Uitspraak uitgelegd

Afvalstoffenbelasting: geen vermindering voor CO2 via de schoorsteen

Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden wees op 20 oktober 2026 een vermindering van afvalstoffenbelasting af voor koolstof en zuurstof die na verbranding als CO2 via de schoorsteen waren verdwenen. Het geschil ging over september 2021 en € 280.615. De rechtbank had de vermindering eerder wel toegekend; het hof vernietigde die uitspraak.

Instantie
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden
Uitspraakdatum
2026-10-20
Publicatie bron
2026-11-06

In het kort

  • Het hof beoordeelde de afvalstoffenbelasting over september 2021 aan de hand van de toenmalige regeling.
  • Voor het uit afval afkomstige deel van de via de schoorsteen uitgestoten CO2 werd geen vermindering toegestaan.
  • De wetswijziging van 1 januari 2025 werd alleen ten overvloede genoemd en was geen dragende grond.
  • Het hoger beroep van de inspecteur slaagde; de eerdere uitspraak op bezwaar werd bevestigd.

Waarom deze zaak belangrijk is

De uitspraak maakt voor deze afvalverbrandingszaak duidelijk dat de hoeveelheid uitgestoten CO2 niet zonder meer een aanvullende vermindering van afvalstoffenbelasting oplevert. Zij laat ook zien waarom een latere wetswijziging moet worden onderscheiden van de grond waarop een rechter een ouder belastingtijdvak beoordeelt.

Wat was de gevraagde vermindering?

De onderneming had over september 2021 € 527.946 afvalstoffenbelasting betaald. Zij vroeg een aanvullende vermindering voor koolstof en zuurstof uit het afval die na verbranding deel uitmaakten van de uitgestoten CO2. Partijen waren het eens over € 280.615 als de regeling daarop van toepassing zou zijn. Het geschil draaide dus om het recht op vermindering, niet om de afgesproken berekening.

Bronpassages bij deze uitleg

Belanghebbende heeft over het tijdvak september 2021 op aangifte een bedrag van € 527.946 aan afvalstoffenbelasting voldaan.

Partijen hebben de afspraak gemaakt dat voor de situatie dat belanghebbende recht heeft op de bedoelde vermindering, voor de berekening daarvan de NEa-systematiek gevolgd kan worden, hetgeen leidt tot een vermindering van € 280.615 voor het tijdvak september 2021.

Partijen houdt verdeeld of belanghebbende recht heeft op een belastingvermindering voor de hoeveelheid uit het afval afkomstige koolstof en zuurstof die na verbranding de inrichting als onderdeel en in de vorm van CO2 via de schoorsteen hebben verlaten.

Eindverwerking is volgens het hof beslissend

Het hof legde artikel 27 Wbm uit aan de hand van doel, strekking en totstandkomingsgeschiedenis. De vermindering geldt volgens die uitleg voor afvalstoffen of restanten die de inrichting verlaten zonder dat zij zijn gestort of verbrand. Bij de hier besproken koolstof en zuurstof had juist wel verbranding plaatsgevonden. Ook het subsidiaire beroep op gewichtsverlies bij verwerking of bewerking werd daarom verworpen. Het hof vernietigde de rechtbankuitspraak en bevestigde de uitspraak van de inspecteur.

Bronpassages bij deze uitleg

de belastingvermindering alleen geldt voor (de restanten van) afvalstoffen die de inrichting weer verlaten en ter zake waarvan geen eindverwerking (storting of verbranding) heeft plaatsgevonden.

Nu de koolstof en zuurstof die in de vorm van CO2 via de schoorsteen de inrichting hebben verlaten, zijn verbrand, en er ter zake derhalve een eindverwerking heeft plaatsgevonden, is er geen sprake van “een verwerking of bewerking”

vernietigt de uitspraak van de Rechtbank, en

bevestigt de uitspraak van de Inspecteur.

De wijziging van 2025 is geen dragende grond

Het hof vermeldde dat de wet vanaf 1 januari 2025 stoffen die na verbranding via de schoorsteen vertrekken uitdrukkelijk noemt. Het deed dit ten overvloede: de wijziging droeg niet het oordeel over september 2021 en speelde voor dat jaar geen rechtstreekse rol. De uitspraak berust dus niet op het met terugwerkende kracht toepassen van de nieuwe tekst.

Bronpassages bij deze uitleg

Het Hof wijst er ten overvloede nog op dat deze zienswijze strookt met de per 1 januari 2025

aangezien de wetswijziging voor het onderhavige jaar geen (rechtstreekse) rol speelt.

is de wetswijziging per 1 januari 2025 geen dragende omstandigheid voor het oordeel van het Hof.

Het geschil over de processtukken

De onderneming vroeg daarnaast om documenten over de wetswijziging. Het hof beoordeelde dit onder artikel 8:42 Awb, de verplichting om op de zaak betrekking hebbende stukken over te leggen. Een ontbrekende bijlage werd op de zitting alsnog verstrekt. Het hof geloofde de verklaring van de inspecteur dat hij geen andere relevante stukken had of had gehad en constateerde uiteindelijk geen schending van die stukkenplicht. Dit oordeel is geen algemene goedkeuring van de gehele handelwijze van de Belastingdienst.

Bronpassages bij deze uitleg

De Inspecteur heeft de desbetreffende bijlage ter zitting van het Hof alsnog overgelegd aan het Hof en de gemachtigde van belanghebbende.

De Inspecteur heeft ter zitting van het Hof desgevraagd, en naar het oordeel van het Hof geloofwaardig, verklaard niet over meer stukken te beschikken of te hebben beschikt dan hij – al dan niet geanonimiseerd – heeft overgelegd.

heeft de Inspecteur niet gehandeld in strijd met het bepaalde in artikel 8:42 van de Awb.

Verhouding tot eerdere rechtspraak

De uitkomst van dit hoger beroep is besproken; er is geen zelfstandige vergelijking met een volledige jurisprudentielijn en geen koerswijziging vastgesteld.

Reikwijdte en beperkingen

  • Het geschil betreft afvalstoffenbelasting over september 2021; het hof deed uitspraak op 20 oktober 2026. Een eventueel cassatievervolg is niet onderzocht.
  • De beslissing betreft CO2 die na verbranding via de schoorsteen vertrekt. Zij is geen algemene uitspraak over alle afgevangen, afgevoerde of hergebruikte stoffen of over de CO2-heffing industrie.
  • Actuele wetsversies en een volledige jurisprudentielijn zijn niet zelfstandig onderzocht.

Uitspraken en wetsartikelen

De gekoppelde wetsbron heeft geen gecontroleerde tijdsversie voor deze zaak. Raadpleeg voor toepassing de relevante historische tekst en eventuele overgangsregels.

Deze bespreking is met AI voorbereid. De rechterlijke brontekst en de redactionele uitleg zijn afzonderlijke teksten.