Gerechtshof 's-Hertogenbosch, 30 maart 2022

tegen de uitspraak van rechtbank Zeeland-West-Brabant (hierna: de rechtbank) van 5 november 2020, nummers BRE 19/809 en 19/3170 t/m 19/3393 in het geding tussen belanghebbende en de inspecteur.

1 Ontstaan en loop van het geding

Belanghebbende heeft tegen deze uitspraak beroep ingesteld bij de rechtbank.

De rechtbank heeft het beroep gegrond verklaard.

2 Feiten

De naheffingsaanslag is opgelegd naar een bedrag van € 142.453. Tevens is bij beschikking € 11.332 belastingrente in rekening gebracht en bij beschikking een boete van € 71.226 opgelegd.

De inspecteur heeft bij uitspraak op bezwaar de naheffingsaanslag verminderd tot € 141.496, de rentebeschikking verminderd tot € 11.256, en de boetebeschikking verminderd tot € 70.748.

De rechtbank heeft de naheffingsaanslag verminderd tot € 91.307, de rentebeschikking evenredig verminderd en de boetebeschikking vernietigd. De rechtbank heeft tevens de inspecteur veroordeeld in de proceskosten van belanghebbende tot een bedrag van € 3.985 en gelast dat de inspecteur het betaalde griffierecht van € 345 aan belanghebbende vergoedt.

3 Geschil en conclusies van partijen

1. Dient de handelsinkoopwaarde van de verschillende auto’s op een lager bedrag te worden vastgesteld in verband met:

a. het huurverleden van enkele auto’s;

b. aanwezige schade, bestaande uit:

1. het ontbreken van Nederlandstalige onderhoudsboekjes en handleidingen

2. het ontbreken van Nederlandstalige software

3. het niet volgen van de standaard onderhoudsbeurt

4. schade aan de auto

5. bijkomende spuitkosten.

2. Dient het bedrag van de vastgestelde reparatiekosten van de schade voor 72% in aanmerking te worden genomen ter bepaling van de waardevermindering dan wel voor een hoger percentage?

3. Heeft de rechtbank terecht ten aanzien van drie auto’s de naheffingsaanslag verminderd, omdat de inspecteur de op de zaak betrekking hebbende stukken niet heeft overgelegd dan wel door het niet inbrengen van een DRZ-taxatie[_073a4d5b-bf86-4377-a6e3-4ebb8943370d] de door belanghebbende verdedigde waarde onvoldoende heeft betwist?

4. Wat is de omvang van de te vergoeden kosten van bezwaar en de proceskosten?

In hoger beroep is niet in geschil dat voor de auto’s waarbij gebruik is gemaakt van de koerslijst AutotelexPro recht bestaat op een correctie op de koerslijstwaarde van 5% en dat voor de auto’s waarbij gebruik is gemaakt van de koerslijst Eurotaxglass’s recht bestaat op een correctie op de koerslijstwaarde van 15%. Ook is niet in geschil dat voor auto’s waarvan de datum van eerste registratie in het buitenland is gelegen in de eerste twee maanden na een tariefswijziging in de Wet BPM, het daarvóór geldende lagere tarief mag worden toegepast ter berekening van de historische bruto BPM.

Voorts hebben partijen ter zitting ermee ingestemd dat uitgegaan kan worden van de door de rechtbank vastgestelde bedragen aan leeftijdskorting.

4 Gronden

Ten aanzien van het geschil

Algemeen

Toepassing van de 72%-regeling

“3.5 De waardevermindering als gevolg van schade aan het te taxeren motorrijtuig ten opzichte van de vastgestelde waarde op basis van de referentiemotorrijtuig wordt vastgesteld door het schadebedrag te vermenigvuldigen met 72%. Indien de taxateur van mening is dat de waardevermindering voor het te taxeren motorrijtuig hoger is dan de vastgestelde norm wordt dit gemotiveerd aangegeven gestaafd met deugdelijke schadecalculatie en beeldmateriaal.”

Belanghebbende heeft op diverse manieren in algemene bewoordingen een afwijkend percentage verdedigd. Al deze methoden zijn niet toegespitst op de concrete auto’s waarvoor aangifte is gedaan. Zo heeft belanghebbende uit gegevens van het CBS en RDW bepaald dat de gemiddelde auto in Nederland 10,2 jaar oud is en veronderstelt vervolgens dat het percentage van 72% dus hoort bij een auto van die gemiddelde leeftijd. Vervolgens heeft belanghebbende een tabel opgesteld waarbij aan de hand van de leeftijd het percentage wordt gesteld op 100 (leeftijd 0-1 jaar) tot 60,8 (leeftijd 14-15 jaar).

Het hof verwerpt een dergelijke algemene benadering. Voor de vraag of het redelijk is om meer dan 72% van de berekende reparatiekosten in aanmerking te nemen, moet worden gekeken naar diverse feiten en omstandigheden ten aanzien van de auto in kwestie. Daarbij kan de leeftijd van de auto een rol spelen, maar ook het aantal met de auto gereden kilometers, de aard van de schade en de exclusiviteit van de auto.[_b1e96f3e-80a5-4d2b-9339-753b3cdfcb28] Een dergelijke beoordeling vergt dus een op de auto toegesneden beoordeling. Om dezelfde reden wordt de door belanghebbende verdedigde methode die DRZ zou hanteren verworpen, welke methode een vast correctiepercentage hanteert op uurloon respectievelijk kosten van onderdelen en welke percentages mede afhankelijk zijn van de nieuwwaarde van een auto.

Het hof verwerpt tevens het door belanghebbende gedane beroep op tabellen die door de koerslijstmakers worden gehanteerd voor het bepalen van de omvang van de normale gebruikssporen. Ook hier wijst het hof er op dat per auto moet worden beoordeeld of - gelet op de ouderdom en het aantal gereden kilometers - sprake is van meer dan normale gebruikssporen.

Koerslijsten

a. correctie dealer- en marktsituatie

b. correctie ex-rental

Belanghebbende heeft voor een aantal auto’s een waardevermindering verdedigd van € 1.193 omdat sprake is van zogenoemde ex-rentals. Voor auto 61 gaat het om een auto waarbij gebruik is gemaakt van de koerslijst Eurotaxglass’s en bij de auto’s 62 en 65 is de koerslijst XRay gebruikt, maar is niet aangevinkt dat het een ex-rental betrof.

De inspecteur heeft incidenteel hoger beroep ingesteld tegen het oordeel van de rechtbank dat voor deze drie auto’s rekening mag worden gehouden met een waardecorrectie van € 1.193.

“2.3.3 Wanneer de belastingplichtige voor zijn aangifte gebruik maakt van een in de handel algemeen toegepaste koerslijst waarin “ex‑rental” niet als variabele is opgenomen, moet ervan worden uitgegaan dat dit gegeven bij de waardebepaling volgens deze koerslijst niet relevant is. Het staat de belastingplichtige in dat geval niet vrij om - los van de gekozen koerslijst - een vermindering wegens “ex-rental” in aanmerking te nemen. Er moet immers van worden uitgegaan dat de variabelen die de koerslijst in aanmerking neemt, een samenhangend geheel vormen.”

Waardevermindering in verband met schade of andere gebreken

Voor verschillende auto’s is in geschil of recht bestaat op waardevermindering vanwege de aanwezigheid van schade die meer omvat dan normale gebruikssporen dan wel de aanwezigheid van bepaalde gebreken. Voorts is in geschil of de geconstateerde reparatiekosten voor 72% in aanmerking moeten worden genomen dan wel tegen een hoger percentage.

Wat de gebreken betreft gaat het om de volgende zaken:

a. het ontbreken van Nederlandstalige onderhoudsboekjes en handleidingen;

b. het ontbreken van Nederlandstalige software;

c. het niet volgen van de standaard onderhoudsbeurt;

d. concrete schade van de diverse auto’s en de eventueel in aanmerking te nemen kosten van herstel, waaronder de spuitkosten.

a. Nederlandstalige onderhoudsboekjes en handleidingen

b. Nederlandstalige software

c. Achterstallig onderhoud

d. Schade aan de auto

Belanghebbende heeft voor alle auto’s taxatierapporten overgelegd, waarin foto’s zijn opgenomen van onderdelen van de auto’s waaruit de vervolgens opgenomen schade zou moeten blijken. De inspecteur heeft de omvang van de schade bestreden door middel van rapportages van DRZ. Daarin wordt toegelicht welke posten niet worden geaccepteerd als schade waarna steeds een bedrag wordt genoemd aan geaccepteerde schade. In veel gevallen heeft het hof de cijfermatige aansluiting kunnen herleiden. Bij 78 auto’s kon het hof aanvankelijk geen aansluiting maken tussen de door belanghebbende opgevoerde schade en het door DRZ geaccepteerde schadebedrag. Aan de inspecteur is daarom gevraagd om bij die 78 auto’s inzichtelijk te maken welke posten wel, en welke posten niet, door DRZ zijn geaccepteerd als schade. De inspecteur heeft daarop geantwoord via de brief van 23 november 2021 aan de hand van de schaderapporten van belanghebbende, waarbij de inspecteur gearceerd heeft welke bedragen thans door DRZ zijn geaccepteerd. In alle gevallen is het oorspronkelijk door DRZ geaccepteerde bedrag niet meer te herleiden naar de door belanghebbende opgevoerde schadeposten en berekent DRZ thans afwijkende schadebedragen. Waar DRZ thans een hoger bedrag berekent, conformeert de inspecteur zich aan dat hogere bedrag. De inspecteur heeft zich niet uitgelaten over de vraag wat voor gevolgen moeten worden verbonden indien DRZ thans een lager bedrag berekent. Aangezien de inspecteur zijn incidentele hoger beroep niet heeft aangevuld op dit punt, concludeert het hof dat de inspecteur in dat geval het aanvankelijk berekende hogere schadebedrag accepteert.

De posten uit de schadecalculaties die DRZ aldus niet heeft geaccepteerd, zijn derhalve nog in geschil en daar zal het hof een oordeel over geven.

Spuitkosten

Ontbrekende rapporten

De inspecteur heeft in hoger beroep de stukken van de auto’s 19, 175 en 177 alsnog ingebracht. Het staat de inspecteur vrij om zijn standpunt in hoger beroep nader te onderbouwen. Het hof ziet geen reden om die stukken buiten aanmerking te laten. In hoeverre het pas in hoger beroep overleggen van deze op de zaak betrekking hebbende stukken gevolgen moet hebben voor het toekennen van een proceskostenvergoeding, komt hierna aan de orde.

De ontbrekende rapportage van DRZ betreffende auto 6 heeft de inspecteur ook in hoger beroep niet ingebracht. Het oordeel van de rechtbank (geen naheffing) blijft derhalve in stand.

Beoordeling van de schaderapporten

Het hof wenst op enkele specifieke punten een nadere toelichting te geven.

Voor auto 192, een Volkswagen Golf, was het door DRZ geaccepteerde schadebedrag niet te herleiden. Onder andere voor deze auto heeft het hof de inspecteur verzocht duidelijkheid te verschaffen (zie overweging 4.19). In de reactie van 23 november 2021 van de inspecteur wordt voor auto 192 een schadecalculatie van een geheel andere auto bijgevoegd, namelijk die van auto 191, een Mercedes-Benz. Derhalve bestaat nog steeds geen inzicht in het door DRZ geaccepteerde schadebedrag en is niet duidelijk welke posten wel en niet zijn geaccepteerd. Om die reden heeft het hof zelfstandig op basis van het bij de rechtbank ingediende taxatierapport en de daarbij behorende foto’s de schade bepaald.

In het overzicht van belanghebbende heeft zij voor auto 214 verzuimd rekening te houden met een correctie van 5% op de koerslijstwaarde, ondanks het gegeven dat hier de koerslijst AutotelexPro is gebruikt. Het hof begrijpt dat dit een kennelijke omissie is en heeft daarmee alsnog rekening gehouden.

Toepassing 72%-norm

Proceskosten en kosten van bezwaar

Belanghebbende heeft voorts het oordeel van de rechtbank over de toegekende proceskostenvergoeding en de vergoeding voor de kosten van bezwaar bestreden. De rechtbank heeft weliswaar rekening gehouden met het grote aantal auto’s waarvan de waarde in geschil is, maar slechts reden gezien om daarvoor een wegingsfactor 2 toe te passen.

De inspecteur heeft eveneens het oordeel van de rechtbank in hoger beroep bestreden, maar dan wat betreft de toegekende vergoeding voor de deskundige. De inspecteur is van mening dat de voorbereidingstijd voor de zitting bij de rechtbank niet voor vergoeding in aanmerking komt. Voorts stelt hij dat de deskundige, de heer [A], zelf geen rapport of verslag heeft uitgebracht. Ten slotte stelt hij dat het uurtarief en de urenspecificatie onvoldoende onderbouwd zijn.

Het hof verwerpt het standpunt van de inspecteur over de kosten van de deskundige. Op grond van artikel 1, aanhef en letter b, Besluit proceskosten bestuursrecht (hierna: Besluit) komen de kosten van een deskundige die door een partij is meegebracht, dan wel van een deskundige die aan een partij een verslag heeft uitgebracht, voor vergoeding in aanmerking. In dit geval heeft belanghebbende een deskundige meegebracht en deze deskundige heeft ook een inhoudelijke inbreng geleverd voor het partijdebat. Om die reden komen de voor de inschakeling van deze deskundige gemaakte kosten in beginsel voor vergoeding in aanmerking.

De inspecteur heeft voorts gesteld dat de voorbereidingstijd niet voor vergoeding in aanmerking komt, omdat belanghebbende er voor heeft gekozen de heer [A] naar de zitting mee te nemen in plaats van de taxateur(s) die oorspronkelijk de taxatierapporten hebben opgemaakt. Het hof wijst er op dat de betreffende taxatierapporten in 2015 zijn opgemaakt. Gelet op het zeer grote aantal auto’s acht het hof een voorbereidingstijd voor de procedure bij de rechtbank van 8 uur geenszins onredelijk, zelfs niet indien de oorspronkelijke taxateurs de bijstand hadden moeten verlenen. Het uurtarief van € 85 (exclusief btw) acht het hof evenzeer alleszins redelijk. De door de rechtbank vastgestelde vergoeding voor de kosten van de deskundige van € 1.360 zal het hof dan ook handhaven.

Tussenconclusie

Ten aanzien van het griffierecht

Ten aanzien van de proceskosten

Het hof veroordeelt de inspecteur tot vergoeding van de kosten die belanghebbende redelijkerwijs heeft moeten maken in verband met de behandeling van het hoger beroep bij het hof, omdat het door belanghebbende ingestelde hoger beroep gegrond is. Om deze reden bestaat er geen aanleiding om nog afzonderlijk te oordelen over eventuele gevolgen van het niet overleggen van enkele taxatierapporten/DRZ-beoordelingen bij de rechtbank.

Op dezelfde gronden als is overwogen over de kosten van bezwaar en de kosten van beroep bij de rechtbank, acht het hof bijzondere omstandigheden aanwezig als bedoeld in artikel 2, lid 3, Besluit. Het hof stelt de vergoeding van de kosten voor door een derde beroepsmatig verleende rechtsbijstand in hoger beroep in redelijkheid vast op € 3.000.

Deze kosten worden verhoogd met de kosten van de deskundige, bestaande uit 3 uren voorbereiding en 6,5 uur voor het bijwonen van de zitting, tegen een uurtarief van € 85 (exclusief btw) = € 807,50.

5 Beslissing

Het hof:

• verklaart het hoger beroep gegrond;
• verklaart het incidentele hoger beroep ongegrond;
• vernietigt de uitspraak van de rechtbank, met uitzondering van de beslissing over het griffierecht;
• verklaart het tegen de uitspraak op bezwaar bij de rechtbank ingestelde beroep gegrond;
• vernietigt de uitspraak op bezwaar;
• vermindert de naheffingsaanslag naar € 69.191;
• vermindert de beschikking belastingrente evenredig;
• vernietigt de boetebeschikking;
• bepaalt dat de inspecteur aan belanghebbende het betaalde griffierecht voor de behandeling van het hoger beroep bij het hof van € 532 vergoedt;
• veroordeelt de inspecteur in de kosten van bezwaar van € 2.000;
• veroordeelt de inspecteur in de kosten van het geding bij de rechtbank van € 6.360;
• veroordeelt de inspecteur in de kosten van het geding bij het hof van € 3.807,50.

De uitspraak is gedaan door T.A. Gladpootjes, voorzitter, P.A.M. Pijnenburg en L.B.M. Klein Tank, in tegenwoordigheid van M.A.M. van den Broek, als griffier.

De beslissing is in het openbaar uitgesproken op 30 maart 2022 en afschriften van de uitspraak zijn op die datum aangetekend aan partijen verzonden.

Het aanwenden van een rechtsmiddel

Tegen deze uitspraak kunnen beide partijen binnen zes weken na de verzenddatum beroep in cassatie instellen bij de Hoge Raad der Nederlanden via het webportaal van de Hoge Raad www.hogeraad.nl.

Bepaalde personen die niet worden vertegenwoordigd door een gemachtigde die beroepsmatig rechtsbijstand verleent, mogen per post beroep in cassatie instellen. Dit zijn natuurlijke personen en verenigingen waarvan de statuten niet zijn opgenomen in een notariële akte. Als zij geen gebruik willen maken van digitaal procederen kunnen deze personen het beroepschrift in cassatie sturen aan de Hoge Raad der Nederlanden (belastingkamer), postbus 20303, 2500 EH Den Haag. Alle andere personen en gemachtigden die beroepsmatig rechtsbijstand verlenen, zijn in beginsel verplicht digitaal te procederen (zie www.hogeraad.nl).

Bij het instellen van beroep in cassatie moet het volgende in acht worden genomen:

• Bij het beroepschrift wordt een afschrift van deze uitspraak overgelegd.
• (Alleen bij procederen op papier) het beroepschrift moet ondertekend zijn;
• Het beroepschrift moet ondertekend zijn en ten minste het volgende vermelden:
• de naam en het adres van de indiener;
• de dagtekening;
• een omschrijving van de uitspraak waartegen het beroep in cassatie is gericht;
• e gronden van het beroep in cassatie.

Voor het instellen van beroep in cassatie is griffierecht verschuldigd. Na het instellen van beroep in cassatie ontvangt de indiener een nota griffierecht van de griffier van de Hoge Raad.

In het cassatieberoepschrift kan de Hoge Raad verzocht worden om de andere partij te veroordelen in de proceskosten.

Gebruikte afkortingen:

DET: Datum eerste toelating

ETG: Eurotaxglass’s

XR: X-Ray

ATP: AutotelexPro

HNP: Handelsnieuwprijs

HIW1: Handelsinkoopwaarde volgens koerslijst

HIW2: Handelsinkoopwaarde na eventuele correctie koerslijstwaarde met 5% of 15% (zie r.o. 3.2 en 4.8)

WV: Waardevermindering 72% (zie r.o. 4.27)

AP: Afschrijvingspercentage

Afschr: Afschrijving

Versch. BPM: Verschuldigde BPM

LFTK: Leeftijdskorting