Uitspraak · Vreemdelingenrecht

Rechtbank Den Haag, 10 november 2026 – bewaring, afstandsverklaring, onverwijlde kennisgeving

ECLI:NL:RBDHA:2026:34235Zaaknummer NL26.65100

Instantie
Rechtbank Den Haag
Datum uitspraak
10 november 2026
Publicatiedatum
19 november 2026
Zaaknummer
NL26.65100
Rechtsgebied
Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Uitkomst
Beroep ongegrond
Hoofdwetsartikel
Artikel 5.6 VB
Zittingsplaats
Arnhem
Soort
Uitspraak

Inhoudsindicatie

bewaring, afstandsverklaring, onverwijlde kennisgeving, recht op rechtsbijstand, ongegrond.

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. A.S. Gaastra, rechter, in aanwezigheid van mr. K.H.M.M. Otten, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Volledige tekst

Inhoud van de uitspraak
  1. [eiser] , v-nummer: [x] , eiser
  2. Samenvatting
  3. Procesverloop
  4. Beoordeling door de rechtbank
  5. Conclusie en gevolgen
  6. Beslissing

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Arnhem

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.65100

uitspraak van de enkelvoudige kamer van 10 november 2026 in de zaak tussen

[eiser] , v-nummer: [x] , eiser

(gemachtigde: mr. G.A. Dorsman),

en

de minister van Asiel en Migratie

(gemachtigde: mr. K. Nuninga).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw 2000). Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van wat eiser aanvoert en ook ambtshalve beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.[_f78f1b30-6a52-456d-89f6-a1574181f45a]

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 27 oktober 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.[_8079c4e8-371f-4824-86bc-be518d6f94bd]

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 3 november 2026 met behulp van een beeldverbinding op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

Toetsingskader

3. De minister kan als het belang van de openbare orde of de nationale veiligheid dat vordert, de vreemdeling die geen rechtmatig verblijf heeft in vreemdelingenbewaring stellen.[_30771679-9f7b-4c88-a12c-5f4c1f69498a] Deze vreemdeling kan in vreemdelingenbewaring worden gesteld op grond dat het belang van de openbare orde of nationale veiligheid dat vordert, indien a) een onderduikrisico bestaat, of b) de vreemdeling de voorbereiding van het vertrek of de uitzettingsprocedure ontwijkt of belemmert.[_7d7f62ed-7287-4c5e-b3db-4c312a438fab] De maatregel kan alleen worden opgelegd wegens het bestaan van een onderduikrisico, indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vreemdelingenbesluit 2000 (Vb 2000) zich voordoen.[_59b43fc3-7ee6-4f6b-967d-0c293bd13e14] De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast. De vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring.[_234dbde6-00e5-4d42-b12f-156fdb815956]

Heeft eiser afstand gedaan van zijn recht om te worden gehoord?

4. De rechtbank heeft na het sluiten van het onderzoek op de zitting op 3 november 2026 een afstandsverklaring ontvangen. Uit de afstandsverklaring leidt de rechtbank af dat eiser niet op de zitting heeft willen verschijnen. Eiser heeft deze afstandsverklaring zelf getekend. De rechtbank is van oordeel dat gelet op de inhoud van de afstandsverklaring en de mededeling van de medewerker van het DTC voorafgaand aan de zitting dat eiser niet wenste te verschijnen, met voldoende zekerheid is komen vast te staan dat eiser niet wenste te worden gehoord. De rechtbank heeft geen aanleiding gezien om het onderzoek te heropenen na ontvangst van de afstandsverklaring. Daar komt bij dat op de zitting door de rechtbank is medegedeeld dat na sluiting van het onderzoek nog een afstandsverklaring zou worden opgemaakt. Daartegen hadden beide partijen geen bezwaar. In zoverre betrekt de rechtbank geen informatie bij de beoordeling van het beroep die nog niet bij partijen kenbaar was.

Is de rechtbank onverwijld in kennis gesteld van de inbewaringstelling?

5. De rechtbank heeft ambtshalve geconstateerd dat zij niet binnen zes uur na de inbewaringstelling, en dus niet onverwijld, door de minister in kennis is gesteld van de inbewaringstelling. Eiser is namelijk op 27 oktober 2026 om 8.55 uur in bewaring gesteld en de kennisgeving is dezelfde dag om 16.12 uur ontvangen. Dat is ruim zeven uur later. Gelet op de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 17 september 2026 is de kennisgeving daarmee niet onverwijld gestuurd.[_8817e61d-248a-4eba-bd39-bbf552d4a8f7] Dit maakt de bewaring echter niet van aanvang af onrechtmatig, omdat de belangenafweging in het voordeel van de minister uitvalt. Daarbij is van belang dat de kennisgeving slechts iets meer dan een uur te laat is ingediend en de rechtbank nog steeds binnen de daarvoor gestelde termijn uitspraak kan doen. Eiser is door het te laat versturen van de kennisgeving niet in zijn belangen geschaad.

Is het recht op rechtsbijstand geschonden?

6. Eiser betoogt dat het recht op rechtsbijstand tijden het gehoor voorafgaand aan de inbewaringstelling is geschonden. Volgens eiser moet de minister, ook als eiser geen gemachtigde bij het gehoor wenst of al contact met zijn gemachtigde heeft gehad, twee uur wachten voordat met het gehoor begonnen wordt, dan wel mededeling doen aan eiser dat twee uur gewacht kan worden. Daarbij verwijst eiser naar een uitspraak van deze rechtbank, zittingsplaats Amsterdam.[_75ce4598-ad0e-46ab-a824-1c8ece3885cc] In het geval van eiser is niet twee uur gewacht na de piketmelding en is hem ook geen mededeling gedaan dat twee uur gewacht kan worden.

6.1.

Deze beroepsgrond slaagt niet. In paragraaf A5/6.6 van de Vreemdelingencirculaire 2000 (Vc 2000) staat het volgende:

“Er mag met het gehoor worden begonnen zonder bijzijn van een advocaat indien de vreemdeling:

  • geen advocaat bij het gehoor wenst;
  • wel een advocaat bij het gehoor wenst, en de advocaat heeft aangegeven niet bij het gehoor aanwezig te kunnen of te willen zijn; of
  • wel een advocaat bij het gehoor wenst, en er binnen twee uur na de verzending van het bericht over de voorgenomen inbewaringstelling nog geen advocaat aanwezig is.”

In het geval van eiser is begonnen met het gehoor zonder aanwezigheid van zijn gemachtigde, omdat de gemachtigde had aangegeven niet bij het gehoor aanwezig te kunnen zijn. Eiser en zijn gemachtigde hebben wel voor het gehoor telefonisch contact gehad. Dat ook in dat geval twee uur gewacht moet worden, of dat deze mogelijkheid aan eiser geboden had moeten worden, volgt niet uit het beleid. Naar het oordeel van de rechtbank mocht de minister daarom beginnen met het gehoor zonder bijzijn van de gemachtigde van eiser. De verwijzing naar de uitspraak van zittingsplaats Amsterdam maakt dit oordeel niet anders. In die zaak was sprake van een andere situatie, namelijk dat er nog geen advocaat bekend was bij aanvang van het gehoor. Dat is hier niet het geval.

Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?

7. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.[_4482e513-302d-4149-80d0-d3aec5f5b559]

Conclusie en gevolgen

8. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. A.S. Gaastra, rechter, in aanwezigheid van mr. K.H.M.M. Otten, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Voetnoten

  1. Op grond van artikel 106 van de Vw 2000 kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
  2. Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw 2000.
  3. Dit volgt uit artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw 2000.
  4. Dit volgt uit artikel 5.5 van het Vb 2000.
  5. Dit volgt uit artikel 5.6, eerste lid, van het Vb 2000.
  6. Dit volgt uit artikel 59c van de Vw 2000.
  7. ABRvS 17 september 2026, ECLI:NL:RVS:2026:5462.
  8. Rb. Den Haag, zp. Amsterdam, 16 juni 2026, ECLI:NL:RBDHA:2026:17759.
  9. Vergelijk het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie (Hof) van 8 november 2022, ECLI:EU:C:2022:858 en het arrest van het Hof van 4 september 2025, ECLI:EU:C:2025:647.

Wetsartikelen in deze uitspraak

Deze uitspraak verwijst naar

Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.