Uitspraak · Vreemdelingenrecht

Rechtbank Den Haag, 5 november 2026 – Kennisgeving artikel 59b, eerste lid, aanhef

ECLI:NL:RBDHA:2026:32994Zaaknummer NL26.64404

Instantie
Rechtbank Den Haag
Datum uitspraak
5 november 2026
Publicatiedatum
10 november 2026
Zaaknummer
NL26.64404
Rechtsgebied
Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Uitkomst
Beroep ongegrond
Hoofdwetsartikel
Artikel 50 Vw
Zittingsplaats
Amsterdam
Soort
Uitspraak

Inhoudsindicatie

Kennisgeving artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a en b, van de Vw. De verwijzing naar de Dublinverordening in plaats van de AMbV in het proces-verbaal, maakt de staandehouding niet onrechtmatig. De rechtbank acht daarbij van belang dat de regelgeving in materiële zin niet is gewijzigd. Verder heeft eiser terecht aangevoerd dat de minister de grondslag van artikel 50, tweede lid, van de Vw had moeten vermelden. Daarvoor is van belang dat artikel 50, van de Vw recentelijk is gewijzigd en dat deze wijziging op 16 oktober 2026 inwerking is getreden. De grondslagen voor ophouding die voorheen waren opgenomen in artikel 50, tweede en derde lid, van de Vw, zijn thans beide opgenomen in artikel 50, tweede lid, van de Vw. Het geconstateerde gebrek maakt de maatregel van vreemdelingenbewaring echter niet onrechtmatig. Verder zijn alle bewaringsgronden door eiser betwist. De rechtbank ziet geen aanleiding de gronden van de maatregel onvoldoende te achten. Tot slot heeft de minister terecht geen reden gezien om aan eiser een lichter middel op te leggen. Beroep ongegrond, gelet op het geconstateerde gebrek krijgt eiser wel een vergoeding van zijn proceskosten.

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af;

- veroordeelt de minister tot betaling van € 1.868,- aan proceskosten aan eiser.

Deze uitspraak is gedaan door mr. P.L.C.M. Ficq, rechter, in aanwezigheid van mr. B.S. Beens, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Volledige tekst

Inhoud van de uitspraak
  1. [eiser], V-nummer: [V-nummer], eiser
  2. Samenvatting
  3. Procesverloop
  4. Beoordeling door de rechtbank
  5. Conclusie en gevolgen
  6. Beslissing

RECHTBANK DEN HAAG

Zittingsplaats Amsterdam

Bestuursrecht

zaaknummer: NL26.64404

uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen

[eiser], V-nummer: [V-nummer], eiser

(gemachtigde: mr. D. Matadien),

en

de minister van Asiel en Migratie, verweerder (hierna: de minister)

(gemachtigde: mr. B.H. Wezeman).

Samenvatting

1. Deze uitspraak gaat over de maatregel van vreemdelingenbewaring die aan eiser is opgelegd. Deze maatregel is opgelegd op grond van artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a en b, van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw). Eiser is het niet eens met die maatregel. De rechtbank beoordeelt de rechtmatigheid van die maatregel en de vraag of aan eiser een schadevergoeding moet worden toegekend.[_ec5b1468-e08a-43ce-a356-8e072dc1ca15]

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat het beroep ongegrond is. Het opleggen van de maatregel van vreemdelingenbewaring is niet onrechtmatig. De maatregel van vreemdelingenbewaring voldoet aan de voorwaarden. Er is geen reden voor het toekennen van een schadevergoeding. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit heeft.

Procesverloop

2. Met het bestreden besluit van 23 oktober 2026 heeft de minister aan eiser, die stelt van Marokkaanse nationaliteit te zijn en te zijn geboren op [geboortedag] 1980 de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd en de rechtbank daarvan in kennis gesteld.

2.1.

Deze kennisgeving wordt gelijkgesteld met een door eiser ingesteld beroep. Het beroep wordt ook aangemerkt als een verzoek om schadevergoeding.

2.2.

De rechtbank heeft het beroep op 3 november 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: eiser, de gemachtigde van eiser, M. Bourik als tolk en de gemachtigde van de minister.

Beoordeling door de rechtbank

3. Eiser voert aan dat in het proces-verbaal van staandehouding wordt verwezen naar de Dublinverordening[_3f93940c-0b4f-436e-90eb-7cca9e2370b9]. Eiser wijst erop dat de Dublinverordening niet meer bestaat, maar dat sinds 12 juni 2026 de Asiel- en migratiebeheerverordening (AMbV)[_44708d73-3c97-4240-9e6c-2a091976160a] van toepassing is. De verwijzing naar de Dublinverordening vormt een formeel gebrek dat leidt tot onrechtmatigheid van de maatregel van bewaring, aldus eiser.

3.1.

De rechtbank volgt eiser hierin niet. Ter zitting heeft de minister erkend dat de formulieren van de KMar[_403d4d29-7aaa-4649-a9ac-164768d89488] nog niet zijn aangepast aan de per 12 juni 2026 gewijzigde regelgeving. Dit maakt de staandehouding echter niet onrechtmatig. Daarbij acht de rechtbank van belang dat de regelgeving in materiële zin niet is gewijzigd. De beroepsgrond slaagt niet.

4. Verder voert eiser aan dat de grondslag voor de ophouding, artikel 50, derde lid, van de Vw onjuist is. Dit had artikel 50, tweede lid, van de Vw moeten zijn. Eiser heeft namelijk eerder een afwijzende asielbeschikking ontvangen en daaruit volgt dat de minister bekend was met zijn verblijfsrechtelijke positie.

4.1.

Eiser voert terecht aan dat de minister als grondslag van de ophouding art. 50, tweede lid, van de Vw had moeten vermelden. Daarvoor is van belang dat artikel 50, van de Vw recentelijk is gewijzigd en dat deze wijziging op 16 oktober 2026 inwerking is getreden. De grondslagen voor ophouding die voorheen waren opgenomen in artikel 50, tweede en derde lid, van de Vw, zijn thans beide opgenomen in artikel 50, tweede lid, van de Vw. De rechtbank is echter van oordeel dat de ernst van het gebrek niet opweegt tegen de belangen die met de vreemdelingenbewaring gediend zijn, nu niet valt in te zien op welke wijze eiser in zijn belangen is geschaad door de verkeerde wettelijke grondslag voor de ophouding. Het geconstateerde gebrek maakt de maatregel van vreemdelingenbewaring daarom niet onrechtmatig. De rechtbank ziet hierin wel aanleiding om de minister te veroordelen in de proceskosten.

5. De minister kan in vreemdelingenbewaring stellen de vreemdeling die rechtmatig verblijf heeft op grond van artikel 8, aanhef en onder f, subonderdeel 2° of onder h, subonderdeel 2° van de Vw voor zover dit betrekking heeft op een aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel als bedoeld in artikel 28 van de Vw, als vreemdelingenbewaring noodzakelijk is met het oog op vaststelling van de identiteit of nationaliteit van de vreemdeling[_39b22632-b728-437c-a502-c0f6e579db4a] en op het vaststellen van gegevens die ten grondslag liggen aan een aanvraag tot het verlenen van een verblijfsvergunning asiel als bedoeld in artikel 28 van de Vw en die niet zouden kunnen worden verkregen indien de aanvrager niet in vreemdelingenbewaring zou worden gehouden, met name wanneer er sprake is van een onderduikrisico.[_ddccb856-5e59-4aef-9264-4e96d22392d5] Deze gronden voor vreemdelingenbewaring zijn aanwezig, als de identiteit of de nationaliteit van de vreemdeling met onvoldoende zekerheid bekend en als door middel van vreemdelingenbewaring de gegevens die noodzakelijk zijn voor beoordeling van een aanvraag tot het verkrijgen van een verblijfsvergunning kunnen worden verkregen indien ten minste twee van de gronden, genoemd in artikel 5.6, tweede lid, van het Vb zich voordoen.[_35fd9ce3-06fd-48d2-b0e4-1c30f23a7272]

5.1.

De minister heeft aan eiser de maatregel van vreemdelingenbewaring opgelegd. In deze maatregel staat dat de vreemdelingenbewaring noodzakelijk is met het oog op de vaststelling van de identiteit of nationaliteit van eiser en op het verkrijgen van gegevens die noodzakelijk zijn voor beoordeling van een asielaanvraag.

5.2.

In de maatregel heeft de minister als gronden in verband met artikel 59b, eerste

lid, aanhef en onder a en b, van de Vw vermeld dat eiser:

a. Nederland niet op de voorgeschreven wijze is binnengekomen, dan wel een poging daartoe heeft gedaan, waarbij de vreemdeling zich gedurende enige tijd aan het toezicht heeft onttrokken of zich zonder toestemming tussen de lidstaten van de Europese Unie beweegt;b. eerder een besluit, kennisgeving of aanzegging heeft ontvangen waaruit de plicht de Europese Unie dan wel Nederland te verlaten blijkt en hij daaraan niet uit eigen beweging binnen de daarin besloten of gestelde termijn gevolg heeft gegeven;c. niet dan wel niet voldoende meewerkt aan het vaststellen van zijn identiteit en nationaliteit;d. in verband met zijn aanvraag om toelating onjuiste of tegenstrijdige gegevens heeft verstrekt over zijn identiteit, nationaliteit of de reis naar Nederland of een andere lidstaat;p. zich niet aan een of meer andere voor hem geldende verplichtingen van hoofdstuk 4 van het Vb heeft gehouden;r. geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;s. niet beschikt over voldoende middelen van bestaan.

5.3.

Eiser betwist alle bewaringsgronden die aan de maatregel van vreemdelingenbewaring ten grondslag zijn gelegd.

6. De rechtbank ziet geen aanleiding om de gronden van de maatregel onvoldoende te achten. De minister heeft grond a aan de maatregel ten grondslag mogen leggen. Deze grond is feitelijk juist, omdat eiser niet in het bezit is van de vereiste reisdocumenten en

Nederland daarmee in het verleden niet op voorschreven wijze is binnengekomen. De minister heeft ook gronden r en s terecht tegengeworpen. Eiser staat niet ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP). Dat eiser vanuit Zwitserland is teruggenomen door Nederland en hij daardoor geen adres heeft maakt dit niet anders. Verder heeft eiser verklaard in het bezit te zijn van 24,85 euro. Eiser beschikt hierdoor niet over een vaste woon- of verblijfplaats en voldoende middelen van bestaan. Gelet hierop is de rechtbank van oordeel dat de gronden a, r en s de maatregel van vreemdelingenbewaring kunnen dragen en voldoende zijn om een onderduikrisico aan te nemen. De overige gronden behoeven daarom geen bespreking meer. De beroepsgrond slaagt niet.

7. Verder voert eiser aan dat de minister had moeten volstaan met een lichter middel. Eiser heeft last van zijn been en enkels. Ook heeft hij last van mentale klachten. De minister heeft onvoldoende onderzocht of met een lichter middel kon worden volstaan, aldus eiser.

7.1.

De rechtbank is van oordeel dat de minister zich terecht op het standpunt heeft gesteld dat in dit geval geen andere afdoende, maar minder dwingende maatregelen dan de inbewaringstelling doeltreffend konden worden toegepast. Daarbij is van belang dat de minister niet heeft volstaan met te verwijzen naar de gronden die aan de maatregel ten grondslag zijn gelegd, maar ook de persoonlijke en medische omstandigheden van eiser bij de belangenafweging heeft betrokken. Zo is in de maatregel opgenomen dat eiser last heeft van zijn been en enkels en dat hij het mentaal moeilijk heeft en is door de minister toegelicht dat de zorg in het detentiecentrum vergelijkbaar is met de zorg in de vrije maatschappij. Mocht de zorg onvoldoende zijn dan kan eiser worden overgeplaatst naar een regulier ziekenhuis, een penitentiair psychiatrisch centrum of een gesloten gezondheidsinstelling. Bovendien is eiser in het verleden twee keer met onbekende bestemming (mob) vertrokken. Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat de minister voldoende heeft gemotiveerd dat in dit geval niet kon worden volstaan met een lichter middel. De beroepsgrond slaagt niet.

8. Los van de door eiser aangevoerde gronden, ziet de rechtbank ook ambtshalve geen reden om te komen tot het oordeel dat aan de rechtmatigheidsvoorwaarden voor deze maatregel niet is voldaan.[_39d0b179-ac53-451f-ad52-3387a8d05d4e]

Conclusie en gevolgen

9. Het beroep tegen de maatregel van vreemdelingenbewaring is ongegrond. Daarom wordt ook het verzoek om schadevergoeding afgewezen.

10. Gelet op het geconstateerde gebrek krijgt eiser wel een vergoeding van zijn proceskosten. De minister moet deze vergoeding betalen. Deze vergoeding bedraagt € 1.868,- omdat de gemachtigde van eiser geacht wordt beroep te hebben ingesteld en aan de zitting heeft deelgenomen.

Beslissing

De rechtbank:

- verklaart het beroep ongegrond;

- wijst het verzoek om schadevergoeding af;

- veroordeelt de minister tot betaling van € 1.868,- aan proceskosten aan eiser.

Deze uitspraak is gedaan door mr. P.L.C.M. Ficq, rechter, in aanwezigheid van mr. B.S. Beens, griffier.

Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:

Informatie over hoger beroep

Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen één week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden of na de dag van plaatsing daarvan in het digitale dossier.

Voetnoten

  1. Op grond van artikel 106 van de Vw kan de rechtbank indien zij de opheffing van de maatregel tot vreemdelingenbewaring beveelt, aan eiser een schadevergoeding ten laste van de Staat toekennen.
  2. Verordening (EU) nr. 604/2013.
  3. Verordening (EU) 2024/1351.
  4. Koninklijke Marechaussee.
  5. Dit volgt uit artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder a, van de Vw.
  6. Dit volgt uit artikel 59b, eerste lid, aanhef en onder b, van de Vw.
  7. Dit volgt uit artikel 5.7, tweede lid, van het Vb.
  8. Vergelijk HvJEU 8 november 2022, ECLI:EU:C:2022:858 en 4 september 2025, ECLI:EU:C:2025:647.

Wetsartikelen in deze uitspraak

Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.