Toelichting
Toelichting
Algemeen
De aangewezen activiteiten onderscheiden zich van “normale” advisering over energiebesparing en duurzaamheid in de gebouwde omgeving vanwege de volgende voorwaardelijke karakteristieken: lokaal en onafhankelijk. Advisering, ondersteuning en begeleiding vindt plaats in het belang van de Veense inwoner of ondernemer. ESFV als dochter van energiecoöperatie ValleiEnergie is bij uitstek geschikt om ondersteuning en samenwerking in de energietransitie vorm te geven.
De gemeente Veenendaal is verantwoordelijk voor het algemeen belang van Veenendaal als stad, leefomgeving en de gezondheid van haar inwoners. Het behalen van de gestelde doelen op het gebied van de energietransitie, vastgesteld door de gemeenteraad in het Opgaveperspectief Duurzaam Veenendaal, draagt bij aan dit algemeen belang. Concreet beleid en uitvoering van de energietransitie staat beschreven in het Programmaplan Energie 2026-2030, vast te stellen door het college in het najaar van 2025. Gemeente Veenendaal heeft met ESFV de afgelopen jaren afspraken gemaakt over het bereiken van de doelen in de energietransitie. Daarbij wordt specifiek benoemd de innovatie en doorontwikkeling van de bestaande samenwerking op het gebied van het energieloket, wijkaanpakken en bewonersondersteuning met betrekking tot energiebesparing en de warmtetransitie. Onder andere door wijkgericht gebouweigenaren te activeren, informeren en te ontzorgen. Om gebouweigenaren efficiënt te bedienen is initiatief en samenwerking tussen gebouweigenaren essentieel. Veense inwoners hebben behoefte aan advies van een lokale, onafhankelijke partij. Advies en voorlichting over energiebesparing en verduurzaming zijn in het voordeel en vanuit het oogpunt van de Veense inwoner. Vertrouwen in de partij die advies geeft is van groot belang voor het opvolgen van het advies en daarmee de bijdrage aan energieneutraliteit.
Voor maatschappelijke instellingen heeft het energieloket een aanjaagfunctie. Met deze aanjaagfunctie worden maatschappelijke instellingen gestimuleerd om te voldoen aan de wettelijke energiebesparingseisen. De aanjaag- en ondersteuningsfunctie voor bedrijven leggen we bij het LEV neer, uitgevoerd door de Bedrijvenkring Ondernemend Veenendaal.
Algemeen belang
De eerste taak die is omschreven is het bevorderen van energiebesparing en duurzaamheid in de gebouwde omgeving van de gemeente Veenendaal door het geven van onafhankelijke voorlichting en advies en de effecten daarvan te monitoren. Hieronder valt het uitvoeren van de eerste- en tweedelijns energieloketdiensten maar ook wijkgerichte acties en informatieavonden. Voorlichting en advies is beschikbaar voor alle inwoners in Veenendaal. De wijkgerichte acties en informatieavonden zijn bedoeld om inwoners bewust te maken van de mogelijkheden op het gebied van energiebesparing en duurzame opwek.
In brede zin is deze taak gericht op het voortzetten van het huidige gemeentelijk beleid op het gebied van energiebesparing in de gebouwde omgeving alsmede duurzame opwek door zonnepanelen op daken van inwoners en bedrijven zoals beschreven in het Programmaplan Energie 2026-2030.
De tweede taak die wordt omschreven is het ontzorgen en begeleiden van individuen en bewonersgroepen in de energietransitie en de effecten daarvan te monitoren. Het gaat hierbij om het volgen en ondersteunen van de klantvraag. Dit hangt nauw samen met de derde taak waarbij ESFV inwoners(groepen) in contact brengt met aanbieders van voor hen geschikte producten. Het ontzorgen en begeleiden van Veense inwoners(groepen) speelt een belangrijke rol in het mogelijk maken van de Transitievisie Warmte 1.0 die door de raad is vastgesteld op 16 december 2021. Hierin worden 3 sporen uiteengezet. Binnen elk spoor zijn besparingsopgaven voor aardgas benoemd. De route die daarbij is vastgesteld is het inzetten op isolatie en energiebesparing en woningeigenaren te ondersteunen in de transitie door middel van onafhankelijk advies, informatie en activiteiten. Naast individuele ondersteuning is per buurt een gebiedsgerichte aanpak bepaald. Het is de bedoeling dat ESFV in de focusbuurten en ook gemeentebreed Veense inwoners(groepen) ontzorgt en begeleiding biedt.
Om de energiedoelen voor 2050 te behalen wil de gemeente Veenendaal de ruimte geven aan bewonersinitiatieven. Hierbij is het denkbaar dat inwoners zichzelf verenigen in een eigen energiecoöperatie. ESFV geeft in dat geval informatie over de benodigde stappen om zelf een energiecoöperatie op te richten (vijfde taak).
De derde taak is het in contact brengen van inwoners met aanbieders van voor hen geschikte diensten. Dit kunnen bijvoorbeeld leveranciers zijn van zonnepanelen. ESFV voert deze dienst uit zoals beschreven in de Handreiking kwaliteit energieloketten. Dit wil zeggen dat inwoners een platform kunnen raadplegen waarop aanbieders zijn verzameld en waarbij andere woningeigenaren een recensie kunnen achterlaten over de uitgevoerde werkzaamheden. Registratie op het platform staat daarbij open voor alle bedrijven: wel is denkbaar dat de toelating in de toekomst wordt beperkt op basis van kwaliteitscriteria (bijvoorbeeld het kunnen beschikken over bepaalde certificaten). Het energieloket is onafhankelijk: ESFV zal daarom geen specifieke bedrijven promoten. In plaats daarvan wordt de inwoner gefaciliteerd met een overzicht van geschikte bedrijven, voorzien van recensies van andere woningeigenaren. De inwoner maakt hier vervolgens zelf een keuze uit.
De vierde taak is het doen van voorstellen voor campagnes over verduurzamingsmaatregelen en het meewerken aan de uitvoering van dergelijke campagnes. Vanwege de stijgende energieprijzen bieden diverse gemeenten - waaronder Veenendaal - de mogelijkheid aan inwoners met een laag inkomen om bepaalde isolatiemaatregelen te nemen. Via het energieloket geeft ESFV informatie aan inwoners over dit soort maatregelen en ondersteunen zij inwoners bij de uitvoering daarvan als onderdeel van hun reguliere takenpakket binnen het energieloket. De verwachting is dat de komende jaren soortgelijke campagnes uitgevoerd zullen worden. Daarnaast kan ESFV vanwege hun contact met inwoners ook goed adviseren welke campagnes behulpzaam zouden kunnen zijn in de doelstelling van de gemeente Veenendaal om in 2050 een duurzaam, robuust en rechtvaardig energiesysteem te hebben.
De vijfde taak is het geven van algemene informatie aan bewonersgroepen over de stappen die nodig zijn voor oprichting van een eigen energiecoöperatie. Uiteraard is dit alleen van toepassing voor bewonersgroepen die hier interesse in hebben. ESFV informeert inwoners over welke stappen nodig zijn: het is vervolgens aan de inwoners zelf om desgewenst tot uitvoering over te gaan via oprichting van een energiecoöperatie, openen van een bankrekening, aanvraag van vergunningen en dergelijke. Ondersteuning bij de oprichting valt niet onder deze DAEB.
Proportionaliteit
De maatregel is proportioneel, omdat alleen activiteiten als DAEB worden aangewezen die noodzakelijk zijn voor het onafhankelijk informeren, voorlichten, begeleiden en ontzorgen van inwoners, maatschappelijke instellingen en bedrijven op het gebied van energiebesparing en duurzaamheid en het realiseren van doelstellingen van algemeen belang. Waar de markt kan voorzien in activiteiten op het gebied van - bijvoorbeeld - specifiek advies dan zal de ESFV die namens de gemeente inkopen met toepassing van het inkoopbeleid van de gemeente Veenendaal. Dit moet in overleg met de gemeente Veenendaal plaatsvinden.
Subsidiariteit
Er zijn geen andere passender staatssteunoplossingen voor deze situatie dan een Aanwijzingsbesluit DAEB.