Uitspraak · Vreemdelingenrecht
Rechtbank Den Haag, 10 november 2026 – bewaring, recht op rechtsbijstand, verblijf in andere lidstaat
ECLI:NL:RBDHA:2026:34234Zaaknummer NL26.65055
- Instantie
- Rechtbank Den Haag
- Datum uitspraak
- 10 november 2026
- Publicatiedatum
- 19 november 2026
- Zaaknummer
- NL26.65055
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudig
- Uitkomst
- Beroep ongegrond
- Hoofdwetsartikel
- Artikel 5.6 VB
- Zittingsplaats
- Arnhem
- Soort
- Uitspraak
Inhoudsindicatie
bewaring, recht op rechtsbijstand, verblijf in andere lidstaat, ongegrond.
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. A.S. Gaastra, rechter, in aanwezigheid van mr. K.H.M.M. Otten, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.
Volledige tekst
Inhoud van de uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Zittingsplaats Arnhem
Bestuursrecht
zaaknummer: NL26.65055
uitspraak van de enkelvoudige kamer van 10 november 2026 in de zaak tussen
[eiser] , v-nummer: [x] , eiser
(gemachtigde: mr. G.A. Dorsman),
en
de minister van Asiel en Migratie
(gemachtigde: mr. K. Nuninga).
Samenvatting
1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a en b, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw 2000). Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. De rechtbank beoordeelt de rechtmatigheid van de maatregel en het verzoek om schadevergoeding aan de hand van de aangevoerde beroepsgronden en ambtshalve.[_989dd4dc-ca07-4a5c-be20-6e76f147aa83]
Omdat de vreemdelingenbewaring is opgeheven, beperkt de beoordeling van de maatregel van vreemdelingenbewaring zich in deze zaak tot de vraag of aan eiser schadevergoeding moet worden toegekend.[_e3b77938-337e-46c9-80c7-c15da443f1cf] In dit verband beoordeelt de rechtbank of de tenuitvoerlegging van de maatregel van vreemdelingenbewaring op enig moment voorafgaande aan de opheffing daarvan onrechtmatig is geweest.
De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.
Procesverloop
2. Met het bestreden besluit van 27 oktober 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.
Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.[_f444cac0-535d-4e8f-99f9-47656ed389cb]
De minister heeft op 29 oktober 2026 de maatregel van vreemdelingenbewaring opgeheven en een nieuwe maatregel van bewaring opgelegd. Eiser heeft namelijk zijn asielaanvraag ingetrokken.
De rechtbank heeft het beroep op 3 november 2026 met behulp van een beeldverbinding op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.
Beoordeling door de rechtbank
Toetsingskader
3. De minister kan een vreemdeling die rechtmatig verblijf heeft op grond van artikel 8, aanhef en onder f, subonderdeel 2°, of onder h, subonderdeel 2°, van de Vw 2000 in vreemdelingenbewaring stellen. Dit kan als de bewaring noodzakelijk is om de identiteit, nationaliteit of de gegevens voor de asielaanvraag vast te stellen, en deze gegevens zonder bewaring niet verkregen kunnen worden, met name bij een onderduikrisico.[_e3b82ec5-4ba8-4191-90b4-b04ca4c8409a] Hiervan is sprake als ten minste twee gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vreemdelingenbesluit 2000 (Vb 2000) aanwezig zijn.[_ceeb7a35-4d5f-4765-a587-ce5d844c72bc]
De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring. In het besluit tot vreemdelingenbewaring vermeldt de minister de feitelijke en juridische gronden waarop de vreemdelingenbewaring is gebaseerd en de reden dat geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast.[_0b2325ed-2327-46e4-bb38-82f05c045f84]
Is het recht op rechtsbijstand geschonden?
4. Eiser betoogt dat het recht op rechtsbijstand tijdens het gehoor voorafgaand aan de inbewaringstelling is geschonden. Volgens eiser moet de minister, ook als eiser geen gemachtigde bij het gehoor wenst of al contact met zijn gemachtigde heeft gehad, twee uur wachten voordat met het gehoor begonnen wordt, dan wel mededeling doen aan eiser dat twee uur gewacht kan worden. Daarbij verwijst eiser naar een uitspraak van deze rechtbank, zittingsplaats Amsterdam.[_fbbb5cb2-9b07-448f-80e0-e372d686f36d] In het geval van eiser is niet twee uur gewacht na de piketmelding en ook geen mededeling aan hem gedaan dat twee uur gewacht kan worden.
Deze beroepsgrond slaagt niet. In paragraaf A5/6.6 van de Vreemdelingencirculaire 2000 (Vc 2000) staat het volgende:
“Er mag met het gehoor worden begonnen zonder bijzijn van een advocaat indien de vreemdeling:
- geen advocaat bij het gehoor wenst;
- wel een advocaat bij het gehoor wenst, en de advocaat heeft aangegeven niet bij het gehoor aanwezig te kunnen of te willen zijn; of
- wel een advocaat bij het gehoor wenst, en er binnen twee uur na de verzending van het bericht over de voorgenomen inbewaringstelling nog geen advocaat aanwezig is.”
In het geval van eiser is begonnen met het gehoor zonder aanwezigheid van zijn gemachtigde, omdat eiser heeft aangegeven geen prijs te stellen op aanwezigheid van een advocaat tijdens het gehoor. Dat ook in dat geval twee uur gewacht moet worden, of dat deze mogelijkheid aan eiser geboden had moeten worden, volgt niet uit het beleid. Naar het oordeel van de rechtbank mocht de minister daarom beginnen met het gehoor zonder bijzijn van de gemachtigde van eiser. De uitspraak in de zaak van de zittingsplaats Amsterdam betreft geen vergelijkbare zaak omdat de vreemdeling in die zaak niet expliciet heeft afgezien van het recht op rechtsbijstand tijdens het gehoor. Eiser heeft dit wel gedaan
Verblijf in Italië
5. Eiser heeft tijdens de zitting zelf opgemerkt dat hij verblijfsrecht in Italië heeft en dat hij daarvan ook informatie heeft laten zien toen hij werd staandegehouden. Eiser begrijpt daarom niet waarom hij in bewaring is gesteld.
De rechtbank merkt hierover op dat eiser in bewaring is gesteld op grond van artikel 59b van de Vw 2000. Daarbij is de vraag of eiser al dan niet verblijfsrecht heeft in Italië niet relevant, omdat deze grondslag ziet op vreemdelingen die rechtmatig verblijf hebben vanwege een lopende asielaanvraag.
Intrekken beroep
6. Eiser heeft de rechtbank verzocht om een overweging ten overvloede te wijden aan de vraag of eiser bevoegd was het beroep in te trekken, omdat de maatregel van bewaring is opgeheven.
De rechtbank stelt vast dat eiser zijn beroep niet heeft ingetrokken, waardoor in zoverre geen belang bestaat bij een oordeel op dit punt.
Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?
7. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.[_d1c71b41-66d9-492b-a82c-e7d7d62ba37c]
Conclusie en gevolgen
8. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep ongegrond;
- wijst het verzoek om schadevergoeding af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. A.S. Gaastra, rechter, in aanwezigheid van mr. K.H.M.M. Otten, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.
Voetnoten
- Op grond van artikel 106 van de Vw 2000 kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
- Op grond van artikel 106 van de Vw 2000 kan de rechtbank indien de vreemdelingenbewaring al is opgeheven vóór de behandeling van het verzoek om opheffing van de vreemdelingenbewaring aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
- Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw 2000.
- Dit volgt uit artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a en onder b, van de Vw 2000.
- Dit volgt uit artikel 5.7, eerste lid en tweede lid, van het Vb 2000.
- Dit volgt uit artikel 59c van de Vw 2000.
- Rb. Den Haag, zp. Amsterdam, 16 juni 2026, ECLI:NL:RBDHA:2026:17759.
- Vergelijk het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie (Hof) van 8 november 2022, ECLI:EU:C:2022:858.
Wetsartikelen in deze uitspraak
Deze uitspraak verwijst naar
Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.