Uitspraak · Bestuursrecht

Raad van State, 18 november 2026 – De burgemeester van Utrecht heeft op 28 oktober 2023

ECLI:NL:RVS:2026:6809Zaaknummer 202503262/1/A3

Instantie
Raad van State
Datum uitspraak
18 november 2026
Publicatiedatum
18 november 2026
Zaaknummer
202503262/1/A3
Rechtsgebied
Bestuursrecht
Procedure
Hoger beroep
Uitkomst
Aangevallen uitspraak bevestigd
Soort
Uitspraak

Inhoudsindicatie

De burgemeester van Utrecht heeft op 28 oktober 2023 aan [appellant] een verblijfsontzegging van twee maanden opgelegd voor het Stationsgebied en Lombok-Oost in Utrecht. De aanleiding hiervoor was dat [appellant] ter hoogte van het Stationsplein door een buitengewoon opsporingsambtenaar is gezien met een geopend blikje alcoholhoudende drank. Op grond van artikel 2:28, eerste lid, van de Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010 is het verboden om in een aangewezen gebied een aangebroken blikje alcoholhoudende drank bij zich te hebben. Het Stationsplein is op grond van het Aanwijzingsbesluit artikel 2:28 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, alcoholverbod (Aanwijzingsbesluit alcoholverbod) aangewezen als onderdeel van zo’n gebied. In het Aanwijzingsbesluit artikel 2:3 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, verblijfsontzeggingen Stationsgebied en Lombok-Oost (Aanwijzingsbesluit verblijfsontzeggingen Stationsgebied) is het stationsgebied door de burgemeester aangewezen als gebied waar de burgemeester aan personen die de openbare orde verstoren een verblijfsontzegging kan opleggen.

Beslissing

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:

bevestigt de aangevallen uitspraak.

Aldus vastgesteld door mr. G.T.J.M. Jurgens, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. R.F.J. Bindels, griffier.

w.g. Jurgens

lid van de enkelvoudige kamer

w.g. Bindels

griffier

Uitgesproken in het openbaar op 18 november 2026

85-1199

Bijlage

Relevante wet- en regelgeving

Artikel 2:3 van de Apv

Verblijfsontzegging

1. De burgemeester kan gebieden aanwijzen waar hij aan personen een verblijfsontzegging kan opleggen.

2. De burgemeester gaat alleen over tot aanwijzing van een gebied als bedoeld in het eerste lid, indien naar zijn oordeel sprake is van ernstige verstoring van de openbare orde.

3. De burgemeester kan een verblijfsontzegging opleggen aan personen die in het aangewezen gebied de openbare orde verstoren door:

a. handelen in strijd met het bepaalde in de artikelen 2:1, 2:2, 2:22a, 2:27, eerste lid onder b, 2:28, 2:29, 2:45, 2.45a, 2:45b en artikel 3:17 van deze verordening;

[…]

Artikel 2:28 van de Apv

Hinderlijk drankgebruik

1. Het is voor personen die de leeftijd van achttien jaar hebben bereikt verboden op de openbare plaats of het openbaar water, dat deel uitmaakt van een door het college aangewezen gebied, alcoholhoudende drank te gebruiken of aangebroken flessen, blikjes en dergelijke met alcoholhoudende drank bij zich te hebben.

[…]

Artikel 1 van het Aanwijzingsbesluit artikel 2:28 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, alcoholverbod

Burgemeester en wethouders wijzen als gebied aan - waarbij de grenzen deel uitmaken van het gebied, tenzij anders vermeld - waar het verboden is op of aan een openbare plaats alcoholhoudende drank te nuttigen of aangebroken flessen, blikjes en dergelijke met alcoholhoudende drank bij zich te hebben;

a. het gebied begrensd door Vredenburg, Lange Viestraat, Oude Gracht oostzijde, Van Asch van Wijckskade, Begijnekade, Van Asch van Wijckskade, Plompetorenbrug, Wolvenstraat, Wolvenplein, denkbeeldige lijn tussen de hoek Wolvenplein/Wittevrouwenkade over de gracht naar de Wittevrouwensingel, Wittevrouwensingel, Biltstraat tot en met de kruising met de Bekkerstraat, Gasthuisstraat, Steve Buitendieckplein, Kruisstraat, Kruisdwarsstraat, Mulderstraat, Nachtegaalstraat tot aan de Maliebaan, Lucasbrug, Zocherplantsoen, Molenplantsoen, Lange Smeestraat, Bartholomeüsbrug, Catharijnesingel, Nicolaas Beetsstraat, denkbeeldige lijn tussen Nicolaas Beetsstraat en Mineurslaan, Mineurslaan, Croeselaan, Westplein, Leidseveertunnel, Smakkelaarsveld, Nieuwe Daalstraat, Knipstraat, Daalse singel, Catharijnekade;

Aanwijzingsbesluit artikel 2:3 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, verblijfsontzeggingen Stationsgebied en Lombok-Oost

DE BURGEMEESTER VAN UTRECHT;

Gelet op artikel 2:3, eerste lid van de Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010;

BESLUIT:

1. als gebied aan te wijzen waar aan personen die de openbare orde verstoren een verblijfsontzegging kan worden opgelegd; Het Stationsgebied en Lombok-Oost begrensd door het Vredenburgplein, het Vredenburg, de Smakkelaarskade, de Van Sijpesteijntunnel, het Westplein, de Vleutenseweg, de Jan Pieterszoon Coenstraat, de Leidseweg, de Croeselaan tot de Moreelsebrug, de Moreelsebrug, het Moreelsepark, de Marga Klompébrug, de Mariaplaats, de Mariastraat, de Steenweg en de Lange Elisabethstraat aansluitend op het Vredenburgplein;

Volledige tekst

202503262/1/A3.

Datum uitspraak: 18 november 2026

AFDELING

BESTUURSRECHTSPRAAK

Uitspraak op het hoger beroep van:

[appellant], wonend in [woonplaats],

appellant,

tegen de uitspraak van de rechtbank Midden-­Nederland van 2 mei 2025 in zaak nr. 24/4185 in het geding tussen:

[appellant]

en

de burgemeester van Utrecht.

Procesverloop

Bij besluit van 28 oktober 2023 heeft de burgemeester aan [appellant] een verblijfsontzegging van twee maanden opgelegd voor het Stationsgebied en Lombok-Oost in Utrecht.

Bij besluit van 29 april 2024 heeft de burgemeester het door [appellant] daartegen gemaakte bezwaar ongegrond verklaard.

Bij uitspraak van 2 mei 2025 heeft de rechtbank het door [appellant] daartegen ingestelde beroep ongegrond verklaard.

Tegen deze uitspraak heeft [appellant] hoger beroep ingesteld.

De Afdeling heeft de zaak op een zitting behandeld op 2 juni 2026, waar [appellant], vertegenwoordigd door mr. O.C. Bozbiyik, advocaat in Rotterdam, en de burgemeester, vertegenwoordigd door O. Boubkari, zijn verschenen.

Overwegingen

Inleiding

1. De burgemeester heeft op 28 oktober 2023 aan [appellant] een verblijfsontzegging van twee maanden opgelegd voor het Stationsgebied en Lombok-Oost in Utrecht. De aanleiding hiervoor was dat [appellant] ter hoogte van het Stationsplein door een buitengewoon opsporingsambtenaar is gezien met een geopend blikje alcoholhoudende drank. Op grond van artikel 2:28, eerste lid, van de Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010 (Apv) is het verboden om in een aangewezen gebied een aangebroken blikje alcoholhoudende drank bij zich te hebben. Het Stationsplein is op grond van het Aanwijzingsbesluit artikel 2:28 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, alcoholverbod (Aanwijzingsbesluit alcoholverbod) aangewezen als onderdeel van zo’n gebied. In het Aanwijzingsbesluit artikel 2:3 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, verblijfsontzeggingen Stationsgebied en Lombok-Oost (Aanwijzingsbesluit verblijfsontzeggingen Stationsgebied) is het stationsgebied door de burgemeester aangewezen als gebied waar de burgemeester aan personen die de openbare orde verstoren een verblijfsontzegging kan opleggen.

Relevante wet- en regelgeving

2. De relevante wet- en regelgeving is opgenomen in de bijlage, die deel uitmaakt van deze uitspraak.

Uitspraak van de rechtbank

3. De rechtbank heeft geoordeeld dat de burgemeester bevoegd was om een verblijfsontzegging op te leggen. Uit de processen-verbaal van 28 oktober 2023 en 28 februari 2024 opgemaakt door een bijzonder opsporingsambtenaar volgt dat [appellant] is aangetroffen in het aanwijzingsgebied met een opengemaakt blik alcoholhoudende drank in zijn hand. In wat [appellant] heeft aangevoerd heeft de rechtbank geen grond gezien om te twijfelen aan de inhoud van de processen-verbaal. De rechtbank heeft hierbij overwogen dat het wel enigszins bevreemdend is dat het eerste proces-verbaal geen informatie bevat over een essentieel element van de verbodsbepaling, namelijk de vraag of het blikje bier was geopend of niet. Maar deze vraag is vervolgens beantwoord in een ander op ambtsbelofte opgesteld aanvullend proces-verbaal. De burgemeester heeft zich daarom volgens de rechtbank terecht op het standpunt gesteld dat [appellant] artikel 2:28, eerste lid, van de Apv heeft overtreden. De stelling dat er geen sprake was van hinderlijk drankgebruik maakt dit volgens de rechtbank niet anders, nu artikel 2:28, eerste lid, van de Apv dit niet vereist. Dit artikel biedt namelijk de mogelijkheid om preventief op te treden en als voorzorgsmaatregel is het betreffende gebied aangewezen om overlast vanwege alcohol- en drugsgebruik te voorkomen. Het besluit is volgens de rechtbank ook niet onevenredig. De rechtbank heeft hierbij overwogen dat de lengte van de verblijfsontzegging overeenkomt met het escalatiemodel dat bij het Aanwijzingsbesluit verblijfsontzeggingen Stationsgebied hoort. [appellant] heeft verder niet aannemelijk gemaakt dat het voor hem noodzakelijk is om specifiek in het Stationsgebied te kunnen verblijven. Er kunnen namelijk ook blikjes worden verzameld op andere plekken en [appellant] mag nog steeds met de trein langs Utrecht Centraal reizen.

Hoger beroep

4. [appellant] betoogt dat de burgemeester niet bevoegd was om een verblijfsontzegging op te leggen. Uit de processen-verbaal volgt volgens [appellant] onvoldoende dat er sprake was van een geopend blikje en dat dit blikje alcohol bevatte. Verder valt het [appellant] op dat er geen foto’s zijn gemaakt van het desbetreffende blikje. Ook impliceert de titel van artikel 2:28 van de Apv dat er sprake moet zijn van hinderlijk drankgebruik en daar was in dit geval volgens [appellant] geen sprake van. [appellant] stelt daarnaast dat het besluit onevenredige gevolgen voor hem heeft. De verblijfsontzegging beslaat het hele stationsgebied en hij wordt hierdoor twee maanden in zijn bewegingsvrijheid beperkt. Dit geldt des te meer omdat station Utrecht als knooppunt voor treinverkeer geldt waardoor [appellant] wordt beperkt de trein naar andere steden te nemen.

Beoordeling hoger beroep

Mochten de processen-verbaal aan het besluit ten grondslag worden gelegd?

5. Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen, onder meer in de uitspraak van 14 januari 2026, ECLI:NL:RVS:2026:210, volgt dat een bestuursorgaan, onverminderd zijn eigen verantwoordelijkheid om een besluit zorgvuldig voor te bereiden, in beginsel mag afgaan op de juistheid van de bevindingen in een op ambtseed of ambtsbelofte opgemaakt en ondertekende bestuurlijke rapportage, voor zover deze bevindingen eigen waarnemingen van de opsteller van de rapportage weergeven. Als die bevindingen worden betwist, dan zal moeten worden onderzocht of er, gelet op de aard en inhoud van die betwisting, grond bestaat voor zulke twijfel aan die bevindingen dat deze niet of niet volledig aan de vaststelling van de overtreding ten grondslag kunnen worden gelegd.

5.1. Hoewel in het proces-verbaal van 28 oktober 2023 niet is opgenomen of het blikje geopend was, volgt daar wel uit dat er alcoholhoudende drank in het blikje zat dat [appellant] vasthield. Vermeld is dat het om bier gaat. In het aanvullende proces-verbaal van 28 februari 2024 staat dat de bijzonder opsporingsambtenaar heeft gezien dat het blik alcoholhoudende drank was geopend. Ook is hierin vermeld dat het om bier ging maar dat de opsporingsambtenaar geen registratie meer heeft van het merk en alcoholpercentage. Wel is bevestigd dat het geen alcoholvrij bier betrof.

5.2. De Afdeling is met de rechtbank van oordeel dat de enkele omstandigheid dat het proces-verbaal van 28 februari 2024 vier maanden na de constatering is opgesteld en dat de opsporingsambtenaar wel wist dat het blikje bier was geopend maar niet meer het biermerk kon herinneren, onvoldoende is om aan de inhoud van dat proces-verbaal te twijfelen. Hierbij is in aanmerking genomen dat de bevindingen in het aanvullende proces-verbaal verder gedetailleerd zijn beschreven. En uit beide processen-verbaal volgt dat het om alcoholhoudend bier gaat. De burgemeester heeft de twee processen-verbaal in onderling samenhang gezien, dan ook aan de overtreding van artikel 2:28, eerste lid, van de Apv ten grondslag kunnen leggen. Dat er geen foto is gemaakt, is onvoldoende voor een andersluidend oordeel.

5.3. Het betoog slaagt niet.

Heeft [appellant] artikel 2:28 van de Apv overtreden?

6. In artikel 2:28, eerste lid, van de Apv is bepaald dat het verboden is om in een door het college aangewezen gebied alcoholhoudende drank te gebruiken of aangebroken blikjes alcoholhoudende drank bij zich te hebben. Bij een overtreding van dat artikel kan de burgemeester op grond van artikel 2:3, derde lid, aanhef en onder a, van de Apv een verblijfsontzegging opleggen.

6.1. De burgemeester heeft het Stationsgebied en Lombok-Oost aangewezen als gebied waar hij aan personen een verblijfsontzegging kan opleggen zoals bedoeld in artikel 2:3, eerste lid, van de Apv omdat in dat gebied de openbare orde veelvuldig ernstig wordt verstoord. Op grond van artikel 2:28, eerste lid, is het op een openbare plaats in een door het college aangewezen gebied verboden aangebroken blikjes met alcoholhoudende drank bij zich te hebben. De tekst van dit artikel is duidelijk in de zin dat in zo’n gebied aangebroken blikjes alcohol zonder meer zijn verboden. Dat in de titel van dit artikel de woorden ‘hinderlijk drankgebruik’ zijn opgenomen, maakt dit niet anders. Op de zitting bij de Afdeling heeft de burgemeester toegelicht dat in een gebied als bedoeld in artikel 2:3, eerste lid, van de Apv het een gegeven is dat de openbare orde, gezien de daar aanwezige problematiek door alcohol, is verstoord. De woorden in de titel moeten ook in die context worden gezien.

Zoals de rechtbank terecht heeft geoordeeld volgt uit de processen-verbaal van 28 oktober 2023 en 28 februari 2024 dat [appellant], aan wie al een verblijfsontzegging was opgelegd, artikel 2:28, eerste lid, van de Apv heeft overtreden. Uit die processen-verbaal volgt namelijk dat hij een geopend blikje alcoholhoudende drank bij zich had ter hoogte van het Stationsplein. De burgemeester mocht daarom op grond van artikel 2:3, derde lid, aanhef en onder a, van de Apv een verblijfsontzegging opleggen.

6.2. Het betoog slaagt niet.

7. [appellant] stelt verder dat het besluit onevenredig is. Wat hij in dat verband in hoger beroep heeft aangevoerd is een herhaling van wat hij in beroep heeft aangevoerd. De rechtbank is gemotiveerd op die grond ingegaan. [appellant] heeft geen redenen aangevoerd waarom de gemotiveerde beoordeling van die grond in de aangevallen uitspraak onjuist of onvolledig zou zijn. De Afdeling kan zich vinden in het oordeel van de rechtbank en in de onder 7.1 opgenomen overweging, waarop dat oordeel is gebaseerd. Hieraan voegt de Afdeling nog toe dat [appellant] onvoldoende aannemelijk heeft gemaakt dat hij het blikje bij zich had omdat hij bezig was statiegeld te verzamelen.

7.1. Het betoog slaagt niet.

Conclusie

8. Het hoger beroep is ongegrond. De Afdeling bevestigt de uitspraak van de rechtbank.

9. De burgemeester hoeft geen proceskosten te vergoeden.

Beslissing

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:

bevestigt de aangevallen uitspraak.

Aldus vastgesteld door mr. G.T.J.M. Jurgens, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. R.F.J. Bindels, griffier.

w.g. Jurgens

lid van de enkelvoudige kamer

w.g. Bindels

griffier

Uitgesproken in het openbaar op 18 november 2026

85-1199

Bijlage

Relevante wet- en regelgeving

Artikel 2:3 van de Apv

Verblijfsontzegging

1. De burgemeester kan gebieden aanwijzen waar hij aan personen een verblijfsontzegging kan opleggen.

2. De burgemeester gaat alleen over tot aanwijzing van een gebied als bedoeld in het eerste lid, indien naar zijn oordeel sprake is van ernstige verstoring van de openbare orde.

3. De burgemeester kan een verblijfsontzegging opleggen aan personen die in het aangewezen gebied de openbare orde verstoren door:

a. handelen in strijd met het bepaalde in de artikelen 2:1, 2:2, 2:22a, 2:27, eerste lid onder b, 2:28, 2:29, 2:45, 2.45a, 2:45b en artikel 3:17 van deze verordening;

[…]

Artikel 2:28 van de Apv

Hinderlijk drankgebruik

1. Het is voor personen die de leeftijd van achttien jaar hebben bereikt verboden op de openbare plaats of het openbaar water, dat deel uitmaakt van een door het college aangewezen gebied, alcoholhoudende drank te gebruiken of aangebroken flessen, blikjes en dergelijke met alcoholhoudende drank bij zich te hebben.

[…]

Artikel 1 van het Aanwijzingsbesluit artikel 2:28 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, alcoholverbod

Burgemeester en wethouders wijzen als gebied aan - waarbij de grenzen deel uitmaken van het gebied, tenzij anders vermeld - waar het verboden is op of aan een openbare plaats alcoholhoudende drank te nuttigen of aangebroken flessen, blikjes en dergelijke met alcoholhoudende drank bij zich te hebben;

a. het gebied begrensd door Vredenburg, Lange Viestraat, Oude Gracht oostzijde, Van Asch van Wijckskade, Begijnekade, Van Asch van Wijckskade, Plompetorenbrug, Wolvenstraat, Wolvenplein, denkbeeldige lijn tussen de hoek Wolvenplein/Wittevrouwenkade over de gracht naar de Wittevrouwensingel, Wittevrouwensingel, Biltstraat tot en met de kruising met de Bekkerstraat, Gasthuisstraat, Steve Buitendieckplein, Kruisstraat, Kruisdwarsstraat, Mulderstraat, Nachtegaalstraat tot aan de Maliebaan, Lucasbrug, Zocherplantsoen, Molenplantsoen, Lange Smeestraat, Bartholomeüsbrug, Catharijnesingel, Nicolaas Beetsstraat, denkbeeldige lijn tussen Nicolaas Beetsstraat en Mineurslaan, Mineurslaan, Croeselaan, Westplein, Leidseveertunnel, Smakkelaarsveld, Nieuwe Daalstraat, Knipstraat, Daalse singel, Catharijnekade;

Aanwijzingsbesluit artikel 2:3 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, verblijfsontzeggingen Stationsgebied en Lombok-Oost

DE BURGEMEESTER VAN UTRECHT;

Gelet op artikel 2:3, eerste lid van de Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010;

BESLUIT:

1. als gebied aan te wijzen waar aan personen die de openbare orde verstoren een verblijfsontzegging kan worden opgelegd; Het Stationsgebied en Lombok-Oost begrensd door het Vredenburgplein, het Vredenburg, de Smakkelaarskade, de Van Sijpesteijntunnel, het Westplein, de Vleutenseweg, de Jan Pieterszoon Coenstraat, de Leidseweg, de Croeselaan tot de Moreelsebrug, de Moreelsebrug, het Moreelsepark, de Marga Klompébrug, de Mariaplaats, de Mariastraat, de Steenweg en de Lange Elisabethstraat aansluitend op het Vredenburgplein;

Deze uitspraak verwijst naar

Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.