Uitspraak uitgelegd
Kinderalimentatie in samengesteld gezin: rechtbank vraagt Hoge Raad om duidelijkheid
Hoe verdeel je kinderalimentatie als bij het ene gezin een tekort bestaat en bij het andere draagkracht overblijft? De rechtbank Overijssel legt op 3 november 2026 twee vragen aan de Hoge Raad voor. Zij vergelijkt twee rekenmethoden in een zaak met vijf onderhoudsplichtigen en zes kinderen. Voor deze procedure geldt voorlopig een bijdrage; een nieuwe landelijke rekenregel volgt nog niet uit deze beschikking.
- Primaire bron
- ECLI:NL:RBOVE:2026:6623
- Instantie
- Rechtbank Overijssel
- Uitspraakdatum
- 2026-11-03
- Publicatie bron
- 2026-11-06
In het kort
- De rechtbank legt op 3 november 2026 twee prejudiciële vragen voor over kinderalimentatie in samengestelde gezinnen.
- Het knelpunt is een tekort in het ene gezin terwijl in een ander gezin draagkracht ongebruikt blijft.
- De vragen gaan over de verenigbaarheid daarvan met de wet en over overheveling van resterende draagkracht.
- Voorlopige bedragen gelden in deze zaak; er is nog geen antwoord van de Hoge Raad of vastgestelde nieuwe landelijke rekenmethode.
Waarom deze zaak belangrijk is
De gekozen methode kan invloed hebben op hoeveel voor kinderen in verschillende gezinnen beschikbaar is. De rechtbank wil duidelijkheid over de wettelijke uitgangspunten voor ongebruikte draagkracht en samenlopende onderhoudsplichten. Dat maakt de gestelde vragen relevant voor vergelijkbare alimentatiezaken, terwijl de uitkomst bij de Hoge Raad nog openstaat.
De complexe gezinssituatie
In deze zaak zijn vijf onderhoudsplichtigen en zes kinderen betrokken over drie gezinnen heen. Vader C en moeder B zijn de ouders van twee kinderen, maar hebben beiden nieuwe partners met eigen kinderen.
Bronpassages bij deze uitleg
C is onderhoudsplichtig voor BC1, BC2, CD2 en CD1.
B is onderhoudsplichtig voor BC1, BC2 en AB.
Knelpunt in de draagkrachtverdeling
Bij de gangbare berekening wordt de draagkracht van een ouder eerst verdeeld over diens kinderen. De alternatieve schottenmethode berekent eerst per gezin een ideaal aandeel en corrigeert daarna als een ouder te weinig draagkracht heeft. De rechtbank rekent beide varianten voor deze zaak door. Zij ziet bij de tweede variant een groter tekort in het ene gezin, terwijl in het andere gezin meer draagkracht ongebruikt blijft. De vraag is hoe de wettelijke onderhoudsplichten in zo’n combinatie van tekort en overschot moeten doorwerken.
Bronpassages bij deze uitleg
In de behoefte van XA en AB wordt volledig voorzien en in het gezin van B en A is sprake van een overschot, nu A na aftrek van zijn aandeel in de kosten van XA en AB draagkracht over heeft.
Er is een tekort (bij C en D) voor CD1 en CD2 en – net – voldoende draagkracht (bij B, C en D) voor BC1 en BC2.
Voor de aan B op te leggen bijdrage scheelt dit € 50,- per kind per maand.
Toepassing van jurisprudentie over woonlasten
De rechtbank halveert in deze zaak het woonlastenforfait van B, C en D, omdat bij hen onvoldoende draagkracht bestaat en zij woonlasten delen. Dat is de concrete toepassing door deze rechtbank, geen algemene regel dat samenwonen het forfait altijd halveert. Het arrest van 16 april 2021 verlangt bij een tekort en aanwijzingen voor duurzaam aanmerkelijk lagere werkelijke woonlasten onderzoek naar de gevolgen voor de bijdrage, en een gemotiveerde beslissing.
Bronpassages bij deze uitleg
B deelt haar woonlasten met A en C en D delen hun woonlasten met elkaar.
De rechter zal echter, indien met de aldus berekende draagkracht niet (geheel) in de behoefte van het kind of de kinderen kan worden voorzien
Vragen aan de Hoge Raad
De rechtbank legt twee vragen voor. Ten eerste: strookt een door de rekenmethode ontstaan overschot in het ene gezin en tekort in het andere met de wettelijke regels over onderhoud voor kinderen? Ten tweede: verzet de verdeling naar draagkracht zich tegen het overhevelen van ongebruikte draagkracht, zolang een ouder niet meer betaalt dan de behoefte van de eigen onderhoudsgerechtigde kinderen? De beschikking stelt deze vragen; zij bevat nog geen antwoorden van de Hoge Raad.
Bronpassages bij deze uitleg
verzoekt de Hoge Raad bij wijze van prejudiciële beslissing de volgende rechtsvragen te beantwoorden:
Verzet artikel 1:397 lid 2 BW (verdeling naar (rato van) draagkracht) zich ertegen om onbenutte/resterende draagkracht over te hevelen, zolang de betreffende ouder niet meer bijdraagt dan – maximaal – de behoefte van het kind of de kinderen waarvoor hij/zij onderhoudsplichtig is?
Voorlopige beslissing
Voor de duur van de procedure stelt de rechtbank de bijdrage vanaf 1 oktober 2025 vast op € 256 en € 170 per maand voor de twee kinderen. Het dictum noemt vanaf 1 januari 2026 geïndexeerde bedragen van € 268 en € 178. De definitieve beslissing blijft aangehouden in afwachting van de antwoorden. De vermelding van 3 mei 2027 is een roldatum voor deze procedure, geen beloofde datum waarop de Hoge Raad antwoord geeft.
Bronpassages bij deze uitleg
bepaalt dat B met ingang van 1 oktober 2025 en voor de duur van deze procedure een bedrag van € 256,– per maand voor BC1 en € 170,– per maand voor BC2 moet betalen aan C als bijdrage in de kosten van verzorging en opvoeding;
bepaalt de onder 7.1 genoemde bedragen met ingang van 1 januari 2026 op € 268,–voor BC1 en op € 178,– voor BC2;
houdt de definitieve beslissing over de door B aan C te betalen bijdrage in de kosten van verzorging en opvoeding van BC2 en BC1 aan in afwachting van de beantwoording van de prejudiciële vragen
Verhouding tot eerdere rechtspraak
Er is geen inhoudelijke sectie 'Vergelijking' opgenomen omdat de vergelijking met andere zaken uitsluitend dient als achtergrond voor de prejudiciële vragen en niet als zelfstandig oordeel van de besproken rechtbank. De rechtbank verwijst wel naar eerdere arresten van de Hoge Raad als kader voor haar vragen.
Reikwijdte en beperkingen
- Deze beschikking van 3 november 2026 stelt vragen aan de Hoge Raad. De antwoorden en een definitieve alimentatiebeslissing zijn daarin niet opgenomen.
- De bedragen betreffen dit gezin. Voor de geïndexeerde bijdrage volgt deze bespreking het dictum (€ 178), niet het daarvan afwijkende bedrag in de inleidende overweging (€ 167).
- Het juridische kader is beperkt tot de besproken beschikkingen; de geconsolideerde wetsversies zijn niet afzonderlijk onderzocht.
Uitspraken en wetsartikelen
- ECLI:NL:RBOVE:2026:6623
- ECLI:NL:HR:2021:586
- ECLI:NL:HR:2026:664
- Artikel 392 Rv
- Artikel 392 BW
- Artikel 397 BW
- Artikel 400 BW
- Artikel 402a BW
- Artikel 404 BW
De gekoppelde wetsbron heeft geen gecontroleerde tijdsversie voor deze zaak. Raadpleeg voor toepassing de relevante historische tekst en eventuele overgangsregels.
Deze bespreking is met AI voorbereid. De rechterlijke brontekst en de redactionele uitleg zijn afzonderlijke teksten.