4. Beleidsvoorschriften reserves en voorzieningen
4.1 Bevoegdheden reserves en verantwoordingsinformatie
4.1.1 Algemene reserves
De taken van het waterschap zijn (in juridische zin) watersysteembeheer en zuiveringsbeheer (art. 1.2 WW). Per taak is een algemene reserve gevormd. De algemene reserves fungeren als de weerstandscapaciteit van WDODelta. Dat betekent dat de middelen en mogelijkheden waarover het waterschap beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken zich beperken tot de algemene reserves.
4.1.2 Bestemmingsreserves voor tariefegalisatie
Onder de bestemmingsreserves voor tariefegalisatie (“egalisatiereserve”) wordt verstaan reserves die dienen om ongewenste schommelingen op te vangen in de belastingtarieven en niet specifiek besteed dienen te worden (art. 4.50 WB). Een egalisatiereserve wordt pas gevormd als de totale reserve(positie) van die taak hoger is dan de streefwaarde van de algemene reserve.
De egalisatiereserve wordt per taak gevormd. Het is wettelijk toegestaan om binnen de taak watersysteembeheer per categorie belastingbetaler een (tarief)egalisatiereserve te creëren. De gekozen beleidslijn is echter een egalisatiereserve op taakniveau; niet per categorie. Dit om redenen van administratieve beheerlasten en uit solidariteitsoverweging.
Omdat de eigen belastingen de belangrijkste dekkingsbron zijn van de kosten die uit het meerjarenbeleid van het waterschap voortvloeien, wordt de ontwikkeling daarvan in de meerjarenraming, de begroting, de jaarstukken en de uitvoeringsinformatie vermeld (o.a. art. 4.11 WB).
In de toelichting op de raming van belastingopbrengsten in de begroting wordt ten minste ingegaan op de mate van kostendekkendheid van de diverse belastingen, waarbij wordt ingegaan op de stand aan het begin, de mutaties en de stand aan het eind van het begrotingsjaar van de bestemmingsreserves voor tariefegalisatie (art. 4.12 WB).
Ook wordt er opgave gedaan van een aanduiding van de lastendruk die het gevolg is van de waterschapsbelastingen (art. 4.12 WB). Op basis van de informatie in de begroting kan het AB een afweging maken tussen enerzijds de noodzaak en ambitie van maatregelen ter uitvoering van het waterbeleid en anderzijds de ontwikkeling van de lastendruk. Bij het vaststellen van de begroting besluit het AB over de mate van inzet van tariefegalisatie.
De beleidslijn van WDODelta is dat binnen de planperiode van de meerjarenraming de beschikbare egalisatiereserves volledig ingezet worden.
4.1.3 Overige bestemmingsreserves
Een bestemmingsreserve is een reserve waaraan het AB een bepaalde bestemming heeft gegeven (art. 4.50 WB). Bij het instellen van overige bestemmingsreserves maakt het AB een afweging tussen het belang van het doel waarmee de reserve wordt gevormd en het belang van een overzichtelijke vermogenspositie. Met het instellen van overige bestemmingsreserves zal vanwege de wens tot het plegen van een integrale financiële afweging terughoudendheid worden omgegaan. Indien wordt besloten tot het instellen van een overige reserve worden via besluit van het AB bepaald:
-wat de doelstelling van de reserve is en hoe deze doelstelling is afgebakend;
-welke kaders gelden over het instellen, stortingen, aanwenden en opheffen van de reserve;
-welke kaders gelden ten aanzien van de hoogte en de duur van de reserve.
Bijlage 1: Onderscheid tussen reserves en voorzieningen
In onderstaand overzicht worden kort en schematisch de belangrijkste verschillen weergegeven tussen reserves en voorzieningen.
Reserves
Instellen en opheffen door AB.
Voorzieningen
Instellen en opheffen door AB; als door het DB inzake verplichtingen en verliezen.
Kenmerken:
o is gevormd door bestemming van het resultaat (‘kan-bepaling’);
o is vrij besteedbaar door het algemeen bestuur;
o behoort tot het eigen vermogen.
Kenmerken:
o is gevormd door het nemen van een last (‘moet-bepaling’);
o heeft een verplicht bestedingsdoel;
o behoort tot het vreemd vermogen.
Soorten:
o algemene reserves;
o bestemmingsreserves voor tariefegalisatie;
o overige bestemmingsreserves.
Soorten:
o voor verplichtingen en verliezen;
o voor risico’s ter zake van te verwachten verplichtingen en verliezen;
o ter egalisering van kosten.
Voorwaarden:
o geen rechtstreekse storting en onttrekking (moet via resultaatbestemming);
o geen rentetoevoeging;
o bestemmingsreserves geen negatief saldo.
Voorwaarden:
o uitgaven komen direct ten laste van de voorziening;
o geen negatief saldo.
Bijlage 2: invulling (wettelijke) beslisruimte en lokale beleidskeuzes
Hoofdstuk 4 - reserves en voorzieningen
-De egalisatiereserve wordt per taak gevormd (conform beleid 2016).
-De beschikbare egalisatiereserves worden binnen de planperiode van de meerjarenraming volledig ingezet. (conform beleid 2016).
-Met het instellen van overige bestemmingsreserves zal terughoudendheid worden omgegaan. (conform beleid 2016)
-WDODelta rekent geen rente toe aan reserves. (conform beleid 2016).
-De begroting bevat een uiteenzetting van ramingsonzekerheden en een inschatting van de potentiële financiële gevolgen van die onzekerheden, als ook de wijze waarop deze inschatting zich verhoudt tot de omvang van de post onvoorzien. (nieuw)
Hoofdstuk 5 - weerstandsvermogen en risicomanagement
-De beschikbare weerstandscapaciteit wordt gevormd door de algemene reserves. (conform beleid 2016)
-Jaarlijks vindt er een concern brede (financiële) risico-inventarisatie plaats ten behoeve van het opstellen van de begroting. (conform beleid 2020, huidige praktijk)
-De benodigde weerstandscapaciteit wordt bepaald door een berekening van de verwachte gevolgen van de risico’s door risicosimulatie (Monte Carlo Simulatie). (nieuw, huidige praktijk).
-Bij het bepalen van de benodigde weerstandscapaciteit wordt een zekerheidspercentage van 90% gehanteerd. (nieuw, huidige praktijk).
-Voorliggend aan het treffen van verdere maatregelen dient te worden bepaald of en risico kan worden geaccepteerd. (nieuw)
-WDODelta hanteert een kader voor de materialiteit zodat alleen risico`s in de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit worden opgenomen die een invloed hebben op de omvang van de benodigde weerstandscapaciteit. (nieuw, huidige praktijk)
-De mate waarin financiële risico`s (door het algemeen bestuur) worden geaccepteerd is beschreven in een hittekaart. (nieuw)
-Er wordt in de paragraaf financiële positie opgave gedaan van de ramingsonzekerheden met betrekking tot kostendrivers van betekenisvolle invloed op de verwachte lastenomvang. Ook wordt er in deze paragraaf opgave gedaan van de grootste projectgebonden en project overstijgende risico`s met betrekking tot het hoogwaterbeschermingsprogramma. (nieuw)
-WDODelta streeft ernaar om te beschikken over een voldoende tot ruim voldoende weerstandscapaciteit, waartoe het (streef)ratio 1,4 wordt gehanteerd. (conform begroting 2025)