Uitspraak · Vreemdelingenrecht
Rechtbank Den Haag, 19 november 2026 – bewaring, kennisgeving
ECLI:NL:RBDHA:2026:34241Zaaknummer NL26.67229
- Instantie
- Rechtbank Den Haag
- Datum uitspraak
- 19 november 2026
- Publicatiedatum
- 19 november 2026
- Zaaknummer
- NL26.67229
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudig
- Uitkomst
- Beroep ongegrond
- Hoofdwetsartikel
- Artikel 59a Vw
- Zittingsplaats
- Utrecht
- Soort
- Uitspraak
Inhoudsindicatie
bewaring, kennisgeving, art. 59a lid 1 Vw, ophoudingsgrondslag, bewaringsgrondslag, bewaringsgronden, refoulementbeoordeling, ongegrond.
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. S.T. Könning, rechter, in aanwezigheid van
mr. M. Stehouwer, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
19 november 2026
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.
Volledige tekst
Inhoud van de uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Zittingsplaats Utrecht
Bestuursrecht
zaaknummer: NL26.67229
uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
[eiser] , eiser
V-nummer: [V-nummer] ,
(gemachtigde: mr. J.W.J. van den Broek),
en
de minister van Asiel en Migratie, de minister
(gemachtigde: mr. J.A.A. Willems).
Samenvatting
1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59a, eerste lid, van de Vreemdelingenwet 2000. Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.[_105ad5a0-8635-440d-9a77-d6d0280f42de]
De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. De minister hoefde niet te kiezen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.
In deze uitspraak gebruikt de rechtbank de volgende afkortingen voor de wet- en regelgeving:
- AMbV: Asiel- en Migratiebeheerverordening
- Vw: Vreemdelingenwet 2000
- Vb: Vreemdelingenbesluit 2000
Procesverloop
2. Met het bestreden besluit van 5 november 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. De minister heeft de rechtbank daarvan in kennis gesteld.
Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.[_f6573761-7249-44ab-8a1e-693c85e57e3e]
De rechtbank heeft het beroep op 12 november 2026 met behulp van een beeldverbinding op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.
Beoordeling door de rechtbank
Toetsingskader
3. De minister kan de vreemdeling op wie de Asiel- en migratiebeheerverordening van toepassing is, met het oog op de overdracht aan een verantwoordelijke lidstaat in vreemdelingenbewaring stellen met inachtneming van artikel 44 van de Asiel- en migratiebeheerverordening.[_ebda8341-fdcd-4159-b868-468abc9105c3] In de Asiel- en migratiebeheerverordening staat dat wanneer er een onderduikrisico bestaat of indien dat noodzakelijk is met het oog op de bescherming van de nationale veiligheid of de openbare orde, de lidstaten de betrokken persoon in vreemdelingenbewaring kunnen houden om overdrachtsprocedures overeenkomstig deze verordening veilig te stellen, op basis van een individuele beoordeling van de situatie van de betrokken persoon en enkel voor zover vreemdelingenbewaring evenredig is en andere, minder dwingende alternatieve maatregelen niet effectief kunnen worden toegepast.[_54719ff7-e0d9-4be0-8545-854acbe13312]
Op grond van het Vb kan een vreemdeling in vreemdelingenbewaring worden gesteld of een vrijheidsontnemende maatregel worden opgelegd met het oog op de overdracht aan een verantwoordelijke lidstaat als bedoeld in de Asiel- en migratiebeheerverordening indien er een onderduikrisico bestaat of dat noodzakelijk is met het oog op de bescherming van de nationale veiligheid of de openbare orde.[_c763e09d-9559-4cb9-a611-49067c344cb5] De maatregel kan alleen worden opgelegd wegens het bestaan van een onderduikrisico, indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb zich voordoen.[_99618385-a5cd-43e7-ad84-a71fe0050182]
De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring.[_b951d999-06b4-4ffb-bd98-4ce0dbd32576]
Is de (grondslag van) ophouding rechtmatig?
4. Eiser voert aan dat de ophouding onrechtmatig is omdat de verkeerde grondslag is gebruikt. Daarnaast vindt eiser dat er geen reden was voor ophouding omdat zijn identiteit bij de overgang van het strafrecht naar het vreemdelingenrecht bekend was bij de Nederlandse autoriteiten. Hij heeft jarenlang een verblijfsvergunning gehad, stond in de Basisregistratie Personen (BRP) en heeft in de asielprocedure zijn vingerafdrukken afgegeven. De wettelijke grondslag van en de motivering voor de ophouding zijn volgens hem dan ook onjuist. Er dient daarom een belangenafweging te volgen, die volgens eiser in zijn voordeel moet uitvallen.
De rechtbank stelt vast dat in het proces verbaal van ophouding (M105-A) staat dat eiser is opgehouden op grond van artikel 50, tweede lid, van de Vw, omdat zijn identiteit niet onmiddellijk kon worden vastgesteld. Er kan daarmee naar het oordeel van de rechtbank geen twijfel bestaan dat eiser is opgehouden op grond van sub a van het genoemde artikel. Daarmee is de wettelijke grondslag voldoende duidelijk.
Over het tweede punt overweegt de rechtbank als volgt. Volgens vaste rechtspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling)[_85a91201-8b4b-45cf-8c46-e76b98c985c5] mogen bij de ophouding de gegevens over de identiteit die bij de strafrechtelijke aanhouding zijn verkregen tot uitgangspunt worden genomen. Dat betekent echter niet dat de identiteit van de vreemdeling daarna als vaststaand moet worden aanvaard. Uit het proces-verbaal van bevindingen over de strafrechtelijke aanhouding blijkt dat eiser is aangehouden omdat hij geen identiteitsbewijs kon tonen. Dat was op het moment van overname uit het strafrecht niet anders. De minister heeft bij de ophouding onderzoek gedaan naar de identiteit, nationaliteit en verblijfsrechtelijke positie van eiser. Daartoe zijn gezichtsopnamen afgenomen en zijn verschillende digitale systemen geraadpleegd. Dat eiser voorkomt in onder meer de Basisvoorziening Vreemdelingen, de Politiesuite Handhaving Vreemdelingen en Eurodac, betekent niet dat die gegevens ook juist zijn. Dit maakt dat de minister eiser mocht ophouden op grond van artikel 50, tweede lid, aanhef en onder a, van de Vw ten behoeve van het vaststellen van zijn identiteit.
Het betoog van eiser slaagt niet.
Is de grondslag van de bewaring rechtmatig?
5. Eiser voert aan dat hij ten onrechte op grond van artikel 59a van de Vw in vreemdelingenbewaring is gesteld. Volgens eiser is onduidelijk waarom Frankrijk verantwoordelijk zou zijn voor de behandeling van zijn asielaanvraag.
Deze beroepsgrond slaagt niet. De rechtbank stelt vast dat eiser van 10 juli 2016 tot 14 februari 2023 in Nederland een asielvergunning heeft gehad. In de tussengelegen periode heeft eiser op 18 juni 2018 in Frankrijk een asielaanvraag ingediend en het is niet duidelijk of daarop is beslist. In juli 2026 verbleef eiser in Tsjechië. Dat land heeft op 2 juli 2026 een verzoek aan Nederland gedaan om eiser op grond van de Dublinverordening over te nemen, maar dat is afgewezen. Vervolgens heeft Tsjechië aan Frankrijk verzocht om eiser over te nemen. Frankrijk heeft daarop een laissez-passer afgegeven.
Gelet op het asielverzoek uit 2018 en het verstrekken van de laissez-passer door Frankrijk na aanvraag tot overname is de rechtbank van oordeel dat er concrete aanwijzingen zijn dat eiser onder de werkingssfeer van de AMbV valt. Eiser is dan ook terecht op grond van artikel 59a van de Vw in bewaring gesteld. De beroepsgrond slaagt niet.
De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring
6. De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In deze maatregel staat dat de maatregel nodig is, omdat een concreet aanknopingspunt bestaat voor een overdracht als bedoeld in de AMbV en een onderduikrisico bestaat.
In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:
a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan, waarbij de vreemdeling zich gedurende enige tijd aan het toezicht heeft onttrokken of zich zonder toestemming tussen de lidstaten van de Europese Unie beweegt;p. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb heeft gehouden;r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.
Eiser betwist grond s. Hij voert aan dat de minister onvoldoende heeft gemotiveerd waarom het ontbreken van voldoende middelen van bestaan een onderduikrisico oplevert.
De rechtbank oordeelt dat de niet-betwiste gronden onder a, p en s feitelijk juist en voor zover nodig voldoende gemotiveerd zijn om een onderduikrisico aan te nemen en daarmee de maatregel van vreemdelingenbewaring kunnen dragen. De rechtbank laat de door eiser betwiste grond om die reden verder onbesproken.
Had de minister een refoulementbeoordeling moeten maken?
7. Eiser voert aan dat in de maatregel van bewaring het risico op schending van het non-refoulementbeginsel bij overdracht aan Frankrijk ten onrechte niet is beoordeeld. Hoewel eiser zegt in Frankrijk geen problemen te verwachten, vreest hij daar direct te worden uitgezet. Volgens eiser is onvoldoende duidelijk of Frankrijk bij een eventuele uitzetting zijn asielaanvraag en de daarin aangevoerde risico’s zal beoordelen. Als dat niet gebeurt, bestaat volgens eiser een risico op refoulement.
De rechtbank volgt eiser hierin niet. Op het moment van inbewaringstelling was er nog geen overdrachtsbesluit genomen. De rechtbank wijst op de uitspraak van de Afdeling van 12 juni 2026.[_dbad8e12-1405-4bfd-bacc-ac9399705581] Daarin heeft de Afdeling verduidelijkt dat het arrest Adrar[_048ca7c0-b690-4b3d-a79a-ec4a62bc33ad] alleen ziet op de verplichting om bij een maatregel van bewaring op grond van de Terugkeerrichtlijn[_b54cc3c0-33dc-46fc-98da-306e19328c33] een refoulementbeoordeling te verrichten. Bij bewaring op grond van de AMbV hoeft de minister die beoordeling niet al bij het opleggen van de maatregel te maken, zolang nog geen overdrachtsbesluit is genomen.[_0c742730-a412-447e-964b-5b4d7f85d42e] De minister hoefde daarom bij het opleggen van de maatregel geen refoulementbeoordeling te verrichten. Als eiser bezwaren heeft tegen zijn overdracht aan Frankrijk, kan hij die aanvoeren in een procedure tegen het overdrachtsbesluit.
Ten overvloede overweegt de rechtbank dat bij toepassing van de AMbV het interstatelijk vertrouwensbeginsel als uitgangspunt geldt. Dat betekent dat de minister ervan mag uitgaan dat andere lidstaten hun internationale verplichtingen nakomen, tenzij er concrete aanwijzingen zijn dat dit in het geval van eiser niet zo is. Die aanwijzingen zijn er niet. Eiser heeft bovendien verklaard dat hij in Frankrijk geen problemen verwacht. De beroepsgrond slaagt niet.
Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?
8. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.
Conclusie en gevolgen
9. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. S.T. Könning, rechter, in aanwezigheid van
mr. M. Stehouwer, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
19 november 2026
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.
Voetnoten
- Op grond van artikel 106 van de Vw kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
- Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw.
- Dit volgt uit artikel 59a, eerste lid, van de Vw.
- Dit staat in artikel 44, tweede lid, van de Asiel- en migratiebeheerverordening.
- Dit staat in artikel 5.5, vierde lid, van het Vb.
- Dit volgt uit artikel 5.6, eerste lid, van het Vb.
- Dit volgt uit artikel 59c van de Vw.
- Vgl. ABRvS, 14 december 2023, ECLI:NL:RVS:2023:4662, r.o. 4.1.
- ABRvS, 12 juni 2026, ECLI:NL:RVS:2026:3387.
- Arrest van het Hof van Justitie van 4 september 2025, ECLI:EU:C:2025:647.
- Richtlijn 2008/115/EG.
- Zie de uitspraak van de Afdeling van 12 juni 2026, onder 1.2-1.4.
Wetsartikelen in deze uitspraak
Deze uitspraak verwijst naar
Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.