Uitspraak · Vreemdelingenrecht

Rechtbank Den Haag, 12 november 2026 – Bewaring – 59,1,a – bezwaar Openbaar Ministerie

ECLI:NL:RBDHA:2026:33485Zaaknummer NL26.66397

Instantie
Rechtbank Den Haag
Datum uitspraak
12 november 2026
Publicatiedatum
19 november 2026
Zaaknummer
NL26.66397
Rechtsgebied
Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Uitkomst
Beroep ongegrond
Hoofdwetsartikel
Artikel 96 Vw
Zittingsplaats
Zwolle
Soort
Uitspraak

Inhoudsindicatie

Bewaring – 59,1,a – bezwaar Openbaar Ministerie tegen uitzetting – poging uitzetting in strijd met uitspraak van de Afdeling – non-refoulement – beroep ongegrond.

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. H.W.H. Oude Aarninkhof, rechter, in aanwezigheid van D.K. Bloemers, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Rechtsmiddel

Tegen deze uitspraak staat geen rechtsmiddel open.

Volledige tekst

Inhoud van de uitspraak
  1. Samenvatting
  2. Procesverloop
  3. Beoordeling door de rechtbank
  4. Conclusie en gevolgen
  5. Beslissing

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Zwolle

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.66397

uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen

[eiser], V-nummer: [V-nummer], eiser,

(gemachtigde: mr. R.M. Seth Paul),

en

de minister van Asiel en Migratie,

(gemachtigde: mr. B.H. Wezeman).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over het voortduren van de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw[_ddc060c3-fc3b-4e98-a0a1-b236ca5c238a]. Eiser is het niet eens met het voortduren van de vreemdelingenbewaring. Hij voert daartegen een aantal beroepsgronden aan. Onder meer aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de rechtmatigheid van het voortduren van de maatregel van vreemdelingenbewaring. Omdat eiser ook verzoekt om schadevergoeding beoordeelt de rechtbank ook of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.

1.1.

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het voortduren van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. De minister hoefde niet te kiezen voor een lichter middel. Er is dus geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het besluit van 21 september 2026 heeft de minister aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. Bij uitspraak van 5 oktober 2026 heeft de rechtbank het beroep van eiser tegen dat besluit ongegrond verklaard.[_5eddce42-a272-4969-8548-24c54da2e587]

2.1.

Eiser heeft tegen het voortduren van de maatregel beroep ingesteld. Eiser heeft ook verzocht om schadevergoeding.

2.2.

De minister heeft een voortgangsrapportage overgelegd. Eiser heeft hierop gereageerd.

2.3.

De rechtbank heeft het beroep op 10 november 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: de gemachtigde van eiser en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

Toetsingskader

3. Indien de rechtbank van oordeel is dat de toepassing of tenuitvoerlegging van de maatregel van vreemdelingenbewaring in strijd is met de Vw dan wel bij afweging van alle daarbij betrokken belangen in redelijkheid niet gerechtvaardigd is, verklaart zij het beroep gegrond en beveelt zij de opheffing van de maatregel of een wijziging van de wijze van tenuitvoerlegging daarvan.[_ce952719-3623-4c4b-9909-267c8003bcd9]

4. Uit de uitspraak van 5 oktober 2026 volgt dat de maatregel van vreemdelingenbewaring tot het moment van sluiten van dat onderzoek, rechtmatig was. Daarom beoordeelt de rechtbank nu alleen of de maatregel van vreemdelingenbewaring sinds het moment van sluiten van dat onderzoek, op 1 oktober 2026 rechtmatig is.

Bezwaar OM [_52d3fa7b-24c2-4831-9c11-4440c27e1559]

5. Eiser stelt dat uit de voortgangsrapportage volgt dat het OM op 18 augustus 2026 bezwaar heeft gemaakt tegen zijn uitzetting. In dat geval schrijft verweerders beleid zoals neergelegd in paragraaf A3/6.3 van de Vc[_46ea0ef1-6244-4ea1-ae53-b6c0bde09344] voor dat in ieder geval geen uitzetting van eiser plaatsvindt ondanks het feit dat er sprake is van een vertrekplicht of onrechtmatig verblijf.

Niet blijkt dat het OM dit bezwaar inmiddels heeft ingetrokken, zodat eiser meent dat de minister hem niet mag uitzetten en dat maakt dat de maatregel van bewaring onrechtmatig voortduurt.

5.1.

De rechtbank overweegt onder verwijzing naar de door de minister aangehaalde uitspraak van de Afdeling[_00969ef1-d84b-4cd9-a852-8293834b9da0] dat toestemming van het OM geen vereiste is voor een inbewaringstelling. Het kan een rol spelen bij de vraag of zicht op uitzetting bestaat. Als dit zicht ontbreekt, is het voortduren van de maatregel in beginsel onrechtmatig. Naar het oordeel van de rechtbank staat deze feitelijke belemmering echter niet in de weg aan het zicht op uitzetting binnen een redelijke termijn. De minister is in afwachting van de beslissing van de rechtbank op het door eiser ingediende beroep. Een concrete uitzettingsdatum is er nu nog niet, ook niet omdat eiser geen paspoort dan wel een vervangend reisdocument heeft om uitgezet te kunnen worden en de presentatie in persoon nog niet heeft plaatsgevonden. De rechtbank maakt uit stukken die zijn overgelegd in eerdere beroepen op dat eiser wordt verdacht van (een poging tot) (zware) mishandeling. Eerst als de minister bekend is met een uitzettingsdatum dan is de minister gehouden om contact te zoeken met het OM.

De minister heeft ter zitting kenbaar gemaakt dat het OM weer zal worden benaderd als eisers uitzetting in zicht komt. De uitkomst van de beslissing van het OM op dat nog in te dienen verzoek is naar het oordeel van de rechtbank speculatief. Dat maakt dat op voorhand ook niet kan worden uitgesloten dat het OM alsnog instemt met eisers uitzetting naar zijn land van herkomst op het moment dat de uitzetting ophanden is. Deze beroepsgrond slaagt daarom niet.

Presentatie en het nog lopende beroep tegen de afwijzing op de asielaanvraag

6. Eiser stelt voorts dat hij op 15 september 2026 beroep heeft ingediend tegen de afwijzing van zijn asielaanvraag. Niet gebleken is dat er een beslissing is genomen op dat beroep. In de uitspraak van de Afdeling van 19 november 2025[_b638178f-f233-4a0c-b8bc-d1895541854d], overweegt de Afdeling dat een vreemdeling niet mag worden gepresenteerd hangende het beroep tegen de afwijzing van zijn asielaanvraag. Uit de voortgangsgegevens volgt dat de minister eiser op 27 oktober 2026 heeft willen presenteren en dat na eisers weigering daartoe de minister opnieuw een presentatie voor hem wil plannen. 6.1. De rechtbank stelt vast dat nog niet op eisers beroep tegen de afwijzing van zijn asielaanvraag is beslist en overweegt als volgt. Hoewel het voornemen van de minister om eiser op 27 oktober 2026 in persoon te presenteren aan de Somalische vertegenwoordiging in Brussel in strijd was met de door eiser aangehaalde uitspraak van de Afdeling, strekt het naar het oordeel van de rechtbank te ver om (het voortduren van) de maatregel van bewaring thans onrechtmatig te achten. Hiertoe overweegt de rechtbank dat eiser – weliswaar voor de minister door een geluk bij een ongeluk omdat hij zijn medewerking aan de presentatie heeft geweigerd – niet daadwerkelijk is gepresenteerd aan de Somalische vertegenwoordiging. In zoverre verschilt de casus van eiser met de casus van de vreemdeling in de uitspraak van de Afdeling. De rechtbank gaat er echter wel vanuit dat de minister niet (meer) voornemens is om een nieuwe datum voor een presentatie van eiser in persoon te vragen aan de Somalische vertegenwoordiging zolang niet op het beroep tegen de afwijzing van de asielaanvraag is beslist. Deze beroepsgrond slaagt daarom niet. Non-refoulement

7. Eiser meent dat de minister in strijd met het arrest Adrar[_80c2f489-a677-4d88-84b4-8953ace209ff] en de Afdelingsjurisprudentie handelt door in de voortgangsrapportage niet zorgvuldig te motiveren waarom er, ondanks eisers verklaringen in het vertrekgesprek op 21 oktober 2026, niet in strijd met het beginsel van non-refoulement wordt gehandeld. Sterker nog, onder verwijzing naar de eerdere grond onder rechtsoverweging 6. gaat de minister gewoon door met zijn poging om een vervangend reisdocument voor eiser te verkrijgen van de Somalische autoriteiten en blijft de minister volop inzetten op een gedwongen verwijdering naar Somalië.

7.1.

In het verslag van het vertrekgesprek van 21 oktober 2026 verklaart eiser, onder meer, het volgende:‘[…] Gevraagd waarom betrokkene niet naar Somalië wil zegt betrokkene dat hij bang is te worden gedood door de huidige regering. Betrokkene is gevraagd of hij hierover heeft gesproken met de IND. Betrokkene zegt dit te hebben gedaan. Betrokkene zegt dat hij bang is voor Al-Shabaab en zegt bang te zijn dat men wil dat hij voor Al-Shabaab gaat vechten en moet moorden. Betrokkene zegt dit niet te willen en een normaal leven te willen.[…]’.Het vertrekgesprek eindigt met de passage:‘[…] Door betrokkene zijn in het vertrekgesprek geen omstandigheden aangevoerd naar aanleiding waarvan de bewaringsmaatregel niet langer zou kunnen voortduren of de voorgenomen uitzetting niet langer zou kunnen plaatsvinden. […]’7.2. De rechtbank stelt vast dat wat eiser in het vertrekgesprek op 21 oktober 2026 heeft verklaard over zijn vrees voor de huidige regering van Somalië en Al-Shabaab, een herhaling is van wat hij heeft aangevoerd in zijn asielprocedure. Deze door eiser gestelde vrees is reeds beoordeeld en heeft geleid tot het voor eiser negatieve besluit van 8 september 2026. Thans ligt het hiertegen ingestelde beroep ter beoordeling voor aan de rechtbank. De regievoerder heeft aan het eind van het vertrekgesprek een overweging gemaakt in het kader van het arrest Adrar en geconcludeerd dat door eiser geen omstandigheden zijn aangevoerd naar aanleiding waarvan de voorgenomen uitzetting niet langer zou kunnen plaatsvinden. De rechtbank sluit zich bij deze conclusie aan. Deze beroepsgrond slaagt daarom niet.

Ambtshalve toets

8. Los van de door eiser aangevoerde grond, ziet de rechtbank in de door de minister en eiser verstrekte gegevens geen grond om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.[_36c83eff-a836-4455-9a14-cb583334c338]

Conclusie en gevolgen

9. Het beroep tegen het voortduren van de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen. Eiser krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af.

Deze uitspraak is gedaan door mr. H.W.H. Oude Aarninkhof, rechter, in aanwezigheid van D.K. Bloemers, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Rechtsmiddel

Tegen deze uitspraak staat geen rechtsmiddel open.

Voetnoten

  1. Vreemdelingenwet 2000 (Vw).
  2. Met zaaknummer NL26.55993.
  3. Dit volgt uit artikel 96, derde lid, van de Vw.
  4. Openbaar Ministerie (OM).
  5. Vreemdelingencirculaire 2000 (Vc).
  6. Zie de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) van 19 april 2023, ECLI:NL:RVS:2023:1504.
  7. Zie ECLI:NL:RVS:2025:5547, rechtsoverweging 6.4.
  8. De uitspraak van het HvJEU van 4 september 2026 in de zaak Adrar, ECLI:EU:C:2025:647.
  9. Zie ECLI:EU:C:2022:858 en ECLI:EU:C:2026:148.

Wetsartikelen in deze uitspraak

Deze uitspraak verwijst naar

Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.