Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 7 oktober 2026

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat sprake is van een negatief resultaat uit overige werkzaamheden en dat het beroep gegrond is. Dit betekent dat de aanslag en de belastingrente worden verminderd en de verliesvaststellingsbeschikking wordt gewijzigd. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

Gelijktijdig met de vaststelling van de aanslag heeft de inspecteur € 1.834 belastingrente in rekening gebracht (de belastingrentebeschikking).

De inspecteur heeft bij uitspraak op bezwaar van 31 oktober 2024 het bezwaar van belanghebbende ongegrond verklaard.

Belanghebbende heeft tegen de uitspraak op bezwaar beroep ingesteld.

De rechtbank heeft het beroep op 2 september 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: de gemachtigde van belanghebbende en, namens de inspecteur, mr. [inspecteur].

[B.V. 6]] is bereid een bedrag van € 500.000,- in [ [B.V. 3]] te investeren (…), waarvoor [ [B.V. 6]] een belang van 25% in [B.V. 3] in de plaats zal ontvangen (…).

Partijen zijn voornemens om te gaan samenwerken.

Indien en voor zover [ [B.V. 3]] in enig jaar winst maakt, zal enkel de eerste € 30.000,- (6% over de investering van € 500.000,-) van de winst aan [ [B.V. 6]] toekomen.

Wanneer in een bepaald jaar geen winst wordt uitgekeerd, wordt de betaling van het bedrag van € 30.000,- een of meerdere jaren verlegd.”

Andere zekerheden en verklaringen

Op 3 maart 2016 is een borgstellingsovereenkomst gesloten tussen belanghebbende en ABN AMRO Bank N.V. In deze overeenkomst verklaart belanghebbende zich borg tot een bedrag van € 37.500 voor schulden van [B.V. 4], [B.V. 3] en [B.V. 7] aan ABN AMRO Bank N.V. Deze overeenkomst vervangt een eerdere overeenkomst.

Op 22 januari 2019 is de in 3.2 bedoelde kredietovereenkomst gewijzigd. De in 3.2 genoemde borgtocht van € 37.500 van belanghebbende is daarbij ongewijzigd gebleven.

In 2020 is belanghebbende als borg aangesproken door ABN AMRO Bank N.V. en heeft belanghebbende het in 3.2 tot en met 3.4 bedoelde bedrag van € 37.500 betaald.

De aangiften vennootschapsbelasting van [B.V. 3] lieten, voor zover hier van belang, het volgende beeld zien:

De rechtbank overweegt dat beroep is ingesteld tegen de aanslag IB/PVV 2020 en de daarbij gegeven belastingrentebeschikking. Invorderingsrente wordt door de ontvanger in rekening gebracht bij gehele of gedeeltelijke betaling van een aanslag. Daartegen kan bij de ontvanger bezwaar worden gemaakt, die vervolgens uitspraak op bezwaar doet. In het onderhavige geding ligt geen uitspraak van de ontvanger voor. De rechtbank zal het beroep dan ook niet-ontvankelijk verklaren voor zover belanghebbende verzoekt om matiging van de invorderingsrente.

De inspecteur stelt dat belanghebbende de in 3.5 bedoelde betaling niet als verlies uit overige werkzaamheden op zijn belastbaar inkomen uit werk en woning in mindering kan brengen omdat de in 3.2 tot en met 3.4 bedoelde borgstelling van meet af aan onzakelijk was. Subsidiair stelt de inspecteur dat de borgstelling tussen 10 april 2014 en het jaar 2020 onzakelijk is geworden.

De rechtbank stelt voorop dat het bedrag waarvoor belanghebbende vanwege de borgstelling is aangesproken in beginsel als negatief resultaat uit overige werkzaamheden in aanmerking kan worden genomen. Dit is slechts anders indien sprake is van een onzakelijke borgstelling. De bewijslast dat de borgstelling onzakelijk is, rust op de inspecteur.

Voor de beantwoording van de vraag of sprake is van een onzakelijke borgstelling, sluit de rechtbank aan bij het toetsingskader dat de Hoge Raad heeft geschetst in het kader van onzakelijke hoofdelijke aansprakelijkstelling. Indien een aanmerkelijkbelanghouder zich hoofdelijk aansprakelijk heeft gesteld voor een geldverstrekking aan de vennootschap waarin hij een aanmerkelijk belang heeft, en dat hoofdelijk aansprakelijk stellen slechts kan worden aangemerkt als een handelen van een aandeelhouder als zodanig, zal het eventueel uit die hoofdelijke aansprakelijkheid voortvloeiende verlies niet ten laste van het resultaat uit overige werkzaamheden kunnen worden gebracht. Voor de beantwoording van de vraag of de hiervoor bedoelde aanvaarding van de hoofdelijke aansprakelijkheid moet worden aangemerkt als een handelen van een aandeelhouder als zodanig, is beslissend of een (niet van de winst van de vennootschap afhankelijke) vergoeding kan worden bepaald waartegen een onafhankelijke derde bereid zou zijn geweest eenzelfde aansprakelijkheid te aanvaarden, onder overigens dezelfde voorwaarden en omstandigheden.[_cb9a2b2d-0f2b-4616-a8cd-e5fcf506d59b]

Naar het oordeel van de rechtbank heeft de inspecteur niet aannemelijk gemaakt dat de borgstelling op het moment van aangaan op 10 april 2014 onzakelijk was. Niet aannemelijk is dat de financiële situatie en toekomstperspectieven van [B.V. 3] zodanig slecht waren dat de borgstelling uit aandeelhoudersperspectief is aangegaan. Voor de financiële situatie van [B.V. 3], gaat de rechtbank uit van de commerciële cijfers (zie 3.6). De fiscale cijfers geven immers een vertekend beeld doordat fiscale faciliteiten zijn toegepast. Het commerciële vermogen van [B.V. 3] is in 2013, als de kapitaalstorting door [B.V. 6] buiten beschouwing wordt gelaten, weliswaar negatief geworden en is in 2014 nog verder gedaald, maar aan de andere kant was [B.V. 6] in 2013 nog bereid om fors in [B.V. 3] te investeren (zie 3.1). Hoewel [B.V. 6] toen ook een aandelenbelang in [B.V. 3] verkreeg en daardoor geen onafhankelijke derde meer was en er mogelijk commerciële belangen van [B.V. 6] zelf meespeelden, duidt dit er naar het oordeel van de rechtbank ook op dat [B.V. 6] [B.V. 3] kennelijk als veelbelovende startup zag. In 2015 waren ook de resultaten positief, wat het standpunt van belanghebbende ondersteunt dat de verwachtingen gunstig waren. Verder heeft ABN AMRO Bank N.V. in 2013 een krediet van € 200.000 aan (onder meer) [B.V. 3] verstrekt, alsmede een borgstellingskrediet van € 225.000 (zie 3.2). [B.V. 3] voldeed aan de voorwaarden in het Kaderbesluit EZ-subsidies en kwam in aanmerking voor een borgstelling door de Staat der Nederlanden voor € 225.000.

De omstandigheid dat geen borgstellingsvergoeding is overeengekomen, maakt niet dat de borgstelling onzakelijk is. Beslissend is of een niet-winstafhankelijke vergoeding kan worden bepaald waartegen een onafhankelijke derde bereid zou zijn geweest om de borgstelling aan te gaan. Dat is naar het oordeel van de rechtbank het geval. Daarbij neemt de rechtbank in aanmerking dat het bedrag van de borgstelling € 37.500 is. De inspecteur heeft niet aannemelijk gemaakt – mede gelet op de feitelijke situatie van [B.V. 3] – dat dit absoluut en relatief een zodanig bedrag is dat een onafhankelijke derde geen genoegen zou nemen met iets anders dan een (in wezen) winstafhankelijke vergoeding. [B.V. 6] en de Staat waren beide bereid om voor veel grotere bedragen borg te staan tegen een vaste niet van de winst afhankelijke vergoeding. Hoewel daarvoor (mogelijk) overigens andere condities (zouden) gelden, geeft dit wel een indicatie.

De rechtbank gaat er daarom van uit dat de borgstelling op het moment van aangaan op 10 april 2014 zakelijk was.

In de jurisprudentie over de onzakelijke lening heeft de Hoge Raad geoordeeld dat een zakelijke lening gedurende haar looptijd door onzakelijk handelen van de crediteur alsnog een onzakelijke lening kan worden.[_1cba52cd-32e3-4ded-b8dd-3dfc42bf3099] In dat geval moet de inspecteur feiten en omstandigheden aannemelijk maken waaruit volgt op welk moment een zakelijk handelende derde in soortgelijke omstandigheden als belanghebbende, welke maatregel zou hebben genomen om zijn rechten voortvloeiende uit de vordering veilig te stellen en in hoeverre deze daarin zou zijn geslaagd. Indien deze analyse ertoe leidt dat en in hoeverre ook een derde verlies zou hebben geleden, is het geleden verlies in zoverre aftrekbaar.[_301d37d9-c68b-4b5c-adcc-3b7f13c25d70]

Voor een borgstelling geldt niet zonder meer dat maatregelen kunnen worden getroffen om rechten veilig te stellen. Een borgtocht aangegaan voor een verbintenis die ten tijde van het sluiten van de overeenkomst bestaat of ontstaat, kan niet worden opgezegd.[_7acfb28d-5022-40f1-abf6-73ee1e867177] Indien de borgtocht ziet op toekomstige verbintenissen welke niet rechtstreeks voortvloeien uit de bestaande rechtsverhoudingen – zoals een kredietovereenkomst – dan kan een particuliere borg de borgtocht wel opzeggen.[_879fb2ab-c423-4554-b379-887e35263650] De borgtocht blijft ook dan echter bestaan voor de reeds ontstane verbintenissen.[_035d71b8-bd00-4bda-a6df-6316b7bb5a6b] Een zakelijke borgtocht kan in beginsel niet worden opgezegd.[_08c1d431-2dde-44a5-9fb8-150008f64f04] Voorgaande past ook binnen de aard van een borgtochtovereenkomst. De borgtocht is bedoeld om zekerheid te bieden als de schuldeiser zijn verbintenissen met de hoofdschuldenaar niet meer kan nakomen.

De rechtbank is van oordeel dat belanghebbende na de borgstelling – zoals bij de wijziging van de overeenkomst met ABN AMRO Bank N.V. in 2019 – niet onzakelijk heeft gehandeld met het gevolg dat hij bepaalde rechten niet heeft veilig gesteld, terwijl een onafhankelijke derde daarin wel geslaagd zou zijn. Een onafhankelijke derde had namelijk ook geen maatregelen kunnen treffen om (de hoogte van) de borgstelling te beperken. Ook als hij de borgtocht had kunnen opzeggen of nadere voorwaarden met [B.V. 3] had kunnen overeenkomen, dan nog kon hij door ABN AMRO Bank N.V. worden aangesproken voor het bedrag van € 37.500. De borg blijft immers aansprakelijk voor de op dat moment bestaande verbintenissen van [B.V. 3] en deze waren telkens hoger dan het bedrag waarvoor belanghebbende borg stond. Belanghebbende heeft namelijk onweersproken gesteld dat in 2014 meteen voor een groot deel gebruik is gemaakt van de kredietfaciliteit en dit bedrag in de jaren erna alleen wat heeft geschommeld. Een onafhankelijke derde had dus hetzelfde verlies geleden. Dit betekent dat het verlies uit de borgstelling aftrekbaar is.

Gelet op wat hiervoor is overwogen, kan belanghebbende de in 3.5 bedoelde betaling wel als verlies uit overige werkzaamheden op zijn belastbaar inkomen uit werk en woning in mindering brengen. Voor dat geval is niet in geschil dat de aanslag moet worden verminderd tot een aanslag berekend naar een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 37.736 en een verlies uit aanmerkelijk belang van € 18.000. De rechtbank zal aldus beslissen. De rechtbank zal de verliesvaststellingsbeschikking tevens in overeenstemming daarmee wijzigen naar een verlies van € 18.000.

Omdat het beroep gegrond is moet de inspecteur het griffierecht aan belanghebbende vergoeden en krijgt belanghebbende ook een vergoeding van zijn proceskosten. De inspecteur moet deze vergoeding betalen. De vergoeding is met toepassing van het Besluit proceskosten bestuursrecht als volgt berekend. Voor de rechtsbijstand door een gemachtigde krijgt belanghebbende een vast bedrag per proceshandeling. In bezwaar heeft elke proceshandeling een waarde van € 666 en in beroep van € 934. De gemachtigde heeft een bezwaarschrift ingediend (1 punt), heeft een beroepschrift ingediend (1 punt) en heeft deelgenomen aan de zitting (1 punt). De vergoeding bedraagt dan in totaal € 2.534.