatregel naast beperkte vordering
Een te algemeen omschreven schadepost kan in hoger beroep niet zonder meer worden ingevuld met nieuwe bedragen. Toch leidt dat in dit arrest niet tot het geheel wegvallen van aanvullende vergoeding. Het hof Den Haag legt op 5 november 2026 ten behoeve van de ouders van een minderjarig slachtoffer afzonderlijke schadevergoedingsmaatregelen op die hoger zijn dan de toegewezen civiele vorderingen.
- Primaire bron
- ECLI:NL:GHDHA:2026:3178
- Instantie
- Gerechtshof Den Haag
- Uitspraakdatum
- 2026-11-05
- Publicatie bron
- 2026-11-05
In het kort
- Het hof behandelt de latere invulling van de algemene post “nader te onderbouwen schade” als een verboden verhoging in hoger beroep.
- De civiele vorderingen worden toegewezen tot € 1.788,29 voor de moeder en € 1.365 voor de vader.
- De afzonderlijke schadevergoedingsmaatregelen zijn hoger: € 6.788,29 en € 2.430, met de bepaalde wettelijke rente en zonder dubbele betaling voor overlap.
- Mantelzorg en bepaalde kosten voor het kind komen voor vergoeding in aanmerking; eigen schade van ouders wordt afzonderlijk beoordeeld.
- De gevangenisstraf bedraagt opnieuw 36 maanden, waarvan zes voorwaardelijk met drie jaar proeftijd.
Waarom deze zaak belangrijk is
De praktische betekenis ligt in het verschil tussen de grenzen van de vordering in hoger beroep en een afzonderlijke schadevergoedingsmaatregel. Alleen lezen welk bedrag op de civiele vordering wordt toegewezen, geeft in deze zaak een onvolledig beeld van de betalingsverplichtingen. Daarnaast laat het arrest zien waarom een algemene reservering van € 5.000 nog geen concreet omschreven schadepost is.
Open schadepost van € 5.000 is geen vrije ruimte in appel
Beide ouders hadden in eerste aanleg ieder € 5.000 opgenomen als “nader te onderbouwen schade”, met een zeer algemene omschrijving van onbekende, toekomstige en nog niet onderbouwde materiële en immateriële schade. In hoger beroep wilden zij daar concrete aanvullende posten onder brengen. Het hof vindt dat deze omschrijving feitelijk slechts een pro-memoriepost is, ondanks het genoemde bedrag. Het behandelt de latere invulling daarom als een verboden verhoging onder artikel 421 lid 3 Sv. Dit oordeel gaat over deze onbepaalde verzamelpost; het arrest zegt niet dat iedere nadere toelichting op een al concreet gevorderde schadepost verboden is.
Bronpassages bij deze uitleg
Het hof is van oordeel dat door de algemene omschrijving bij de post “Nader te onderbouwen schade” deze post enkel van een pro memorie post verschilt, doordat er een (tot op zekere hoogte willekeurig) bedrag bij genoemd is.
Naar het oordeel van het hof dient de nadere invulling van de posten “nader te onderbouwen schade” te worden aangemerkt als een verhoging van de vordering ten opzichte van het in eerste aanleg gevorderde, hetgeen in strijd is met artikel 421 lid 3 Sv.
Het eerst in hoger beroep opgeven van een bedrag ter zake van een pro memorie post heeft te gelden als verhoging van het bedrag van de in eerste aanleg opgevoerde schadepost tengevolge waarvan de grenzen van de eerste vordering in strijd met art. 421, derde lid, Sv worden overschreden.
Afzonderlijke schadevergoedingsmaatregel valt hoger uit
De beperking van de vordering betekent hier niet dat alle aanvullende vergoeding vervalt. Het hof wijst op de civiele vordering van de moeder € 1.788,29 toe en op die van de vader € 1.365. Daarnaast legt het op grond van artikel 36f Sr betalingsverplichtingen aan de Staat op, ten behoeve van de ouders. De maatregel bedraagt voor de moeder in totaal € 6.788,29 en voor de vader € 2.430, naast de in het arrest bepaalde wettelijke rente. Het verschil bestaat uit aanvullende bedragen van respectievelijk € 5.000 en € 1.065, waarvoor het hof burgerrechtelijke aansprakelijkheid vaststelt. Dit is een afzonderlijke beslissing, geen automatische toewijzing van iedere buiten de appelgrens vallende post. Voor het overlappende bedrag hoeft niet tweemaal te worden betaald.
Bronpassages bij deze uitleg
Ook ziet het hof aanleiding om de schadevergoedingsmaatregel op te leggen voor het bedrag van € 5.000,00 nu de verdachte naar burgerlijk recht hiervoor aansprakelijk is jegens [benadeelde partij 2] .
Ook ziet het hof aanleiding om de schadevergoedingsmaatregel op te leggen voor een bedrag van € 1.065,00 nu de verdachte naar burgerlijk recht hiervoor aansprakelijk is jegens [benadeelde partij 1] .
Bepaalt dat indien en voor zover de verdachte aan een van beide betalingsverplichtingen heeft voldaan, de andere vervalt.
Mantelzorg en kosten voor het kind afzonderlijk beoordeeld
Binnen de oorspronkelijke vorderingen aanvaardt het hof onder meer kosten voor therapie en medicijnen van het kind, medische reis- en parkeerkosten en € 1.140 mantelzorg door de moeder. Het kind kon niet zelfstandig naar behandelaars; het hof ziet daarom voldoende verband tussen deze mantelzorgkosten en de bewezen feiten. Voor bepaalde eigen therapie-, medicatie- en inkomensschade van de ouders en hun eigen immateriële schade vindt het hof onvoldoende rechtstreeks verband. Die beoordeling moet worden onderscheiden van de aanvullende bedragen waarvoor het hof vervolgens wel een schadevergoedingsmaatregel oplegt. Reis- en parkeerkosten voor politie en Slachtofferhulp wijst het hof af omdat deze volgens het arrest met de opsporing samenhangen.
Bronpassages bij deze uitleg
Anders dan de rechtbank, ziet het hof wel voldoende rechtstreeks verband ten aanzien van de door de moeder gevorderde post mantelzorg (€ 1.140,00).
Onvoldoende is gebleken dat er sprake is van rechtstreekse schade zoals hiervoor bedoeld.
De kosten zijn gemaakt in het kader van de strafrechtelijke opsporing en zijn om die reden niet toewijsbaar.
Immateriële schade van de slachtoffers: verschillende onderbouwing
De twee minderjarige slachtoffers krijgen respectievelijk € 700 en € 9.500 immateriële schadevergoeding. Bij het slachtoffer van de poging tot aanranding acht het hof de nadelige gevolgen zo voor de hand liggend dat aanvullende concrete gegevens niet nodig zijn. Bij het andere slachtoffer noemt het hof juist overgelegde behandelverslagen van de psycholoog. Het arrest draagt dus niet de algemene conclusie dat medische onderbouwing bij zedenfeiten altijd overbodig is. De bedragen zijn aan dit dossier verbonden; zij vormen geen vast tarief.
Bronpassages bij deze uitleg
Onder meer blijkt dit uit de diverse behandelverslagen van de psycholoog, die bij de vordering zijn overgelegd.
De vordering ter zake van geleden immateriële schade leent zich - naar maatstaven van billijkheid - voor toewijzing tot het gevorderde bedrag
Opnieuw 36 maanden cel, waarvan zes voorwaardelijk
Het hof vernietigt het eerdere vonnis en doet opnieuw uitspraak. Het legt 36 maanden gevangenisstraf op, waarvan zes maanden voorwaardelijk met drie jaar proeftijd. Daarmee blijft de duur gelijk aan die bij de rechtbank en lager dan de eis van het OM. De ernst van de feiten, de jongvolwassen leeftijd, het blanco strafblad, de verminderde toerekenbaarheid en het belang van een spoedige klinische behandeling spelen samen een rol. De bijzondere voorwaarden en het reclasseringstoezicht zijn dadelijk uitvoerbaar. Uit deze afweging volgt geen algemene voorrang van behandeling boven een langere gevangenisstraf.
Bronpassages bij deze uitleg
Vernietigt het vonnis waarvan beroep en doet opnieuw recht:
Alles afwegend acht het hof – met de rechtbank – een gevangenisstraf van 36 maanden waarvan 6 maanden voorwaardelijk passend en geboden.
Beveelt dat voormelde voorwaarden en het uit te oefenen reclasseringstoezicht, dadelijk uitvoerbaar zijn.
Verhouding tot eerdere rechtspraak
Het hof past de HR-regel uit 2001 over het alsnog begroten van een pro-memoriepost toe op deze algemeen omschreven post met een bedrag van € 5.000. Het verschil in formulering wordt uitgelegd, maar een algemene koerswijziging wordt niet vastgesteld. De eerdere rechtbankstraf wordt alleen weergegeven zoals dit hofarrest die beschrijft.
Reikwijdte en beperkingen
- Dit arrest dateert van 5 november 2026. De stand van eventuele cassatie is niet vastgesteld.
- De bedragen, schadeposten en bewijswaardering betreffen dit concrete dossier. Het wettelijke kader wordt weergegeven zoals het hof het toepast; geconsolideerde wetsversies zijn niet afzonderlijk onderzocht.
Uitspraken en wetsartikelen
- ECLI:NL:GHDHA:2026:3178
- ECLI:NL:HR:2001:AB1819
- ECLI:NL:RBROT:2025:13295
- Artikel 421 Sv
- Artikel 36f Sr
- Artikel 106 BW
- Artikel 51f Sv
- Artikel 14a Sr
- Artikel 14b Sr
- Artikel 14c Sr
- Artikel 249 Sr
- Artikel 250 Sr
- Artikel 252 Sr
- Artikel 27 Sr
- Artikel 38z Sr
- Artikel 45 Sr
- Artikel 57 Sr
- Artikel 1 WID
- Artikel 4 PBW
De gekoppelde wetsbron heeft geen gecontroleerde tijdsversie voor deze zaak. Raadpleeg voor toepassing de relevante historische tekst en eventuele overgangsregels.
Deze bespreking is met AI voorbereid. De rechterlijke brontekst en de redactionele uitleg zijn afzonderlijke teksten.