Aanhef
Inleiding
De Wet op de lijkbezorging (Wlb) bevat voorschriften en aanwijzingen over de wijze waarop de lijkbezorging kan en moet plaatsvinden. Onder meer zijn er regels gesteld over lijkschouwing en identificatie, de voorwaarden waaraan begraving of crematie moet voldoen en de termijn waarbinnen begraving of crematie moet plaatsvinden. Door middel van een wetswijziging is geregeld dat die termijn per 1 januari 2010 maximaal zes werkdagen bedraagt (artikel 16 Wlb).
In de artikel 20 tot en met 22 Wlb is vastgelegd dat als niemand maatregelen neemt om de lijkbezorging te realiseren, de burgemeester daarvoor verantwoordelijk is. De daaraan verbonden kosten zijn voor de rekening van de gemeente. Omdat in de Wlb relatief weinig is geregeld heeft de gemeente zelf de vrijheid om invulling te geven aan het werkproces rondom de lijkbezorging. De gemeente zal daarbij moeten bepalen welke inspanningen worden verricht om nabestaanden op te sporen, op welke wijze de uitvaart wordt gerealiseerd en in hoeverre de gemeente maatregelen neemt om de bezittingen van de overledene te beheren en de belangen van nabestaanden te behartigen. In de Wlb is hierover niets geregeld en daarom is het noodzakelijk dat er eigen beleid wordt gevoerd.
Het is aan de gemeente zelf om hieraan een eigen invulling te geven en keuzes te maken over de bovenstaande punten. Ook dient er rekening gehouden te worden met de wettelijke kaders die het erfrecht ter zake stelt voor enkele punten.
Bijlage 1. Stappenplan
Actie
Actie door
Bijzonderheden
Na 1e melding van overledene zonder nabestaanden of waar nabestaanden niet in de lijkbezorging voorzien manager Publiekscentrum informeren
Specialist burgerzaken of medewerker burgerzaken afdeling Publiekscentrum
Nabestaanden achterhalen via BRP indien die niet bekend zijn
Medewerker burgerzaken of Specialist burgerzaken afdeling Publiekscentrum
Indien via BRP geen nabestaanden te achterhalen zijn, onderzoek plegen
Specialist burgerzaken of medewerker burgerzaken afdeling Publiekscentrum
Zoektocht nabestaanden ruim opvatten (politie, huisarts, buren raadplegen). Idem agenda van de overledene.
Nabestaanden overtuigen om zelf actie te ondernemen. Dit kan zowel mondeling als door middel van een (aangetekende) brief (per expresse).
Specialist burgerzaken afdeling Publiekscentrum of Manager Publiekscentrum
Woning overledene bekijken en onderzoeken; indien mogelijk maatregelen treffen
Specialist burgerzaken of medewerker burgerzaken afdeling Publiekscentrum
Voor zover betrokkene in zijn/haar woning is gevonden, kan worden bekeken/ onderzocht of er in de woning een uitvaartpolis etc. te vinden is, bankpapieren, bankpasjes, documenten levens- of ongevallenverzekering, overlijdensuitkeringen, sociale uitkeringen, pensioen, spaargelden. Ook of er sprake is van een waardevolle inboedel etc. Indien noodzakelijk maatregelen treffen zoals afsluiten gas, water en elektra etc. Ingeval betrokkene elders is gevonden kan juridisch gezien slechts in uitzonderlijke situaties toegang tot de woning worden verkregen. Praktisch gezien is het inschakelen van bijv. buren/ vrienden/ verhuurder aan te bevelen. Indien dit niet mogelijk is, is er sprake van een uitzondering. Dan zal op basis van artikel 22 Wlb onderzoek in de woning gedaan worden.
Ingeval nabestaanden nog niet zijn gevonden, dan wel (blijven) weigeren opdracht te verlenen tot lijkbezorging, opdracht verlenen aan uitvaartverzorger tot het weghalen van het lijk en opslag in een mortuarium
Specialist burgerzaken afdeling Publiekscentrum of Manager Publiekscentrum
Het is niet wenselijk om de overledene voor lange tijd op de plek van overlijden te laten liggen. Zeker bij bepaalde weeromstandigheden en bij overlijden in de openbare ruimte is het gewenst om het lichaam zo spoedig mogelijk te verplaatsen naar een discrete locatie.
Voor de vijfde dag na overlijden een arts raadplegen of uitstel van lijkbezorging verantwoord is. Na kennisneming van het advies een beslissing nemen tot uitstel, met maximaal 5 dagen.
(loco-)Burgemeester
Het advies van de arts is niet bindend!
Voor de tiende dag na overlijden een beslissing nemen over de wijze van en plaats en tijd van de lijkbezorging
Specialis burgerzaken afdeling Publiekscentrum of Manager Publiekscentrum
De lijkbezorging vindt uiterlijk op de 10e dag plaats.
De kosten van de lijkbezorging kunnen verhaald worden op de bij het lijk gevonden goederen of gelden en vervolgens uit de nalatenschap
Specialist burgerzaken afdeling Publiekscentrum of Manager Publiekscentrum
Is de nalatenschap onvoldoende om de kosten te dekken dan heeft de gemeente een verhaalsrecht op bloed- en aanverwanten.
Specialist burgerzaken afdeling Publiekscentrum of Manager Publiekscentrum
College dient een besluit te nemen. Maatschappelijke opvattingen dienen te worden meegewogen. Het verhaal moet wel redelijk zijn