Uitspraak · Vreemdelingenrecht

Rechtbank Den Haag, 12 november 2026 – Bewaring artikel 59a, grond a betwist, lichter middel

ECLI:NL:RBDHA:2026:33568Zaaknummer NL26.66788

Instantie
Rechtbank Den Haag
Datum uitspraak
12 november 2026
Publicatiedatum
16 november 2026
Zaaknummer
NL26.66788
Rechtsgebied
Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Uitkomst
Beroep ongegrond
Hoofdwetsartikel
Artikel 59a Vw
Zittingsplaats
Amsterdam
Soort
Uitspraak

Inhoudsindicatie

Bewaring artikel 59a, grond a betwist, lichter middel, ongegrond

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. M.B. de Boer, rechter, in aanwezigheid van

M.A. van Garder, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Volledige tekst

Inhoud van de uitspraak
  1. [eiser] , eiser
  2. Samenvatting
  3. Procesverloop
  4. Beoordeling door de rechtbank
  5. Conclusie en gevolgen
  6. Beslissing

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Amsterdam

Bestuursrecht

Zaaknummer: NL26.66788

V-nummer: [V nummer]

uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen

[eiser] , eiser

(gemachtigde: mr. S. Wortel),

en

de minister van Asiel en Migratie, de minister

(gemachtigde: mr. S.J. de Vries).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59a, eerste lid, van de Vreemdelingenwet 2000. Eiser is het niet eens met die maatregel. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.[_4391f47c-a62a-47b0-9ed9-f15ba594884c]

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 3 november 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.[_559725a5-ccba-456d-a186-181eb7528fea]

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 10 november 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser, K. Ghanmi als tolk en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

3. De minister kan de vreemdeling op wie de Asiel- en migratiebeheerverordening van toepassing is, met het oog op de overdracht aan een verantwoordelijke lidstaat in vreemdelingenbewaring stellen met inachtneming van artikel 44 van de Asiel- en migratiebeheerverordening.[_dcadd126-0a03-4727-8f20-ff7b1f9855b9] In de Asiel- en migratiebeheerverordening staat dat de lidstaten wanneer er een onderduikrisico bestaat of indien dat noodzakelijk is met het oog op de bescherming van de nationale veiligheid of de openbare orde, de lidstaten de betrokken persoon in vreemdelingenbewaring kunnen houden om overdrachtsprocedures overeenkomstig deze verordening veilig te stellen, op basis van een individuele beoordeling van de situatie van de betrokken persoon en enkel voor zover vreemdelingenbewaring evenredig is en andere, minder dwingende alternatieve maatregelen niet effectief kunnen worden toegepast.[_6d52748f-e480-4163-acbd-32123b704cab]

3.1.

Op grond van het Vb kan een vreemdeling in vreemdelingenbewaring worden gesteld of een vrijheidsontnemende maatregel worden opgelegd met het oog op de overdracht aan een verantwoordelijke lidstaat als bedoeld in de Asiel- en migratiebeheerverordening indien er een onderduikrisico bestaat of dat noodzakelijk is met het oog op de bescherming van de nationale veiligheid of de openbare orde.[_f89c6f22-bca4-44fc-9f2a-9322aa10d836] De maatregel kan alleen worden opgelegd wegens het bestaan van een onderduikrisico, indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb zich voordoen.[_dac77737-7d0e-48d2-a56f-1f59adb11d84]

3.2.

De minister stelt een vreemdeling slechts in vreemdelingenbewaring, voor zover geen minder dwingende maatregelen doeltreffend kunnen worden toegepast en de vreemdelingenbewaring blijft achterwege of wordt beëindigd, indien deze niet langer noodzakelijk is met het oog op het doel van de vreemdelingenbewaring[_bbffa20a-eedb-4e9e-a806-485fc3aec433].

De aan eiser opgelegde maatregel van vreemdelingenbewaring

4. De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In deze maatregel staat dat de maatregel nodig is, omdat een concreet aanknopingspunt bestaat voor een overdracht als bedoeld in de Asiel- en migratiebeheerverordening en een onderduikrisico bestaat.

4.1.

In de maatregel heeft de minister als gronden vermeld dat eiser:

a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan, waarbij de vreemdeling zich gedurende enige tijd aan het toezicht heeft onttrokken of zich zonder toestemming tussen de lidstaten van de Europese Unie beweegt;k. een overdrachtsbesluit heeft ontvangen en geen medewerking verleent aan de overdracht aan de lidstaat die verantwoordelijk is op grond van de Asiel- en migratiebeheerverordening;p. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb heeft gehouden;r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.

Kunnen de door de minister vermelde gronden de maatregel dragen?

5. Eiser betwist de grond onder a. Het was hem niet duidelijk dat hij uit Nederland moest vertrekken. Ook had hij geen mogelijkheid om te vertrekken. Eiser werd op

27 oktober 2026 in vrijheid gesteld. Op 1 november 2026 is hij strafrechtelijk aangehouden. Volgens eiser is de periode hiertussen dusdanig kort, dat hij niet kon vertrekken.

5.1.

Deze beroepsgrond slaagt niet. De minister mag de onder a aan eiser tegenwerpen omdat deze feitelijk juist is. Eiser is niet op de voorgeschreven wijze Nederland binnengekomen. Hij had geen geldig reisdocument en had meerdere Eurodac-treffers. Ook is eiser met onbekende bestemming vertrokken. Dat eiser niet zegt te weten dat hij uit Nederland moest vertrekken, doet hier niet aan af. Het overdrachtsbesluit is opgesteld op

26 oktober 2026, toen eiser nog in bewaring zat. Verder heeft eiser de gronden onder k, p, r en s niet betwist en zijn deze ook voldoende om de maatregel te dragen. De minister heeft met de uitleg van de gronden in de maatregel voldoende gemotiveerd dat er bij eiser sprake is van een onderduikrisico.

Had de minister moeten volstaan met een lichter middel?

6. Eiser voert aan dat de minister had moeten volstaan met een lichter middel. Eiser voert aan dat hij mee wil werken aan zijn overdracht en dat hem de mogelijkheid geboden had moeten worden om hier zelfstandig aan te voldoen.

6.1.

Deze beroepsgrond slaagt niet. Bij de beantwoording van de vraag of de minister met toepassing van een lichter middel had moeten volstaan, beoordeelt de rechtbank of de minister zich terecht op het standpunt stelt dat geen andere afdoende maar minder dwingende maatregelen dan de inbewaringstelling doeltreffend konden worden toegepast. Daarbij past een grondig onderzoek naar de feitelijke elementen van het concrete geval en een specifieke motivering van de minister: verwijzing naar de vreemdelingenbewaringsgronden volstaat daarvoor niet.[_6063eef9-e5d8-4ae9-b9fe-e4c03810737e]

6.2.

De minister stelt zich, gelet op de niet bestreden omstandigheden die aan de maatregel ten grondslag zijn gelegd, terecht op het standpunt dat in dit geval geen andere afdoende, maar minder dwingende maatregelen dan de inbewaringstelling doeltreffend konden worden toegepast. Zoals onder 5.1 is overwogen, is er sprake van een onderduikrisico. Niet is gebleken dat eiser aan zijn terugkeer heeft gewerkt voorafgaand aan de maatregel. Eiser is zelfs opnieuw strafrechtelijk aangehouden. De minister heeft naar het oordeel van de rechtbank in de maatregel voldoende gemotiveerd waarom geen lichter middel is opgelegd. In de maatregel is gemotiveerd uitgewerkt dat eiser dakloos is en op straat verblijft. Hij heeft geen middelen van bestaan en is afhankelijk van wat zijn vrienden hem geven. Dat eiser nu zegt mee te willen werken, doet hier niet aan af. In het gehoor voorafgaand aan de maatregel heeft eiser meerdere keren geantwoord dat hij niet terug wil naar Duitsland en dat hij daar niet aan meewerkt.

Leidt ambtshalve toetsing tot een ander oordeel?

7. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.

Conclusie en gevolgen

8. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. M.B. de Boer, rechter, in aanwezigheid van

M.A. van Garder, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Voetnoten

  1. Op grond van artikel 106 van de Vw kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
  2. Dit volgt uit artikel 94, eerste lid, van de Vw.
  3. Dit volgt uit artikel 59a, eerste lid, van de Vw.
  4. Dit staat in artikel 44, tweede lid, van de Asiel- en migratiebeheerverordening.
  5. Dit staat in artikel 5.5, vierde lid, van het Vreemdelingenbesluit 2000 (Vb).
  6. Dit volgt uit artikel 5.6, eerste lid, van het Vb.
  7. Dit volgt uit artikel 59c van de Vw.
  8. Zie ABRvS 23 februari 2015 (ECLI:NL:RVS:2015:674), ABRvS 10 april 2015 (ECLI:NL:RVS:2015:1309) en HvJEU 5 juni 2014 (ECLI:EU:C:2014:1320, Mahdi).

Wetsartikelen in deze uitspraak

Deze uitspraak verwijst naar

Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.