Standaardarrest · Goederenrecht / Vastgoedrecht

Gemeente Heusden-arrest (Landjepik) (ECLI:NL:HR:2017:309)

Hoge Raad, 24 februari 2017 — Wie een perceel grond zonder recht in bezit neemt en weet dat een ander eigenaar is (bezitter te kwader trouw), verkrijgt na twintig jaar weliswaar de eigendom door bevrijdende verjaring (artikel 3:105 BW), maar kan door de voormalige eigenaar uit onrechtmatige daad worden aangesproken tot schadevergoeding, eventueel in natura door teruglevering.

Roepnaam
Gemeente Heusden-arrest (Landjepik)
Instantie & datum
Hoge Raad, 24 februari 2017
ECLI
ECLI:NL:HR:2017:309
Rechtsgebied
Goederenrecht / Vastgoedrecht
Geciteerd in
207 latere uitspraken op Legal Momo

Kern en betekenis voor de rechtspraktijk

Zette het leerstuk van verjaring van gemeente- en buurgrond op zijn kop door een vordering tot teruglevering via artikel 6:162 jo. 6:103 BW te openen.

Gekoppelde wetsartikelen

Latere uitspraken die Gemeente Heusden-arrest (Landjepik) aanhalen

  • ECLI:NL:GHAMS:2026:3107Gerechtshof Amsterdam, 27 oktober 2026 (civiel recht)

    Geschil over strook grond: beroep op schenking en verjaring (inbezitneming niet komen vast te staan) slaagt niet, bekrachtiging vonnis

  • ECLI:NL:RBLIM:2026:7835Rechtbank Limburg, 30 juli 2026 (goederenrecht)

    Erfdienstbaarheid. Geen belang bij gevorderde maatregel in kort geding omdat eiser stelt duidelijkheid te willen krijgen over het al dan niet bestaan van de erfdienstbaarheid. Voorshands is bovendien niet aannemelijk…

  • ECLI:NL:OGHACMB:2026:206Gemeenschappelijk Hof van Justitie van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en van Bonaire, Sint Eustatius en Saba, 28 juli 2026 (civiel recht)

    Sint Maarten. Verkrijgende verjaring grond. Verkrijging door akte. Interversie houderschap/bezit. Inbezitneming. Machtsuitoefening. Bezit te goeder trouw.

  • ECLI:NL:OGHACMB:2026:217Gemeenschappelijk Hof van Justitie van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en van Bonaire, Sint Eustatius en Saba, 28 juli 2026 (civiel recht)

    Curaçao. Perceelsgrens in woonwijk. Verjaring. Het Hof beveelt een descente.

  • ECLI:NL:RBOVE:2026:5043Rechtbank Overijssel, 15 juli 2026 (civiel recht)

    In geschil is de eigendom van een strook grond. De rechtbank oordeelt dat er sprake is van verjaring.

  • ECLI:NL:RBROT:2026:10095Rechtbank Rotterdam, 8 juli 2026 (civiel recht)

    Burengeschil. Eisers zijn door verkrijgende verjaring eigenaar geworden van de strook grond.

  • ECLI:NL:OGHACMB:2026:174Gemeenschappelijk Hof van Justitie van Aruba, Curaçao, Sint Maarten en van Bonaire, Sint Eustatius en Saba, 30 juni 2026 (civiel recht)

    In deze zaak gaat het om de eigendom van een strook grond. Bij kadastrale opmeting is gebleken dat de scheidingsmuur tussen beide percelen deels op het aangrenzende perceel ligt. Het aangrenzende perceel is in eigendom…

  • ECLI:NL:PHR:2026:383Parket bij de Hoge Raad, 10 april 2026 (goederenrecht)

    Goederenrecht. Erfgrenskwestie. Bezit en verjaring. Beschouwing van feiten en omstandigheden in onderling verband.

  • ECLI:NL:RBLIM:2026:3290Rechtbank Limburg, 9 april 2026 (verbintenissenrecht)

    Civiel recht. Kort geding. Eigendomsverkrijging van een strook grond door bevrijdende verjaring aannemelijk. Geen onrechtmatig handelen door de niet-rechthebbenden. Vorderingen afgewezen.

  • ECLI:NL:RBROT:2026:4009Rechtbank Rotterdam, 25 maart 2026 (civiel recht)

    Verjaring van een strook (gemeente)grond. De rechtsvoorgangers van verweerders zijn door - in ieder geval - bevrijdende verjaring eigenaar geworden van de strook grond. De "Heusden-vordering" wordt afgewezen, omdat…

  • ECLI:NL:RBGEL:2026:2056Rechtbank Gelderland, 18 maart 2026 (verbintenissenrecht)

    Burenzaak. Geschil erfgrens. Bevrijdende verjaring. Bewijsopdracht bezit.

  • ECLI:NL:RBGEL:2026:2516Rechtbank Gelderland, 4 maart 2026 (verbintenissenrecht)

    Eigendomsverkrijging door verkrijgende/bevrijdende verjaring van een stuk grond?

  • ECLI:NL:GHAMS:2026:458Gerechtshof Amsterdam, 17 februari 2026 (civiel recht)

    Eigendom strook grond van twee vierkante meter. Beroep op bevrijdende verjaring slaagt niet.

  • ECLI:NL:RBAMS:2026:94Rechtbank Amsterdam, 28 januari 2026 (goederenrecht)

    Burenzaak, erfgrens onder haag/heg of elders? 5:36, tegenbewijs geleverd met kadaster grensreconstructie - erfgrens ligt niet onder haag. Eigendomsverkrijging door verjaring? Slaagt niet, geen ondubbelzinnig bezit.…

  • ECLI:NL:RBNHO:2025:15864Rechtbank Noord-Holland, 3 december 2025 (verbintenissenrecht)

    Wie is eigenaar van twee percelen? Kadastrale registratie, beroep op verkrijgende verjaring. De gemeente is door verjaring eigenaar geworden van de percelen. Afwijzing vordering tot teruglevering op grond van…

  • ECLI:NL:RBDHA:2025:22017Rechtbank Den Haag, 19 november 2025 (civiel recht)

    Burenrecht. Erfgrensgeschil. Eiser vordert revindicatie van de strook grond die gedaagde in bezit heeft genomen. Gedaagde is in 2021 als gevolg van bevrijdende verjaring eigenaar geworden van de strook grond. Hij heeft…

  • ECLI:NL:GHDHA:2025:1705Gerechtshof Den Haag, 9 september 2025 (verbintenissenrecht)

    Geschil over de eigendom van parkeerplaatsen in parkeergarage. Gebruikers van een parkeerplaats zijn door verkrijgende verjaring eigenaar geworden. Vordering van rechtsopvolger van de oorspronkelijk eigenaar tot…

  • ECLI:NL:RBDHA:2025:22983Rechtbank Den Haag, 3 september 2025 (goederenrecht)

    Vonnis over het gebruik van een strook grond van het Hoogheemraadschap van Schieland en Krimpenerwaard door een particulier in Rotterdam. Het hoogheemraadschap is eigenaar van een perceel grond dat onder meer een sloot…

  • ECLI:NL:PHR:2025:644Parket bij de Hoge Raad, 6 juni 2025 (civiel recht)

    Vermogensrecht. Bevrijdende verjaring (art. 3:105 BW). Eigendom steiger in openbaar vaarwater; bezit verkregen door inbezitneming (art. 3:113 lid 2 BW)?; interversie van houderschap (art. 3:111 BW)?; maatstaf…

  • ECLI:NL:RBZWB:2025:3843Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 4 juni 2025 (verbintenissenrecht)

    In deze zaak gaat het om een burengeschil over eigendomsrechten, gebruik van een stukje grondstrook, erfafscheiding, beplantingen en contactverbod. Een minnelijke oplossing is niet gelukt. Partijen hebben over en weer…

  • ECLI:NL:RBNHO:2025:4317Rechtbank Noord-Holland, 16 april 2025 (goederenrecht)

    Verjaring. De rechtbank oordeelt dat mede op grond van de uiterlijke omstandigheden in samenhang bezien (een perceel dat visueel één geheel vormt met de andere percelen) en de woonbestemming van het betreffende…

  • ECLI:NL:GHAMS:2025:820Gerechtshof Amsterdam, 1 april 2025 (civiel recht)

    Burengeschil. Waar ligt de juridische erfgrens tussen de percelen? Bevrijdende verjaring (3:105 BW) en verkrijgende verjaring (3:99 BW). Beroep op verjaring slaagt ten aanzien van één deel van de strook grond…

  • ECLI:NL:RBDHA:2025:5036Rechtbank Den Haag, 26 maart 2025 (goederenrecht)

    Drie vonnissen (in de zaken C/09/671764 / HA ZA 24-737, C/09/663662 / HA ZA 24-285 en C/09/669287 / HA ZA 24-579) over het gebruik van stroken grond van het Hoogheemraadschap van Schieland en Krimpenerwaard door…

  • ECLI:NL:RBDHA:2025:5068Rechtbank Den Haag, 26 maart 2025 (goederenrecht)

    Drie vonnissen (in de zaken C/09/671764 / HA ZA 24-737, C/09/663662 / HA ZA 24-285 en C/09/669287 / HA ZA 24-579) over het gebruik van stroken grond van het Hoogheemraadschap van Schieland en Krimpenerwaard door…

  • ECLI:NL:RBDHA:2025:5069Rechtbank Den Haag, 26 maart 2025 (goederenrecht)

    Drie vonnissen (in de zaken C/09/671764 / HA ZA 24-737, C/09/663662 / HA ZA 24-285 en C/09/669287 / HA ZA 24-579) over het gebruik van stroken grond van het Hoogheemraadschap van Schieland en Krimpenerwaard door…

Veelgestelde vragen over Gemeente Heusden-arrest (Landjepik)

Wat is de rechtsregel van Gemeente Heusden-arrest (Landjepik)?

Wie een perceel grond zonder recht in bezit neemt en weet dat een ander eigenaar is (bezitter te kwader trouw), verkrijgt na twintig jaar weliswaar de eigendom door bevrijdende verjaring (artikel 3:105 BW), maar kan door de voormalige eigenaar uit onrechtmatige daad worden aangesproken tot schadevergoeding, eventueel in natura door teruglevering.

Welke ECLI, instantie en datum horen bij Gemeente Heusden-arrest (Landjepik)?

De uitspraak is gewezen door de Hoge Raad op 24 februari 2017 en gepubliceerd onder ECLI:NL:HR:2017:309.