Rechtbank Gelderland, 4 augustus 2026

RECHTBANK Gelderland

Civiel recht

Zittingsplaats Arnhem

Zaaknummer: C/05/467719 / KG ZA 26-219

Proces-verbaal van de mondelinge uitspraak in kort geding van 4 augustus 2026

in de zaak van

de publiekrechtelijke rechtspersoon

GEMEENTE ARNHEM,

zetelend te Arnhem,

eisende partij in conventie,

verwerende partij in (voorwaardelijke) reconventie,

hierna te noemen: de gemeente,

advocaat: mr. D.R. Trip,

tegen

de stichting

STICHTING ECOLOGISCH VERNIEUWENDE SAMENLEVING,

gevestigd te Arnhem,

gedaagde partij in conventie,

eisende partij in (voorwaardelijke) reconventie,

hierna te noemen: Ecovrede,

advocaat: mr. I.P. Rietveld.

Het kort geding wordt gehouden in het gebouw van de rechtbank in Arnhem.

De zaak wordt behandeld door mr. D.T. Boks, voorzieningenrechter, bijgestaan door

mr. E.H.J. Krijnen als griffier.

Aanwezig zijn:

- mevrouw [gemachtigde 1], namens de gemeente

- mevrouw [gemachtigde 2], namens de gemeente

- de heer mr. Trip, voornoemd

- de heer [gemachtigde 3], namens Ecovrede

- mevrouw [gemachtigde 4], namens Ecovrede

- mevrouw mr. Rietveld, voornoemd.

Partijen hebben op de zitting hun standpunten toegelicht. Vervolgens is de mondelinge behandeling gesloten en heeft de voorzieningenrechter op de zitting in aanwezigheid van partijen mondeling uitspraak gedaan.

1. De beoordeling

in conventie en in (voorwaardelijke) reconventie

1.1. In dit kort geding wordt ontruiming gevorderd van het pand aan [adres] in Arnhem. De gemeente is eigenaar van dit pand. Ruimtes in dit pand worden op dit moment gebruikt door Ecovrede. Ecovrede is een -ook door de gemeente- gewaardeerde stichting die mensen in nood helpt. Ecovrede gebruikt de ruimtes in het pand sinds 2019. De gemeente had daarvoor een beheerovereenkomst gesloten met Ad Hoc Beheer. Ad Hoc Beheer had -op haar beurt- een bruikleenovereenkomst gesloten met Ecovrede. In die bruikleenovereenkomst staat met zoveel woorden dat Ecovrede tijdelijk gebruik mag maken van de ruimtes en met het oog op het tijdelijke gebruik is een opzegtermijn van slechts 28 dagen opgenomen.

In oktober 2025 is er nog een extra ruimte in gebruik gegeven aan Ecovrede. Vervolgens heeft de gemeente de beheerovereenkomst met Ad Hoc Beheer opgezegd tegen 1 mei 2026, waarna Ad Hoc Beheer de bruikleenovereenkomst met Ecovrede heeft opgezegd tegen

30 april 2026. Omdat Ecovrede ook nog extra ruimtes in gebruik had waarvoor geen gebruiksrecht bestond, is het gebruik daarvan voor de zekerheid opgezegd bij brief van

20 mei 2026.

1.2. In een kort geding is een vordering tot ontruiming slechts toewijsbaar indien voldoende aannemelijk is dat de bodemrechter de vordering eveneens toewijst en indien van eiser niet kan worden gevergd dat hij de uitkomst van een bodemprocedure afwacht.

1.3. Nu de bruikleenovereenkomst door Ad Hoc Beheer is opgezegd, heeft Ecovrede geen recht meer op de ruimtes in het pand aan [adres]. Dat is ook niet betwist. Daarom is voldoende aannemelijk dat de bodemrechter de vordering tot ontruiming zal toewijzen. Die vordering is ook in kort geding toewijsbaar, mits de gemeente een spoedeisend belang heeft bij toewijzing van de vordering.

1.4. Een spoedeisend belang is aanwezig indien aannemelijk is dat een eigenaar van een pand op korte termijn concrete plannen heeft met dat pand. Als dat niet het geval is, zal de ontruiming in beginsel worden afgewezen. Er wordt niet ontruimd voor leegstand in afwachting van verdere maatregelen.

1.5. Dit spoedeisend belang heeft de gemeente onvoldoende aannemelijk gemaakt. De gemeente heeft bij dagvaarding naar voren gebracht dat het woningbouwproject dat zij gepland heeft op het terrein van [adres] in Arnhem vertraging oploopt, omdat Ecovrede verzuimt de ruimte te ontruimen. Zij heeft dit echter niet concreet gemaakt. Ter zitting heeft zij vervolgens aangegeven dat de gemeente pas een marktpartij kan selecteren nadat duidelijk is dat Ecovrede het pand dient te verlaten en bovendien nadat het pand daadwerkelijk is ontruimd en gesloopt. De aanbestedingsprocedure voor de sloop kan volgens de gemeente pas worden gestart nadat Ecovrede het pand heeft verlaten. Hierin kan zij niet worden gevolgd. Op dit moment heeft de gemeente nog geen enkele stap gezet om bijvoorbeeld een vergunning voor de sloop aan te vragen. Ook verder mist een concrete onderbouwing waarom het nodig is dat het pand nu wordt ontruimd. Dit kan wellicht in de nabije toekomst anders zijn, maar op dit moment volgt uit niets dat het pand ontruimd moet zijn voordat de gemeente verdere stappen kan zetten richting woningbouw.

1.6. In dat kader heeft de gemeente verder nog aangevoerd dat er op korte termijn asbestonderzoek moet plaatsvinden en dat nuts-voorzieningen afgesloten moeten worden. Maar ter zitting is door Ecovrede gemotiveerd betoogd dat er al een uitgebreid asbestonderzoek is geweest, dat de uitkomsten daarvan bekend zijn en geen reden kunnen zijn voor ontruiming op korte termijn. Dat geldt ook voor de afsluiting van de nuts-voorziening. Ecovrede heeft gemotiveerd aangegeven dat het gas reeds is afgesloten en dat er van de zijde van Liander en Vitens is gezegd dat afsluiting van electra en water op elk moment kan, waardoor de stelling van de gemeente dat zij daarvoor een hernieuwde aanvraag moet doen voldoende is weersproken.

1.7. Ten slotte heeft de gemeente met het oog op het spoedeisend belang nog gewezen op financiële afspraken met het Rijk en de provincie Gelderland. Zij loopt het risico dat zij belangrijke financiële bijdragen niet meer gaat ontvangen. Zij heeft dat niet zelf onderbouwd, maar verwijst daarvoor naar een brief die Ecovrede in het geding heeft gebracht. Maar dit vormt geen afdoende onderbouwing. In die brief staat alleen dat verdere vertraging ertoe leidt dat afspraken met het Rijk niet worden nagekomen, dat projectkosten verder oplopen en dat er mogelijk verlies is van financiële middelen, maar het blijft bij die enkele mededeling. Onderliggende stukken zijn er niet.

1.8. Gezien hetgeen hiervoor is overwogen is onvoldoende aannemelijk geworden dat de aanwezigheid van Ecovrede de plannen van de gemeente op dit moment in de weg zit. Mocht in de toekomst blijken dat de situatie verandert, en dat de aanwezigheid van Ecovrede wel in de weg staat aan het treffen van maatregelen die moeten leiden tot sloop en nieuwbouw, dan ontstaat mogelijk een andere situatie.

1.9. De conclusie is dan ook dat de vordering moet worden afgewezen. Een belangenafweging maakt dit niet anders. Niet in geschil is dat de gemeente aan Ecovrede de belofte heeft gedaan dat zij haar tot eind 2027 zou ondersteunen. Die belofte zou niets waard zijn als de gemeente in de gegeven omstandigheden op dit moment zou overgaan tot ontruiming. Ontruiming betekent feitelijk het einde van het werk van de stichting. Zoals Ecovrede ter zitting terecht heeft aangevoerd heeft zij tijd nodig voor verder overleg met de gemeente over vervangende ruimte, waarbij niet alleen de afdeling huisvesting aan tafel zit maar waarbij ook andere betrokkenen van de gemeente aanwezig zijn (waaronder in ieder geval ambtenaren vanuit sociaal domein en subsidies). Verder heeft zij er belang bij, zoals zij ook gemotiveerd heeft toegelicht, dat de nieuwe gemeenteraad na het zomerreces zich kan buigen over haar situatie en de belofte die haar in het verleden is gedaan. Deze belangen van Ecovrede wegen zwaarder dan het belang van de gemeente bij ontruiming op een termijn van een paar dagen.

1.10. Omdat de conventie wordt afgewezen, wordt aan de voorwaardelijke reconventie niet toegekomen.

1.11. De gemeente is in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. De proceskosten van Ecovrede worden begroot op:

2. De beslissing

De voorzieningenrechter

in voorwaardelijke reconventie

2.1. verstaat dat de voorwaarde waaronder de eis in reconventie is ingesteld, niet is vervuld,

in conventie

2.2. wijst de vorderingen af,

2.3. veroordeelt de gemeente in de proceskosten van € 2.101,00, te betalen binnen veertien dagen na aanschrijving daartoe, te vermeerderen met € 92,00 plus de kosten van betekening als de gemeente niet tijdig aan de kostenveroordeling voldoet en het vonnis daarna wordt betekend,

2.4. verklaart dit vonnis uitvoerbaar bij voorraad.

Deze mondelinge uitspraak is gewezen door mr. D.T. Boks en in het openbaar uitgesproken in aanwezigheid van de griffier.