Financieringsstatuut provincie Noord-Holland 2024

3.2.1 De treasurytaak

Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s.

Het treasurybeleid is gericht op het minimaliseren van financiële risico's en het binnen de geldende wettelijke kaders behalen van een zo optimaal mogelijk rendement. Het treasurybeleid heeft de volgende doelstellingen:

-het verkrijgen en behouden van duurzame toegang tot financiële markten, tegen de scherpst mogelijke condities, zodat te allen tijde in de behoefte aan financiële middelen kan worden voorzien;

-het minimaliseren van financiële risico’s, zoals liquiditeits-, krediet- rente-, valuta-, koers-, en solvabiliteitsrisico’s;

-het opzetten en onderhouden van een goede en efficiënte financiële infrastructuur;

-het minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities;

-het optimaliseren van de renteresultaten binnen de gegeven wet- en regelgeving en de richtlijnen en limieten van deze nota.

De treasurytaak wordt uitgevoerd binnen de volgende in de Wet fido verankerde algemene randvoorwaarden:

-niet speculeren;

-geen handel in vorderingen met uitzondering van obligaties;

-geen 'near-banking'. Het is decentrale overheden verboden om te lenen met het enkele doel de middelen tegen een hoger rendement uit te zetten. Dit verbod, impliciet geregeld in artikel 2, tweede lid, van de Wet fido, is expliciet opgenomen in artikel 2a, eerste lid, van de Ruddo.

De treasurytaak omvat alle werkzaamheden gericht op het formuleren van beleid, het aantrekken van eventueel noodzakelijke financiering en het uitzetten van tijdelijk overtollige middelen die niet direct nodig zijn voor het uitoefenen van de publieke taak.

3.2.2 De publieke taak

Voor de uitoefening van haar publieke taak kan de provincie leningen en garanties verstrekken aan een onderneming om hiermee een voor de provincie Noord-Holland gewenst beleidsdoel te kunnen behalen. Het verstrekken van leningen en garanties is opgenomen in de nota leningen en garantstellingen 2020. Dit valt onder het begrip subsidie uit de Algemene wet bestuursrecht. De nota leningen en garantstellingen 2020 is door provinciale staten vast gesteld.

5.1.1 Doelstellingen risicobeheer

-­ Het beperken van de (negatieve) invloed van toekomstige rentewijzigingen op het resultaat van de organisatie en op de waarde van rentedragende activa en passiva;

-­ Het beperken van het liquiditeits- en financieringsrisico;

5.1.2 Financierings- en treasury activiteiten risicobeheer

-Renterisicobeheer: het beheersen van het risico van een lager financieel resultaat van de provincie als gevolg van rentewijzigingen;

-Liquiditeitsrisicobeheer: het beheersen van het risico van wijzigingen in de liquiditeitenplanning en meerjarige investeringsplanning als gevolg waarvan financieringskosten hoger uitvallen dan wel het renteresultaat lager uitvalt.

5.1.3 Richtlijnen en limieten risicobeheer

Rente risicobeheer:

-Renterisico's op de netto vlottende schuld

1Conform Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten artikel 48.

zijn begrensd tot de normen van de Kasgeldlimiet van de Wet Fido

2Om het renterisico te beperken is de omvang van de korte schuld wettelijk gelimiteerd tot 7 % van het begrotingstotaal van de provincie (Kasgeldlimiet) (zie: Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden). De kasgeldlimiet wordt voor provincies per kwartaal bepaald en beoordeeld als het gemiddelde van de totale korte schuldpositie (incl. rekening-courant, kredietfaciliteiten, call- en kasgeld) over de standen aan het einde van de maand.

;

-Renterisico's op de vaste schuld zijn begrensd tot de Renterisiconorm van de Wet Fido

3Om het renterisico op langlopende schuld te beperken, is wettelijk bepaald dat de omvang van de jaarlijks te herfinancieren bedragen niet boven 20 % van het begrotingstotaal van de provincie mag uitkomen. (Renterisiconorm) (zie: Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden).

;

-Renterisico's op de vaste schuld (te weten: de momenten van aflossingen en contractuele renteherzieningen) worden zo veel mogelijk gespreid over en binnen de jaren;

-De mate van spreiding van renterisico’s op de vaste schuld vindt plaats op advies van de Treasury Commissie;

-De ieder kwartaal door de Treasury Commissie te actualiseren renteverwachting en ontwikkeling van de korte en lange rente is onder meer gebaseerd op de marktgegevens van gezaghebbende instanties;

-Afhankelijk van de verwachte rentewijzigingen (rentestijging of rentedaling) wordt beoordeeld wat de gevolgen zijn voor de financiering op korte en lagere termijn en worden eventuele financieringsacties bepaald;

Liquiditeitsrisico beheer:

-Het liquiditeits- en financieringsrisico wordt beperkt door het opstellen van een voortschrijdende liquiditeitsprognose - ten behoeve van het bepalen van transacties op de geldmarkt (met een looptijd korter dan één jaar) resp. de kapitaalmarkt (met een looptijd van één jaar of langer) - bestaande uit:

•een prognose voor de korte termijn (tot 13 weken vooruit);

•een prognose voor de middellange termijn (3 tot 12 maanden vooruit);

•een prognose voor de lange termijn (1 t/m 5 jaar vooruit).

5.2.1 Doelstellingen en uitgangspunten provinciefinanciering

-Het voorzien in de toekomstige behoefte aan externe middelen tegen zo laag mogelijke kosten;

-Het - indien nodig - aantrekken van externe middelen voor een periode vanaf één jaar tegen aanvaardbare condities, risico’s en rentekosten;

-Het veiligstellen van de financierbaarheid van de organisatie in die zin dat op elk gewenst moment indien nodig externe middelen kunnen worden aangetrokken;

-Het uitzetten van tijdelijk (langer dan één jaar) overtollige middelen tegen aanvaardbare condities, risico’s en renteopbrengsten, met inachtneming van de Regeling Schatkistbankieren decentrale overheden (zie 4.3.4);

-Het zorgdragen voor een permanente beschikbaarheid van bancaire en financiële diensten tegen vooraf overeengekomen kwaliteit en prijs.

-De provincie Noord-Holland kent als uitgangspunt het systeem van integrale financiering (ook wel ‘balansfinanciering’ of ‘totaal financiering’ genoemd).

-De totale financieringsbehoefte die resulteert uit alle inkomsten en uitgaven van alle activiteiten van de provincie als geheel is het uitgangspunt voor de invulling daarvan. Dit houdt in dat niet voor iedere investering apart een lening wordt afgesloten. Investeringen worden ook gefinancierd uit het totaal van eigen vermogen en het totale lang vreemd vermogen (aangetrokken leningen). Er is dus geen directe relatie tussen een bepaalde investering of project, de financiering daarvan en rentelasten voor een bepaalde afgesloten lening.

-In uitzonderlijke gevallen is op basis van een uitzonderingsvoorstel projectfinanciering mogelijk. Een uitzonderingsvoorstel voor projectfinanciering wordt inclusief onderbouwing ter besluitvorming aan GS voorgelegd.

5.2.2 Financierings- en treasury activiteiten provinciefinanciering

-Financiering: omvat het aantrekken van de benodigde financiële middelen voor een periode vanaf één jaar;

-Uitzetting: omvat het beleggen van tijdelijk overtollige middelen voor een periode vanaf één jaar;

-Relatiebeheer: is het onderhouden van de relaties met financiële instellingen.

5.2.3 Richtlijnen en limieten provinciefinanciering

-Vreemd vermogen, in de vorm van langlopende leningen, wordt aangetrokken indien er sprake is van een voldoende zeker en structureel financieringstekort en de kasgeldlimiet naar verwachting volledig benut is;

-Beslissingen over het aantrekken van financiering worden gebaseerd op de meest recente voortschrijdende liquiditeitsprognose en de totale financieringspositie van de provincie (waaronder de ontwikkeling van de schuldquote en de renterisiconorm);

-Voor transacties op de kapitaalmarkt wordt de omvang en looptijd van de benodigde respectievelijk overtollige liquiditeiten bepaald op basis van de liquiditeitsprognose en de renteontwikkeling;

-Toegestane financieringsinstrumenten zijn geldleningen die voldoen aan krachtens deze wet- en regelgeving gestelde voorschriften;

4Besluit leningvoorwaarden decentrale overheden, Artikel 2: “Geldleningen kunnen door openbare lichamen slechts worden aangegaan of verstrekt en de nakoming van uit geldleningen voortvloeiende verplichtingen ten aanzien van de betaling van rente en aflossing kunnen door openbare lichamen slechts worden gegarandeerd, indien de hoofdsom niet onderhevig is aan enige vorm van indexatie.”

-Toegestane typen geldleningen (voor zowel het aantrekken van geld als het uitzetten hiervan) voor een periode vanaf één jaar zijn: fixe (bullet) leningen; lineaire leningen; annuïtaire leningen;

-In voorstellen voor het aantrekken van leningen vanaf één jaar worden de modaliteiten van de voorgestelde lening aangegeven en gemotiveerd (waaronder: hoofdsom, looptijd, type lening);

-Financieringsmiddelen worden aangetrokken in euro en tegen marktconforme condities;

-Voor het aangaan van een langlopende lening worden minimaal twee offertes opgevraagd.

5.3.1 Doelstellingen kasbeheer

-Het minimaliseren van het liquiditeitsgebruik (aantal transacties m.b.t. betalingen en ontvangsten en het contante betalingsverkeer);

-Het minimaliseren van bancaire kosten voor het betalingsverkeer;

-Het minimaliseren van interne handelingskosten;

-Het voorzien in voldoende dispositieruimte (tot één jaar) zodat de organisatie haar korte termijn verplichtingen structureel kan nakomen;

5.3.2 Financierings- en treasury activiteiten kasbeheer

-Geldstromenbeheer: het beheer van ontvangsten en betalingen (inclusief het betalingsverkeer;

-Saldobeheer: het beheer van saldi op dag basis van de provinciale bankrekeningen;

-Liquiditeitenbeheer: het plannen en uitvoeren van het financieren en uitzetten van middelen voor een periode tot één jaar.

5.3.3 Richtlijnen en limieten kasbeheer

-In- en uitgaande geldstromen worden zo goed mógelijk op elkaar afgestemd op basis van de liquiditeitsprognose;

-Het betalingsverkeer wordt zoveel mogelijk geconcentreerd bij de huisbankier;

-Voor transacties op de geldmarkt wordt de omvang en looptijd van de benodigde respectievelijk overtollige liquiditeiten bepaald op basis van de liquiditeitsprognose en de renteverwachting;

-Toegestane geldmarktinstrumenten voor een periode tot één jaar zijn rekening-courantkrediet, call geld en kasgeldleningen;

-De condities waartegen kasmiddelen worden opgenomen zijn marktconform;

-Bij het kasbeheer zullen de wettelijke limieten en normen al de Kasgeldlimiet in acht genomen en bewaakt worden.

5.3.4 Schatkistbankieren

-De provincie is als decentrale overheid verplicht haar overtollige middelen aan te houden in de schatkist.

5Conform de ministeriële Regeling schatkistbankieren decentrale overheden, met inachtneming van het drempelbedrag zoals bepaald in artikel 7 lid 2 van de regeling.

-Hierop bestaan enkele uitzonderingen zoals het uitzetten van (tijdelijk) overtollige middelen in de vorm van leningen bij andere decentrale overheden, voor zover de provincie geen toezichthouder is.

6Wet Fido, artikel 2 lid 3.

5.3.5 Allocatie rentelasten

-De rentelasten die voortkomen uit het aantrekken van leningen dienen verwerkt te worden in de financiële exploitatie van de provincie met inachtneming van de regels en richtlijnen van het Besluit Begroting en verantwoording gemeenten en provincies (BBV);

-De rentelasten worden aan de desbetreffende taakvelden met behulp van een (rente)omslag toegerekend.

-De omslagrente wordt berekend door de aan de taakvelden toe te rekenen rente (in euro’s) te delen door de boekwaarde per 1 januari van de vaste activa die integraal zijn gefinancierd. De omslagrente moet vervolgens op consistente en eenduidige wijze worden toegerekend aan de individuele activa. Het is niet toegestaan om per investering of taakveld te differentiëren in het toe te rekenen rentepercentage. Het bij de begroting (voor)gecalculeerde omslagrentepercentage mag binnen een marge van 0,5% worden afgerond.

-Het toerekenen van rente aan de taakvelden vindt plaats via het taakveld Treasury. Hiertoe worden alle rentelasten en rentebaten in eerste instantie op het taakveld Treasury geboekt. Dit geldt ook voor de rentelasten en –baten van projectfinanciering.

-De grondslagen voor de omslagrente worden in de kaderbrief en de paragraaf financiering in de begroting bepaald.