Beeldkwaliteitsplan ‘De entrees van Soest’

3.1 Historische ontwikkeling

Algemeen

De hoge zandgronden van Soest worden al zeer lang bewoond. In de middeleeuwen ontwikkelde Soest zich op de grens van hoge en lage gronden met als belangrijkste bestaansbronnen landbouw op de hoge Eng, turfwinning in het Soesterveen en schapenhouderij op de uitgestrekte heidevelden.

Soest groeide uit tot een wegdorp met een lint van boerderijen langs de flanken van de Eng. In eerste instantie stond de bebouwing aan de kerkpaden achter dit lint aan de oostzijde van de Eng.

De huidige Vredehofstraat en de Birkstraat maakten onderdeel uit van dit lint. Behalve het agrarische lint ontwikkelden zich meerdere buurtschappen. Hiertussen ontstonden routes die zich ontwikkelden als oude linten die om de Eng heen slingeren. De Koninginnelaan is hier één van. Na aanleg van spoorlijn Baarn-Utrecht in 1898 vond een snelle groei van de bevolking plaats. Met name op de noordelijke Enghelling werden villa’s en herenhuizen gebouwd.

Tijdens de eerste decennia van de vorige eeuw vond een spectaculaire bevolkingsgroei plaats. Enkele buurtschappen werden als gevolg hiervan verdicht. Ook de bebouwing aan de bestaande linten nam toe. Na de tweede wereldoorlog vond de grootste groei plaats. Vooral aan de westzijde van de Eng nam de bebouwing snel toe (zie afbeelding 4 ‘Historische ontwikkeling’).

De geschiedenis van de entrees hangt nauw samen met zowel de regionale als met de lokale ontwikkeling. Onmiskenbaar hebben de bedoelde structuren ook belangrijke visuele kwaliteiten wat betreft hun historisch-functionele tracé, hun profilering en hun beplanting, die in aanzienlijke mate het beeld bepalen. De routes van dit beeldkwaliteitsplan zijn in de Monumenteninventarisatie allen aangewezen als ‘historisch geografische structuren’. In de bijlage zijn de monumenten en beeldbepalende panden per straat opgesomd.

Noordelijke entrees

De noordelijke entrees van het plangebied zijn de Koninginnelaan en de Vredehofstraat.

De Koninginnelaan vormt de vooroorlogse dorpsrand waarin nog één boerderij functioneert (nr. 148) en diverse bedrijfsfuncties ontwikkeld zijn. Ten noorden van de bebouwing aan de Koninginnelaan liggen tot aan de Biltseweg open graslanden. Op de kaart van 1850 is deze straat nauwelijks herkenbaar, maar in een later stadium is de betekenis toegenomen. De Koninginnelaan heette voor 1929 de ‘Veenhuizenweg’, genoemd naar het Veenhuis dat aan de Praamgracht lag en diende als overslagplaats voor turf en tevens een herberg was. Hoogstwaarschijnlijk is deze weg ontstaan als ontginningsbasis voor het veengebied erboven (Soestdijk) en gebruikt als deel van een Hessenwegroute naar Amsterdam. Vanaf 1929 is de straat vernoemd naar Koningin Wilhelmina. Rond 1950 is het lint nagenoeg opgevuld. Na deze datum zijn sporadisch enkele woningen toegevoegd.

Aan de Koninginnelaan, die niet de allure had van een oude belangrijke route, kwamen werkplaatsen en eenvoudiger vrijstaande of twee-onder-een-kapwoningen. Karakteristieke panden bestaan hier voornamelijk uit (voormalige) boerderijen en woon-/winkelpanden en staan op relatief bescheiden percelen. Aan de Koninginnelaan staat één gemeentelijk monument (nr. 10), bestaande uit een witgepleisterde villa uit 1906. Daarnaast staat er ook nog één beeldbepalend pand uit circa 1900

(nr. 108). Het gaat hier om een voormalige bakkerij.

Soest omstreeks 1850

Soest omstreeks 1900

Soest omstreeks 1950

Soest omstreeks 2000

Afbeelding 4: Historische ontwikkeling

De toenemende mobiliteit heeft er in de eerste decennia van de vorige eeuw toe geleid dat de betekenis van wegen toenam. Eén hiervan is de Vredehofstraat. Oorspronkelijk werd deze in de 14e eeuw aangelegd door de bisschop van Utrecht als ‘Zoesterdijck’ of ‘Soestdijk’, een doorgangsdijk door het veen als enige verbinding toen met Baarn. Op de kaart van 1850 is deze straat, met enige bebouwing nabij Soestdijk, duidelijk herkenbaar. In 1911 is de straat vernoemd naar de daar gelegen buitenplaats en het voormalig landgoed Vredehof. Rond deze tijd werden hier ook enige villa’s gebouwd.

Het kaartbeeld van omstreeks 1950 geeft een beeld dat sterk lijkt op de huidige kaart.

Langs de Vredehofstraat heeft de bebouwing in vergelijking met de Koninginnelaan qua functie een ander maar ook gemengd karakter; deze is wat betreft uiterlijk robuuster terwijl het groenelement nadrukkelijker aanwezig is. Karakteristieke bebouwing bestaat hier uit villa’s en (voormalige) landhuizen. Daarnaast staan er ook enkele flinke bouwmassa’s in het Park Vredehof en in het Colensopark (Oranjeparkflat). Het Colensopark vormt een groenelement met een cultuurhistorische waarde. In Park Vredehof staan enkele zeer grote bomen. Twee hiervan zijn in de Monumenteninventarisatie aangeduid als ‘waardevolle groenelementen’.

Aan de Vredehofstraat staat één rijksmonument, op nummer 31. Het gaat hier om een witgepleisterd herenhuis uit het eerste kwart van de 19e eeuw. Het is van grote architectuur-historische waarde vanwege het bouwtype en bouwstijl. De historische waarde is er ook vanwege de relatie met het nabijgelegen paleis Soestdijk.

Daarnaast staat er twee gemeentelijke monumenten, te weten een bakstenen dubbel landhuis (nr. 1-5) onder een rieten samengesteld dak uit 1918 en een bakstenen, witgesausd café-restaurant onder een samengesteld dak van 1907 (nr. 4,6). Daarnaast staan er nog twee stadse villa’s op de nummers 9 en 11, die aangewezen zijn als ‘beeldbepalende panden’.

Een gedeelte van de Koninginnelaan en de Vredehofstraat vormen elementen van de hoofdgroenstructuur, waarvoor handhaven en versterken in de vorm van boombeplantingen als uitgangspunt is vastgelegd.

Zuidelijke entrees

Onder de zuidelijke entrees vallen in dit beeldkwaliteitsplan delen van de Birkstraat en Soesterbergsestraat. De karakteristieke bebouwing langs de zuidelijke entrees bestaat uit enkele landhuizen en (voormalige) boerderijen. Deze herinneren in beperkte mate aan het oorspronkelijke karakter. De overige bebouwing bestaat uit woonhuizen.

De Birkstraat is een verbindingsweg tussen Amersfoort en Soest en loopt door de polder ‘Birkt’. Ter onderscheiding met de andere middeleeuwse en lager gelegen verbindingsweg (P. v.d. Bremerweg) werd deze weg ook ‘Hoge Birksche Weg’ of ‘Bovenbirksche Weg’ genoemd. In de 19e eeuw heeft deze weg ook de Rijksstraatweg geheten.

De route is een onderdeel van het oorspronkelijke lint waaraan Soest is ontstaan. Dit is ook goed te zien op het kaartbeeld van circa 1850. In de loop der tijd is het lint langzaamaan opgevuld. Opvallend hierbij is de toename van grotere bebouwingselementen, vooral in het zuidelijk deel van de straat.

Aan de Birkstraat staan binnen het plangebied twee gemeentelijke monumenten. Het gaat hier om een herenhuis/buitenplaats ‘Vosseveld’ (nr. 84) en om een landhuis (nr. 106). Daarnaast staan er vier beeldbepalende panden, bestaande uit een boerenwoonhuis, twee boerderijen en een rustieke villa.

De Soesterbergsestraat vormt de verbinding tussen Soesterberg en Soestdijk en is in 1853 aangelegd. Nu vormt het de route tussen het station Soestduinen (niet meer in gebruik) en de Kerkstraat. In 1915 is de huidige straatnaam vastgesteld. Het historische karakter is niet meer herkenbaar door het open profiel en het nagenoeg ontbreken van cultuurhistorisch waardevolle beplanting en bebouwing.

Tot en met de jaren vijftig van de vorige eeuw is de bebouwingsdichtheid relatief laag gebleven, vooral in vergelijking met kaartmateriaal vanaf de jaren vijftig. Met name in het noordelijk deel van de Soesterbergsestraat is met de groei van de voorzieningenfunctie de bebouwingsdichtheid fors gestegen. Aan de Soesterbergsestraat staat binnen het plangebied één gemeentelijk monument (nr. 114). Het gaat hier om een houten landhuis ‘De Bunt’ uit 1920. Vier panden aan dit deel van de Soesterbergsestraat zijn aangewezen als beeldbepalend pand. Het gaat hier om een boerenwoonhuis, een landhuisje, een daggelderswoning en een dubbel landhuis.

3.2 Functies

Aan de vier entrees van Soest is de woonfunctie het meest vertegenwoordigd. Er zijn echter delen waar andere functies, al dan niet geclusterd voorkomen ( afbeelding 5a en 5b ‘niet-wonen functies’).

Noordelijke entrees

Aan de Koninginnelaan komt enige verspreid gelegen bedrijvigheid (onder andere. autotechniek, machinebouw), horeca en detailhandel voor. Opvallend is dat de bedrijven voornamelijk achter de woonbebouwing zijn gesitueerd en dat de overige functies aan de straat staan. Er bevindt zich nog één agrarisch perceel aan de Koninginnelaan.

Langs de Vredehofstraat staan aan de westzijde vijf panden waar de functie kantoren gemengd is met wonen. De kantoren bevinden zich hierbij doorgaans op de begane grond. Aan de kruising met de Noorderweg staat een horecagelegenheid. De overige bebouwing betreft woningen, waaronder twee verzorgingscentra (‘Oranjeparkflat’ en ‘Mariënburg’) in de vorm van appartementen.

Afbeelding 5a: Niet-wonen functies (noordelijke entrees)

Zuidelijke entrees

De Soesterbergsestraat is op te delen in twee delen, een noordelijk deel gelegen tussen de kruising met de Eikenlaan en de Ossendamweg/Vondellaan, en een deel ten zuiden hiervan. Aan het noordelijk deel van de Soesterbergsestraat, aan weerszijden van de weg, is een clustering aanwezig van (winkel-) voorzieningen: Winkelcentrum Soest-Zuid. Het gaat hier om verschillende vormen detailhandel en daaraan verwante dienstverlening (reisbureaus, bankfilialen, kapsalons en dergelijke.). Daarnaast bevinden zich er enkele horecavoorzieningen. Aan de Zuidpromenade (paviljoenen) komt de functie wonen niet voor. In een klein noordelijk deel, direct na de Eikenlaan, zit een beperkte clustering van gemengde doeleinden. Het gaat hier met name om (bestaande) winkelvestigingen gemengd met de functie wonen.

Afbeelding 5b: Niet-wonen functies (zuidelijke entrees)

Ten zuiden van de kruising met de Ossendamweg/Vondellaan is op een enkele uitzondering na de woonfunctie vertegenwoordigd. In dit deel zijn één bedrijf en één horecagelegenheid gevestigd. Daarnaast staat er ook de serviceflat “De Soester Duinen”.

Ook aan de Birkstraat is sprake van een tweedeling. Hier zijn juist aan het zuidelijke deel andere functies dan wonen meer vertegenwoordigd. Het gaat hier om dat deel dat loopt vanaf de splitsing Birkstraat/Vondellaan richting Amersfoort. Hier zijn binnen de bebouwde kom, naast de woonfunctie, meerdere functies vertegenwoordigd. Het gaat hier om kantoren/praktijkruimten, maatschappelijke voorzieningen (verpleeginrichting, kliniek, manege), detailhandelsvestigingen, toonzalen (autobedrijf, meubelzaken), bedrijven (autoschadeherstelbedrijf) en horecavoorzieningen.

In het noordelijk deel, vanaf de splitsing met de Vondellaan tot aan de rotonde (Kerkstraat), is de woonfunctie overheersend. Andere in beperkte mate aanwezige functies bevinden zich in de directe nabijheid van de rotonde (horeca, kantoor, tankstation) of verspreid langs de weg (twee bedrijven, sportvoorziening en detailhandel).

3.3 Wegen en routes

Noordelijke entrees

De Vredehofstraat is een route dat een hoge intensiteit kent. Langs grote delen van de straat lopen vrijliggende voet- en fietspaden. Recentelijk heeft een herprofilering van de Vredehofstraat plaatsgevonden in het deel van de Regentesselaan tot en met de kruising met de Biltseweg. Deze herprofilering bestond uit een aanpassing van de rijbaan, oversteekplaatsen, bermen en fietspaden. Aan de oostzijde van de Vredehofstraat zijn daarbij enkele parkeervoorzieningen aangebracht. De gemeente zet zich in om de vroegere regionale functie van de Vredehofstraat af te bouwen door de grote verkeersstromen meer via de Koningsweg te geleiden.

Het gedeelte van de Koninginnelaan binnen het plangebied heeft primair een verblijfsfunctie. De doorstroming van het gemotoriseerde verkeer is ondergeschikt ten opzichte van de verblijfsactiviteiten. Parkeren vindt vooral op en aan de straat plaats, waarbij de parkeerplaatsen gemarkeerd zijn door wegversmallingen.

Zuidelijke entrees

De Soesterbergsestraat en de Birkstraat zijn beide aangeduid als (inter-)lokale hoofdwegen. De Birkstraat vormt een onderdeel van de verbinding tussen Soestdijk, Soest Midden en Amersfoort. De Soesterbergsestraat vormt een onderdeel van de verbinding Soestdijk, Soest Midden, Soesterberg en de A28. Langs beide invalswegen liggen vrijliggende voet- en fietspaden. Deze zijn van de rijbaan gescheiden middels een berm. In deze berm zijn op meerdere plekken parkeervoorzieningen aangelegd. De hoeveelheid verkeer op de hoofdwegen is tamelijk hoog en vormt een duidelijke belasting van de kwaliteit van het woon- en leefmilieu.

Aan de Soesterbergsestraat is ter hoogte van het (winkel)centrum sprake van vorm- en functieconflicten. De rijbaan heeft hier een erffunctie waarbij de verkeersruimte regelmatig wordt gekruist door voetgangers en wordt gebruikt voor parkeren. Deze erffuncties zijn strijdig met het doorgaande karakter.

3.4 Groenstructuur

In het algemeen geldt voor Soest dat er in vergelijking met soortgelijke gemeenten relatief weinig openbaar groen per inwoner is. Toch staat Soest bekend als een gemeente met een groen karakter, wat voornamelijk komt door het veel voorkomend natuurlijk groen in het buitengebied en het vele privé-groen in tuinen. Het particuliere groen speelt in de bebouwde kom dus een relatief belangrijke rol.

De belangrijkste lineaire groenelementen zijn de beplantingen langs de hoofdontsluitingswegen. Voor deze wegen wordt volgens het in voorbereiding zijnde Groenstructuurplan gestreefd naar herstel van een tweezijdige lineaire bomenrij. In het plangebied gaat het om de Birkstraat, de Soesterbergsestraat en de Vredehofstraat.

De entrees worden in meerdere en mindere mate begeleid door laanbeplantingen. Deze beplanting varieert in grootte, leeftijd en aantal. Naast de laanbeplantingen komen ook enige groene ruimten voor die een rol spelen in de groenstructuur van de straat. Deze groene ruimten bestaan uit tuinaanleg, welke niet openbaar toegankelijk zijn. Voor een overzicht van het groen in het plangebied wordt verwezen naar afbeelding 6a en 6b ‘Groene elementen’.

Noordelijke entrees

De huidige groenstructuur aan de Vredehofstraat wordt voornamelijk bepaald door het vele privé-groen in de voortuinen van de villa’s en de fraaie parkaanleg van het ‘Colensopark’ en het ‘Vredehofpark’. Deze parkaanleg zorgt voor een fraaie entree van Soest. Daarnaast ligt er eveneens een groene ruimte tegenover de Regentesselaan. In deze groene gebieden liggen ook waterpartijen. Er is (nog) nauwelijks sprake van een herkenbare laanbeplanting. Nabij de kruising met de Biltseweg staan op regelmatige afstand recentelijk, aangeplante, jonge bomen. Verder richting het centrum van Soest worden tot en met de Noorderweg de recentelijk aangelegde bermen nog aangekleed met groen.

Het vele privé-groen en de parkaanleg dragen bij aan de groenstructuur van Soest en zorgen voor een aantrekkelijk beeld in de straat. Voor het ‘Colensopark’ staat aan de Vredehofstraat nog een fraai voorbeeld van een oorspronkelijke groenzone met volwassen laanbeplanting. Deze beplanting heeft, samen met het groen en water in het landschappelijke ‘Colensopark’, een cultuurhistorische waarde. In het ‘Vredehofpark’ is één boom binnen het plangebied aangeduid als karakteristiek.

Aan de Koninginnelaan is geen sprake van een duidelijke groenstructuur. De Koninginnelaan is alleen aan de oostzijde in beperkte mate voorzien van jonge aanplant, deels in een regelmatig patroon. De bomen staan er in verharding; in het trottoir of naast het parkeren. Verder naar het westen staat nauwelijks tot geen laanbeplanting langs de straat. Op slechts een paar punten is er sprake van doorzichten naar het open weidegebied ten noorden van Soest. Ter hoogte van de Hartweg is het zicht nog volledig vrij. Net buiten het plangebied staat bij het busstation een karakteristieke boom.

De voortuinen zijn bescheiden van maat met veelal lage beplantingen.

Afbeelding 6a Groene elementen (noordelijke entrees)

Zuidelijke entrees

Aan de Soesterbergsestraat is grotendeels sprake van een aantrekkelijk groen beeld. Vooral het gebied ten zuiden van de Ossendamweg/Vondellaan heeft een park-/bosachtig karakter. De woningen zijn hier op ruime tot zeer ruime kavels gebouwd. Deze kavels hebben veelal een rijke beplanting. Ook in het openbare gebied is in ruime mate groen aanwezig, deels in de vorm van laanbeplanting, deels in de vorm van plantsoenen en boselementen. Dit beeld versterkt de overgang van het bos naar het dorp.

Even ten noorden van het winkelcentrum staat net als aan het zuidelijk deel van de Soesterbergsestraat een laanbeplanting langs beide kanten van de straat.

Ter hoogte van het winkelcentrum staan op regelmatige afstand jonge, onvolgroeide straatbomen.

Afbeelding 6b: Groene elementen (zuidelijke entrees)

Langs grote delen van de Birkstraat staat laanbeplanting die vooral bestaat uit vrij jonge bomen. Op een enkele plek staat nog de oorspronkelijke laanbeplanting. Deze is duidelijk herkenbaar in de straat door de grotere hoogte. De bomen staan in plantgaten in de parkeerstrook, welke de weg van het fietspad scheidt.

Aan de zuidzijde is het lanenpatroon ter hoogte van de bedrijvigheid en kantoren onderbroken. Het groen wordt hier vooral bepaald door privé-groen in de tuinen aan de zuidzijde van de straat en door enkele bermen die de rijbaan van het fietspad scheiden.

5.1 Vredehofstraat

Beschrijving

De Vredehofstraat is de noordelijke invalsweg van Soest, met een belangrijke verkeersfunctie. Het wegprofiel is onlangs, voor wat betreft het noordelijke deel, aangepast, waarbij extra ruimte voor groene bermen is gevonden (zie foto 2 en 5).

Aan deze weg is van oudsher villabebouwing aanwezig, in twee lagen met een kap. Daarbij is een duidelijke rooilijn aanwezig, met uitzondering van het vooruitgeplaatste café-restaurant ‘Soestdijk’ (foto6). De villa’s aan de westzijde van de straat hebben nu vooral kantoorfuncties (foto 3).

Afbeelding 7: Morfologie Vredehofstraat

Daarnaast zijn aan weerszijden van de weg prachtige parken aanwezig, die een royale groene entree vormen: de parken bij de ‘Oranjeparkflat’ (Colensopark, foto 1) en bij het Woonzorgcentrum ‘Mariënburg’ en ‘Park Vredehof’ (foto 9). De meeste appartementengebouwen nemen hierin, ondanks hun grote schaal, een vanzelfsprekende plek in op enige afstand tot de weg. Slechts het grootschalige appartementengebouw (onderdeel van het Woonzorgcentrum ‘Mariënburg’) nabij het Nieuwerhoekplein is te dominant aanwezig, door de eenvoudige architectuur, de korte afstand tot de weg en het ontbreken van een groene aankleding aan de zijde van de Vredehofstraat (foto 8).

1Appartementencomplex in het Colensopark

1In bijlage III staan per deelgebied de plaatsen aangegeven waar de foto’s zijn genomen.

2De noordelijke entree van Soest.

3Villa’s op royale, groene kavels.

4Groene ruimte met waterpartij.

Ontwikkelingen

Met uitzondering van de geplande vernieuwing van het Woonzorgcentrum ‘Mariënburg', zijn in dit deelgebied weinig veranderingen voorzien. De aantrekkelijke groene setting, aan een belangrijke verkeersverbinding, zorgt voor een blijvende druk op de bebouwing. Die druk kan worden opgevangen met behoud van de ruimtelijke karakteristiek.

Perceelsgewijs zijn aanpassingen en uitbreidingen mogelijk, waarbij de diepte van de percelen kan worden benut voor een vergroting van het hoofdgebouw voor wonen, perifere voorzieningen en kantoren. Het gaat daarbij uitdrukkelijk niet om zelfstandige ontwikkelingen op achtererven.

In het ter plaatse geldende bestemmingsplan ‘Soestdijk-Noord’ en het ontwerp-bestemmingsplan ‘Nieuwerhoek 2004’ is de huidige bebouwing in grote lijnen gefixeerd.

Ruimtelijk opgave

De Vredehofstraat maakt deel uit van het historisch wegenpatroon van Soest. Het noordelijke van de straat is onlangs heringericht, waarbij het laankarakter van het deel nabij de Biltseweg versterkt is. Er is markante bebouwing aanwezig in een overwegend fraaie groene setting (zie bijvoorbeeld foto 7). Slechts het gebouw van het Woonzorgcentrum ‘Mariënburg’ nabij het Nieuwerhoekplein valt uit de toon doordat het zich op korte afstand van de straat bevindt en het daarmee de groene context mist (zie foto 8).

5Beeld richting de Biltseweg, nieuwe inrichting van de straat is hier goed te zien.

6Karakteristiek pand biedt plaats aan een café- restaurant.

7Villa in het groen.

8Verzorgingshuis ‘Mariënburg’ bij het Nieuwerhoekplein is te· nadrukkelijk aanwezig in het straatbeeld.

9Park Vredehof met rechts een karakteristieke boom.

Behoud en versterken van de karakteristiek worden hier als volgt nagestreefd (afbeelding 8):

–het deelgebied wordt gekenmerkt door een individuele invulling per bouwwerk (geen seriematige bebouwing). De villabebouwing staat in een duidelijke, strakke rooilijn, terwijl de appartementengebouwen op enige afstand tot de weg, losjes in een parkachtige omgeving staan. Nieuwe toevoegingen moeten aansluiten op deze karakteristieken;

–bij nieuwbouw of wijziging van de individuele panden vormt de parcellering en de korrelgrootte van de bestaande villa’s en landhuizen het uitgangspunt. Een verbreding van de hoofdbouwmassa moet worden voorkomen, omdat daarmee de relatie met de achterliggende groene terreinen verloren gaat. In afwijking van het bestemmingsplan kunnen uitbreidingen van bestaande hoofdgebouwen in de diepte worden toestaan, maar dat mag niet leiden tot zelfstandige ontwikkelingen op achtererven;

–behoud van de bouwkundige kenmerken, zoals gevelaccenten, detailleringen en gevelgeleding van de vooroorlogse bebouwing ondersteunt de cultuurhistorische herkenbaarheid;

–het is van belang de voortuinen groen en open te houden;

–bij nieuwbouw of wijziging van de appartementengebouwen is meer ontwerpvrijheid, zolang de groene setting overheersend blijft;

–het appartementengebouw van het Woonzorgcentrum ‘Mariënburg’, nabij het Nieuwerhoekplein, vraagt bijzondere aandacht. Het voornemen tot nieuwbouw vormt de opmaat voor een betere landschappelijke inpassing, op deze markante plek in het dorp. Belangrijk hierbij is dat het parkachtige karakter ter plaatse wordt voortgezet tot aan de straat;

–de openbare ruimte wordt van oudsher bepaald door laanbeplanting. In het meest noordelijke deel is een goede aanzet gegeven om dat karakter te versterken. Dit dient nog nader ingevuld te worden met bomen en groene bermen. In navolging hiervan dient ook het resterende deel te worden heringericht, in combinatie met de hiervoor genoemde nieuwbouw van Woonzorgcentrum ‘Mariënburg’.

Afbeelding 8: Visie Vredehofstraat

5.2 Koninginnelaan

Beschrijving

De Koninginnelaan is een relatief rustige oude uitvalsweg van Soest, zonder de hectiek van de drie andere entrees van Soest. Van oorsprong is het een ontginningsweg voor het noordelijk gelegen veengebied. Het wegprofiel kent wegversmallingen om de snelheid van het autoverkeer te reduceren en om parkeerruimte te kunnen aanbieden. De inrichting van de route is verder anoniem en sober van aard, waarbij noch de ligging aan het agrarische gebied ten noorden noch die aan ’t Hart in het zuiden terugkomen in het wegprofiel.

De Koninginnelaan wordt gekenmerkt door overwegend kleinschalige, vrijstaande panden, in één bouwlaag met een kap haaks op de weg. Het betreft ook panden met twee bouwlagen en/of met de kap evenwijdig aan de straat.

De bebouwing bevindt zich op relatief bescheiden percelen. Dat geldt vooral voor de zuidzijde van de straat. Die bebouwing vormt de rand van de tuindorpverkaveling van ’t Hart, maar vertoont daarmee slechts weinig verwantschap. Aan de noordzijde is de agrarische herkomst nog voelbaar. Dat betreft de bebouwing, in de vorm van grote dakvlakken met een lage dakvoet en letterlijk in de vorm van een boerderij (foto 4). De agrarische herkomst komt ook naar voren in de erfbeplanting, die vanaf het achterliggende agrarische gebied tot de Koninginnelaan doordringt (foto’s 5 en 6). Verder vertoont de ruimtelijke opzet hier een geraffineerde differentiatie met steeds terugkerende verspringingen in de rooilijn.

Afbeelding 9: Morfologie Koninginnelaan (uitsnede)

De woonfunctie overheerst hier, aangevuld met enkele bedrijfsfuncties, een winkel en buurthoreca (foto 7). Opvallend is dat de bedrijfsfunctie meestal achter de woonhuizen staan. De voortuinen zijn bescheiden van maat en veelal met hagen en lage beplanting. Bij een enkel bedrijf en winkel is het voorterrein verhard en in gebruik als parkeerruimte (zie bijvoorbeeld foto 3).

Ontwikkelingen

De vraag is of de bestaande bedrijven en de winkel zich hier kunnen handhaven. Zo niet, dan ligt vervanging door een woonfunctie voor de hand, zonder dat er sprake is van verdichting van de bebouwing.

Het (voorontwerp) bestemmingsplannen ‘Soestdijk 2005’, voor het deel ten zuiden van de Koninginnelaan en het geldende bestemmingsplan ‘Soestdijk-Noord’ voor het deel ten noorden hiervan regelen in belangrijke mate de bestaande situatie. Daarbij worden de bestaande open ruimten gerespecteerd, maar worden elders, op de achtererven, ruime mogelijkheden geboden voor aan- en bijgebouwen.

1Het profiel van de Koninginnelaan.

2In bijlage III staan per deelgebied de plaatsen aangegeven waar de foto’s zijn genomen.

2Het bebouwingsbeeld nabij het busstation.

3Vrijstaande bebouwing aan de Koninginnelaan.

4Karakteristieke boerderij is een gemeentelijk monument.

Ruimtelijke opgave

De verkeersfunctie van de Koninginnelaan is relatief beperkt. Dat houdt in dat er ruime mogelijkheden zijn om het karakter van de weg, als onderdeel van een oude uitvalsweg, te versterken. Tevens houdt dat in, dat de druk van niet-woonfuncties hier nauwelijks aan de orde is, wellicht met uitzondering van kleinschalige, buurtgebonden activiteiten. Het verder versterken van de woonfunctie ligt hier in de rede. De voelbare aanwezigheid van het landelijke gebied enerzijds en het kleinschalige milieu van ’t Hart leveren voldoende aanknopingspunten (afbeelding 10).

–de ruimtelijke opzet met een subtiel verspringende rooilijn aan de noordkant en een strakke rooilijn aan de zuidkant, zoals ook vastgelegd in de hierop betrekking hebbende bestemmingsplannen, wordt gehandhaafd;

–handhaven van de kleinschaligheid en de individuele herkenbaarheid, met het benadrukken van de agrarische herkomst en met een zorgvuldige detaillering. Daarbij wordt voortgeborduurd op het gevarieerde patroon van kaprichtingen en kleuren;

–splitsing of samenvoeging van percelen ten behoeve van nieuwbouw van woningen is vanwege het karakter van de lintbebouwing en de relatie met het achterliggende gebied niet gewenst;

–nieuwbouwinitiatieven en uitbreidingen dienen vooral in de diepte van het terrein te geschieden (dat wil zeggen geen toename van de breedte van hoofdgebouwen en bijgebouwen). De relatie met de achterliggende gebieden (agrarisch en ’t Hart) dienen zichtbaar en voelbaar te blijven. De bestaande doorzichten en open ruimten dienen te worden behouden;

–er dient tevens een versterking van de landschappelijke structuur van het aangrenzende agrarische gebied plaats te hebben, waarbij deze letterlijk tot op de straat zichtbaar is;

–in het geval van herinrichting zal het karakter van de weg worden versterkt, met een hoogwaardige, dorpse opzet, waarbij rabatstroken en molgoten worden toegepast (in plaats van trottoirs). Daarnaast zijn er op dat moment mogelijkheden om de beplanting aan te vullen.

5Doorzicht naar het open gebied richting de bossen van paleis Soestdijk.

6Waardevolle open weide aan de noordkant van de Koninginnelaan.

7Horecagelegenheid ter hoogte van de Meent.

8Recent gebouwde woning voegt zich door maatvoering en kapvorm tussen de bestaande bebouwing.

Afbeelding 10: Visie Koninginnelaan

5.3 Soesterbergsestraat-noord

Beschrijving

Het beeld van het noordelijke deel van de Soesterbergsestraat wordt vooral bepaald door het winkelcentrum ‘Soest-Zuid’. Het accent ligt aan de westkant van de weg, waar zich een gedeeltelijk naar binnen gekeerd winkelgebied (passage) bevindt. Dat deel heeft een paviljoenachtige opzet (foto 2), met één bouwlaag en individuele kapjes. Het deel van het winkelgebied aan de overzijde van straat daarentegen heeft een stedelijker allure, met een nagenoeg gesloten bebouwingswand tot drie bouwlagen (foto 1).

De beide uiteinden van dit deelgebied worden gekenschetst door een attractieve kleinschaligheid. Aan de noordkant gaat het daarbij geheel om panden met een niet-woonfunctie, als uitloop van het winkelcentrum ‘Soest-Zuid’ (foto 4). In het deel nabij de aansluiting van de Ossendamweg/Vondellaan heeft de woonfunctie zich redelijk kunnen handhaven.

Afbeelding 11: Morfologie Soesterbergsestraat-noord

Van de beide zijden zijn er mooie aanzetten van laanbeplanting aanwezig. In het deel ter hoogte van winkelcentrum ‘Soest-Zuid’ is dat patroon onderbroken. De toegevoegde bomen hebben nog te weinig maat om als drager van de ruimtelijke structuur te kunnen dienen. Gelet op het ongunstige groeiomstandigheden in de verharding en op de grote onderlinge afstanden, is het ook maar zeer de vraag of zij daar ooit toe in staat zullen zijn.

De straat is enige jaren geleden opnieuw ingericht, waarbij onder andere de bestrating is aangepast. Dit komt de verkeersveiligheid ongetwijfeld ten goede. De verkeerskundige functie en de daarmee samenhangende stenige inrichting doen echter afbreuk aan het beeld van het winkelgebied, waar de verblijfsfunctie juist van belang is. Bovendien zorgt het voor een ongewenste barrière in het winkelgebied.

1Het profiel van de Soesterbergsestraat ter hoogte van het winkelcentrum

3In bijlage III staan per deelgebied de plaatsen aangegeven waar de foto’s zijn genomen.

2De Zuidpromenade met een paviljoenachtige opzet.

3Nieuwbouw aan de rand van het winkelcentrum in drie bouwlagen zorgen voor een stedelijk karakter.

4Voorbeeld van kleinschaliger bebouwing richting de rand van het winkelgebied.

Ontwikkelingen

De aantrekkingskracht van het winkelcentrum staat wat onder druk. Een stimulans, bijvoorbeeld in een opwaardering van de passage, is welkom.

Het recente nieuwbouwinitiatief, ter plaatse van Soesterbergsestraat 31-35 (foto 3) gaat gepaard met schaalvergroting en een horizontale geleding, doordat individuele panden plaats maken voor complexmatige bouw. Dat zal zich wellicht ook op nummer 63 gaan voordoen. Daarmee worden deze percelen als onderdeel van het winkelcentrum Soest-Zuid ervaren, wat ook klopt met de in het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’ begrensde gebied voor Centrumdoeleinden (1 en 2).

De bebouwing op de beide koppen van dit deelgebied leent zich prima voor niet-publiekgerichte voorzieningen en combinaties van wonen en werken (aanloopfunctie). Eventuele wijzigingen in functie en veranderingen in de bebouwing zijn hier perceelsgewijs te verwachten.

Ruimtelijke opgave

De afbakening van het winkelcentrum, zoals opgenomen in het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’, moet worden nageleefd als gebied, waar het ‘van kleur verschieten’ waargenomen kan worden. Het versterken van de diversiteit binnen dit gebied kan de aantrekkelijkheid verhogen. Daaronder valt ook een opwaardering van de Zuidpromenade. De relatie tussen de beide zijden van de Soesterbergsestraat is een bijzonder aandachtspunt, vooral ten aanzien van de inrichting van het openbare gebied (afbeelding 12):

–de afbakening van het winkelgebied in het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’ blijft het uitgangspunt (de bestemmingen Centrumdoeleinden-1 en -2); met het uitwaaieren van het winkelgebied zal de voorzieningenstructuur als geheel in gevaar komen;

–de inrichting van de openbare ruimte van het winkelgebied loopt van gevel tot gevel, als bindend element en met de nadruk op de verblijfsfunctie. Daarbij worden bomen in de verharding geplaatst;

–binnen het winkelgebied is variatie van maat en schaal aan de orde, met licht gevarieerde goothoogten en verticale geledingen en accenten. Tevens wordt letterlijk veelkleurigheid nagestreefd;

–de paviljoenachtige opzet van de Zuidpromenade blijft het uitgangspunt. Het opwaarderen van deze promenade betreft vooral de openbare ruimte. Daarnaast is er ruimte voor nieuwbouw: op de koppen aan de Soesterbergsestraat zijn maximaal drie bouwlagen toegelaten;

–bij herontwikkeling wordt het parkeren op het eigen terrein opgelost, zodat geen extra druk op het openbare gebied ontstaat;

–voor de overige bebouwing in dit deelgebied blijft het handhaven van maat en schaal en de individuele herkenbaarheid het uitgangspunt, zoals bedoeld in het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’. Splitsing of samenvoeging van percelen is hier niet gewenst, vanwege het karakter van de lintbebouwing en het onderscheid met het winkelgebied;

–de openbare ruimte van de beide uiteinden wordt bepaald door laanbeplanting. Onderhoud en aanvulling daarvan blijven onverminderd nodig, zeker aan de zuidkant.

Afbeelding 12: Visie Soesterbergsestraat-noord

5.4 Soesterbergsestraat-zuid

Beschrijving

Het deel van de Soesterbergsestraat ten zuiden van de Vondellaan/Ossendamweg is een aantrekkelijke straat, waarin de overgang van het bos naar dorp in drie stappen gestalte krijgt.

Het meest zuidelijke deel, ten zuiden van de Dennenweg/Van Beuningenlaan, ademt geheel de sfeer van het bos, waarbij de vrijstaande villa’s op grote afstand tot de weg, in het bos, staan. Vervolgens vernauwt de maat van gevel tot gevel zich van 80 naar zo’n 50 m. In dit villaparkgebied is royale vrijstaande en halfvrijstaande bebouwing aanwezig, in één en twee bouwlagen met een kap (foto 1 en 2). Serviceflat ‘De Soester Duinen’ vormt een bijzondere woonvorm. Het gaat om een relatief grootschalig complex, met drie bouwlagen en een platte afdekking (foto 5). Dat complex voegt zich door de ruime opzet in een parkachtige omgeving en door de plaatsing op enige afstand tot de weg, prima in deze omgeving. In één van de villa’s is een restaurant gevestigd (foto 4).

Afbeelding 13: Morfologie Soesterbergsestraat-zuid (met profielmaat in meters)

Het noordelijke deel van dit deelgebied, vanaf de Hildebrandlaan, is een wat compacter villagebied. De maat van gevel tot gevel bedraagt hier ongeveer 30 m. De panden staan hier wat strenger in het gelid en in een hogere dichtheid dan in het deel ten zuiden van de Hildebrandlaan. Aan de westkant van de weg zijn seriematig villa’s en landhuizen gebouwd, voornamelijk van het type twee- en drie-onder-één-kap (foto 3). De kaprichting is hier evenwijdig aan de weg, terwijl aan de overzijde van de straat vooral dwarskappen zijn toegepast. Kenmerkend voor dit deel van de Soesterbergsestraat is het vele privé- groen in de voortuinen van de villa’s (foto 6).

Aan de kruising met de Ossendamweg is een (onbemand) benzinestation gerealiseerd. Daarmee heeft een tamelijk anonieme invulling van deze bijzondere kruising binnen Soest plaats.

1Het ruime profiel van het zuidelijk deel van de Soesterbergsestraat

4In bijlage III staan per deelgebied de plaatsen aangegeven waar de foto’s zijn genomen.

2Voornamelijk vrijstaande woningen bepalen het bebouwingsbeeld.

3Veel privé-groen geeft de straat een aantrekkelijke uitstraling.

4Karakteristieke villa in het groen biedt ruimte aan een restaurant.

De openbare ruimte heeft in de loop van de tijd een deel van zijn glans verloren. De weg is nu functioneel ingericht, met vrijliggende voet- en fietspaden. Tevens is een parkeerstrook aanwezig, in aanvulling op parkeren op eigen terrein. Op onregelmatige afstanden zijn in die parkeerstrook bomen aanwezig

(foto 1).

Ontwikkelingen

De Soesterbergsestraat is een drukke invalsweg van Soest. In tegenstelling tot de andere invalswegen (Vredehofstraat en Birkstraat) is de woonfunctie in dit deel van de Soesterbergsestraat overeind gebleven. Dit is ook als zodanig in het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’ vastgelegd. Er zijn geen signalen die er op duiden dat daarin verandering komt. Mochten zich veranderingen voordoen die verder gaan dan wat het bestemmingsplan toelaat, dan zullen deze zorgvuldig worden begeleid om de kwaliteit van de (woon-)omgeving te behouden.

Ruimtelijke opgave

Er doen zich in dit deelgebied relatief weinig veranderingen voor. Dat neemt niet weg dat zorg nodig is om de kwaliteiten te behouden en te verbeteren. Dat heeft dan vooral betrekking op de inrichting van het openbare gebied, waar het versterken van het laankarakter een belangrijke bijdrage kan leveren aan de ruimtelijke kwaliteit (afbeelding 14).

5Serviceflat De Soester Duinen met tuin en waterpartij aan de voorzijde draagt bij aan het rustige beeld van de straat.

6Vrijstaande villa’s op ruime afstand van elkaar leveren een geleidelijke overgang naar het buitengebied op.

–het karakter van de zorgvuldig gedetailleerde villabebouwing en landhuizen wordt gehandhaafd;

–de bestaande driedeling in het gebied blijft het uitgangspunt: het zich van zuid naar noord vernauwende profiel en de toenemende dichtheid. Daarbij wordt, conform het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’, binnen elk deel de rooilijn gerespecteerd;

–in het meest noordelijke deel van dit deelgebied worden aan de westkant van de straat langskappen toegepast en aan de oostkant dwarskappen.

–het materiaal- en kleurgebruik is ambachtelijk, met metselwerk en hout en er is sprake van een zorgvuldige detaillering met overstekken en dergelijke.

–de bebouwing wordt georiënteerd op de hoofdweg;

–het laankarakter van de weg, als verlengstuk van het bos, wordt versterkt. De ruimte daarvoor wordt vooral gevonden door het aanvullen van de laanbeplanting en door het realiseren van onverharde bermen;

–de hoek Soesterbergsestraat – Ossendamweg (pompstation) wordt benadrukt door een nadrukkelijker groene invulling.

Afbeelding 14: Visie Soesterbergsestraat-zuid

5.5 Birkstraat-noord

Beschrijving

Dit deelgebied bestaat uit een relatief drukke verkeersweg, waarvan het profiel nagenoeg geheel verhard is. Er zijn vrijliggende voet- en fietspaden aanwezig. De bomen staan in plantgaten in de parkeerstrook (foto 2).

De bebouwing omvat één en twee bouwlagen met een kap, afwisselend evenwijdig en haaks op de weg. De rooilijn vertoont kleine, onregelmatige wisselingen. De aard van de bebouwing is gevarieerd, van traditioneel tot meer modern. Van oudsher worden gedekte, redelijk donkere tinten toegepast. Bij de nieuwe toevoegingen zijn ook lichte tinten gebruikt, wat (te) veel aandacht trekt (foto 3).

Er wordt in hoofdzaak gewoond in dit deelgebied. Verspreid zijn er wel een winkel, een horecavoorziening en bedrijven te vinden (foto 4), met ook een besloten sportveld. Opvallend aan de bedrijven is dat bedrijfsruimten veelal achter de woonbebouwing staat. Dit komt ten goede aan het rustige straatbeeld.

Afbeelding 15: Morfologie Birkstraat-noord

Ontwikkelingen

Het behoud en het versterken van de woonfunctie staat hier voorop. Het ter plaatse geldende bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’ is daar ook op gericht. In de toekomst kan incidenteel een terrein vrijkomen van functies die beëindigd of verplaatst worden. Hierbij valt te denken het relatief grootschalige garagebedrijf.

1Voormalig boerenwoonhuis op de hoek van de Vondellaan en de Birkstraat

6In bijlage III staan per deelgebied de plaatsen aangegeven waar de foto’s zijn genomen.

2Het profiel van het noordelijk deel van de Birkstraat. Ook hier is sprake van jonge beplantingen langs de straat.

3Het bebouwingsbeeld aan de Birkstraat met variatie aan vormen.

4Bedrijvigheid aan de Birkstraat. In dit deel liggen de bedrijfsruimten voornamelijk achter de (oorspronkelijke) woonhuizen.

Ruimtelijke opgave

De schaal en inrichting van dit deelgebied zijn door toevoegingen van voorzieningen de afgelopen periode veranderd. Nu is er behoefte aan het versterken van het dorpse karakter van de weg.

De bebouwingsmogelijkheden doen zich op perceelsniveau voor, waarbij de bouw(on-)mogelijkheden uit het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’ richtinggevend zijn. Herstel van de kleinschalige parcellering van een deel van de Birkstraat is gewenst (afbeelding 16):

–de bebouwing draagt bij aan het oorspronkelijke karakter door een eenvoudige, rechthoekige en langwerpige hoofdvorm en door een marginaal verspringende rooilijn;

–handhaven van de kleinschalige, regelmatige parcellering. Bij herontwikkeling van het terrein van het garagebedrijf wordt een dergelijke parcellering hier opnieuw ingevoerd;

–het materiaal- en kleurgebruik is ambachtelijk en traditioneel: metselwerk en hout, met niet te lichte tinten;

–de beplanting in de openbare ruimte dient bij herinrichting een goede aanvulling te krijgen, waarbij het dorpse karakter voorop staat.

Afbeelding 16: Visie Birkstraat-noord

5.6 Birkstraat-zuid

Beschrijving

Dit deelgebied vormt een belangrijke entree van het dorp. De overgang vanuit het fraaie coulisselandschap is nogal abrupt. Dat geldt vooral aan de noordkant, waar de grootschalige bedrijvigheid prominent aanwezig is. Dit beeld wordt versterkt door reclame-uitingen (foto 4). De bedrijven presenteren zich thans individueel. Ook aan de overkant van de Van Lenneplaan, op de hoek, is een relatief grootschalig kantoorgebouw gevestigd.

Vanaf dat punt omvat deze kant van de straat enkele detailhandelsvestigingen, kantoren/praktijkruimten en woningen. Het gaat daarbij om gevarieerde, oude en nieuwe bebouwing, in een rooilijn met kleine variaties daarin.

Afbeelding 17: Morfologie Birkstraat-zuid

Aan de andere kant van de straat vormt een complex van horeca, een benzinestation en een kantoor een wonderlijk beginpunt van het dorp (foto 1). De rest van deze zijde heeft gevarieerde bebouwing in een aangename groene setting. De bebouwing bestaat uit villa’s en een voormalig landhuis en een boerderij. Maatschappelijke voorzieningen als een manege en een inrichting zijn hier ook vertegenwoordigd.

Ontwikkelingen

Veel veranderingen in de bebouwing worden hier op voorhand niet voorzien. Anderzijds zijn er aan de noordkant van de straat wel aanleidingen voor verbeteringen van dit deel van de Birkstraat, als belangrijke entree van het dorp.

Het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’ richt zich vooral op de bestaande situering van de bouwwerken. Voor het gebiedje ten westen van de aansluiting van de Van Lenneplaan op de Birkstraat wordt in het bestemmingsplan enige ruimte voor een verdere schaalvergroting geboden. Dat geldt ook voor de bebouwing achterop het bedrijventerrein.

1Restaurant, tankstation en kantoorgebouw aan de zuidkant van de weg, als entree van Soest

6In bijlage III staan per deelgebied de plaatsen aangegeven waar de foto’s zijn genomen.

2Zicht naar het buitengebied vanaf het plangebied. De coulissen in contrast met de openheid is hier waardevol.

3Het profiel van het zuidelijk deel van de Birkstraat. De laanbeplanting is nog beperkt in omvang.

4Bedrijvigheid aan de noordzijde van de weg bepaalt hier de entree van Soest.

Ruimtelijke opgave

Er dient een betere aansluiting op de aanwezige kwaliteiten van het aangrenzende buitengebied van De Birkt te worden bewerkstelligd (zie het Beeldkwaliteitsplan ‘Buitengebied Soest, 2004’ en foto 2). Daarnaast verdient een gezamenlijke presentatie van de bedrijvigheid de voorkeur.

Het kantoor ten westen van de Van Lenneplaan mag niet de aanleiding zijn om de grootschaligheid verder westwaarts te laten opschuiven, al biedt het geldende bestemmingsplan daar wel enige ruimte voor (afbeelding 18):

5Veel woningen hebben in dit deel van de Birkstraat andere functies in de onderlaag.

6Laan met beplanting richting de instelling Vosseveld.

–vanuit het buitengebied wordt de openbare ruimte bepaald door imposante laanbeplanting. Deze karakteristiek dient zover mogelijk in het dorp te worden doorgezet, waar mogelijk met onverharde bermen;

–het prachtige coulisselandschap van het aangrenzende buitengebied dient tot de dorpsrand te worden voortgezet. Dat houdt in dat een houtwal direct ten oosten van het bedrijventerrein moet worden toegevoegd, waarmee een goede overgang wordt bewerkstelligd. Daartoe dient ook de houtwal bij het restaurant aan de overzijde van de weg te worden aangevuld;

–een gezamenlijke aanpak van het voorterrein van de bedrijven, met eenduidigheid in materialen en bomen in de verharding, levert een belangrijke bijdrage aan het verhogen van de ruimtelijke kwaliteit van dit terrein.

–bij eventuele herontwikkelingen dient het parkeren op het eigen terrein te worden opgelost, zodat geen extra druk op het openbare gebied ontstaat;

–het parkeren van de bedrijven dient zoveel mogelijk naar de achterzijde van het terrein, uit het zicht, te worden verplaatst. Ook op die plaats is een goede landschappelijke inpassing een belangrijke ruimtelijke voorwaarde;

–bij een herontwikkeling van het perceel direct ten westen van de Van Lenneplaan dient de kleinschalige parcellering van het aansluitende deel van de Birkstraat te worden hersteld;

–de zuidzijde van dit deelgebied wordt gekenmerkt door een individuele invulling, in een losse, groene setting. Bij nieuwbouw of wijziging blijft de kavelsgewijze aanpak het uitgangspunt, zoals bedoeld met het bestemmingsplan ‘Soest-Zuid 1995’. Het individuele karakter wordt onderstreept door een ruime diversiteit aan bouwstijlen, materiaalgebruik en kleuren.

Afbeelding 18: Visie Birkstraat-zuid