Aanhef
Voorwoord
De gemeente Loon op Zand wordt gevormd door de drie dorpen: Loon op Zand, Kaatsheuvel en De Moer. De dorpen en natuurlijk het uitgestrekte buitengebied van de gemeente kennen samen 23.777 inwoners. Gelegen in het hart van Brabant worden de dorpen omgeven door de mooie natuur, zoals bijvoorbeeld de Loonse en Drunense Duinen. Door de aanwezigheid van De Efteling bezoeken jaarlijks miljoenen mensen onze gemeente. Ondernemers in de dag- en verblijfsrecreatie zijn dan ook de grootste groep van werkgevers in onze gemeente. De ligging tussen twee grote logistieke gemeenten (Tilburg en Waalwijk) draagt bij aan het vergroten van het spanningsveld inzake zuinig ruimtegebruik.
Het bovenstaande maakt Loon op Zand een dorp met stadse problematieken en grote ambities. We werken aan dingen die er voor onze inwoners en onze ondernemers écht toe doen. Bij de uitvoering van landelijk beleid kiezen we voor een praktische en effectieve aanpak. Initiatieven vanuit onze samenleving ondersteunen we zonder ze helemaal over te nemen. Hiermee werken we al in de gedachte van de Omgevingswet.
Dit document draagt de titel ‘Evenwichtige toedeling van middelen’. Dit is natuurlijk een knipoog naar de nieuwe Omgevingswet die naar verwachting op 1 januari 2024 in werking zal treden. De inmiddels klassieke manier van bestemmingslegging in een bestemmingsplan wordt in deze wet verlaten en de gemeente krijgt de taak om ervoor te zorgen dat de regels in het omgevingsplan leiden tot een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. In het VTH jaarplan bekijken we wat we het afgelopen jaar hebben gedaan en wat dat impliceert voor dit jaar. Daarnaast kijken we ook naar wat de ontwikkelingen in het vakgebied zijn, wat deze voor ons betekenen en welke prioriteiten we stellen. Aan de hand van al deze ontwikkelingen bepalen we waar we in 2023 onze middelen op in gaan zetten. In dit VTH-jaarplan zorgen we derhalve voor een evenwichtige toedeling van middelen aan onze werkzaamheden in 2023. Het VTH jaarplan 2023 is vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders op 28 februari 2023.
Bijlage 1 VTH jaar 2022 in cijfers
Hieronder vindt u het VTH jaar in cijfers. Dit is de onderbouwing behorend bij het jaarverslag in het VTH-jaarplan 2022.
Beschikbare capaciteit (in FTE)
Formatie
In dienst
Vacature
Flex
Verschil
Algemeen
Afdelingshoofd
1
0
0
0
Beleidsmedewerker
0
1
0
-1
Vergunningverlening
Bouwen
2
0,86
1,30
+0,44
Overig
0
1
0,66
-0,34
Frontoffice & ondersteuning
0,61
0,66
0,66
0
Toezicht
Toezicht*
1
1
1,9
+0,9
Toezicht openbare ruimte (Boa)
-
-
1,65
0
Handhaving
Juridisch
0,89
2
1,55
-0,45
Integrale Veiligheid en Evenementen
Integrale Veiligheid
2
0,50
0
-0,50
Evenementen
1
0,50
0
-0,50
TOTAAL
8,50
7,52
* De achterstand in gereedmeldingen wordt door de inhuur van een student ingehaald.
VERGUNNINGVERLENING
Aanvragen omgevingsvergunningen
JAAR
2017
2018
2019
2020
2021
2022
Vooroverleg/principeverzoek
167
164
133
136
150
151
Reguliere omgevingsvergunning
260
300
279
278
247
242
Uitgebreide omgevingsvergunning
08
12
10
08
06
11
Totaal
435
476
422
422
403
404
Onderverdeling activiteiten (aanvragen)
2017
2018
2019
2020
2021
2022
Bouwen
182
208
196
223
199
199
Brandveilig gebruik
04
05
07
03
01
03
Grondwerkzaamheden (aanleg)
17
13
16
14
16
27
Handelingen in strijd met RO
59
78
99
90
99
67
Inrit
31
46
38
25
21
21
Kappen van bomen
29
43
26
14
28
39
Milieu
04
01
02
05
03
09
Opslag
00
00
01
00
01
00
Reclame
05
04
06
04
03
05
Slopen
01
00
01
01
00
00
Monumenten
10
15
07
06
04
02
Verleende omgevingsvergunningen
2017
2018
2019
2020
2021
2022
Reguliere omgevingsvergunningen
241
288
267
262
236
234
Uitgebreide omgevingsvergunningen
08
09
10
06
06
7
Meldingen
2017
2018
2019
2020
2021
2022
Brandveilig gebruik
10
23
33
20
13
8
Milieumelding (activiteitenbesluit)
18
41
24
29
21
16
Bodemenergiesysteem
04
09
07
18
13
19
Ontheffing geluid
02
04
01
00
00
00
Sloopmelding
154
190
143
157
117
136
Totaal
188
267
208
224
164
179
Leges
2017
2018
2019
2020
2021
2022
Begroot
€ 300.000
€ 300.000
€ 300.000
€ 300.000
€ 300.000
€ 493.000
Werkelijk
€ 383.369
€ 715.370
€ 409.034
€ 378.399
€ 353.423
€ 556.000
Overschot/tekort
+ € 83.369
+ € 415.370
+ € 109.034
+ € 78.399
+ € 53.423
+ € 62.000
TOEZICHT
Werkzaamheden toezicht
2019
2020
2021**
2022
Controles vergunningen
768
562
374
456
Controles gereedmeldingen
262*
61
133
177
Sloopcontroles
45
38
-
-
Gereedmelding sloopmeldingen
135
121
-
-
Handhavingscontroles
110
68
36
87
BRP-controles (o.a. LAA)
25
21
35
34
Brandveiligheid
35
8
40
12
Melddesk meldingen
-
189
106
141
Totaal
1380
1068
724
907
*In 2019 was er een inhaalslag op de gereedmeldingen
** In 2021 zijn er door het vertrek van een toezichthouder tijdelijk minder controles uitgevoerd.
TOEZICHT OPENBARE RUIMTE (BOA’S)
Activiteit
2019
2020
2021
2022
Uitgedeelde waarschuwingen voor overtredingen in openbare ruimte
2
0
18
28
Processen-verbaal vanwege overtredingen in de openbare ruimte
4
7
14
63
Waarschuwingen foutief parkeren
147
117
173
112
Processen-verbaal voor foutief parkeren
848
915
551
731
Actieve standplaatsvergunningen
2
2
3
4
Ingetrokken standplaatsvergunningen
0
0
0
0
Geconstateerde overtredingen winkeltijdenwet
0
0
0
0
HANDHAVING
De juristen ondersteunen de afdeling de breedte. Dit betekent dat zij zowel juridisch bijstaan bij vergunningverlening maar ook de juridische handhavingswerkzaamheden uitvoeren.
Handhaving
Processtappen
2019
2020
2021
2022
Handhavingsverzoeken
9
26
8
6
Klachten
5
13
4
0
Aanschrijvingen
14
18
25
43
Bestuurlijke boetes
-
-
4
6
Intrekking omgevingsvergunningen
-
-
7
6
Bezwaarschriften
12
11
53*
30
Beroepschriften
6
12
7
4
Hoger beroepschriften
5
7
3
3
Invorderingsprocedures
4
8
4
3
* Hieronder vallen meerdere bezwaarschriften tegen één omgevingsvergunning.
Bijlage 2 Risicomatrix
Het model gaat uit van de volgende formule: Risico = (negatief (effect) x (de kans dat dit effect voorkomt). Voor elke activiteit/overtreding kan per categorie een score tussen 0 en 5 gegeven worden waarbij 0 staat voor ‘geen effect’ en 5 voor ‘groot negatief effect’. De risicoanalyse resulteert in een lijst, waarin de omvang van het risico van de verschillende activiteiten inzichtelijk zijn gemaakt.
Negatief effect
Er zijn zes categorieën gedefinieerd om het effect van een activiteit/overtreding te bepalen:
1Fysieke veiligheid
In welke mate draagt het voldoen aan de voorschriften bij aan de fysieke veiligheid/zijn de voorschriften bedoeld om de fysieke veiligheid te beschermen?
2Kwaliteit sociale leefomgeving:
In welke mate draagt het voldoen aan de voorschriften bij aan de kwaliteit van de sociale leefomgeving/zijn de voorschriften bedoeld om de sociale leefomgeving te beschermen?
3Financieel-economisch:
Hoe groot is de financieel-economische schade voor de gemeenschap/de gemeente als groepen mensen de voorschriften overtreden?
4Natuur:
In welke mate draagt het voldoen aan de voorschriften bij aan het natuur- en stadschoon/zijn de voorschriften bedoeld om het natuur- en stadsschoon te beschermen?
5Volksgezondheid
In welke mate draagt het voldoen aan de voorschriften bij aan de volksgezondheid/zijn de voorschriften bedoeld de volksgezondheid te beschermen?
6Imago:
Hoe groot is de politiek-bestuurlijke afbreuk als de voorschriften niet worden nageleefd?
Kans
De kans dat regels worden overtreden hangt af van drie factoren:
1Bekendheid met de regels
2Nut van de regels
3Bewustheid van het overtreden
Ook deze factoren krijgen een score van 0 (zeer goed bekend/zeer veel nut/ nauwelijks bewust overtreden) tot en met 5 (niet bekend/geen nut/altijd bewust overtreden).
Bijlage 3 Prioritering naar thema 2023
De geelgekleurde vakjes betreffen de prioriteiten:
Bijlage 5 Toezichtstrategie
Zoals in het VTH-plan aangegeven, hoeft niet voor iedere activiteit een vergunning verleend te worden. Denk hierbij bijvoorbeeld op toezicht op vergunningsvrije bouwwerken. In de analyse zijn daarom ook activiteiten opgenomen waarvoor geen vergunning hoeft te worden verleend maar waar wel prioriteit aan toegekend is. De prioritering in het milieudomein ten aanzien van toezicht en handhaving heeft regionaal plaatsgevonden. Hierover zijn afspraken gemaakt met de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant.
Vergunninggericht toezicht
Voor het vergunninggericht toezicht is per categorie bepaald wat het risico is en welke prioriteit hieraan verbonden is. Dit bepaald dan de toezichtsfrequentie. Deze ziet u in onderstaande tabel.
Soort vergunning
prioriteit
Preventief vergunninggericht toezicht
Toezichtsfrequentie conform toezichtsstrategie
Bouwen met omgevingsvergunning
minimaal
maximaal
Wonen (cat I) dakkapel
Laag
1
1
Wonen (cat I) bijbehorend, dakopbouw, overkapping
Gemiddeld
1
1
Wonen (cat II) woningen vrijstaand, geschakeld, recreatiewoningen)
Hoog
4
12
Wonen (cat III) woongebouwen
Hoog
4
12
Bedrijf (cat I) bijbehorende bouwwerken, agrarisch (<€ 100.000,-)
Gemiddeld
1
3
Bedrijf (cat II) winkel, kantoor, bedrijf, stal, manege (€ 100.000,- tot € 1.000.000,-)
Hoog
4
12
Bedrijf (cat III) grote bedrijven, warenhuizen (>€ 1.000.000,-)
Hoog
4
12
Publiek (cat I) maatschappelijke gebouwen, (kinder)dagverblijven, scholen, zorginstellingen, logiesgebouwen, sportcomplex e.d. (tot € 100.000,-)
Hoog
4
12
Publiek (cat II) maatschappelijke gebouwen, (kinder)dagverblijven, scholen, zorginstellingen, logiesgebouwen, sportcomplex e.d. (€ 100.000,- tot € 1.000.000,-)
Hoog
4
12
Publiek (cat III) maatschappelijke gebouwen, (kinder)dagverblijven, scholen, zorginstellingen, sportcomplex, logiesgebouwen, e.d. (> € 1.000.000,-)
Hoog
4
12
Bouwwerken geen gebouw zijnde en tijdelijke bouwwerken
Gemiddeld
1
3
Wijzigen monument
Laag
1
1
Toezichtstrategie
Toezicht kan zich richten op een specifieke doelgroep waar extra aandacht voor is vereist. Controles worden uitgevoerd op basis van de prioritering, op grond van (regionale) projecten en klachten en meldingen. Door het uitvoeren van controles kunnen overtredingen worden voorkomen. Daarnaast kunnen gebreken tijdig worden gesignaleerd zodat deze eenvoudig hersteld kunnen worden.
De volgende randvoorwaarden zijn van toepassing:
1Maatwerk leveren per doelgroep.
2Verantwoordelijkheid ligt bij de bedrijven, instellingen en particulieren.
3Als uitgangspunt van de handhaving geldt een strikte eenduidige lijn in het optreden tegen overtredingen. Op het moment dat een overtreding wordt geconstateerd, wordt niet gediscussieerd over de inhoud van de norm.
4Doel is naleving van de regels, niet handhaving op zichzelf.
5De gemeente heeft een voorbeeldfunctie.
Zoals hierna aanbod zal komen betekent het constateren van overtredingen niet automatisch dat er sprake zal zijn van handhaving. De gemeente prioriteert bewust haar handhavingscapaciteit.
Afbakening taken politie en boa’s
Op 1 april 2014 informeerde de Minister van Veiligheid en Justitie de Tweede Kamer per brief over het toezicht in de openbare ruimte. In deze brief stelt de minister dat het toezicht in de openbare ruimte een gedeelde overheidstaak is van politie en de gemeenten.
De minister stelt dat gemeenten zorgen voor ogen en oren op straat door het inzetten van boa’s. Deze kunnen ingrijpen wanneer de leefbaarheid wordt aangetast door overtredingen die overlast en kleine ergernissen veroorzaken.
De politie is aan zet wanneer het gaat om het handhaven van de openbare orde en veiligheid. Van een boa wordt verwacht dat hij toezicht houdt in de openbare ruimte. Hij treedt op in situaties waarin geen sprake is van te verwachten gevaar. De politie is aan zet wanneer er sprake is van geweld, als geweld dreigt of waar sprake is van criminaliteit. Ook de inzet van onze boa’s is geprioriteerd.
Mediation en buurtbemiddeling
Bij bezwaar tegen vergunningen of tegen de afwijzing van handhavingsverzoeken wordt altijd eerst geprobeerd om via een tafelgesprek (mediation) tot een oplossing te komen. Komen we niet tot een oplossing of wordt hier geen gebruik van gemaakt, dan wordt de zaak behandeld in de bezwaarschriftencommissie van de gemeente. Bij handhavingszaken zal tot aan het opleggen van een sanctiemaatregel geprobeerd worden via overleg een overtreding ongedaan te laten maken. Dit kan bij de constatering door de toezichthouder of gedurende het sanctietraject plaatsvinden.
Buurtbemiddeling draagt bij aan de oplossing van burenruzies. Het doel van buurtbemiddeling is om de communicatie tussen medebuurtbewoners op gang te brengen en hen te ondersteunen in het maken van afspraken om overlast in de toekomst te voorkomen. Betrokkenen moeten wel bereid zijn om samen tot een oplossing te komen. Bij de aanpak van buurtbemiddeling blijven politie en justitie buiten beeld.
Ervaringen op het gebied van vergunningverlening, handhaving en toezicht leren dat het inzetten van mediation/buurtbemiddeling wel iets oplevert. Er worden minder juridische procedures gevolgd. Diverse zaken worden op minnelijke wijze opgelost. Goede communicatie met de klant is minstens zo belangrijk als de tijdigheid van een beslissing. Hiermee kunnen geschillen en conflicten juist worden voorkomen. Het bespaart tijd, kosten en administratieve lasten. Het leidt vaak tot een win-win situatie.
Milieutoezicht
Bij de verplichte milieutaken die de omgevingsdienst uitvoert namens de gemeente Loon op Zand wordt er intensief samengewerkt. Bij elke controle die de omgevingsdienst uitvoert wordt beoordeeld of het gewenst is dat een gemeentelijk toezichthouder meegaat. Met deze werkwijze wordt de integraliteit en kwaliteit van de controles namens de gemeente Loon op Zand bewaakt. We werken hier conform het Gemeenschappelijk Uivoeringskader Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving van de OMWB en de nadere uiwerking hiervan in het Werkprogramma 2023 Gemeente Loon op Zand.
Bijlage 7 Toelichting op Handhavingsstrategie
We doen wat we afspreken! Het toezicht richt zich op de prioriteiten en op verzoeken tot handhaving. Hieronder lichten we nader toe hoe we uitvoering geven aan de handhaving.
Handhavingsinspanning
Zoals reeds aangegeven is er een prioritering ten aanzien van de VTH-taken gemaakt. Aan de hand van deze prioritering kan per VTH-taak een strategie worden opgesteld, die de basis vormt voor de uitvoering van dit jaarlijkse VTH beleid. Hierdoor kan er een bepaalde handhavingsinspanning toegeschreven worden aan een handhavingsactiviteit. Voor wat betreft de prioriteiten handhaven we actief. Dat wil zeggen dat we scherp toezicht houden.
Buiten de gestelde prioriteiten treden we in beginsel niet handhavend op. Hier wordt alleen van afgeweken als er sprake is van een handhavingsverzoek waarbij geen uitstel tot handhaving mogelijk is.
We monitoren jaarlijks welke overtredingen wel geconstateerd zijn en waar we op basis van onze prioriteiten niet tegen opgetreden hebben. Hierin nemen we ook de ‘uitgestelde’ handhavingsverzoeken mee. Jaarlijks bepalen we of er overtredingen zijn welke nu wel prioriteit gegeven moeten worden. Er is dan sprake van thematische handhaving en deze kan projectmatig worden uitgevoerd.
Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant
Samenwerking met de Veiligheidsregio vindt plaats op het gebied van de brandveiligheid. De taken van de Veiligheidsregio zijn vastgelegd in de Wet Veiligheidsregio’s welke op 1 oktober 2010 in werking is getreden. Naast de repressieve taak, het blussen van branden, voert de veiligheidsregio verschillende andere taken uit. De Veiligheidsregio heeft een verplichte adviestaak binnen de rampenbestrijding en verzorgt het ambtelijke ondersteuning in geval van een calamiteit.
De veiligheidsregio heeft ook een adviestaak bij complexe vergunningaanvragen of toezichtsobjecten. Denk hierbij onder ander aan De Efteling.
Samenwerking Politie en Openbaar Ministerie
De samenwerkingsafspraken die gemaakt zijn met de politie en het Openbaar Ministerie zijn vastgelegd in de Brabantse handhavingsstrategie “Zo handhaven we in Brabant”. Hierin is beschreven op welke wijze het bestuursrecht en strafrecht wordt toegepast en wanneer zij samen optrekken.
Binnen de driehoek vindt er overleg plaats in gevallen waar samenwerking op voorhand noodzakelijk geacht wordt. Dit kan samenwerking zijn in het toezicht maar ook in de handhaving. Politie en Openbaar Ministerie worden op deze manier actief betrokken bij het handhaven op veiligheidsissues in de gemeente Loon op Zand. Afhankelijk van de uitkomsten van een actie wordt gezamenlijk bepaald of strafrechtelijk, bestuursrechtelijk of beide sporen bewandeld dienen te worden om tot het beste resultaat te komen.
Ook vindt er afstemming plaats over het toezicht in de openbare ruimte. In veel gevallen kan de gemeente de politie ondersteunen en omgekeerd.
Bijlage 8 Urenmatrix - Uitvoeringsprogramma
Beschikbare capaciteit (in FTE)
Formatie
In dienst
Vacature
Flex
Verschil
Algemeen
Afdelingshoofd
1
0
0
0
Beleidsmedewerker
0
1
0
-1
Vergunningverlening
Bouwen
2
0,86
1,30
+0,44
Overig
0
1
0,66
-0,34
Frontoffice & ondersteuning
0,61
0,66
0,66
0
Toezicht
Toezicht*
1
1
1,9
+0,9
Toezicht openbare ruimte (Boa)
-
-
1,65
0
Handhaving
Juridisch
0,89
2
1,55
-0,45
Integrale Veiligheid en Evenementen
Integrale Veiligheid
2
0,50
0
-0,50
Evenementen
1
0,50
0
-0,50
TOTAAL
8,50
7,52
VERGUNNINGVERLENING
Begroot 2023
Beschikbare capaciteit
Conclusie
WABO
Vooroverleg/principeverzoek
150
3,3 fte
Toereikend
Reguliere omgevingsvergunning
250
Uitgebreide omgevingsvergunning
05
Totaal
405
APV, Alcoholwet, Evenementen etc
Dit betreft alle werkzaamheden die niet onder het ‘standaard’ Wabo proces vallen, zoals exploitatievergunningen, vergunningen Alcoholwet en Evenementen
?*
1fte
+ vacature 0,5 fte
Niet toereikend
*Door gebrek aan ervaringscijfers als gevolg van corona is dit lastig in te schatten.
TOEZICHT
Toezicht*
Begroot 2023
Beschikbare capaciteit
Conclusie
Controles vergunningen
450
2,9 fte
Toereikend
Controles gereedmeldingen
225
Handhavingscontroles*
105
BRP-controles (o.a. LAA)
35
Melddesk meldingen
150
965
Brandveiligheid
Zelfstandige controles
15
0,2 fte
Toereikend
* conform het landelijk toezichtsprotocol en conform de prioritering als opgenomen in het VTH-plan 2023
Toezicht openbare ruimte (BOA’s)
Beschikbare capaciteit
Conclusie
Gebruik openbare ruimte en gemeentelijke eigendommen
0,7 fte
Toereikend
Parkeerproblemen
0,3 fte
Horeca
0,2 fte
Markten / Standplaatsen
0,2 fte
Overige APV feiten (incl. aanleggen uitwegen)
0,45 fte
Totaal
1,65 fte
HANDHAVING
Juridische procedures
Begroot 2023
Benodigde capaciteit
Conclusie
Handhavingsverzoeken
10
1,50 fte
Toereikend
Klachten
2
Aanschrijvingen*
50
Bezwaarschriften
35
Beroepschriften
7
Hoger beroepschriften
3
Invorderingsprocedures
2
Beleidswerkzaamheden VTV
0,36 Fte
Vacature
Jur. werkzaamheden VTV
0,94 fte
Toereikend
Totaal
2,44 fte
*conform prioritering als opgenomen in VTH-plan 2023
Milieu
De milieutaken van de gemeente zijn conform de wettelijke bepalingen neergelegd bij de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant. In 2023 is hiervoor € 389.100 aan financiële middelen beschikbaar gesteld. De werkzaamheden die hiervoor worden uitgevoerd zijn opgenomen in het werkprogramma. Voor een gedetailleerde beschrijving hiervan wordt verwezen naar dit document. Omdat enkele taken bij de gemeenten zijn blijven liggen, denk bijvoorbeeld aan de frontoffice, beschikken we over eigen milieucapaciteit. Hiervoor is 1 fte noodzakelijk, maar hiervan is 0,44 fte ingevuld.