Aanhef
Handboek voor het vervangen van analoge door digitale documenten die als gevolg van de selectielijst voor gemeentelijke archiefbescheiden voor bewaring dan wel vernietiging in aanmerking komen.
Opdrachtgever Gemeente Steenbergen
Auteur Sandra Sip
Datum: januari 2020
Status: definitief
Versienummer 1.0
[Tabel][Rij 1][Cel 1]Versie[Cel 2]Datum[Cel 3]Status[Cel 4]Door[Cel 5]Omschrijving[Rij 2][Cel 1]0.1[Cel 2]augustus 2019[Cel 3]Concept[Cel 4]S. Sip[Cel 5]Eerste screening handboek van 2016[Rij 3][Cel 1]0.2[Cel 2]september 2019[Cel 3]Concept[Cel 4]S. Sip[Cel 5]Updaten versie [Rij 4][Cel 1]0.3[Cel 2]november 2019[Cel 3]Concept[Cel 4]S. Sip[Cel 5]Review DIV consulent[Rij 5][Cel 1]0.4[Cel 2]November 2019[Cel 3]Concept[Cel 4]S. Sip[Cel 5]Functiebenamingen DIV verwerkt[Rij 6][Cel 1]0.5[Cel 2]December 2019[Cel 3]Concept[Cel 4]S. Sip[Cel 5]Reactie WBA verwerkt[Rij 7][Cel 1]1.0[Cel 2]Januari 2020[Cel 3]Definitief[Cel 4]S. Sip[Cel 5]Audit van WBA, positief advies ontvangen[Rij 8][Cel 1][Cel 2][Cel 3][Cel 4][Cel 5]
1. Inleiding
1.3. Opzet en aanpak
Besluitvormingsprocedure en publicatie
Na het opstellen van dit Handboek Vervanging 2020, is het Handboek beoordeeld door de gemeentearchivaris. De gemeentearchivaris heeft tijdens de audit op het handboek, d.d. 30 januari 2020, een positief advies uitgebracht.
De Archiefwet en het Archiefbesluit verplichten de gemeente tot het publiceren van een besluit tot vervanging, met daarbij een verantwoording van de wijze waarop wordt omgegaan met de belangen genoemd in het Archiefbesluit, artikel 2 lid 1 sub c: rekening houden met de waarde van de archiefbescheiden als bestanddeel van het cultureel erfgoed en sub d: rekening houden met het belang van de in de archiefbescheiden voorkomende gegevens voor overheidsorganen, voor recht- of bewijszoekende en voor historisch onderzoek.
4. Vervangingsproces
4.2. Het scanproces
Achteraf scannen
Documenten die niet via DIV zijn ontvangen, kunnen achteraf gescand worden. Dit zijn documenten die persoonlijk zijn afgegeven tijdens vergaderingen of anders dan de gebruikelijke postkanalen. Een vaste uitzondering vormen de aanbestedingen. Deze worden achteraf gescand, nadat het aanbestedingsproces is voltooid.
Registreren van ingekomen post
Deze procedure is opgesteld voor de verwerking van archiefbescheiden ten behoeve van de gemeente en heeft betrekking op alle ingekomen archiefwaardige papieren poststukken als bedoeld onder 4.1. en die zijn gescand als beschreven onder 4.2 Zie bijlage 5. “Procedure registreren ingekomen post”.
Interne post
Enkele bestuurlijke poststromen worden achteraf in het document management systeem verwerkt. Dit geldt vooral voor de ondertekening van stukken en besluiten vanuit de raadsvergadering. Na fysieke ondertekening door het betreffende gremium worden de originelen afgegeven bij DIV om in te scannen en te verwerken.
4.3. Kwaliteitscontroles scannen en registreren
Controle vervanging
Bij de beoordeling of archiefbescheiden wel of niet voor vervanging in aanmerking komen worden de criteria gehanteerd zoals die beschreven zijn in paragraaf 3.2. en waarvan de controle verder is beschreven in hoofdstuk 6 Kwaliteitsprocedure. Gedurende de tijdelijke opslag van zes maanden, kunnen er zich omstandigheden voordoen waardoor fysieke bewaring alsnog wenselijk blijkt. Na signalering hiervan worden de archiefbescheiden uit de te vervangen serie verwijderd en opgenomen in het papieren archief. Bij twijfel over cultureel erfgoed moet contact worden opgenomen met de gemeentearchivaris. De DIV consulent verzorgt deze controle.
4.4. Voorbereiding vervanging
Bevoegdheid tot uitvoering van vervanging
De wettelijke grondslag voor vervanging is vastgelegd in artikel 7 van de Archiefwet 1995. Bepalingen voor de uitvoering van deze bevoegdheid zijn terug te vinden in de artikelen 2, 6, 8 van het Archiefbesluit 1995 en in hoofdstuk 3a van de Archiefregeling. Op grond van de Beheerregeling informatie 2018 is de teamcoach van team Servicecentrum verantwoordelijk voor het beheer van de archiefbescheiden en daarmee voor de vernietiging. De praktische uitvoering ligt in handen van medewerkers van het team DIV.
Verantwoordelijkheden en bevoegdheden bij het proces vernietigen
Stap
Taak
Verantwoordelijkheden/
Bevoegdheden
1
Aangeven verblijfplaats archiefstuk door vastleggen in DMS van doosnummer.
administratief medewerker archief
2
Opslaan dozen in archiefruimte
administratief medewerker archief
3
Aangeven in het systeem dat de archiefbescheiden vervangen zijn
DIV consulent
4
Voorbereiden feitelijke vernietiging
DIV consulent
5
Vernietigen fysieke originelen na termijn van 6 maanden
De administratief medewerker archief is belast met het tijdelijk opbergen van de te vervangen documenten. Nadat de documenten zijn gescand, geregistreerd en gecontroleerd, worden de papieren documenten gearchiveerd in een genummerde doos die tijdelijk geplaatst word bij DIV. Wanneer deze archiefdoos vol is wordt deze overgebracht naar de archiefruimte. Na scanning blijven de documenten hier zes maanden bewaard om daarna te worden vernietigd. Ook in het DMS worden de ingekomen documenten digitaal gerelateerd in deze doos door het invullen van de verblijfplaats.
De periode van zes maanden kan gebruikt worden voor herstel, bij calamiteiten, voor kwaliteitscontrole (steekproef) en geeft de gemeentearchivaris een extra mogelijkheid om controle uit te oefenen. In principe vindt er geen uitlening meer van de fysieke documenten plaats. Na zes maanden worden, na een fysieke controle, de documenten voor vernietiging aangeboden. Dit betekent concreet dat het oudste document dan 1 jaar geleden is gedigitaliseerd en het jongste document zes maanden geleden.
De DIV consulent draagt zorg voor de vervanging. De uitzonderingen zijn dan gearchiveerd volgens de archiefbeheerregels in een daarvoor geschikte omgeving die voldoet aan de eisen zoals gesteld in wet- en regelgeving.
Vernietiging fysieke archiefbescheiden
De feitelijke vernietiging van de te vervangen archiefbescheiden wordt uitgevoerd door een gecertificeerd vernietigingsbedrijf. De gemeente is met RENEWI een overeenkomst aangegaan waarin voorwaarden zijn opgenomen op basis waarvan het bedrijf de vernietiging uitvoert. Het vernietigingsbedrijf is officieel gecertificeerd voor archiefvernietiging.
Er wordt intensief ingezet op kwaliteitscontrole. Dit uit zich in de onderstaande structurele controle systematiek.
6. Kwaliteitsprocedure
6.1. Dagelijkse controle op scans en documenten
Herstellen
Als een scan niet aan de eisen voldoet wordt er opnieuw gescand. Als de kwaliteit na een tweede keer scannen onvoldoende blijkt, wordt de scanapparatuur gecontroleerd en/of contact opgenomen met ICT/Gegevensbeheer. Als blijkt dat het aan de hardware of de scansoftware ligt (dus niet het menselijk handelen) wordt er direct contact opgenomen met de leverancier.
6.8. Change procedure
Begrippenlijst
Archiefbescheiden
Bescheiden, ongeacht hun vorm, door de overheidsorganen ontvangen of opgemaakt en naar hun aard bestemd daaronder te berusten
Archiefbesluit 1995
De voornaamste uitvoeringsregeling van de Archiefwet 1995. Nadere uitwerkingen op het Archiefbesluit zijn vastgelegd in de Archiefregelingen 2009 en 2010
Archiefregeling 2009
De Archiefregeling 2009 is een nadere regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap op het Archiefbesluit 1995 met betrekking tot de duurzaamheid, de geordende en toegankelijke staat van archiefbescheiden en de bouw en inrichting van archiefruimten en Archiefbewaarplaatsen
Archiefwet 1995
De Archiefwet 1995 regelt het beheer en de toegang van overheidsarchieven. De uitvoering van deze bepalingen zijn nader uitgewerkt in het Archiefbesluit 1995
Digitaliseren
Het omzetten van data van een analoog naar een digitale gegevensdrager
Document Management Systeem (DMS)
Een document management systeem (DMS) of documentbeheersysteem is een centrale opslagplaats waarin beschrijvende metadata van documenten worden opgeslagen die makkelijk zijn terug te vinden aan de hand van de kenmerken zoals auteur, naam, omschrijving, datum, categorie en status
Kwaliteit
bepaalde gesteldheid, hoedanigheid, mate waarin iets geschikt is om voor een bepaald doel gebruikt te worden
Metadata
Metadata zijn gegevens (data) die de karakteristieken van bepaalde gegevens beschrijven. Het zijn dus eigenlijk gegevens over gegevens
Vernietiging
Proces van verwijdering of wissen van archiefbescheiden zonder dat zij weer gereconstrueerd kunnen worden
Vervanging
Reproductie van archiefbescheiden met het doel tot vernietiging van de oorspronkelijke archiefbescheiden over te kunnen gaan
Inwerkingtreding
1Dit Handboek treedt met terugwerkende kracht in werking op 1 januari 2020.
2Het Handboek vervanging 2017 (BBM1601226), vastgesteld bij besluit van 6 december 2016, wordt per 1 januari 2020 ingetrokken.
Citeertitel
Dit Handboek kan worden aangehaald als: “Handboek vervanging 2020 Gemeente Steenbergen”.
Steenbergen, 17 maart 2020.
Bijlage 1: Verklaring van Vervanging van Archiefbescheiden
Verklaring van Vervanging van Archiefbescheiden
Ondergetekende, beheerder van de archieven van de gemeente Steenbergen
verklaart
dat op grond van het besluit [nummer vervangingsbesluit] van het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Steenbergen d.d. [datum]
de in dat besluit genoemde en in de bijlage gespecificeerde archiefbescheiden zijn vervangen door digitale reproducties.
De vervangen papieren archiefbescheiden, [x.xxx] registraties, zijn vernietigd door versnippering door Renewi op [datum]
Plaats: …………………………………
Datum: …………………………………
Ondertekening:
Bijlage 2: uitzonderingenlijst
Uitzonderingenlijst vervanging:
Fysieke poststukken die niet voor vervanging in aanmerking komen omdat het proces nog (deels) op papier verloopt:
•Alle processen met betrekking tot de registratie van persoonsgegevens in de Basisregistratie Personen door Burgerzaken.
•Alle processen rondom de verwerking van facturen.
Bijlage 3: Vakgebied WMO
Voor het vakgebied WMO is een aangepaste werkwijze van kracht. Dit team werkt in een andere applicatie dan het DMS, namelijk de applicatie Zorgned . Gezien de lange bewaartermijnen van deze (op termijn) te vernietigen dossiers is ook op deze informatiestroom de controle op compleetheid uitgebreid.
Het proces voor WMO gaat als volgt:
1Analoog ontvangen post bij DIV wordt via de Bode afgeleverd op de dependance Vraagwijzer.
2WMO medewerkers opent de post en digitaliseert deze via de multifunctional.
3De digitale bestanden worden in de applicatie Zorgned verwerkt door middel van cliëntdossiers en product aanvraag.
4Digitaal ontvangen post wordt direct in de applicatie Zorgned verwerkt.
5Gedurende het proces wordt er allerlei informatie toegevoegd aan het digitale dossier in de applicatie Zorgned.
6Analoog worden er nog cliënt mapjes bijgehouden, welke o.a. meegaan tijdens de huisbezoeken.
7Wanneer een proces is doorlopen, product is geleverd worden de analoge cliënt mapjes ingeleverd bij DIV.
8Een databeheerder met toegang tot de vak applicatie van de WMO controleert de compleetheid van het digitale dossier vanuit de analoog aangeleverde cliënt mapjes.
9Controle vindt plaats op compleetheid, goed gescand en metadatering.
10Indien alles correct is, wordt het analoge cliënt mapje in zijn geheeld opgeborgen in de dagdoos, op datum van het laatst toegevoegde document.
11Indien metadata ontbreekt, zal de databeheerder deze zelf aanpassen.
12Indien een scan niet goed is of ontbreekt, gaat de cliënt map retour naar de WMO met daarbij de aantekening wat aangepast dient te worden door de WMO medewerker.
13Alle bevindingen door DIV geconstateerd worden opgetekend in het digitale logboek.
Bijlage 5: Procedure registreren ingekomen post
1Na ontvangst en sortering zijn de archiefwaardige papieren poststukken digitaal in CORSA beschikbaar en worden ze door de databeheerder als volgt geregistreerd om verder in de organisatie behandeld en afgehandeld te kunnen worden.
2In principe worden de poststukken alleen maar als nieuwe zaak geregistreerd (1) of als aanvulling aan een zaak toegevoegd (2). Een uitzondering zijn de poststukken die geen directe actie verlangen en voor kennisgeving kunnen worden aangenomen en/of door de medewerker zelf als achtergrondinformatie aan een zaak kunnen worden toegevoegd. Hierbij wordt behandelaar “00n.v.t.” gekozen en worden de betrokken medewerkers via het tabblad kopiehouders geïnformeerd over het poststuk (3).
3Ter controle wordt het papieren poststuk bij de registratie er bij gehouden. Hierbij wordt gekeken of de scan overeenstemt met het papieren poststuk en of bijlagen tevens juist zijn gescand en gekoppeld.
(1) Nieuwe zaken
Vraag het geregistreerd poststuk op in CORSA via de daglijst of het poststuknummer.
Let bij het invullen van de velden speciaal op:
•Kies de juiste organisatie of wanneer je een persoon aan de zaak koppelt kies dan voor een
•persoon met een SP-code of maak een nieuwe aan via STUF-zoeken.
•Zaaktype
•Proces: generieke of specifiek zaakstarter
(2) Aanvulling bij een zaak
Vraag het geregistreerd poststuk op in CORSA via de daglijst of het poststuknummer.
Let bij het invullen van de velden speciaal op:
•Kies de juiste organisatie of wanneer je een persoon aan de zaak koppelt kies dan voor een
•persoon met een SP-code of maak een nieuwe aan via STUF-zoeken.
•Zaaktype
•Proces: ZAAKb
(3) Poststukken geen directe actie / ter kennis name
Vraag het geregistreerd poststuk op in CORSA via de daglijst of het poststuknummer.
Zorg dat bij stuksoort is aangegeven “inkomende post ” (Indien nodig via stuksoort wijzigen)
Let bij het invullen van de velden speciaal op:
•Kies de juiste organisatie of wanneer je een persoon aan de zaak koppelt kies dan voor een
•persoon met een SP-code of maak een nieuwe aan via STUF-zoeken.
•behandelaar “00 N.V.T”
•via tabblad kopiehouders personeelsleden aangeven die geïnformeerd dienen te worden over dit poststuk
Bijlage 6: Technische specificaties scanners
Technische specificaties DIV scanner
https://business.panasonic.nl/communication-solutions/kv-s5076h
https://www.fujitsu.com/nl/products/computing/peripheral/scanners/fi/workgroup/fi6110/
Technische specificaties A0 scanner
https://www.canon-europe.com/for_work/products/large_format_printers/technicalprint/scanning/tc4/specification.html
Bijlage 7: TMLO inrichting in DMS
TMLO 2
Identificatiekenmerk
Landcode (NL) - gemeentecode (0851)- Dossier ID / Poststuk ID
TMLO 3
Aggregatieniveau
Archief / Dossier / Zaak . Document
TMLO 4
Naam
Titel/subtitel / inhoudsomschrijving
TMLO 19.1
Vorm - Redactie/Vorm
Documenttypen / Doc soort
TMLO 21.1
Formaat - Identificatiekenmerk
Scancode bestand
TMLO 21.2.1
Bestandsnaam – Naam
Bestandsnaam
TMLO 21.2.2
Bestandsnaam – Extensie
Bestand Extensie
TMLO 21.4
Bestandsnaam – Omvang
Grootte bestand in KB
TMLO 21.5
Bestandsnaam – Bestandsformaat
Volgens Pronom aanduiding
TMLO 21.7.1
Fysieke integriteit – Algoritme
Type checksum
TMLO 21.7.2
Fysieke integriteit – Waarde
Waarde checksum
TMLO 21.7.3
Fysieke integriteit – Datum
Datum checksum
TMLO 21.8
Fysieke integriteit – Datum aanmaak
Create date