Treasurystatuut 2022

Artikel 1. Doelstellingen van de treasuryfunctie

De treasuryfunctie van de gemeente dient tot:

1Het verzekeren van duurzame toegang tot financiële markten tegen acceptabele condities;

2Het beschermen van het gemeentelijke vermogen tegen ongewenste financiële risico’s zoals renterisico’s, koersrisico’s, kredietrisico’s, valutarisico’s en liquiditeitsrisico’s;

3Het minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities;

4Het optimaliseren van de renteresultaten binnen de kaders van de Wet Fido respectievelijk de limieten en richtlijnen van dit Treasurystatuut.

Artikel 2. Uitgangspunten risicobeheer

Met betrekking tot risicobeheer gelden de volgende algemene uitgangspunten:

1Bij de uitvoering van alle treasuryactiviteiten dienen de regels en bepalingen van dit Treasurystatuut, de Wet Financiering decentrale overheden (Wet Fido), de Wet Houdbare Overheidsfinanciën (Wet Hof);

2De gemeente mag leningen of garanties uit hoofde van de “publieke taak” uitsluitend verstrekken aan derde partijen als voldaan is aan de uitgangspunten van artikel 15, waarbij vooraf advies van de (Concern)controller wordt ingewonnen;

3De gemeente kan middelen uitzetten uit hoofde van de treasuryfunctie indien deze uitzettingen een prudent karakter hebben en niet zijn gericht op het genereren van inkomen door het lopen van overmatig risico. Het prudente karakter van deze uitzettingen wordt gewaarborgd middels de richtlijnen en limieten van dit treasurystatuut;

4Het gebruik van derivaten is niet toegestaan.

Artikel 3. Renterisicobeheer

Renterisicobeheer omvat het beperken van de invloed van rentewijzigingen op de financiële resultaten van de gemeente.

1Het renterisico op de netto vlottende schuld is begrensd tot de kasgeldlimiet, gemiddeld over een kwartaal, conform de Wet Fido;

2Bij het afsluiten van leningen of renteafspraken wordt conform wet Fido gezorgd dat de renterisiconorm niet wordt overschreden. Het renterisico op lange termijn schulden bedraagt maximaal de renterisiconorm;

3Nieuwe leningen, uitzettingen of vervroegde aflossingen worden afgestemd op de bestaande financiële positie en de liquiditeitenplanning;

4De rente typische looptijd van het renteniveau van de betreffende lening of uitzetting wordt zoveel mogelijk afgestemd met de actuele rentestand en de rentevisie;

5De gemeente streeft naar spreiding in de rente typische looptijden van leningen en uitzettingen, zodat een gelijkmatige renterisicospreiding binnen de gehele leningenportefeuille ontstaat.

Artikel 4. Koersrisicobeheer

Koersrisicobeheer is het beheersen van de risico’s die voortvloeien uit de mogelijkheid dat de financiële activa van de gemeente in waarde verminderen door negatieve koersontwikkelingen.

1De looptijd van uitzettingen wordt afgestemd op de liquiditeitenplanning;

2Aandelen worden alleen gekocht in het kader van de uitoefening van de publieke taak en in lijn met het deelnemingenbeleid van de gemeente;

3De gemeente beperkt de koersrisico’s op uitzettingen uit hoofde van treasury, door daarbij uitsluitend producten te hanteren waarbij de hoofdsom aan het einde van de looptijd gegarandeerd is. Beleggingen in aandelen, opties en vreemde valuta zijn derhalve niet toegestaan, met uitzondering van de aankoop van aandelen in het kader van de publieke zaak. Wel toegestaan zijn bijvoorbeeld deposito’s, Medium Term Notes en onderhandse geldleningen.

Artikel 5. Kredietrisicobeheer

Het kredietrisicobeheer is er op gericht om tegenpartij risico zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken.

1Bij uitzettingen uit hoofde van de “publieke taak” gelden de uitgangspunten van artikel 15.

2Voor het aanhouden van gelden op rekeningcourant of spaarrekening dient de dienstverlenende financiële instelling ten minste een AA-rating te hebben, afgegeven door minstens twee van de drie erkende ratingbureau’s Moody’s, Standard and Poor’s en Fitch;

3Financiële instellingen moeten gevestigd zijn in landen met minimaal een AA-rating en vallen onder Nederlands of anderszins EER-toezicht, zoals De Nederlandsche Bank.

Artikel 6. Intern liquiditeitsrisicobeheer

De gemeente beperkt haar liquiditeitsrisico’s door haar treasuryactiviteiten te baseren op een korte termijn liquiditeitenplanning (looptijd tot één jaar), alsmede een meerjarige liquiditeitenplanning met een looptijd van vier jaar.

Artikel 7. Valutarisicobeheer

Valutarisico’s worden in de gemeente uitgesloten door uitsluitend leningen te verstrekken, aan te gaan of te garanderen in euro’s.

Artikel 8. Langlopende Financiering

Bij het aantrekken van financieringen voor een periode van één jaar en langer gelden de volgende uitgangspunten:

1Financieringen worden enkel aangetrokken ten behoeve van de uitoefening van de publieke taak;

2Financiering met externe financieringsmiddelen wordt zoveel mogelijk beperkt door primair de beschikbare interne financieringsmiddelen (reserves en voorzieningen) te gebruiken teneinde de renterisico’s en het renteresultaat te optimaliseren;

3Toegestane instrumenten bij het aantrekken van financieringen zijn: onderhandse leningen en Medium Term Notes (MTN);

4De gemeente vraagt offertes op, direct of via tussenpersonen, bij minimaal 2 instellingen alvorens een financiering met een looptijd vanaf één jaar wordt aangetrokken.

Artikel 9. Uitzettingen

Bij het uitzetten van middelen uit hoofde van de treasuryfunctie gelden de volgende uitgangspunten:

1Het uitzetten van overtollige middelen mag alleen plaatsvinden bij:

a.het Agentschap in het kader van Schatkistbankieren;

b.financiële instellingen tot het drempelbedrag;

c.een decentrale overheid niet zijnde toezichthoudende provincie.

2Toegestane instrumenten bij het uitzetten van gelden zijn rekening-courant, daggeld, spaarrekeningen, deposito’s en Nederlands staatspapier;

3Bij het extern uitzetten van gelden korter dan één jaar zijn slechts de in artikel 5 genoemde tegenpartijen toegestaan;

4De gemeente vraagt bij minimaal 2 instellingen offertes op alvorens een uitzetting met een looptijd vanaf één jaar wordt gedaan.

Artikel 10. Relatiebeheer

De gemeente beoogt het realiseren van gunstige c.q. marktconforme condities voor de af te nemen financiële diensten. Hiervoor gelden de volgende uitgangspunten:

1Bankrelaties en hun bancaire condities worden periodiek beoordeeld via de aanbesteding bancaire dienstverlening van de gemeente Someren;

2Bankrelaties dienen wat betreft hun kredietwaardigheid minimaal te beschikken over een AA-rating, overeenkomstig met de wet Fido, van twee erkende ratingagencies. Voor uitzettingen uit hoofde van treasury gelden de eisen die zijn gesteld in artikel 6;

3Financiële instellingen (kredietinstellingen, beleggingsinstellingen, effecteninstellingen, verzekeraars en pensioenfondsen) dienen onder Nederlands of anderszins EER-toezicht (lidstaten van de Europese Unie en Noorwegen, IJsland en Liechtenstein) te vallen, zoals De Nederlandsche Bank en de Verzekeringskamer;

4Tussenpersonen dienen geregistreerd te staan bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en daarvan een vergunning als makelaar te hebben ontvangen.

Artikel 11. Geldstromenbeheer

Teneinde de kosten van het geldstromenbeheer te minimaliseren wordt:

1Het liquiditeitsgebruik beperkt door de geldstromen op gemeenteniveau op elkaar en de liquiditeitenplanning af te stemmen. Hierbij wordt erop toegezien dat de liquiditeitspositie voldoende is om te garanderen dat de verplichtingen tijdig kunnen worden nagekomen;

2Het betalingsverkeer zoveel mogelijk elektronisch uitgevoerd door één bank.

Artikel 12. Saldo en liquiditeitenbeheer

Voor het saldobeheer en het liquiditeit beheer gelden de volgende specifieke richtlijnen:

1De gemeente streeft naar concentratie van de liquiditeiten binnen één rentecompensatiestelsel bij de bank met de gunstigste condities;

2Indien er een liquiditeitsbehoefte ontstaat, kan de gemeente kortlopende middelen aantrekken. Hierbij geldt de kasgeldlimiet conform de Wet Fido;

3Toegestane instrumenten bij het aantrekken van kortlopende middelen dienen te voldoen aan de eisen van artikel 5.

Artikel 13. Uitgangspunten

De volgende algemene uitgangspunten gelden voor het verstrekken van leningen en garanties aan derden:

1de te financieren activiteit waarvoor een gemeentelening of gemeentegarantie wordt aangevraagd moet passen in het gemeentelijk beleid en dient ter beoordeling van het college van burgemeester en wethouders van voldoende openbaar belang te zijn;

2er dient vastgesteld te zijn dat het project zonder gemeentelening of gemeentegarantie niet of niet exploitabel tot stand komt;

3indien er landelijk opererende instellingen of andere overheidsinstanties zijn die bereid zijn onder overzienbare en aanvaardbare voorwaarden garanties of leningen te verstrekken dan garandeert of leent de gemeente niet of slechts gedeeltelijk;

4het risico voor de gemeente dient overzienbaar en aanvaardbaar te zijn en zoveel mogelijk te worden beperkt;

5een gemeentelening of gemeentegarantie moet passen binnen de hiervoor geldende nationale en internationale kaders, waaronder de wet Fido en de bepalingen die van toepassing zijn op staatssteun.

Artikel 14. Voorwaarden

Ter beperking van het gemeentelijk risico worden hieraan de volgende voorwaarden gesteld:

a.het besluit om een lening of garantie te verstrekken moet worden genomen door het college van burgemeester en wethouders. De lenings-, garantie- en overige overeenkomsten die op basis van dit besluit worden afgesloten zijn aan de goedkeuring van burgemeester en wethouders onderworpen en dienen, voor zover van toepassing, te voldoen aan de hiervoor geldende nationale en internationale kaders. Indien het onderhavige besluit ingrijpende gevolgen kan hebben voor de gemeente wordt de raad vooraf ingelicht en neemt het college geen besluit dan nadat de raad zijn wensen en bedenkingen ter zake ter kennis van het college heeft kunnen brengen;

b.bij garanties moet de geldgever zich verbinden:

•zonder toestemming van burgemeester en wethouders geen uitstel van betaling te geven;

•bij niet voldoening van enige verplichting van de geldnemer daarvan burgemeester en wethouders zo spoedig mogelijk in kennis te stellen;

•jaarlijks binnen zes maanden na afloop van het jaar aan de gemeente een opgave te verstrekken van de restantschuld van de lening per 31 december van het voorafgaande jaar.

c.de instelling die een lening of een garantie krijgt betaalt jaarlijks aan de gemeente een marktconforme rente dan wel garantiepremie, die overeenkomt met de richtlijnen van de Europese Unie. Bij verstrekking van een lening worden tevens de directe kosten van het aantrekken in rekening gebracht;

d.met betrekking tot roerende en onroerende goederen die met de gegarandeerde of verstrekte geldleningen worden aangeschaft kunnen nader in te vullen zekerheidseisen worden gesteld, zoals het vestigen van het recht van hypotheek;

e.garanties voor financiering van investeringen in de sportsector voor niet-commercieel ingestelde verenigingen geschieden uitsluitend op voorwaarde dat de Stichting Waarborgfonds Sport zich voor minimaal 40% garant stelt;

f.de garantie- of leningverkrijgende instelling dient haar jaarrekening of vergelijkbare stukken binnen zes maanden na afloop van het jaar ter beschikking te stellen van de gemeente; het college van burgemeester en wethouders draagt zorg voor een tijdige aanlevering en bepaalt, bij niet naleven hiervan, per geval de consequenties, te ondernemen stappen en gevolgen;

g.gedurende het bestaan van de garantie- of leningsovereenkomst mag de verkrijgende instelling, de bezittingen die met de lening zijn gefinancierd niet veranderen of afbreken, noch bezwaren of vervreemden zonder toestemming van burgemeester en wethouders. Afhankelijk van de grootte van het risico kan dit tevens worden bepaald voor overige nader aan te wijzen bezittingen van de instelling;

h.de door de gemeente betaalde bedragen uit hoofde van de garantiestelling blijven als een direct opeisbare schuld op de instelling rusten. Over deze vordering wordt door de gemeente rente in rekening gebracht volgens een door burgemeester en wethouders bij het aangaan van de garantie te bepalen percentage;

1) De Europese commissie hanteert als basisrente het eenjarig EURIBOR-percentage.

2) Voor kleine en middelgrote ondernemingen geldt een jaarlijkse garantiepremie.

Artikel 15. Uitgangspunten administratieve organisatie en interne controle

In het kader van de treasuryfunctie gelden de volgende algemene uitgangspunten op het gebied van administratieve organisatie en interne controle:

1De verantwoordelijkheden en bevoegdheden van treasuryactiviteiten zijn op eenduidige wijze schriftelijk vastgelegd;

2De administratieve organisatie en interne controle waarborgen dat:

a.De uitvoering rechtmatig en doelmatig is;

b.De treasury-activiteiten adequaat kunnen worden uitgevoerd en bijgestuurd;

c.De juistheid, tijdigheid en volledigheid van informatie verzekerd zijn;

3Bevoegdheden zijn via delegatie en mandaat nader schriftelijk vastgelegd;

4Bij de uit te voeren treasuryactiviteiten is functiescheiding doorgevoerd met als belangrijkste voorwaarden:

a.iedere betalingstransactie wordt door minimaal twee functionarissen geautoriseerd (het vier-ogen-principe);

b.de uitvoering en de controle geschiedt door afzonderlijke functionarissen;

c.de uitvoering en de registratie in de financiële administratie geschiedt door afzonderlijke functionarissen;

5Tegenpartijen wordt opdracht gegeven de bevestigingen van iedere transactie te versturen naar de financiële administratie zonder tussenkomst van de personen die bevoegd zijn tot het sluiten van de transacties;

6Een transactie wordt onmiddellijk geregistreerd door de functionaris die de transactie heeft afgesloten.

Artikel 16. Verantwoordelijkheden

De taken en verantwoordelijkheden met betrekking tot de treasury functie van de gemeente staan in onderstaande tabel gedefinieerd.

Functie

Verantwoordelijkheden

Gemeenteraad

Het vaststellen van treasury doelstellingen, het beleid en de beleidskaders in het treasurystatuut;

Het vaststellen en houden van toezicht op de uitvoering van het treasurybeleid aan de hand van de financieringsparagraaf in de begroting en de jaarrekening.

College van B&W

Het uitvoeren van het treasury beleid (formele verantwoordelijkheid) en het betalingsverkeer;

Het rapporteren aan de Gemeenteraad over de uitvoering van het treasurybeleid in de financieringsparagraaf;

(Concern)controller

Het controleren van de volledigheid, betrouwbaarheid en de rechtmatigheid van treasury activiteiten door het verrichten van interne controle activiteiten. Hierover rapporteren aan betrokkenen, het MT en het college van B en W.;

Het bewaken van de kwaliteit van de treasuryprocessen.

Manager

Op basis van mandaat ondertekenen van financiële contracten voortvloeiend uit de treasuryfuncties;

Formeel eindverantwoordelijk voor de kwaliteit van de informatievoorziening over treasury in de Planning en Control instrumenten.

Treasurer*

Het voorbereiden van beleidsvoorstellen op treasurygebied;

Invulling geven aan de feitelijke uitvoering van de treasuryfunctie conform het treasurystatuut;

Het beheren van de geldstromen en verwerken van informatie van de afdelingen in een liquiditeitenplanning;

Het onderhouden van contacten met banken, tussenpersonen en overige financiële instellingen;

Beheerder gemeentefinanciën

Op basis van mandaat autoriseren van het uitzetten van gelden met een looptijd <= 1 jaar

Op basis van mandaat autoriseren van het aantrekken van gelden

Het versturen (=autoriseren) van betalingsopdrachten

Managers en budgethouders

Het zorg dragen voor het tijdig aanleveren van betrouwbare informatie over toekomstige geldstromen aan de treasurer, met het oog op de liquiditeitenplanning;

Het fiatteren van betalingen en ontvangsten ten laste of ten gunste van hun budgetten.

Externe accountant

In het kader van zijn reguliere controletaak adviseren en controleren van het uitgevoerde treasurybeheer en waar nodig adviseren.

Artikel 17. Bevoegdheden

In onderstaande tabel staan bevoegdheden met betrekking tot treasury activiteiten weergegeven alsmede de daarbij benodigde autorisatie.

Bevoegd functionaris (voorbereiding)

Bevoegd functionaris (autorisatie)

Het uitzetten van gelden <= 1 jaar

Treasurer*

Beheerder gemeentefinanciën **

Het aantrekken van gelden

Treasurer*

Beheerder gemeentefinanciën **

Het verstrekken van garanties en leningen aan derden

Treasurer*

Gemeenteraad

Betalingsopdrachten voorbereiden en versturen

Betalingsfiatteur

Beheerder gemeentefinanciën**

Bankrekeningen openen, sluiten en wijzigen

Treasurer*

Teammanager Advies en Ondersteuning

Bankcondities en tarieven afspreken

Treasurer*

Teammanager Advies en Ondersteuning

Het uitzetten van gelden > 1 jaar

Teammanager Advies en Ondersteuning

College van B&W

Artikel 18. Informatievoorziening

Met betrekking tot de treasury activiteiten dient tenminste de in de onderstaande tabel opgenomen informatie te worden verstrekt door de betreffende functionarissen:

Informatie

Frequentie

Informatie-verstrekker

Informatie-ontvanger

Opstellen van de financieringsparagraaf bij de begroting

Jaarlijks

Treasurer

Gemeenteraad

Opstellen van de financieringsparagraaf bij de jaarrekening

Jaarlijks

Treasurer

Gemeenteraad

Opstellen overzicht uitgezette gelden

Periodiek

Treasurer

Portefeuillehouder/ College van Burgemeester en Wethouders

Stand van zaken uitzetten en aantrekken van gelden

Periodiek

Treasurer

Portefeuillehouder/ College van Burgemeester en Wethouders

Uitzetten en aantrekken van gelden > € 1.000.000,=

Voor uitzetting c.q. aantrekking

Treasurer

Portefeuillehouder

Interne controle rapportage

Jaarlijks

(Concern)controller

SMT