Beleidskader bodem 2012

DE RAAD DER GEMEENTE MAASTRICHT,

gezien het voorstel van Burgemeester en Wethouders d.d.19 maart 2013, team Milieu en Mobiliteit , no. ;

gehoord de commissie Stadsbeheer, Milieu en Mobiliteit

BESLUIT:

Het Beleidskaderbodem 2012 de Bodemkwaliteitskaart 2012 inclusief de Bodemfunctieklassenkaart 2012 vast te stellen.

Aldus besloten door de raad der gemeente Maastricht in zijn openbare vergadering van 23 april 2013.

De Griffier,

De Voorzitter,

Samenvatting

Aanleiding

In het Beleidskader bodem 2005 heeft de gemeente Maastricht voor de eerste keer in een eigen bodembeleidskader vastgelegd welke ambities de gemeente Maastricht heeft inzake de (aanpak van de) bodem(verontreiniging), welke bodemkwaliteitsdoelstellingen de gemeente Maastricht nastreeft en hoe de gemeente Maastricht, bij het uitoefenen van haar wettelijke taken, omgaat met de bodem.

Sinds 2005 zijn er diverse ontwikkelingen geweest in het landelijke bodembeleid en de bodemgerelateerde wetgevingen. De meest relevante beleidsontwikkelingen bestaan uit het Besluit bodemkwaliteit (waarin het grondstromenbeheer geregeld is), de Wet bodembescherming en daaraan gerelateerd de van toepassing zijnde Circulaire bodemsanering en het 'Convenant Bodemontwikkelingsbeleid en aanpak spoedlocaties' (waarin onder andere afspraken zijn gemaakt over de aanpak van spoedlocaties, de ruimtelijke ordening van de ondergrond en de gebiedsgerichte aanpak van grootschalige grondwaterverontreinigingen).

Deze ontwikkelingen leiden er toe dat op gemeentelijk niveau andere keuzes gemaakt kunnen/moeten worden dan de keuzes die in 2005 zijn gemaakt. Actualisatie van het Beleidskader bodem 2005 is dan ook noodzakelijk om ten volle invulling te kunnen geven aan de mogelijkheden die de huidige regelgeving kent en om tegemoet te komen aan de verplichtingen die de gemeente Maastricht heeft vanuit de diverse wettelijke kaders. Bovendien is actualisatie nodig omdat het Beleidskader bodem 2005 een beperkte geldigheidsduur kent.

Doelgroep

Het Beleidskader bodem 2012 is primair bedoeld voor interne en externe deskundigen op bodemgebied die op zoek zijn naar de specifieke richtlijnen en procedures met betrekking tot de bodem in de gemeente Maastricht. Door in het Beleidskader bodem 2012 zo veel mogelijk te verwijzen naar andere documenten blijft het plan relatief eenvoudig en steeds actueel. Hierdoor is het ook toegankelijk voor een brede doelgroep (burgers en bedrijven) die op zoek zijn naar basisinformatie over de aanpak van de bodemproblematiek in de gemeente Maastricht.

Opbouw van het Beleidskader bodem 2012

Het Beleidskader bodem 2012 is opgesteld als een algemeen document waarbinnen alle relevante bodemthema’s een plaats krijgen. Nadere specificatie/uitwerking van de onderwerpen vindt plaats in een aantal separate documenten. Op deze manier is het Beleidskader bodem 2012 te beschouwen als een parapluplan.

De keuze voor een parapluplan houdt in dat onderdelen van het bodembeleid (in de toekomst) nader uitgewerkt worden in afzonderlijke documenten. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het gemeentelijk beleid ten aanzien van ecologie en asbestonderzoek in de bodem. Deze uitwerkingen zullen (separaat en onafhankelijk) worden vastgesteld en zullen dan ook deel (gaan) uitmaken van het algemene gemeentelijke bodembeleid. Deze opbouw wordt schematisch weergegeven in hoofdstuk 2, figuur 1.

Kenmerken van het bodembeleid in de gemeente Maastricht

4-sporenbeleid voor een samenhangend en logisch ruimtelijk relevant bodembeleid

De gemeente Maastricht is vanuit verschillende wettelijke kaders betrokken bij het beoordelen van de bodemkwaliteit. Uitgangspunt van het gemeentelijke bodembeleid is dat de uitkomst van de beoordeling van de bodemkwaliteit onafhankelijk dient te zijn van het wettelijk kader dat ten grondslag ligt aan de beoordeling. Het maakt immers niet uit of de vereiste bodemkwaliteit voor een woning met tuin wordt bereikt via een sanering (omdat er sprake is van een geval van ernstige bodemverontreiniging), via het aanvoeren van grond (omdat het terrein te laag ligt), via een bestemmingsplanherziening (omdat het tot nu toe een bestemming agrarische doeleinden of bedrijfsdoeleinden had), of bij het verlenen van een omgevingsvergunning voor het realiseren van bouwwerken. Door in een 4-sporenbeleid één uniforme bodemkwaliteitsdoelstelling te hanteren/na te streven ontstaat een helder en eenduidig beleid voor de burgers en bedrijven in de gemeente Maastricht.

Waar mogelijk aansluiten bij het provinciale meersporenbeleid

In 2009/2010 is in de Beleidsgroep Bodembeheer Limburg (BBL) gewerkt aan een doorontwikkeling van het meersporenbeleid voor de aanpak van de diffuse bodemverontreiniging in Limburg. Bij deze doorontwikkeling is (o.a.) rekening gehouden met de ervaringen die de afgelopen jaren in de Limburgse gemeenten (waaronder de gemeente Maastricht) zijn opgedaan.

Deze nieuwe invulling van het meersporenbeleid is verankerd in het provinciale beleidskader bodem 2010.

Kenmerk van het meersporenbeleid is dat maatregelen ter verbetering van de bodemkwaliteit alleen nodig zijn, indien er sprake is van een geval van ernstige bodemverontreiniging en dat de maatregelen dan moeten leiden tot een bodemkwaliteit die voldoet aan de functiegerelateerde eisen uit het Besluit bodemkwaliteit.

Gebiedsspecifieke aanpak als uitgangspunt voor het Maastrichtse beleid

Bekend is dat de bodem van het stedelijk gebied én van het buitengebied van de gemeente Maastricht diffuus verontreinigd is. Deze diffuse verontreiniging kan er toe leiden dat er, bij het hanteren van de generieke landelijke bodemkwaliteitseisen, een stagnatie optreedt van maatschappelijke ontwikkelingen.

Om dergelijke stagnatie te vermijden hanteert de gemeente Maastricht als uitgangspunt een gebiedsspecifieke aanpak van de bodemverontreiniging. Hiermee wordt aangesloten bij werkwijze die de gemeente Maastricht het afgelopen decennium heeft gehanteerd en waarbij gebiedsspecifieke bodemkwaliteitsdoelstellingen zijn vastgesteld en gehanteerd. De onderbouwing en de concrete invulling van de gebiedsspecifieke aanpak binnen de gemeente Maastricht wordt gegeven in de Nota Bodembeheer.

Historie van Landsdekkend beeld naar spoedlocaties

De LDB-tabel (LandsDekkend Beeld bodemverontreiniging) van de gemeente Maastricht is begin 2004 opgeleverd aan VROM. Op deze locaties hebben verdachte activiteiten plaatsgevonden die mogelijk geleid hebben tot een geval van ernstige bodemverontreiniging. Hierbij dient gedacht te worden aan bijvoorbeeld tankstations, chemische wasserijen, metaal bewerkingsbedrijven of drukkerijen. Op een groot deel van deze locaties is nog geen vooronderzoek (historisch) onderzoek uitgevoerd en is de bodemkwaliteit ook niet in beeld gebracht. Het gaat hierbij om verontreinigingen die zijn ontstaan voor 1987.

Voor de programmaperiode 2010-2014 gaat de aandacht (en de door VROM te verdelen budgetten) niet meer uit naar de landsdekkend beeld locaties, maar vooral naar de spoedlocaties. Dit zijn locaties waar een mogelijke bodemverontreiniging heeft geleid tot onaanvaardbare risico’s. Dit kunnen humane, ecologische dan wel verspreidingsrisico’s of een combinatie van meerdere van deze risico’s zijn. De identificatie van deze spoedlocaties heeft landelijk alsook voor de gemeente Maastricht de hoogste prioriteit.

Bij deze identificatie worden de locaties waar nog niet met zekerheid kan worden gesteld dat er geen sprake is van een spoedlocatie aanvullend onderzocht. Bij de locaties waar op basis van de onderzoeksgegevens en met behulp van het progamma Sanscrit blijkt dat er daadwerkelijk sprake is van een spoedlocatie zal een Wet bodembescherming procedure worden doorlopen.