Bijlage 1 – Achtergrond bij parkeernormering
Bij het formuleren van de parkeernormen is het belangrijk dat deze recht doen aan de plaatselijke situatie. In deze bijlage is de achtergrond opgenomen die is meegenomen bij het opstellen van de parkeernormen.
B.1.1Stedelijkheidsgraad
De stedelijkheid van een gemeente blijkt van invloed te zijn op het autobezit, autogebruik en fietsgebruik in die gemeente. De mate van stedelijkheid wordt uitgedrukt in de ‘omgevingsadressendichtheid’, het aantal adressen per vierkante kilometer. CBS onderscheidt hierin vijf klassen, zoals weergegeven in onderstaande tabel.
stedelijkheidsgraad
aantal adressen per km²
1(zeer sterk stedelijk)
meer dan 2500
2(sterk stedelijk)
1500 – 2500
3(matig stedelijk)
1000 – 1500
4(weinig stedelijk)
500– 1000
5(niet stedelijk)
minder dan 500
Tabel 9.1: Stedelijkheidsgraad en omgevingsadressendichtheid
In 2024 kent de gemeente Overbetuwe een gemiddelde dichtheid van 812 adressen per vierkante kilometer. De gemeente valt daarmee in de categorie weinig stedelijk. Binnen de gemeente Overbetuwe zijn er verschillen in stedelijkheidsgraad, zoals blijkt uit tabel 9.2
gebied
stedelijkheidsgraad
aantal adressen per km²
Elst
Matig stedelijk (3)
1.107
Zetten
Weinig stedelijk (4)
672
Heteren
Weinig stedelijk (4)
573
Oosterhout
Weinig stedelijk (4)
565
Valburg
Niet stedelijk (5)
264
Andelst
Weinig stedelijk (4)
500
Randwijk
Niet stedelijk (5)
147
Slijk-Ewijk
Niet stedelijk (5)
61
Herveld
Weinig stedelijk (4)
521
Driel
Niet stedelijk (5)
487
Hemmen
Niet stedelijk (5)
339
Tabel 9.2: Stedelijkheid in de gemeente Overbetuwe
B.1.2Autobezit, autogebruik en fietsgebruik
Als onderbouwing voor de hoogte van de parkeernorm is een analyse uitgevoerd naar het autobezit en het auto- en fietsgebruik binnen de gemeente Overbetuwe. Het autobezit is van belang voor het opstellen van een passende parkeernorm voor woonfuncties. De eigen auto staat namelijk vooral thuis. Voor overige functies is het autobezit minder relevant; juist het gebruik van vervoersmiddelen is dan leidend voor het aantal benodigde parkeerplaatsen bij de functie. Het autobezit is geanalyseerd op basis van CBS-gegevens. Het auto- en fietsgebruik is onderzocht op basis van een analyse van de data uit het ODiN (Onderweg in Nederland).
Autobezit
Het gemiddelde autobezit in de gemeente Overbetuwe bedraagt in 2023 1,41 personenauto’s per huishouden
6Bron: StatLine - Regionale kerncijfers Nederland (cbs.nl)
. Het gemiddelde autobezit in 2023 binnen weinig stedelijke gemeentes bedraagt 1,39 personenauto’s per huishouden
7Bron: StatLine - Regionale kerncijfers Nederland (cbs.nl). Exclusief vijf gemeentes in deze categorie met een groot aantal leasemaatschappijen, die het gemiddelde aantal personenauto’s per huishouden sterk beïnvloeden.
. Het aantal personenauto’s per huishouden in Overbetuwe is ook vergeleken met het autobezit binnen andere stedelijkheidsgraden (tabel 8.3).
stedelijkheidsgraad
gemiddeld aantal personenauto’s per huishouden (2023)
1(zeer sterk stedelijk)
0,80
2(sterk stedelijk)
1,12
3(matig stedelijk)
1,29
4(weinig stedelijk)
1,39
5(niet stedelijk)
1,45
Tabel 9.3: Autobezit naar stedelijkheidsgraad (bron: StatLine - Regionale kerncijfers Nederland (cbs.nl))
Uit tabel 9.3 wordt duidelijk dat het autobezit in Overbetuwe het best aansluit bij het autobezit in weinig stedelijke gemeentes.
Naast de vergelijking met gemeentes op basis van stedelijkheidsgraad is ook het autobezit op kernniveau geanalyseerd. De aanpak en gedetailleerde resultaten van deze analyse zijn omschreven in Bijlage 1.3. Uit de analyse blijkt dat het autobezit per kern varieert.
Auto- en fietsgebruik
Het auto- en fietsgebruik is geanalyseerd op basis van ODiN data
8ODiN is het Verplaatsingsonderzoek Onderweg in Nederland, waarin het verplaatsingsgedrag van de Nederlandse bevolking is beschreven naar plaats van herkomst en bestemming, tijdstip waarop het vervoer plaatsvindt, gebruikte vervoermiddelen en reismotieven voor de verplaatsingen. Daarnaast is aandacht geschonken aan de achtergrondvariabelen voor een bepaald verplaatsingspatroon en de keuze van een vervoermiddel.
. Aan de hand van ODiN data is per vervoerswijze het aandeel verplaatsingen op alle verplaatsingen inzichtelijk gemaakt. In tabel 9.4 is de modal split weergegeven voor Overbetuwe en alle weinig stedelijke gemeentes in Nederland, en in Gelderland.
vervoerswijze
aandeel modal split
gemeente Overbetuwe
weinig stedelijk (NL)
weinig stedelijk (Gelderland)
personenauto – bestuurder
39%
43%
41%
personenauto – passagier
17%
13%
13%
personenauto – totaal
57%
56%
54%
trein
2%
1%
1%
bus/tram/metro
1%
1%
2%
fiets
26%
24%
26%
te voet
12%
13%
13%
overig
3%
4%
4%
totaal
100%
100%
100%
Tabel 9.4: Modal split in Overbetuwe en weinig stedelijke gemeenten (in Nederland en in Gelderland)
Uit tabel 9.4 blijkt dat het autogebruik in Overbetuwe redelijk aansluit bij autogebruik van weinig stedelijke gemeentes. 40% van het aantal verplaatsingen in Overbetuwe wordt uitgevoerd met de auto (als bestuurder). Voor alle weinig stedelijke gemeentes gecombineerd is het aantal verplaatsingen dat wordt uitgevoerd met de auto (als bestuurder) 43% ten opzichte van alle verplaatsingen.
In totaal wordt 22% van het aantal verplaatsingen binnen de gemeente Overbetuwe uitgevoerd met een fiets (elektrisch en niet-elektrisch). Dit is iets minder dan in andere weinig stedelijke gemeentes (24%).
B.1.3Analyse autobezit per type woning Overbetuwe
Voor het opstellen van de parkeernormen voor woonfuncties is op basis van data een analyse gemaakt van het autobezit in de gemeente, waaruit een parkeernorm is afgeleid. In deze bijlage is de betreffende analyse opgenomen.
Onderzoeksverantwoording
Aanpak
Goudappel heeft de laatste jaren veel onderzoek gedaan naar gemeentelijke parkeernormen in Nederland in relatie tot het daadwerkelijke autobezit. Hierbij is gebruik gemaakt van een dataset die tot stand is gekomen door het combineren van gegevens uit analysebestanden/bronnen over bijvoorbeeld type woningen en de ligging van woningen in stedelijk gebied met output van onderzoek op microdata van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) over autobezit (inclusief leaseauto’s), woningvoorraad, type woningen, eigendomssituatie en inkomen. Hiermee kan voor heel Nederland op gemeente-, wijk- en buurtniveau het autobezit gericht geanalyseerd worden. Zo wordt specifiek rekening gehouden met de karakteristieken en het autobezit in de gemeente Overbetuwe. Bij het autobezit kan onderscheid gemaakt worden naar autobezit per categorie zoals:
•eigendomssituatie (koop, particuliere huur en sociale huur);
•woningtype (vrijstaand huis, twee-onder-een-kap, rijwoning en appartement);
•oppervlakte (tot 50 m² gbo, 50-75 m² gbo, 75-100 m² gbo, 100-125 m² gbo en groter dan 125 m² gbo).
Deze categorieën kunnen ook ‘gestapeld’ worden en zo inzichtelijk maken wat het autobezit is onder bijvoorbeeld kleine sociale huurappartementen (tot 50 m2 gbo) in buurt X in gemeente Y (bij voldoende waarnemingen). De data zorgen zodoende voor een cijfermatige onderbouwing om parkeernormen op te stellen die aansluiten bij het autobezit in een gemeente.
Vertaling van data
Op basis van de data is onderzocht wat het daadwerkelijke autobezit is bij verschillende categorieën woningen in de gemeente Overbetuwe in 2023. Bij de analyse naar parkeernormen is nog wel een bewerkingsslag nodig. Zo is in de data van het daadwerkelijke autobezit nog geen rekening gehouden met de volgende zaken:
•grijze kentekens (bedrijfswagens en/of buitenlandse kentekens die niet bij het CBS zijn geregistreerd);
•trend in autobezit.
De twee genoemde elementen worden hierna nader toegelicht.
Grijze en buitenlandse kentekens
Er zijn auto’s die niet staan geregistreerd bij het CBS. Dit zijn voornamelijk auto’s met een buitenlands kenteken en bedrijfswagens. Voor laatstgenoemde geldt dat deze kentekens meestal beginnen met een B of V. Uit ervaringscijfers van Goudappel blijkt dat het aandeel grijze en buitenlandse kentekens circa 8% is. Daarom is de data opgehoogd met 8% ten opzichte van het gemiddelde autobezit in de gemeente Overbetuwe. Dit komt neer op een ophoging van 0,11 parkeerplaats per woning (het gemiddelde autobezit in Overbetuwe ligt op 1,41 auto’s per woning).
Trend in autobezit
In de analyse naar autobezit wordt in de basis geen rekening gehouden met bepaalde trends in autobezit. De data betreft immers het huidige autobezit. Aangezien het STOMP-principe voor de gemeente een belangrijke leidraad is, is een verdere ophoging beleidsmatig gezien niet wenselijk.
Autobezit per type woning
Wanneer naar de data wordt gekeken, blijkt dat het autobezit tussen buurten verschilt. Om recht te doen aan deze verschillen is het autobezit per buurt samengevoegd naar een gemiddeld autobezit per gebied conform de gebiedsindeling uit hoofdstuk 3. De parkeernormen voor bewoners passend bij het autobezit zijn opgenomen in onderstaande tabel.
woonvorm
eigendom
oppervlak
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
grondgebonden
vrije sector
< 75
1,2
1,3
75-100
1,4
1,4
1,4
100-125
1,4
1,5
1,4
1,7
2,0
125-150
1,5
1,6
1,4
1,8
2,1
> 150
1,9
1,8
1,8
2,0
2,2
sociale huur
< 75
0,8
1,0
75-100
0,8
1,0
0,8
1,1
>100
1,2
1,1
1,2
< 55
appartement
vrije sector
55-75
1,0
0,9
1,3
75-100
0,9
1,1
1,2
1,1
100-125
1,1
1,1
1,4
0,9
> 125
1,3
1,4
1,1
sociale huur
< 50
0,6
0,8
1,1
0,6
50-75
0,4
0,7
0,7
0,7
> 75
0,7
0,9
0,9
Tabel 9.5: Autobezit bij verschillende woonoppervlakten
Uit tabel 9.5 blijkt dat niet voor elke woningcategorie een waarde is weergegeven. Dit komt doordat er binnen de betreffende gebiedsafbakening geen, of onvoldoende, woningen van dat type beschikbaar zijn. Om toch een volledig overzicht van parkeernormen te kunnen bieden, is de tabel aangevuld op een wijze die logisch aansluit bij de beschikbare data.
Bijlage 2 - Parkeernormen niet-woonfuncties
De autoparkeernormen voor niet-woonfuncties zijn gebaseerd op de meest recente CROW-parkeerkencijfers (publicatie 744).
De parkeernormen zijn uitgedrukt in aantal parkeerplaatsen per eenheid functie. Bij iedere functie is de eenheid weergegeven. Bij eenheid staat de afkorting ‘pp’ voor parkeerplaats. De afkorting ‘bvo’ staat voor het bruto-vloeroppervlak. Het bruto-vloeroppervlakte is het vloeroppervlak van de buitenomtrek van een ruimte of gebouw inclusief gevels, bouwmuren, ramen et cetera. Inpandig gebouwde parkeervoorzieningen maken geen deel uit van het bvo. Zie NEN 2580 voor verdere informatie.
Sommige functies hebben in een bepaald gebied de waarde n.v.t staan. Dit betekent dat deze functies in de betreffende zone als maatwerkfuncties worden beschouwd.
De parkeernormen bestaan uit een aandeel voor vaste gebruikers (werknemers) en een aandeel voor bezoekers. Dit bezoekersdeel is uitgedrukt in een percentage van de parkeernorm.
Functies met een verwijzing hebben onder de tabel een aanvullende toelichting staan.
werk-functies
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
kantoor (zonder balie-functie)
1,55
1,85
2,05
2,55
2,55
5%
pp per 100 m2 bvo
commer-ciële dienst-verlening 1)
2,05
2,45
2,85
3,55
3,55
20%
pp per 100 m2 bvo
bedrijf arbeids-intensief/ bezoeker-sextensief 2)
1,55
1,55
2,35
2,35
2,35
5%
pp per 100 m2 bvo
bedrijf arbeids-extensief/ bezoeker-sextensief 3)
0,65
0,65
1,05
1,05
1,05
5%
pp per 100 m2 bvo
Opslag-ruimte
n.v.t.
n.v.t.
10
10
10
100%
pp per vestiging
1) commerciële dienstverlening (kantoor met baliefunctie): hier worden ook functies als een makelaar, hypotheekverstrekker, kapper of zonnebankstudie onder beschouwd.
2) bedrijf arbeidsintensief/bezoekersextensief: bijvoorbeeld industrie, een garagebedrijf, een laboratorium of werkplaatsen. Bij deze bedrijven geldt globaal 1 arbeidsplaats per 25-35 m² bvo. De parkeernorm is exclusief het parkeren voor vrachtwagens en andere bedrijfsgerelateerde voertuigen.
3) bedrijf arbeidsextensief/bezoekersextensief: bedrijven zoals een loods, opslag of transportbedrijf. Bij deze bedrijven geldt globaal 1 arbeidsplaats per 30-50 m² bvo. De parkeernorm is exclusief vrachtwagen parkeren.
winkelfuncties
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
buurtsupermarkt
1,9
2,3
3,5
4,1
n.v.t.
89%
pp per 100 m² bvo
fullservice supermarkt 4)
3,35
3,85
5,2
5,9
n.v.t.
93%
pp per 100 m² bvo
grote supermarkt (XL)
6
6,6
7,7
8,6
n.v.t.
84%
pp per 100 m² bvo
groothandel algemeen
n.v.t.
n.v.t.
6,4
7,1
n.v.t.
80%
pp per 100 m² bvo
groothandel specialist
n.v.t.
n.v.t.
5,9
6,75
n.v.t.
90%
pp per 100 m² bvo
centrum Elst en Zetten
3,3
3,6
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
96%
pp per 100 m² bvo
overige winkelgebieden
n.v.t.
n.v.t.
5,1
5,5
n.v.t.
79%
pp per 100 m² bvo
kringloopwinkel
n.v.t.
n.v.t.
1,85
1,95
2,25
89%
pp per 100 m² bvo
bruin- en witgoedzaken
3,95
4,05
7,85
8,15
9,25
92%
pp per 100 m² bvo
woonwarenhuis/woonwinkel
1,25
1,25
1,85
1,95
1,95
91%
pp per 100 m² bvo
woonwarenhuis (zeer groot)
n.v.t.
n.v.t.
5,05
5,15
5,15
95%
pp per 100 m² bvo
meubelboulevard/woonboulevard
n.v.t.
n.v.t.
2,35
2,55
n.v.t.
93%
pp per 100 m² bvo
winkelboulevard
n.v.t.
n.v.t.
4,15
4,45
n.v.t.
94%
pp per 100 m² bvo
outletcentrum
n.v.t.
n.v.t.
10,1
10,4
10,4
94%
pp per 100 m² bvo
bouwmarkt 5)
n.v.t.
n.v.t.
2,35
2,45
2,45
87%
pp per 100 m² bvo
tuincentrum 5)
n.v.t.
n.v.t.
2,55
2,65
2,85
89%
pp per 100 m² bvo
groencentrum
n.v.t.
n.v.t.
2,55
2,65
2,85
89%
pp per 100 m² bvo
4) fullservice-supermarkt: vloeroppervlakte is meestal tussen de 1.000 en 2.000 m² wvo.
5) tuin- en groencentrum: wanneer in de buitenruimte producten worden verkocht (verkoopruimte) dient deze ruimte te worden meegenomen bij de omvang van de functie.
cultuur en ontspanning
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
bibliotheek
0,45
0,45
1,15
1,15
1,35
97%
pp per 100 m² bvo
bioscoop 6)
3,2
3,2
11,2
11,2
13,7
94%
pp per 100 m² bvo
filmtheater/filmhuis
2,6
2,6
7,9
7,9
9,9
97%
pp per 100 m² bvo
theater/schouwburg
7,4
7,4
9,8
9,8
12
87%
pp per 100 m² bvo
musicaltheater
2,9
2,9
4
4
5,1
86%
pp per 100 m² bvo
casino
5,7
5,7
6,5
6,5
8
86%
pp per 100 m² bvo
bowlingcentrum
1,6
1,6
2,8
2,8
2,8
89%
pp per baan
biljartcentrum/snookercentrum
0,85
0,85
1,35
1,35
1,75
87%
pp per tafel
dansstudio
1,6
1,6
5,5
5,5
7,4
93%
pp per 100 m² bvo
fitnessstudio/sportschool
1,4
1,4
4,8
4,8
6,5
87%
pp per 100 m² bvo
fitnesscentrum
1,7
1,7
6,3
6,3
7,4
90%
pp per 100 m² bvo
wellnesscentrum
n.v.t.
n.v.t.
9,3
9,3
10,3
99%
pp per 100 m² bvo
sauna, hammam
2,5
2,5
6,7
6,7
7,3
99%
pp per 100 m² bvo
sporthal 7)
1,55
1,55
2,85
2,85
3,45
96%
pp per 100 m² bvo
sportzaal 7)
1,15
1,15
2,75
2,85
3,55
94%
pp per 100 m² bvo
tennishal
0,3
0,3
0,4
0,4
0,5
87%
pp per 100 m² bvo
padelhal
0,35
0,35
0,65
0.65
0,65
87%
pp per 100 m² bvo
squahshal
1,6
1,6
2,7
2,7
3,2
84%
pp per 100 m² bvo
zwembad overdekt 8)
n.v.t.
n.v.t.
11,5
11,5
13,3
97%
pp per 100 m² bassin
zwembad openlucht 8)
n.v.t.
n.v.t.
12,9
12,9
15,8
99%
pp per 100 m² bassin
sportveld
20,0
20,0
20,0
20,0
20,0
95%
pp per hectare netto terrein
kunstijsbaan (kleiner dan 400 meter)
1,25
1,25
1,85
1,85
2,05
98%
pp per 100 m² bvo
kunstijsbaan (400 meter)
n.v.t.
n.v.t.
2,55
2,55
2,75
98%
pp per 100 m² bvo
golfoefencentrum 9)
n.v.t.
n.v.t.
51,1
51,1
56,2
93%
pp per centrum
golfbaan 10)
n.v.t.
n.v.t.
96
96
118,3
98%
pp per 18 holes
indoorspeeltuin (kinderspeelhal), gemiddeld en kleiner
3,1
3,1
4,7
4,7
5,1
97%
pp per 100 m² bvo
indoorspeeltuin (kinderspeelhal), groot
3,7
3,7
5,6
5,6
6,1
98%
pp per 100 m² bvo
indoorspeeltuin (kinderspeelhal), zeer groot
3,9
4
5,8
5,9
6,4
98%
pp per 100 m² bvo
kinderboerderij (stadsboerderij)
3,1
3,1
4,7
4,7
5,1
97%
pp per boerderij
volkstuin
n.v.t.
n.v.t.
1,35
1,35
1,45
100%
pp per 10 tuinen
6) bioscoop: 1 zitplaats is circa 3 m² bvo. Bij bioscopen moet voor parkeren rekening worden gehouden met een eventuele overlap tussen twee voorstellingen (+ 40%). Gegeven kengetallen betreffen de drukste voorstelling op de drukste dag van de drukste maand.
7) sporthal en sportzaal: let op bij grotere aantallen bezoekers zijn de kencijfers te laag.
8) zwembad overdekt & openlucht: bij combinatie zwembad overdekt en openlucht berekenen via verhouding bassin overdekt en openlucht aan de hand van normen overdekt per 100 m² bassin en normen openlucht per 100 m2 bassin.
9) golfoefencentrum (pitch and putt): uitgaande van een omvang van circa 6 ha.
10) golfbaan (18 holes): een 18-holes golfbaan is gemiddeld 60 – 70 ha groot.
horeca en (verblijfs )recreatie
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
camping 11)
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
1,2
90%
pp per standplaats
bungalowpark
n.v.t.
n.v.t.
1,7
1,7
2,1
91%
pp per bungalow
hotel 1*
0,4
0,4
2,4
2,5
4,5
77%
pp per 10 kamers
hotel 2*
1,4
1,5
4,1
4,3
6,3
80%
pp per 10 kamers
hotel 3*
2,1
2,2
5
5,2
6,8
77%
pp per 10 kamers
hotel 4*
3,4
3,5
7,2
7,5
9
73%
pp per 10 kamers
hotel 5*
5,3
5,5
10,6
11
12,6
65%
pp per 10 kamers
café/bar/cafetaria
5
6
6
7
n.v.t.
90%
pp per 100 m² bvo
restaurant
5
7
5
7
9
80%
pp per 100 m² bvo
discotheek
6,9
7
20,8
20,85
20,8
99%
pp per 100 m² bvo
11) camping: exclusief 10% voor gasten van bezoekers.
onderwijs
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
kinderdagverblijf 12)
1
1
1,4
1,4
1,5
0%
pp per 100 m2 bvo
basisschool 13)
0,75
0,75
0,75
0,75
0,75
48%
pp per leslokaal
middelbare school 14)
3,7
3,7
4,9
4,9
4,9
11%
pp per 100 leerlingen
ROC 14)
4,7
4,8
5,8
5,9
5,9
7%
pp per 100 leerlingen
hogeschool14)
9,3
9,4
10,7
10,9
10,9
72%
pp per 100 studenten
universiteit14)
13,2
13,4
16,5
16,7
16,8
48%
pp per 100 studenten
avondonderwijs of vrijetijdsonderwijs 14)
4,5
4,6
6,8
6,8
10,5
95%
pp per 10 studenten
gezondheids-centrum
1,55
1,65
2,15
2,45
2,45
55%
pp per behandel-kamer
ziekenhuis
1,4
1,5
1,7
1,9
2
29%
pp per 100 m2 bvo
crematorium
n.v.t.
n.v.t.
30,1
30,1
30,1
99%
pp per (deels) gelijktijdige plechtigheid
begraafplaats
n.v.t.
n.v.t.
31,6
31,6
31,6
97%
pp per (deels) gelijktijdige plechtigheid
penitentiaire inrichting
1,65
1,65
3,25
3,25
3,65
37%
pp per 10 cellen
12) K&R kinderdagverblijven: exclusief Kiss & Ride. Berekening Kiss & Ride parkeerplaatsen = aantal kinderen x % kinderen dat met de auto wordt gebracht x 0,2. (indicatief: 50% - 80% wordt met de auto gebracht).
13) K&R basisschool: exclusief Kiss & Ride. Berekening Kiss & Ride parkeerplaatsen = aantal kinderen x % kinderen dat met de auto wordt gebracht x 0,3 (indicatief: 20% – 60% wordt met de auto gebracht).
14) onderwijs: bezoekers zijn leerlingen en studenten en overig is personeel.
Bijlage 3 - Lijst met fietsparkeernormen niet-woonfuncties
De fietsparkeernormen voor niet-woonfuncties zijn gebaseerd op de meest recente CROW- fietsparkeerkencijfers uit de publicatie ‘Fietsparkeerkencijfers 2025’. Daarbij wordt het gemiddelde van de bandbreedte als minimum parkeernorm gehanteerd.
De parkeernormen zijn uitgedrukt in aantal parkeerplaatsen per eenheid functie. Bij iedere functie is de eenheid weergegeven. Bij eenheid staat de afkorting ‘fpp’ voor een fietsparkeerplaats / stallingsplaats. De afkorting ‘bvo’ staat voor het bruto-vloeroppervlak. Het bruto-vloeroppervlakte is het vloeroppervlak van de buitenomtrek van een ruimte of gebouw inclusief gevels, bouwmuren, ramen et cetera. Inpandig gebouwde parkeervoorzieningen maken geen deel uit van het bvo. Voor winkels is het bruto-vloeroppervlak gemiddeld 1,25 maal het winkelvloeroppervlak. Zie NEN 2580 voor verdere informatie.
De parkeernormen bestaan uit een aandeel voor vaste gebruikers (werknemers) en een aandeel voor bezoekers. Dit bezoekersdeel is uitgedrukt in een percentage van de parkeernorm.
onderwijs
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
kantoor (zonder baliefunctie)
1,45
1,15
1,05
0,80
0,70
5%
fpp per 100 m2 bvo
commerciële dienstverlening 1)
1,95
1,55
1,35
1,10
0,80
20%
fpp per 100 m2 bvo
bedrijf arbeidsintensief/bezoekersextensief 2)
1,45
1,15
0,95
0,70
0,70
5%
fpp per 100 m2 bvo
bedrijf arbeidsextensief/bezoekersextensief 3)
0,65
0,55
0,40
0,30
0,30
5%
fpp per 100 m2 bvo
opslagruimte
n.v.t
n.v.t.
6,00
6,00
6,00
100%
fpp per vestiging
1) commerciële dienstverlening (kantoor met baliefunctie): hier worden ook functies als een makelaar, hypotheekverstrekker, kapper of zonnebankstudie onder beschouwd.
2) bedrijf arbeidsintensief/bezoekersextensief: bijvoorbeeld industrie, een garagebedrijf, een laboratorium of werkplaatsen. Bij deze bedrijven geldt globaal 1 arbeidsplaats per 25-35 m² bvo. De parkeernorm is exclusief het parkeren voor vrachtwagens en andere bedrijfsgerelateerde voertuigen.
3) bedrijf arbeidsextensief/bezoekersextensief: bedrijven zoals een loods, opslag of transportbedrijf. Bij deze bedrijven geldt globaal 1 arbeidsplaats per 30-50 m² bvo. De parkeernorm is exclusief vrachtwagen parkeren.
winkelfuncties
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
buurtsupermarkt
3,10
2,45
1,70
1,35
n.v.t
89%
fpp per 100 m² bvo
fullservice supermarkt 4)
4,40
3,55
2,85
2,25
n.v.t
93%
fpp per 100 m² bvo
grote supermarkt (XL)
4,40
3,55
2,85
2,25
n.v.t
84%
fpp per 100 m² bvo
groothandel algemeen
n.v.t
n.v.t
1,30
1,20
n.v.t
80%
fpp per 100 m² bvo
groothandel specialist
n.v.t
n.v.t
1,30
1,20
n.v.t
90%
fpp per 100 m² bvo
centrum Elst en Zetten
2,70
2,15
n.v.t
n.v.t
n.v.t
96%
fpp per 100 m² bvo
overige winkelgebieden
n.v.t.
n.v.t.
2,90
2,35
n.v.t
79%
fpp per 100 m² bvo
kringloopwinkel
n.v.t
n.v.t
1,30
1,05
0,80
89%
fpp per 100 m² bvo
bruin- en witgoedzaken
0,30
0,30
0,25
0,25
0,25
92%
fpp per 100 m² bvo
woonwarenhuis/woonwinkel
0,30
0,30
0,25
0,25
0,25
91%
fpp per 100 m² bvo
woonwarenhuis (zeer groot)
n.v.t
n.v.t
0,25
0,25
0,25
95%
fpp per 100 m² bvo
meubelboulevard/woonboulevard
n.v.t
n.v.t
0,30
0,30
n.v.t
93%
fpp per 100 m² bvo
winkelboulevard
n.v.t
n.v.t
0,30
0,30
n.v.t
94%
fpp per 100 m² bvo
outletcentrum
n.v.t
n.v.t
0,30
0,30
0,15
94%
fpp per 100 m² bvo
bouwmarkt 5)
n.v.t
n.v.t
0,30
0,30
0,25
87%
fpp per 100 m² bvo
tuincentrum 5)
n.v.t
n.v.t
0,30
0,30
0,25
89%
fpp per 100 m² bvo
groencentrum
n.v.t
n.v.t
0,30
0,30
0,25
89%
fpp per 100 m² bvo
4) fullservice-supermarkt: vloeroppervlakte is meestal tussen de 1.000 en 2.000 m² wvo.
5) tuin- en groencentrum: wanneer in de buitenruimte producten worden verkocht (verkoopruimte) dient deze ruimte te worden meegenomen bij de omvang van de functie.
cultuur en ontspanning
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
bibliotheek
3,50
3,50
3,10
2,90
2,20
97%
fpp per 100 m² bvo
bioscoop 6)
1,35
1,35
0,70
0,70
n.v.t
94%
fpp per 100 m² bvo
filmtheater/filmhuis
7,50
6,00
2,75
2,25
1,00
97%
fpp per 100 m² bvo
theater/schouwburg
7,50
6,00
2,75
2,25
1,00
87%
fpp per 100 m² bvo
musicaltheater
23,00
20,00
13,00
11,00
8,00
86%
fpp per 100 m² bvo
casino
23,00
20,00
13,00
11,00
8,00
86%
fpp per 100 m² bvo
bowlingcentrum
1,65
1,30
1,30
0,95
0,95
89%
fpp per baan
biljartcentrum/snookercentrum
4,45
4,45
2,55
2,55
2,40
87%
fpp per tafel
dansstudio
2,40
2,40
1,50
1,50
1,10
93%
fpp per 100 m² bvo
fitnessstudio/sportschool
5,65
5,65
2,85
2,85
2,00
87%
fpp per 100 m² bvo
fitnesscentrum
5,65
5,65
2,85
2,85
2,00
90%
fpp per 100 m² bvo
wellnesscentrum
5,65
5,65
2,85
2,85
2,00
99%
fpp per 100 m² bvo
sauna, hammam
n.v.t
n.v.t
4,00
4,00
4,00
99%
fpp per 100 m² bvo
sporthal 7)
4,00
4,00
4,00
4,00
4,00
96%
fpp per 100 m² bvo
sportzaal 7)
5,30
5,30
2,90
2,90
2,35
94%
fpp per 100 m² bvo
tennishal
6,50
6,40
2,60
2,60
2,00
87%
fpp per 100 m² bvo
padelhal
1,55
1,55
0,95
0,95
0,95
87%
fpp per 100 m² bvo
squahshal
5,10
5,10
3,00
3,00
2,50
84%
fpp per 100 m² bvo
zwembad overdekt 8)
n.v.t
n.v.t
16,00
12,50
9,50
97%
fpp per 100 m² bassin
zwembad openlucht 8)
n.v.t
n.v.t
24,00
20,50
17,50
99%
fpp per 100 m² bassin
kunstijsbaan (kleiner dan 400 meter)
2,85
2,85
1,90
1,90
1,65
98%
fpp per 100 m² bvo
kunstijsbaan (400 meter)
n.v.t
n.v.t
3,25
3,25
2,90
98%
fpp per 100 m² bvo
golfoefencentrum 9)
n.v.t
n.v.t
17,50
17,50
17,50
93%
fpp per centrum
golfbaan 10)
n.v.t
n.v.t
17,50
17,50
17,50
98%
fpp per 18 holes
indoorspeeltuin (kinderspeelhal), gemiddeld en kleiner
1,50
1,50
1,00
0,60
0,45
97%
fpp per 100 m² bvo
indoorspeeltuin (kinderspeelhal), groot
1,50
1,50
1,00
0,60
0,45
98%
fpp per 100 m² bvo
indoorspeeltuin (kinderspeelhal), zeer groot
1,50
1,50
1,00
0,60
0,45
98%
fpp per 100 m² bvo
kinderboerderij (stadsboerderij)
12,50
12,50
12,50
12,50
12,50
97%
fpp per boerderij
volkstuin
n.v.t
n.v.t
1,80
1,80
1,60
100%
fpp per 10 tuinen
6) bioscoop: 1 zitplaats is circa 3 m² bvo. Bij bioscopen moet voor parkeren rekening worden gehouden met een eventuele overlap tussen twee voorstellingen (+ 40%). Gegeven kengetallen betreffen de drukste voorstelling op de drukste dag van de drukste maand.
7) sporthal en sportzaal: let op bij grotere aantallen bezoekers zijn de kencijfers te laag.
8) zwembad overdekt & openlucht: bij combinatie zwembad overdekt en openlucht berekenen via verhouding bassin overdekt en openlucht aan de hand van normen overdekt per 100 m² bassin en normen openlucht per 100 m² bassin.
9) golfoefencentrum (pitch and putt): uitgaande van een omvang van circa 6 ha.
10) golfbaan (18 holes): een 18-holes golfbaan is gemiddeld 60 – 70 ha groot.
horeca en (verblijfs)recreatie
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
camping 11)
n.v.t
n.v.t
n.v.t
n.v.t
0,15
90%
fpp per standplaats
bungalowpark
n.v.t
n.v.t
0,15
0,15
0,15
91%
fpp per bungalow
hotel
2,00
2,00
2,00
2,00
2,00
73%
fpp per 10 kamers
café/bar/cafetaria
11,50
11,50
11,50
11,50
n.v.t
90%
fpp per 100 m² bvo
restaurant
11,50
11,50
6,50
6,50
n.v.t
80%
fpp per 100 m² bvo
discotheek
12,50
12,50
10,00
10,00
5,50
99%
fpp per 100 m² bvo
11) camping: exclusief 10% voor gasten van bezoekers.
gezondheidszorg en (sociale) voorzieningen
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
huisartsenpraktijk
1,20
1,05
0,90
0,75
0,30
57%
fpp per behandelkamer
apotheek
7,00
7,00
7,00
7,00
n.v.t
45%
fpp per apotheek
fysiotherapiepraktijk
1,20
1,05
0,90
0,75
0,30
57%
fpp per behandelkamer
consultatiebureau
1,20
1,05
0,90
0,75
0,30
50%
fpp per behandelkamer
consultatiebureau voor ouderen
1,20
1,05
0,90
0,75
0,30
38%
fpp per behandelkamer
tandartsenpraktijk
2,50
2,25
2,20
2,00
1,70
47%
fpp per behandelkamer
gezondheidscentrum
1,20
1,05
0,90
0,75
0,30
55%
fpp per behandelkamer
ziekenhuis
1,10
1,00
0,95
0,85
0,60
29%
fpp per 100 m2 bvo
crematorium
n.v.t
n.v.t
6,50
6,50
6,50
99%
fpp per (deels) gelijktijdige plechtigheid
begraafplaats
n.v.t
n.v.t
6,50
6,50
6,50
97%
fpp per (deels) gelijktijdige plechtigheid
penitentiaire inrichting
0,45
0,45
0,45
0,45
0,45
37%
fpp per 10 cellen
onderwijs
centrum Elst
centrum Zetten
rest bebouwde kom Elst
rest bebouwde kom overig
buiten-gebied
aandeel bezoekers
eenheid
kinderdagverblijf
1,00
1,00
0,75
0,75
0,75
0%
fpp per 100 m2 bvo
basisschool
13,00
14,50
13,00
14,50
14,50
48%
fpp per leslokaal
middelbare school 12)
80,00
80,00
80,00
80,00
80,00
11%
fpp per 100 leerlingen
ROC 12)
48,00
48,00
48,00
48,00
48,00
7%
fpp per 100 leerlingen
hogeschool12)
64,00
64,00
64,00
64,00
64,00
72%
fpp per 100 studenten
universiteit12)
64,00
64,00
64,00
64,00
64,00
48%
fpp per 100 studenten
avondonderwijs of vrijetijdsonderwijs 12)
3,75
3,75
3,75
3,75
3,75
95%
fpp per 10 studenten
12) Avondonderwijs of vrijetijdsonderwijs: bezoekers zijn studenten en overig is personeel
Bijlage 4 – Aanwezigheidspercentages
Dubbelgebruik wordt volgens de CROW-methodiek berekend aan de hand van aanwezigheidspercentages. Onderstaande aanwezigheidspercentages zijn dan ook afkomstig van CROW. Voor de functies waarvoor geen aanwezigheidspercentages zijn opgenomen, dient te worden aangesloten bij een passende alternatieve functie of dient een specifieke onderbouwing voor de gebruikte aanwezigheidspercentages te worden gegeven.
functie
werkdag ochtend
werkdag middag
werkdag avond
werkdag nacht
koop avond1)
vrijdag middag
vrijdag avond
zaterdag middag
zaterdag avond
zondag middag
bewoners
60%
60%
90%
100%
80%
70%
70%
75%
80%
75%
bezoekers woningen
40%
50%
75%
0%
70%
60%
100%
100%
100%
90%
kantoor/bedrijven
100%
100%
5%
0%
5%
60%
0%
0%
0%
0%
commerciële dienstverlening
100%
100%
5%
0%
75%
100%
5%
0%2)
0%
0%
detailhandel
30%
60%
10%
0%
75%
60%
60%
100%
0%3)
0%
grootschalige detailhandel
30%
60%
70%
0%
80%
60%
70%
100%
0%3)
0%4)
supermarkt
50%
60%
40%
0%
80%
80%
80%
100%
40%
60%
sportfuncties binnen
50%
50%
100%
0%
100%
40%
100%
100%
100%
75%
sportfuncties buiten
25%
25%
50%
0%
50%
25%
50%
100%
25%
100%
bioscoop/theater
5%
40%
50%
0%
50%
40%
100%
40%
100%
40%
sociaal medisch
100%
100%
10%
0%
10%
75%
0%
0%
0%
0%
verpleeghuis/verzorgingshuis
100%
100%
50%
25%
50%
100%
50%
100%
100%
100%
ziekenhuis patiënten en bezoekers
100%
100%
40%
5%
40%
100%
40%
40%
40%
40%
ziekenhuis medewerkers
100%
100%
40%
10%
40%
100%
40%
20%
20%
20%
Restaurant5)
30%
40%
80%
0%
80%
60%
90%
70%
100%
40%
dagonderwijs
100%
100%
0%
0%
0%
100%
0%
0%
0%
0%
Avondonderwijs
0%
0%
100%
0%
100%
0%
100%
0%
0%
0%
1) Indien sprake van een traditionele koopavond
2) Indien op zaterdag open: 100%
3) Indien 's avonds open: 70%
4) Indien koopzondag: 100%
5) Hier is sprake van richtgetallen. Maatwerk is bij de verschillende typen restaurants noodzakelijk