Aanhef
Kwaliteit voor- en vroegschoolse educatie in de gemeente Vaals.
De gemeente Vaals is verantwoordelijk voor een kwalitatief volwaardig en toegankelijk aanbod voor voor- en vroegschoolse educatie. De beleidsregels VVE zijn opgesteld met de bedoeling om kinderen beter toe te rusten bij de aanvang van het onderwijs, met name in de instrumentele vakken taal en rekenen.
De beleidsregels VVE zijn onderdeel van het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid en vormen samen met de Lokale Educatieve Agenda als Onderwijs de vierde pijler in het sociaal domein.
Voorwoord
Wethouder Erika Jaegers
De toekomst van de wereld zit vandaag in de klas. Dat is het motto van onze lokale educatieve agenda. Al voordat kinderen naar de basisschool gaan, zijn er kansen om te investeren in de ontwikkeling van het jonge kind. Daarbij hebben we aandacht voor alle kinderen maar specifiek voor kinderen die een risico lopen op onderwijsachterstanden. Dat doen we samen met onze partners en met de ouders van deze kinderen. Met extra aandacht en hulp in het VVE-programma geven we de ontwikkeling van kinderen een boost, zodat ze achterstanden inlopen en met gelijke kansen starten in groep 3. De resultaten van het programma zijn positief. We letten erop dat die kwaliteit hoog blijft door te monitoren en met elkaar scherp en kritisch te kijken naar wat goed gaat en beter kan.
We staan voor integraal beleid. Het VVE-beleid vormt een nadere uitwerking van de beleidslijnen "investeren in het jonge kind" en "taalachterstanden wegwerken" uit de lokale educatieve agenda. Onderwijs zien we daarbij als vierde pijler in het sociaal domein. Gezond, veilig en kansrijk opvoeden en opgroeien, met oog voor talentontwikkeling en welbevinden. De toekomst van vandaag. Voor de jeugd. Voor de volwassenen van morgen.
Bijlage 1. Resultaatafspraken VVE gemeente Vaals
De gemeente Vaals heeft samen met de navolgende organisaties afspraken gemaakt met betrekking tot de resultaten VVE:
•Peuteropvang Spelentère (Ukkepuk Vaals)
•OBS Robbedoes Vaals (Movare)
•BS De kleine Wereld (INNOVO)
•Peuteropvang Stichting Spelentére Olleke Bolleke Vijlen
•BS Op de Top Vijlen (INNOVO) Vaals (is géén VVE-locatie en hoeft derhalve niet te voldoen aan de resultaatafspraken; men wenst echter deel te nemen aan de werkgroep VVE en, voor zover als mogelijk, de resultaten aan te leveren)
•Humankind Vaals (is géén VVE-locatie en hoeft derhalve niet te voldoen aan de resultaatafspraken. Humankind neemt wel deel aan de werkgroep VVE. Jaarlijks vindt een monitorings- en signaleringsgesprek plaats.
De resultaatafspraken gelden voor alle kinderen. We maken een onderverdeling in 4 categorieën, om zodoende te weten te komen of we alle kinderen bereiken die we willen bereiken. En ook of we daadwerkelijk en tijdig indiceren:
•De kinderen met een VVE-geïndiceerde ondersteuningsbehoefte die in de voorschoolse periode deel hebben genomen aan een VVE-programma;
•De kinderen met een VVE-geïndiceerde ondersteuningsbehoefte die niet in de voorschoolse periode deel hebben genomen aan een VVE-programma;
•De niet-geïndiceerde leerlingen die in de voorschoolse periode deel hebben genomen aan een VVE- programma;
•De niet-geïndiceerde leerlingen die niet deel hebben genomen aan een VVE-programma.
Meetmomenten
POV Spelèntere meet op 4 leeftijdsgebonden momenten, te weten:
•2 jaar en 5 maanden
•2 jaar en 11 maanden
•3 jaar en 5 maanden
•3 jaar en 11 maanden
De vroegscholen meten tweejaarlijks in de maanden januari en juni.
Observatie- en ontwikkelingslijnen
De voorscholen meten op de volgende domeinen:
•Sociaal-emotioneel (vanuit de SLO-doelen)
•Taal en ontluikende geletterdheid (idem)
•Rekenen en Wiskunde (idem)
•Spel (vanuit sec Speelplezier, zonder SLO-doelen)
De vroegscholen meten de volgende vakgebieden:
•Sociaal-emotioneel (Viseon)
•Taal / geletterdheid
•Rekenen/begripsvorming
Resultaatdoelen
De voorscholen:
•70% van de kinderen met een VVE-geïndiceerde ondersteuningsbehoefte maakt vanaf het eerste observatiemoment tot het laatste observatiemoment (mits ze minimaal 15 maanden aanbod hebben gehad) in de voorschoolse periode minimaal een extra leeftijdsadequate groei door van 2 maanden op de ontwikkelingsgebieden: sociaal emotioneel, taal, rekenen en spel.
Een leeftijdsadequate groei wil zeggen dat de groei in ontwikkelingsleeftijd in deze periode minimaal even groot is als de groei in ‘chronologische leeftijd’ van de peuters.
•90% van de niet-geïndiceerde VVE kinderen loopt geen achterstand op vanaf het eerste observatiemoment tot het laatste observatiemoment in de voorschoolse periode op de ontwikkelingsgebieden: sociaal emotioneel, taal, rekenen en spel.
De vroegscholen:
•Bij 80% van de kinderen met een VVE-geïndiceerde ondersteuningsbehoefte bij overgang naar groep 3 is er sprake van dat zij:
-Minimaal gemiddeld zijn gegroeid als er sprake is van geen achterstand bij aanvang groep 1 (1e meetmoment).
-Meer dan gemiddeld zijn gegroeid als er op het eerste meetmoment een achterstand van meer dan 6 maanden (Speelplezier) is geconstateerd.
•Bij 90% van de niet-geïndiceerde VVE kinderen bij overgang naar groep 3 wordt geen achterstand gemeten.
Documentatie van de aantallen en percentages:
Afgesproken is dat er gebruik wordt gemaakt van een tabel pér observatie- dan wel ontwikkelingslijn. De voor- en vroegscholen vullen de gegevens in en dragen er zorg voor dit tijdig aan te leveren bij de gemeente. Per de start van het schooljaar 2023-2024 worden de gegevens aangeleverd in de VVE-monitor. Indien het niet lukt om gegevens aan te leveren middels de monitor wordt onderstaande tabel ingevuld aangeleverd door de partijen.
Tabel resultaatafspraken taal/spraak voorschool:
Aantal peuters met VVE
%
Aantal peuters zonder VVE
%
Geen achterstand opgelopen
Achterstand verkleind
Achterstand gelijk gebleven
Achterstand vergroot
Totaal
Tabel resultaatafspraken taal/spraak vroegschool:
Aantal kleuters met VVE
%
Aantal kleuters zonder VVE
%
Geen achterstand opgelopen
Achterstand verkleind
Achterstand gelijk gebleven
Achterstand vergroot
Totaal
Eenzelfde tabel wordt per observatie- dan wel ontwikkelingslijn ingevuld door de voor- en vroegscholen.
Periode aanleveren resultaten:
De voor- en vroegscholen hebben met de gemeente Vaals afgesproken dat zij uiterlijk eind februari de gegevens conform bovenstaande tabel aanleveren.
Gesprekken gemeente met voor- en vroegscholen individueel
•Zes weken ná de uiterste inleverdatum (rond midden maart) vindt er een gesprek plaats tussen de gemeente en elke voor- en vroegschool. Doel van dit gesprek is om de bereikte resultaten met elkaar te bespreken (eind februari-midden maart);
•Daarnaast vindt rond september een tussentijds gesprek plaats tussen de gemeente en elke voor- en vroegschool. Doel van dit gesprek is tussentijdse evaluatie t.a.v. VVE en OAB.
Aanbieder
Voorziening
Handelen
Volgen
Gemeente Vaals
•Ondersteunt en geeft leidingaan de adviesgroep VVE.
•De gemeente is officieel regievoerder.
•Opdracht tot verwijzen en toeleiden en monitoren/ aanleveren monitoringsinformatie.
•Bekostigen van VVE-activiteit.
•Doel: verbeterde onderwijskansen (vermindering aantal zorgleerlingen).
•VVE-leerlingen doorgeven aan de basisschool als voorwaarde voor volgen.
•De gemeente draagt zorg voor resultaatafspraken.
•De gemeente draagt zorg voor monitoring op basis van de inspectiekaders.
JGZ
•Consultatie.
•Levert een bijdrage aan de adviesgroep VVE.
•VVE verwijzen en toeleiden.
•Doelgroep bepalen.
POV Spelèntere KOV Humankind
•Voorschool levert een bijdrage aan de adviesgroep VVE.
•Volgen
•Overdracht naarde scholen en warme overdracht bij alle kinderen.
•Structureel overleg tussen zorgcoördinator /pedagogisch coach voorschool en IB-er basisschool.
•Her-indiceren via consultatiebureau.
•Kansrijk gedifferentieerd taalaanbod.
•Extra aanbodvoor VVE-/zorgkinderen.
•Logopedische (VVE) screening.
•Thuisnabij: maatwerk indien een vve-geïndiceerd kind niet op de vve-locatie deelneemt aan het vve-programma.
•Screening logopedie.
•Gebruik Speelplezier.
•Volgen Speelplezier Volgsysteem.
•Observatie instrument KIJK
•Kwaliteitskaart evaluatie VVE.
•Monitoring zorgleerlingen.
Bao kleutergroepen
Vroegschool levert een bijdrage aan de adviesgroep VVE.
•Volgen.
•Kansrijk gedifferentieerd verder uitdagend taalaanbod.
•Herhaalde logopedische VVE- screening (bij uitval peuter- en kinderopvang).
•Extra aanbod voor VVE-/zorgkinderen.
•Erkende vve methodiek.
•Ondersteuningsniveau.
•Screening logopedie.
•leerlingvolgsysteem.
•Kwaliteitskaart evaluatie VVE.
•Monitoring of VVE-leerlingen ook zorgleerlingen zijn.
•Terugkoppeling peuter- en kinderopvang na één jaar.
Bao overig
Basisschool
•Volgen.
•Niveau gericht verder uitdagend taalaanbod.
•leerlingvolgsysteem
•Ondersteuningsniveau.
•Formulier Duiden & Doen (vaste onderdelen leerlingdossier in niveau 3-4-5 t.b.v. OPP/HP/OKR.
•Resultaat.
•Terugkoppeling op de SLO-doelen bij de overgang nar groep 3 naar gemeente.
•Monitoring of VVE- leerlingen ook zorgleerlingen zijn.
VO
Verder voerend
•Niveau gericht aanbod.
Bijlage 2. Gegevens die verzameld worden met de VVE-monitor Vaals
De gemeente heeft de peutermonitor van innovatie 013, samen met de overige gemeenten in Maastricht-Heuvelland, ingekocht voor de monitoring van de VVE-resultaten. In de beschrijving van deze bijlage willen we een richtlijn geven betreffende de inhoud.
Context VVE-monitor
De wet schrijft voor dat er afspraken gemaakt worden over de te bereiken resultaten voor vroegschoolse educatie en ook is bepaald dat er jaarlijks overleg moet plaatsvinden met de schoolbesturen en aanbieders van voorschoolse educatie. Voor de gemeente is het maken van resultaatafspraken in het bijzonder van belang omdat zij verantwoordelijk is voor de doorgaande lijn van voorschoolse naar vroegschoolse educatie c.q. van kinderopvang naar basisschool. Gelet op de beleidsvrijheid van het onderwijs kan via de kwaliteitsdialoog VVE met schoolbesturen van gedachten worden gewisseld of de doorgaande lijn sterk genoeg is en/of deze te verbeteren valt.
De VVE-monitor wordt zodanig ingericht dat de resultaatafspraken in een dialoog met de VVE partners geëvalueerd kunnen worden. Daarbij wordt de deelname aan het VVE-aanbod in de voorschoolse periode als belangrijke procesfactor gezien die verschillen in de onderwijsresultaten van groepen kinderen kan verklaren.
Met een monitor toets je als het ware in hoeverre je de ambities die je met elkaar hebt afgesproken, ook hebt gehaald (a.d.h.v. prestatie-indicatoren). Je kunt eigenlijk spreken van 3 gebieden die gemonitord worden (deze zijn ook terug te vinden in de jaarlijkse vragenlijst die de gemeente van de inspectie ontvangt:
A. Toeleiding en bereik.
B. Resultaatafspraken (opbrengsten incl. ouderbetrokkenheid).
C. Kwaliteit en doorgaande lijn.
D. Aanvullende onderwerpen, zoals bijv. schakelklassen, AZC-klassen kunnen door de gemeente en VVE- organisaties worden toegevoegd aan de monitor.
Het kader van de VVE-monitor Vaals
De nog nieuw te kiezen VVE-monitor zal in elk geval informatie opleveren op de volgende gebieden:
•Toeleiding en bereik.
•Resultaatafspraken (opbrengsten incl. ouderbetrokkenheid).
•Kwaliteit en doorgaande lijn.
Ten aanzien van de resultaatafspraken VVE verwijzen we naar bijlage 1. Hier zijn inmiddels met alle betrokken organisaties afspraken over gemaakt. De resultaatafspraken zijn geaccordeerd door het College van Bestuur van INNOVO en het College van Bestuur van MOVARE. Daarnaast heeft ook het management van de kinderopvang (peuteropvang) de resultaatafspraken geaccordeerd.
Bijlage 3 inspecties
De beleidsregels VVE zijn opgesteld met Toetsingskader GGD op basiskwalificaties
De GGD toetst de VVE-locaties op de basiskwaliteitseisen uit de wet kinderopvang, de eisen uit de voorschoolse educatie en besluit basisvoorwaarden kwaliteit voorschoolse educatie. Elke organisatie in de kinderopvang dient bijvoorbeeld te beschikken over een pedagogisch beleidsplan en een meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. Een ander belangrijk criterium in het kader van VVE is de leidster-kindratio. Voor de VVE kinderen geldt dat de leidster-kindratio 1 leidster op maximaal 8 kinderen is. Vanaf 9 kinderen dienen twee groepskrachten aanwezig te zijn. Ook de VVE scholing van pedagogisch medewerksters wordt scherp in de gaten gehouden. De groepsgrootte is maximaal 16 kinderen per groep. Dit is een basisvoorwaarde voor VVE. Met de nieuwe wettelijke kwaliteitseisen in zicht, zal het toezichtskader aangepast worden.
De peuteropvang is in Vaals onder de Wet Kinderopvang gebracht en dus als zodanig te vinden onder kinderdagverblijf. www.landelijkregisterkinderopvang.nl
Alle kinderopvang locaties ontvangen periodiek een inspectiebezoek. In dit onderzoek is geconstateerd dat alle locaties voldoen aan de Wet Kinderopvang en kwaliteitseisen kinderopvang.
GGD Zuid Limburg (Toezichthouder)
Postbus 2022
6160 HA GELEEN Tel: 046-8506666
Inspectie van het onderwijs
De inspectie beoordeelt de kwaliteit van voorschoolse en vroegschoolse educatie per gemeente en alle basisscholen, kinderopvang en kinderdagverblijven in die gemeente.
Het inspectieonderzoek is risicogericht. Op basis van signalen van bijvoorbeeld GGD bestaat wel de mogelijkheid dat de VVE-locaties in de gemeente bezocht (gaan) worden. Indien de inspectie aanleiding ziet om locaties in de gemeente Vaals te bezoeken, worden zowel de gemeente als de houders van de voorschoolse locaties hierover geïnformeerd.
In het najaar van 2018 heeft de gemeente Vaals deelgenomen aan de pilot Herijken Toezicht VVE en Kinderopvang. Hiertoe heeft de Inspectie de locatie van de Brede School De Tamboerijn bezocht en daarnaast zijn er audits uitgevoerd, waarbij gekeken is naar de kwaliteit van de samenwerking tussen de kinderopvang en de scholen. Ook zijn er gesprekken gevoerd met de gemeente, leidinggevenden, medewerkers van de kinderopvang, scholen, GGD, Team Jeugd en Envida. De locaties die niet door de Inspectie zijn bezocht, zijn ge-audit door BCO Onderwijsadvies. De rapportages van de Inspectie zijn ook terug te vinden op de website van de inspectie.
In het kader van het houden van toezicht door de Inspectie van het Onderwijs vult de gemeente Vaals jaarlijks een vragenlijst in. De inspectie is nagegaan of de gemeente conform de Wet op het Primair Onderwijs (WPO) afspraken heeft gemaakt met de houders van kinderopvang, kinderdagverblijven en met de schoolbesturen. Op grond van de beoordeling van de ingevulde vragenlijst en de analyse van de overige bij hun bekende gegevens van de gemeente gaat de Inspectie ervan uit dat de gemeente voldoende uitvoering geeft aan de wettelijk verplichte VVE- afspraken en dat het bereik van de kinderen met een VVE-geïndiceerde ondersteuningsbehoefte voldoende is.
Bijlage 4 achtergrondinformatie
Doorgaande lijn
Door met locatieplannen te werken per koppel van voor- en vroegschool, krijgt de samenwerking een structureler karakter. In de locatieplannen spreken de koppels hun ambitie uit, worden doelen beschreven en afspraken vastgelegd.
In de komende beleidsperiode wordt de koppels nadrukkelijk gevraagd om een doorgaande lijn te maken op:
•De coördinatie van VVE.
•Pedagogisch en didactisch gebied.
•Het gebied van kinderen die een ondersteuningsvraag hebben.
•Is de (warme) overdracht goed geregeld.
•De afstemming van het aanbod op elkaar en de resultaten.
•De ouderbetrokkenheid.
•De kwaliteitszorg per locatie.
•De samenwerking in de keten.
Twee keer per jaar vindt er een formeel gesprek plaats tussen de gemeente en de organisaties. Het gesprek in het najaar heeft als doel om de resultaatafspraken te monitoren en te evalueren en daarnaast om een eerste inkijk te krijgen in het locatieplan. Het gesprek in het voorjaar wordt gebruikt om de voortgang te monitoren.
De gemeente hecht belang aan een goed onderbouwde doorgaande lijn en stelt daar waar mogelijk vanuit de OAB-middelen budget ter beschikking.
Versterking van de werkgroep VVE
De gemeente Vaals stelt de kaders en de begroting vast. Ook op bestuurlijk niveau wordt de uitvoering van VVE en de beleidsregels met de ketenpartners besproken.
De werkgroep functioneert als ´linking pin´ tussen de ketenpartners en de gemeente Vaals. Hier worden de speerpunten voor VVE uitgezet en besproken en wordt het operationeel beleid geconcretiseerd. Aandachtspunten:
•Visieontwikkeling gericht op VVE in samenspraak tussen voor- en vroegschool. De rol van preventie benadrukken.
•Onderzoek doen naar een doorlopend pedagogisch / didactisch curriculum en het gesprek met elkaar voeren over de pedagogische beleidsplannen.
•Invoering van een uniforme overdrachtsprocedure in alle koppels.
•Het vergroten van de ouderbetrokkenheid.
•De vormgeving van de locatieplannen per koppel.
•Differentiatie van het aanbod.
•Resultaten en aanbevelingen uit de pilot van de Inspectie en de audits oppakken.
•Het evalueren van de resultaatafspraken.
•De afname van de VVE-monitor.
•Indicering, toeleiding en bereik: in de specifieke context van de gemeente Vaals, nagaan waarom bepaalde kinderen het VVE aanbod niet volgen. Een voorbeeld zijn de kinderen die in Nederland wonen, naar Duitse kinderopvang gaan en op latere leeftijd weer in het Nederlandse onderwijs instromen.
Kwaliteitsimpulsen
•Aandacht voor de inrichting van de rijke speelleeromgeving van het jonge kind. Uitdagend, stimulerend en verruimend.
•Spel als uitgangspunt, en taalontwikkeling als rode draad blijven gebruiken.
•Ondersteuningsbehoefte van (VVE) kinderen in de groepsplannen opnemen in een doorgaande lijn van voorschool naar groep 1-2, zodat in gezamenlijkheid aan differentiatie wordt gewerkt.
•Logopedie / taalstimulering specifiek richten op VVE-kinderen. Daarnaast professionalisering van pedagogisch medewerkers en leerkrachten (coaching on the job) bij het signaleren van deze spraak-taalontwikkelingsproblematiek. En het ondersteunen van pedagogisch medewerkers en leerkrachten bij het aanpakken van kinderen met een taal-spraakproblematiek.
Bereik
Een lijst met kinderen (cijfermatig) die door Envida geïndiceerd zijn, wordt per half jaar vanuit de VVE-portal aangeleverd bij de gemeente. Stichting ‘Spelentère’ benadert ouders die in de portal zijn opgenomen.
Er is regelmatig overleg tussen consultatiebureau en kinderopvang over de ontwikkeling die de kinderen met een VVE-geïndiceerde ondersteuningsbehoefte doormaken. Daarnaast sluit ook de consulent taalstimulering/logopedist regelmatig aan om de kinderen door te spreken.
Regelmatig wordt de lijst met kinderen die VVE-geïndiceerd zijn tegen het licht gehouden met de aanmeldingen binnen de kinderopvang. Daar waar blijkt dat ouders hun kind niet dan wel onregelmatig naar de opvang brengen, wordt een gesprek met deze ouders geïnitieerd.
De gemeente maakt afspraken met de VVE-organisaties c.q. partners over de wijze waarop ze hun eigen kwaliteit evalueren, verbeteren en borgen. Hiervoor worden twee routes bewandeld.
De eerste route is het verbeterplan van de voorschoolse voorzieningen en de basisscholen, hetgeen de organisaties zelf opstellen en wat een gespreksonderwerp is bij de jaarlijkse gesprekken die de gemeente heeft met elke organisatie.
Het verbeterplan wordt nu in de locatieplannen geregeld. Een locatieplan met actiepunten per schooljaar. Per schooljaar wordt het locatieplan geëvalueerd en worden nieuwe acties/doelen afgesproken.