Rechtbank Gelderland, 2 oktober 2026

De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de minister het verzoek van eiseres terecht heeft afgewezen. Eiseres krijgt dus geen gelijk en het beroep is ongegrond. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.

Met het bestreden besluit van 13 juni 2025 op het bezwaar van eiseres is de minister bij dat besluit gebleven.

Eiseres heeft beroep ingesteld tegen het bestreden besluit. De minister heeft op het beroep gereageerd met een verweerschrift.

De rechtbank heeft het beroep op 17 september 2026 op zitting behandeld. Eiseres heeft hieraan deelgenomen. De gemachtigde van de minister heeft door middel van een digitale beeldverbinding deelgenomen.

Op 19 februari 2025 heeft eiseres de minister verzocht om omzetting van de prestatiebeurs in een gift op grond van bijzondere omstandigheden van medische aard. Zij stelt dat in haar studieperiode sprake was van medische en psychische beperkingen waardoor zij haar studie niet kon voortzetten, maar de diagnoses zijn pas (ver) na haar studie gesteld. In 2015 is bij eiseres een colloïd cyste in de hersenen ontdekt en operatief verwijderd. In 2025 is de diagnose ADHD vastgesteld. Eiseres heeft informatie van een neurochirurg overgelegd en een verklaring van een verpleegkundig specialist GGZ. Ook heeft zij een e-mailbericht overgelegd van 28 januari 2025 van het [college]. Hierin staat dat de onderwijsinstelling geen informatie in haar dossier heeft kunnen vinden om te onderbouwen dat eiseres de opleiding vijftien jaar geleden heeft moeten beëindigen vanwege later gediagnosticeerde factoren. Om die reden kan de onderwijsinstelling het formulier ‘Verzoek voorziening beroepsonderwijs bij bijzondere omstandigheden’ niet ondertekenen.

De minister is overgaan tot de besluitvorming als vermeld onder het kopje ‘Procesverloop’.

De minister heeft aan het bestreden besluit ten grondslag gelegd dat de bijzondere omstandigheden niet zijn aangetoond met een verklaring van de onderwijsinstelling. Uit de door eiseres overgelegde e-mail van de onderwijsinstelling blijkt dat zij in het dossier van eiseres geen informatie kunnen vinden om te onderbouwen dat zij de opleiding vijftien jaar geleden heeft moeten beëindigen vanwege late gediagnosticeerde factoren. De onderwijsinstelling kan dus geen causaal verband vaststellen tussen de bijzondere omstandigheid en het beëindigen van de opleiding. Volgens de minister is de verklaring van de onderwijsinstelling op zorgvuldige wijze tot stand gekomen, inzichtelijk en consistent. Tot slot wijst de minister erop dat het voor rekening en risico van eiseres komt dat er geen informatie (meer) beschikbaar is bij de onderwijsinstelling.

Op de zitting heeft eiseres toegelicht dat zij de grond dat een medische verklaring wettelijk gezien zou volstaan en een verklaring van de onderwijsinstelling niet nodig is, niet langer handhaaft.

De rechtbank stelt vast, en dat is tussen partijen ook niet in geschil, dat eiseres haar diploma niet heeft behaald binnen de in artikel 4.9 van de Wet studiefinanciering 2000 (Wsf 2000) genoemde termijn van tien jaren. De rechtbank moet beoordelen of de minister terecht het verzoek om omzetting van de prestatiebeurs naar een gift heeft afgewezen.

Op grond van artikel 4.14, derde lid, van de Wsf 2000 wordt de toegekende prestatiebeurs omgezet in een gift als sprake is van bijzondere omstandigheden van structurele aard waardoor de student niet in staat is om binnen de diplomatermijn het afsluitend examen van een opleiding te behalen. In het vijfde lid staat dat de bijzondere omstandigheden uitsluitend kunnen worden aangetoond door een verklaring van een arts en een verklaring van de onderwijsinstelling. Uit rechtspraak van de Centrale Raad van Beroep (CRvB) over omzetting van de prestatiebeurs naar een gift volgt dat het niet aan de minister is om zelfstandig te beoordelen of aan de toepassingsvoorwaarden is voldaan. Het is wel aan de minister om te bezien of de voorgeschreven verklaring van de onderwijsinstelling op zorgvuldige wijze tot stand is gekomen, inzichtelijk en consistent is.[_d6038d37-86b5-4285-aa6b-94e8b7cddbe4]

De rechtbank is allereerst van oordeel dat het onderzoek van de minister niet onzorgvuldig is geweest. De minister heeft conform de in 4.3. benoemde rechtspraak van de CRvB de verklaring van de onderwijsinstelling beoordeeld. De rechtbank volgt de minister in haar standpunt dat de verklaring van de onderwijsinstelling op zorgvuldige wijze tot stand is gekomen. De onderwijsinstelling heeft op verzoek van eiseres onderzocht of er informatie beschikbaar was, maar er is geen informatie gevonden. Er is vanuit het [college] bovendien nog contact opgenomen met DUO voor advies. Daarnaast heeft de minister de verklaring voldoende inzichtelijk en consistent kunnen achten. Er is eenvoudigweg geen informatie beschikbaar om te onderbouwen dat eiseres de opleiding heeft moeten beëindigen vanwege de later gediagnosticeerde factoren. Om die reden was er ook geen aanleiding voor de minister om nog contact op te nemen met het [college].

Gelet op het voorgaande was de minister op grond van artikel 4.14, vijfde lid, van de Wsf 2000 gehouden de aanvraag van eiseres af te wijzen, omdat er geen verklaring van de onderwijsinstelling was, die de aanvraag van eiseres ondersteunde. De rechtbank volgt daarbij de minister in het standpunt dat het voor rekening en risico van eiseres komt dat de benodigde informatie bij de onderwijsinstelling niet (meer) beschikbaar is, aangezien zij dit pas vijftien jaar na het beëindigen van haar studie heeft opgevraagd.