Uitspraak · Vreemdelingenrecht
Rechtbank Den Haag, 12 november 2026 – De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel
ECLI:NL:RBDHA:2026:33574Zaaknummer NL25.56463
- Instantie
- Rechtbank Den Haag
- Datum uitspraak
- 12 november 2026
- Publicatiedatum
- 19 november 2026
- Zaaknummer
- NL25.56463
- Rechtsgebied
- Bestuursrecht, Vreemdelingenrecht
- Procedure
- Eerste aanleg - enkelvoudig
- Hoofdwetsartikel
- Artikel 28 Vw
- Zittingsplaats
- Zwolle
- Soort
- Uitspraak
Inhoudsindicatie
De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de afwijzing van de asielaanvraag niet in stand kan blijven. Naar het oordeel van de rechtbank heeft de minister in het bestreden besluit onvoldoende gemotiveerd waarom de elementen over de gestelde Somalische nationaliteit geen aanknopingspunten vormen om te twijfelen aan de juistheid van de EU-Vis gegevens.
De rechtbank:
- verklaart het beroep tegen het niet tijdig nemen van een besluit niet-ontvankelijk;
- verklaart het beroep tegen het besluit van 9 februari 2026 gegrond;
- vernietigt het besluit van 9 februari 2026;
- draagt de minister op een nieuw besluit te nemen op de aanvraag met inachtneming van deze uitspraak;
- veroordeelt de minister in de proceskosten van eiseres en draagt de minister op een bedrag van € 1.868,00 te betalen.
Deze uitspraak is gedaan door mr. A.L.M. Steinebach - de Wit, rechter, in aanwezigheid van S.E.M. Pot, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen 1 week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.
Volledige tekst
Inhoud van de uitspraak
RECHTBANK DEN HAAG
Zittingsplaats Zwolle
Bestuursrecht
zaaknummer: NL25.56463
uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
[eiser], V-nummer: [V-nummer], eiser
(gemachtigde: mr. J.G. Wiebes),
en
de minister van Asiel en Migratie,
(gemachtigde: mr. F.M. Hofstede).
Samenvatting
1. Deze uitspraak gaat over de afwijzing van de asielaanvraag van eiser als bedoeld in artikel 28 van de Vw[_8e769e5e-2f53-40b7-b1b8-9febef90d119]. Eiser is het hier niet mee eens. Hij voert daartoe een aantal beroepsgronden aan. Aan de hand van deze beroepsgronden beoordeelt de rechtbank de afwijzing van de asielaanvraag.
De rechtbank komt in deze uitspraak tot het oordeel dat de afwijzing van de asielaanvraag niet in stand kan blijven. Naar het oordeel van de rechtbank heeft de minister in het bestreden besluit onvoldoende gemotiveerd waarom de elementen over de gestelde Somalische nationaliteit geen aanknopingspunten vormen om te twijfelen aan de juistheid van de EU-Vis[_c73facbb-873a-419f-9bc7-755233288da6] gegevens. Hieronder legt de rechtbank uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft.
Procesverloop
2. Eiser heeft een aanvraag om verlening van een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd ingediend.
Eiser heeft op 18 november 2025 beroep ingesteld tegen het niet tijdig beslissen op zijn asielaanvraag. De minister heeft vervolgens op 9 februari 2026 op de asielaanvraag beslist en deze in de algemene procedure afgewezen als kennelijk ongegrond. Eiser is het niet eens met het besluit op zijn asielaanvraag en heeft beroepsgronden tegen dat besluit ingediend. Het beroep van eiser tegen het niet-tijdig beslissen heeft daarom mede betrekking op het alsnog genomen besluit.[_8ae21bd7-feff-4bf2-ade2-24f31c36a465]
De minister heeft een verweerschrift ingediend.
De rechtbank heeft het beroep op 17 september 2026 samen met het verzoek om een voorlopige voorziening hangende dit beroep[_8c0c08f8-2906-44e8-8a08-6d37bbcd6048], op zitting behandeld. Eiser is verschenen, bijgestaan door zijn gemachtigde. Als tolk is verschenen M. Abdullahi. De minister heeft zich laten vertegenwoordigen door zijn gemachtigde.
Beoordeling door de rechtbank
Het beroep tegen het niet tijdig beslissen op de aanvraag
3. De minister heeft een inhoudelijk besluit op de aanvraag van eiser genomen. Het is de rechtbank daarom niet gebleken dat eiser nog een belang heeft bij een beoordeling van zijn beroep tegen het niet-tijdig beslissen. Eiser kan met zijn beroep namelijk niet meer bereiken dan al bereikt is: de minister heeft een besluit op de aanvraag genomen. Het beroep is daarom, voor zover het zich richt tegen het niet-tijdig nemen van een besluit, niet-ontvankelijk.
Het asielrelaas
4. Eiser legt aan zijn asielaanvraag het volgende ten grondslag. Eiser stelt te zijn geboren op [geboortedatum 1] 2007 en afkomstig te zijn uit Somalië. Eiser heeft verklaard dat hij is benaderd door Al-Shabaab en samen met zijn broer gedwongen is gerekruteerd. Eiser werd door Al-Shabaab vastgehouden en mishandeld. Toen het kamp werd aangevallen, is hij gevlucht. Vervolgens heeft eiser van eind maart 2020 tot 2023 in een onbekende plaats, aan een grensgebied van Somalië en Kenia verbleven. Eiser kon vanwege de Covid-19-pandemie niet verder reizen. Toen dit weer mogelijk was, is eiser naar Europa gereisd. De reisagent van eiser heeft voor hem een visum aangevraagd met Keniaanse identificerende documenten, waarop de geboortedatum [geboortedatum 2] 1995 staat vermeld. Volgens eiser kloppen deze gegevens niet. Eiser stelt de Somalische nationaliteit te bezitten en (buiten zijn vlucht om) nog nooit in Kenia te zijn geweest. Eiser heeft verklaard dat de reisagent zijn geboortedatum heeft aangepast omdat je als minderjarige niet alleen mocht reizen. Eiser vreest bij terugkeer te worden vermoord door leden van Al-Shabaab.
Het bestreden besluit van 9 februari 2026
5. Het asielrelaas van eiser bevat volgens de minister de volgende asielmotieven:
- de Keniaanse identiteit, nationaliteit en herkomst van eiser;
- de problemen van eiser met Al-Shabaab.
De minister heeft de Keniaanse identiteit, nationaliteit en herkomst van eiser geloofwaardig geacht. De minister gelooft niet dat eiser de door hem gestelde Somalische nationaliteit heeft, omdat uit de EU-Vis gegevens is gebleken dat eiser eerder bij de Oostenrijkse autoriteiten een visum heeft aangevraagd waarbij gebruik is gemaakt van een Keniaans paspoort dat tot 7 april 2030 geldig is. Daarom acht de minister de verklaringen van eiser over de gestelde problemen met Al-Shabaab in Somalië, ongeloofwaardig. Volgens vaste jurisprudentie van de Afdeling[_5ea06f56-ad80-4a32-8ea6-1ff5a146f289] mag er volgens de minister in beginsel worden uitgegaan van de juistheid van de informatie in het EU-Vis en is het vervolgens aan eiser om aan te tonen dat in zijn geval deze informatie onjuist is.[_8d586631-45fd-4ed4-994b-e7ece2cbccfe] De minister stelt zich op het standpunt dat eiser hierin niet is geslaagd.
Eiser heeft de juistheid van het standpunt van de minister gemotiveerd betwist. Op hetgeen hij in dit verband heeft aangevoerd zal hieronder – voor zover relevant – worden ingegaan.
Somalische nationaliteit als apart asielmotief
6. De minister stelt zich op het standpunt dat het eerste asielmotief dat ziet op de Keniaanse nationaliteit van eiser, naar voren is gekomen bij het controleren van het dactyloscopisch signalement (vingerafdrukken) van eiser in onder andere het EU-Vis. Volgens de minister heeft eiser door het aanvragen van het Schengenvisum bij de Oostenrijkse autoriteiten, er zelf voor gezorgd dat de Keniaanse nationaliteit werd gekoppeld aan zijn vingerafdrukken. Eiser is daarmee zelf de aanbrenger van dit asielmotief. Ten aanzien van de beheersing van de Somalische taal en de Dabarre taal stelt de minister dat het mogelijk is dat eiser een groot deel van zijn leven, of zijn hele leven, heeft doorgebracht in de Somalische diaspora-gemeenschap. Deze regio ligt met name in Kenia of Saoedi-Arabië. Dat eiser zowel de Somalische taal als de Dabarre taal spreekt, sluit volgens de minister dan ook niet uit dat hij in Kenia heeft geleefd en gewoond in plaats van in Somalië.
Eiser stelt zich op het standpunt dat de minister ten onrechte de Somalische nationaliteit niet als apart asielmotief heeft aangemerkt. Uit de door de minister toegepaste werkinstructie volgt dat de vreemdeling bepaalt welke feiten en omstandigheden hij ten grondslag legt aan zijn asielrelaas. In onderhavige zaak is dat uitdrukkelijk niet de Keniaanse nationaliteit. Eiser bestrijdt dat met een eerdere visumaanvraag – die volledig buiten hem om is geregeld en waar hij geen details over kan geven. Eiser heeft ter onderbouwing van zijn standpunt een voornemen uit een gelijksoortige zaak overgelegd, waaruit blijkt dat de minister in die zaak wel overeenkomstig de verklaringen van betrokkene uitgaat van de opgegeven Somalische nationaliteit. Eiser voert aan dat hij door de wijze van besluitvorming in deze zaak wordt benadeeld. Dit klemt temeer nu eiser consistente en aannemelijke verklaringen heeft afgelegd over zijn Somalische nationaliteit, zijn aanvraag met diverse originele Somalische documenten heeft onderbouwd, eiser de Somalische taal spreekt en hij een taal van een minderheidsstam spreekt die uitsluitend in Somalië voorkomt.
De rechtbank stelt vast dat op grond van de informatie uit het EU-Vis is gebleken dat eiser op 16 augustus 2021 op de Oostenrijkse ambassade in Kenia een aanvraag heeft gedaan voor een Schengenvisum. Bij deze aanvraag is een Keniaans paspoort overgelegd. Naar het oordeel van de rechtbank heeft de minister zich terecht op het standpunt gesteld dat hij in beginsel uit mag gaan van de juistheid van de informatie uit het EU-Vis, en het is vervolgens aan eiser om tegenbewijs te leveren.[_c01db9d6-7520-4de5-bf8f-760283fc1180] De rechtbank is van oordeel dat de minister bij het vaststellen van de Keniaanse identiteit, nationaliteit en herkomst van eiser, de door eiser aangedragen onderbouwing van zijn Somalische nationaliteit, onvoldoende in de beoordeling betrokken. De minister heeft op de zitting aangegeven dat de beheersing van de Somalische taal, de beheersing van de Dabarre taal en de verklaringen van eiser over zijn herkomst wel in de beoordeling zijn meegenomen. Echter doen deze verklaringen van eiser en de beheersing van de talen volgens de minister niet af aan de juistheid van de EU-Vis gegevens. De rechtbank is van oordeel dat de minister de beoordeling van deze elementen niet kenbaar uiteen heeft gezet in de besluitvorming. Naar het oordeel van de rechtbank had de minister de overgelegde Somalische documenten niet alleen af moeten zetten tegen de EU-Vis gegevens, maar had de minister deze documenten ook in samenhang met de verklaringen van eiser over zijn herkomst en over het verkrijgen van het Keniaanse paspoort moeten beoordelen. Zoals de minister in zijn verweer terecht heeft opgemerkt, heeft een asielmotief slechts betekenis tegen de achtergrond van de identiteit, nationaliteit en herkomst van de vreemdeling. Aangezien eisers gehele asielrelaas samenvalt met zijn gestelde Somalische nationaliteit, had het op de weg van de minister gelegen om de overgelegde stukken en verklaringen in samenhang te beoordelen om tot een volledige beoordeling te komen van eisers nationaliteit. Hoewel het eiser verweten kan worden dat hij – zoals hij had aangekondigd in de zienswijze – zich uiteindelijk niet heeft gewend tot de Keniaanse ambassade, heeft eiser met de overgelegde Somalische documenten, nieuwsbronnen en zijn verklaringen zijn gestelde Somalische nationaliteit proberen te onderbouwen.
Voorts overweegt de rechtbank dat eiser vanaf het aanmeldgehoor heeft verklaard dat de gegevens uit het Keniaanse paspoort niet kloppen. Volgens eiser is zijn geboortedatum [geboortedatum 1] 2007 en niet [geboortedatum 2] 1995. In het bestreden besluit is dit onbesproken gebleven. De enkele verklaring van de minister dat van de gegevens uit het EU-Vis uitgegaan mag worden, neemt niet weg dat eiser heeft verklaard dat hij als minderjarige niet alleen mocht reizen en daarom als volwassene is geregistreerd. Naar het oordeel van de rechtbank heeft de minister deze verklaringen onvoldoende betrokken in zijn beoordeling. Zeker gelet op het feit dat uit de verklaringen van eiser naar voren komt dat het leeftijdsverschil met de gegevens uit het paspoort 12 jaar betreft. Naar het oordeel van de rechtbank valt niet in te zien dat de minister - gezien het grote leeftijdsverschil - geen aanleiding heeft gezien om dit in de beoordeling te betrekken. De rechtbank merkt hierbij op dat zij het opmerkelijk vindt dat dit grote leeftijdsverschil kennelijk onopgemerkt is gebleven bij de gehoren. Bij het eerste gehoor betekent dit namelijk dat, als eiser gevolgd wordt, hij toen een minderjarige van 16 jaar was, terwijl hij volgens de minister een volwassen man van 28 jaar zou zijn.
Gelet op wat hiervoor is overwogen, namelijk dat de minister onvoldoende heeft gemotiveerd waarom de elementen over de gestelde Somalische nationaliteit geen aanknopingspunten vormen om te twijfelen aan de juistheid van de EU-Vis gegevens en dit reeds tot een gegrond beroep leidt, komt de rechtbank niet toe aan de bespreking van overige gronden.
Conclusie en gevolgen
7. Voor zover het beroep is gericht tegen het niet tijdig beslissen op het bezwaarschrift, is het beroep niet-ontvankelijk. Het beroep voor zover gericht tegen het bestreden besluit is gegrond. De rechtbank vernietigt het bestreden besluit, omdat het in strijd is met het motiveringsbeginsel. De rechtbank ziet, gelet op de reden van de gegrondverklaring van het beroep, geen aanleiding de rechtsgevolgen van het bestreden besluit in stand te laten of zelf in de zaak te voorzien. Ook ziet de rechtbank geen aanleiding om een bestuurlijke lus toe te passen. De minister zal daarom een nieuw besluit moeten nemen met inachtneming van deze uitspraak.
8. De rechtbank veroordeelt de minister in de door eiser gemaakte proceskosten. Deze kosten stelt de rechtbank op grond van het Besluit proceskosten bestuursrecht voor de door een derde beroepsmatig verleende rechtsbijstand vast op € 1.868,00 (1 punt voor het indienen van het beroepschrift en 1 punt voor het verschijnen ter zitting met een waarde per punt van € 934,- en een wegingsfactor 1).
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep tegen het niet tijdig nemen van een besluit niet-ontvankelijk;
- verklaart het beroep tegen het besluit van 9 februari 2026 gegrond;
- vernietigt het besluit van 9 februari 2026;
- draagt de minister op een nieuw besluit te nemen op de aanvraag met inachtneming van deze uitspraak;
- veroordeelt de minister in de proceskosten van eiseres en draagt de minister op een bedrag van € 1.868,00 te betalen.
Deze uitspraak is gedaan door mr. A.L.M. Steinebach - de Wit, rechter, in aanwezigheid van S.E.M. Pot, griffier.
Uitgesproken in het openbaar en bekendgemaakt op:
Informatie over hoger beroep
Een partij die het niet eens is met deze uitspraak, kan een hogerberoepschrift sturen naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State waarin wordt uitgelegd waarom deze partij het niet eens is met de uitspraak. Het hogerberoepschrift moet worden ingediend binnen 1 week na de dag waarop deze uitspraak is verzonden. Kan de indiener de behandeling van het hoger beroep niet afwachten, omdat de zaak spoed heeft, dan kan de indiener de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vragen om een voorlopige voorziening (een tijdelijke maatregel) te treffen.
Voetnoten
- Vreemdelingenwet 2000.
- Europees Visum Informatie Systeem.
- Dat staat in artikel 6:20, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht.
- Geregistreerd onder zaaknummer NL25.64196.
- Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.
- Zie bijvoorbeeld de uitspraken van 28 februari 2019, ECLI:NL:RVS:2019:661, en van 3 maart 2024, ECLI:NL:RVS:2024:1017.
- Vergelijk de uitspraak van de Afdeling van 15 augustus 2017, ECLI:NL:RVS:2017:2219.
Wetsartikelen in deze uitspraak
Deze uitspraak verwijst naar
Gepseudonimiseerd gepubliceerd door de Rechtspraak (open data, publiek domein). Bron: uitspraken.rechtspraak.nl. Dit is geen juridisch advies.