Uitspraak uitgelegd

Drugsproductie en -handel: zeven jaar cel en kostenverhaal

In onderzoek Antraciet speelde de vraag hoe ver de verantwoordelijkheid van een leerling-kok en rechterhand binnen een drugsorganisatie reikte. De rechtbank Den Haag legde op 9 november 2026 zeven jaar gevangenisstraf op voor drugsproductie, handel en deelname aan een criminele organisatie, plus € 31.731,73 kostenverhaal. Voor het aangetroffen vuurwapen en de munitie volgde vrijspraak: de aanwijzingen bewezen onvoldoende dat hij juist die voorwerpen voorhanden had.

Instantie
Rechtbank Den Haag
Uitspraakdatum
2026-11-09
Publicatie bron
2026-11-09

In het kort

  • De verdachte krijgt zeven jaar gevangenisstraf, met aftrek van voorarrest, voor medeplegen van productie en handel in methamfetamine en MDMA en deelname aan een criminele organisatie.
  • Ook MDMA-productie werd bewezen, hoewel in het lab geen MDMA of PMK werd gevonden. Onder meer opgenomen gesprekken en productieaantekeningen ondersteunden dat oordeel.
  • Door de nauwe samenwerking en zijn essentiële bijdrage kon de verdachte ook verantwoordelijk worden gehouden voor productie- en handelshandelingen die medeverdachten uitvoerden.
  • Voor het aangetroffen vuurwapen en de munitie volgt vrijspraak: wetenschap en beschikkingsmacht over juist deze voorwerpen waren onvoldoende bewezen.
  • Er komt geen aanvullende geldboete, maar wel € 31.731,73 kostenverhaal voor de vernietiging van gevaarlijke labmaterialen. Eventuele gijzeling heft deze betalingsplicht niet op.

Waarom deze zaak belangrijk is

Voor de omvang van de verantwoordelijkheid keek de rechtbank naar de feitelijke samenwerking en de essentiële bijdrage, niet alleen naar wie iedere handeling zelf uitvoerde. Daarnaast maakt de zaak het verschil zichtbaar tussen een geldboete en kostenverhaal: ook zonder boete kreeg de verdachte een betalingsverplichting voor de vernietiging van gevaarlijke labmaterialen.

MDMA-productie bewezen zonder vondst van MDMA

Tot de brand van 19 juni 2025 was in het drugslab volgens de rechtbank methamfetamine geproduceerd. Ook MDMA-productie achtte zij bewezen, hoewel in het lab geen PMK of MDMA was aangetroffen. Opgenomen gesprekken over P-poeder, een benaming voor PMK, en een notitieboekje met het MDMA-productieproces in de slaapkamer van de verdachte droegen bij aan dat oordeel. De rechtbank beoordeelde deze aanwijzingen in samenhang. Het ontbreken van aangetroffen MDMA stond in deze zaak dus niet aan een bewezenverklaring in de weg.

Bronpassages bij deze uitleg

Gelet op het voorgaande stelt de rechtbank vast dat in het drugslab tot aan de brand op 19 juni 2025 methamfetamine is geproduceerd.

En hoewel er geen PMK of MDMA in het drugslab is aangetroffen, is de rechtbank van oordeel dat er ook MDMA is geproduceerd.

Verder volgt uit de OVC-gesprekken dat regelmatig wordt gesproken over ‘P-poeder’ of ‘P’, een benaming voor PMK.

Verder wordt in een notitieboekje, dat in de slaapkamer van de verdachte is aangetroffen, het productieproces van MDMA beschreven.

Gelet hierop – in onderling verband en samenhang bezien – is de rechtbank van oordeel dat er in het drugslab ook MDMA is geproduceerd.

Nauwe samenwerking droeg verantwoordelijkheid voor het geheel

Voor medeplegen moet een voldoende nauwe en bewuste samenwerking vaststaan. De rechtbank zag geen louter ondergeschikte bijdrage: de verdachte was leerling-kok, onderhield zelfstandig klantencontact en gaf instructies aan anderen. De verdachten werkten feitelijk samen en verrichtten volgens de rechtbank essentiële werkzaamheden voor productie en handel. Daardoor kon ook deze verdachte verantwoordelijk worden gehouden voor het geheel aan handelingen, inclusief handelingen die medeverdachten uitvoerden.

Bronpassages bij deze uitleg

De rechtbank stelt voorop dat de betrokkenheid bij een strafbaar feit als medeplegen kan worden bewezenverklaard wanneer vast is komen te staan dat bij het begaan daarvan sprake is geweest van een voldoende nauwe en bewuste samenwerking.

De verdachte onderhield in dit kader ook zelfstandig contact met eventuele klanten en koppelde dit terug aan [medeverdachte 1] . De verdachte had ook een rol als leerling-kok.

Voorts leidt de rechtbank uit de OVC-gesprekken af dat de verdachte ook een bepaalde mate van beslissingsbevoegdheid had en instructies gaf aan anderen.

De gezamenlijke aanwezigheid in het drugslab laat zien dat de verdachten ook feitelijk samen opereerden.

Zij hebben in samenwerking met elkaar essentiële werkzaamheden verricht ten behoeve van de productie en handel in methamfetamine en MDMA en vormden elk een onmisbare schakel in de (productie en handels)keten.

dat zij allen verantwoordelijk kunnen worden gehouden voor het geheel aan handelingen, ook als niet de verdachte, maar de medeverdachte(n) een bepaalde verweten handeling heeft verricht.

Plannen voor een doorstart ondersteunden de duurzaamheid

De rechtbank achtte ook deelname aan een drugsorganisatie bewezen. Vaste reispatronen en voorafgaande onderlinge afstemming wezen op een gestructureerd verband. De ruim drie maanden durende samenwerking en gesprekken direct na de brand over samenblijven en nieuwe productielocaties ondersteunden de duurzaamheid daarvan. De brand vormde volgens de rechtbank dus geen einde aan het samenwerkingsverband. Ook de bewezen periode van drugsproductie en -handel liep door tot de aanhouding op 10 juli 2025.

Bronpassages bij deze uitleg

De rechtbank is dan ook van oordeel dat zonder enige twijfel kan worden vastgesteld dat de organisatie het plegen van strafbare feiten – te weten het produceren van methamfetamine en/of MDMA en de verkoop daarvan – tot oogmerk heeft gehad.

De verdachte had dus een belangrijke ondersteunende en uitvoerende rol binnen de criminele organisatie. De rechtbank acht het onder 2 ten laste gelegde feit dan ook wettig en overtuigend bewezen.

Deze werkwijze en manier van verplaatsen vergt op voorhand onderlinge afstemming met de betrokken personen. Gelet hierop stelt de rechtbank vast dat er door de verdachten gezamenlijk, planmatig en volgens een vast patroon is gehandeld.

Dat er ook sprake was van een duurzaam samenwerkingsverband volgt naar het oordeel van de rechtbank uit de periode van ruim drie maanden waarin de verdachten hebben samengewerkt,

OVC-gesprekken die de dag na de brand zijn gevoerd door [medeverdachte 1] , de verdachte en [medeverdachte 3] , waarin direct gesproken wordt over dat ze ‘als groep bij elkaar moeten blijven’, een doorstart willen maken en al op zoek zijn naar nieuwe (productie)locaties.

De rechtbank is van oordeel dat de pleegperiode waarin de verdachte zich bezighield met het medeplegen van de productie en handel van methamfetamine en MDMA loopt tot 10 juli 2025, de datum van zijn aanhouding.

Drugsfeiten en organisatiedeelname leveren meerdaadse samenloop op

De rechtbank paste meerdaadse samenloop toe op de drugsfeiten en deelname aan de organisatie. De organisatie had in deze zaak een ruimer bereik dan de afzonderlijke productie en handel: ook het faciliteren en voortzetten van het samenwerkingsverband vielen eronder. Verder benadrukte de rechtbank het verschil in beschermde belangen. De organisatiebepaling beschermt volgens haar de openbare orde tegen ondermijning, terwijl de afzonderlijke drugsverboden de volksgezondheid beschermen.

Bronpassages bij deze uitleg

De rechtbank is van oordeel dat sprake is van meerdaadse samenloop van het onder 1 primair bewezenverklaarde medeplegen van – kort gezegd – Opiumwetdelicten en de onder feit 2 bewezenverklaarde deelname aan een criminele organisatie met als oogmerk het plegen van Opiumwetdelicten.

Dit laatste is naar het oordeel van de rechtbank meer omvattend en kent een breder bereik dan het onder feit 1 primair bewezenverklaarde, wat maakt dat het onder 11b Opw strafbaar gestelde een zekere meerwaarde heeft.

Ook handelingen die gericht zijn op het faciliteren of voortzetten van de organisatie vallen naar het oordeel van de rechtbank onder het bereik van dit artikel.

De strafbaarstelling van de criminele organisatie als bedoeld in artikel 11b Opw beoogt de samenleving te beschermen tegen het ondermijnende effect van een criminele (drugs)organisatie en ziet daarmee op bescherming van de openbare orde.

Het rechtsgoed dat beschermd wordt door het medeplegen van Opiumwetdelicten is de volksgezondheid.

Onvoldoende bewijs voor juist het aangetroffen vuurwapen

Voor het medeplegen van het voorhanden hebben van het aangetroffen vuurwapen en de munitie volgde vrijspraak. De vondst in een afgesloten meterkast van een regelmatig gebruikte woning en de gesprekken over vuurwapens gaven wel aanleiding tot verdenking. Zij bewezen volgens de rechtbank echter onvoldoende dat de verdachte wetenschap en beschikkingsmacht had over juist deze voorwerpen. Ook was op de tas, wapens en munitie geen DNA van hem gevonden. Aanwijzingen voor omgang met een vuurwapen waren daarmee onvoldoende voor deze specifieke beschuldiging.

Bronpassages bij deze uitleg

verklaart niet wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte de onder 3 ten laste gelegde feiten heeft begaan en spreekt de verdachte daarvan vrij;

Zo zijn het vuurwapen en de munitie aangetroffen in een afgesloten meterkast in de woning aan de [adres 2] , die op naam stond van [medeverdachte 3] en waar de verdachte samen met medeverdachte [medeverdachte 1] met enige regelmaat verbleef.

Voorts vormen de OVC-gespreken een beeld waaruit kan worden afgeleid dat de verdachte zich rondom de laste gelegde periode bezighield met vuurwapens.

er aanwijzingen zijn dat de verdachte op enig moment beschikkingsmacht heeft gehad over een vuurwapen, maar dat dit onvoldoende is om te kunnen spreken van bewijsbare wetenschap van en beschikkingsmacht over het in de afgesloten meterkast aangetroffen vuurwapen en de munitie.

Zo is er geen DNA-spoor van de verdachte aangetroffen op de (sport)tas, de vuurwapens en/of de munitie

Zeven jaar gevangenisstraf, maar geen geldboete

De rechtbank legde zeven jaar gevangenisstraf op, met aftrek van voorarrest. Zij rekende de verdachte de intensieve drugsactiviteiten en zijn belangrijke ondersteunende en uitvoerende rol als rechterhand van de leider zwaar aan. Een aanvullende geldboete kwam er niet. De rechtbank zag geen aanknopingspunten om vast te stellen dat hij op grote schaal geld had verdiend. Gelet op de langdurige gevangenisstraf en het gebrek aan inkomen vond zij een boete niet van toegevoegde waarde.

Bronpassages bij deze uitleg

Gelet op het voorgaande acht de rechtbank dan ook een gevangenisstraf van de duur van zeven jaren, met aftrek van het voorarrest, passend en geboden.

De verdachte was nagenoeg dagelijks met (het produceren van) harddrugs in de weer.

De belangrijke ondersteunende en uitvoerende rol die de verdachte als rechterhand van de leider binnen de criminele organisatie had, dient naar het oordeel van de rechtbank eveneens strafverzwarend te werken.

De rechtbank ziet anders dan de officier van justitie geen aanknopingspunten op basis waarvan kan worden vastgesteld dat de verdachte met zijn handelen op grote schaal geld heeft verdiend.

De rechtbank is dan ook van oordeel dat, gelet op het voorgaande, de langdurige gevangenisstaf die aan de verdachte is opgelegd en het gebrek aan inkomen van de verdachte, het opleggen van een geldboete naast een gevangenisstraf niet van enige toegevoegde waarde is.

Kostenverhaal vereist gevaarlijke voorwerpen en verband met het delict

Artikel 13d Opiumwet maakt volgens de rechtbank verhaal mogelijk van kosten die de Staat draagt voor de vernietiging van voorwerpen die ernstig gevaar opleveren voor de leefomgeving of volksgezondheid. Daarvoor moet de verdachte zijn veroordeeld voor een strafbaar feit dat met die voorwerpen verband houdt. Ook samenhangende kosten voor verzamelen, vervoer, opslag en noodzakelijk personeel kunnen meetellen. Hier bedroeg de door de politie betaalde factuur voor onder meer afvoer ter vernietiging en personeel € 158.658,62. De rechtbank achtte aan de voorwaarden voor de maatregel voldaan.

Bronpassages bij deze uitleg

de kosten die ten laste van de Staat komen in verband met de vernietiging van voorwerpen, die ernstig gevaar opleveren voor de leefomgeving of voor de volksgezondheid

worden verhaald op degene die wordt veroordeeld ter zake van een strafbaar feit dat in verband staat met die voorwerpen.

zoals de kosten van het verzamelen, het vervoer of de opslag voorafgaand aan de vernietiging. Ook de personeelskosten die voor de vernietiging noodzakelijkerwijs moeten worden gemaakt vallen hieronder.

De kosten van die werkzaamheden bedroegen in totaal € 158.658,62 en zagen onder meer op de afvoer van chemicaliën, restafval en hardware ter vernietiging en op personeelskosten.

De politie heeft de factuur van DIRMAR SEON BV voldaan (zie p. 2194 en 2195 van het dossier).

De rechtbank stelt vast dat aan de vereisten voor oplegging van de maatregel is voldaan.

€ 31.731,73 blijft ook na gijzeling verschuldigd

De rechtbank volgde de voorgestelde verdeling naar de rol van de betrokkenen. Voor deze verdachte betekende dat 20% van de kosten: € 31.731,73. Het verzoek om matiging wegens zijn rol slaagde niet; het dossier bood volgens de rechtbank voldoende steun voor dit aandeel. Bij niet-betaling kan maximaal 317 dagen gijzeling worden gevorderd. Dat is geen alternatief waarmee de betalingsplicht verdwijnt: ook na gijzeling blijft het bedrag verschuldigd.

Bronpassages bij deze uitleg

20% van die kosten, te weten € 31.731,73, voor rekening van [medeverdachte 1] , de verdachte en [medeverdachte 3] te komen

De raadsvrouw heeft – kort gezegd – aangevoerd dat gelet op de rol van de verdachte zijn aandeel in de gevorderde kosten zou moeten worden gematigd.

Ook zal de rechtbank de verdeling van de kosten tussen de verdachte en de medeverdachten zoals door de officier van justitie is voorgesteld volgen, nu het dossier over de rol van de verdachte bij het drugslab hiervoor voldoende steun biedt.

De rechtbank legt daarom de maatregel kostenverhaal ter hoogte van € 31.731,73 aan de verdachte op.

bepaalt de duur van de gijzeling die met toepassing van artikel 6:6:25 van het Wetboek van Strafvordering ten hoogste kan worden gevorderd op 317 dagen;

Als dit bedrag niet wordt betaald, kunnen gelet op artikel 13d lid 3 Opw in samenhang met artikel 36e van het Wetboek van Strafrecht 317 dagen gijzeling worden toegepast zonder dat de betalingsverplichting vervalt.

Verhouding tot eerdere rechtspraak

Er zijn geen afzonderlijke volledige uitspraken aangeleverd. Daarom is geen vergelijking met eerdere rechtspraak mogelijk.

Reikwijdte en beperkingen

  • De bespreking betreft één vonnis in eerste aanleg. Of het vonnis onherroepelijk is, blijkt niet uit het aangeleverde materiaal.
  • Er waren geen andere volledige uitspraken beschikbaar voor vergelijking; dit is geen uitputtend jurisprudentieonderzoek.
  • De toepasselijke wetsversies zijn niet afzonderlijk van dit vonnis onderzocht.

Uitspraken en wetsartikelen

De gekoppelde wetsbron heeft geen gecontroleerde tijdsversie voor deze zaak. Raadpleeg voor toepassing de relevante historische tekst en eventuele overgangsregels.

Deze bespreking is met AI voorbereid. De rechterlijke brontekst en de redactionele uitleg zijn afzonderlijke teksten.