3.2 Zonering
3.5 Databewerking
3.5.1 Correctie rapportagegrens
Voor het omgaan met waarden “kleiner dan de rapportagegrens” is aangesloten bij de methode zoals beschreven in de Regeling bodemkwaliteit en de Circulaire bodemsanering 2013 en het geactualiseerde Tijdelijk handelingskader.
'Wanneer het gehalte van een parameter beneden de voorgeschreven rapportagegrens van de AS3000 of AP04 ligt, mag er voor de betreffende parameter van worden uitgegaan dat wordt voldaan aan de achtergrondwaarde. Indien het laboratorium een waarde '< een verhoogde rapportagegrens' aangeeft, dan dient de desbetreffende verhoogde rapportagegrens te worden vermenigvuldigd met 0,7. De hiermee verkregen rekenwaarde moet vervolgens worden getoetst aan de van toepassing zijnde normwaarden’.
3.5.2 Bodemcorrectie
In het Tijdelijke Handelingskader voor hergebruik van PFAS houdende grond en baggerspecie wordt benoemd dat tot 10% organische stof geen bodemtypecorrectie uitgevoerd hoeft te worden. Vanaf 10% organische stof heeft derhalve een correctie plaatsgevonden tot en met een maximum van 30% organische stof. Dit komt overeen met de systematiek die momenteel wordt gebruikt bij het toetsen van Polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK).
3.5.3 Uitbijteranalyse
Het is mogelijk dat waarnemingen in de dataset aanwezig zijn waarvan het aannemelijk is dat deze niet tot de diffuse bodemkwaliteit behoren (zogenoemde 'extremen'). Conform de richtlijn Bodemkwaliteitskaarten dient van deze gehalten te worden bepaald of ze:
1deel uitmaken van de achtergrondgehalten;
2afkomstig zijn van een lokale puntbron;
3het gevolg zijn van een fout in het onderzoek of een fout bij de invoer van gegevens.
Wanneer blijkt dat het extreme gehalte wordt veroorzaakt door een geval van lokale bodemverontreiniging of het gevolg is van een invoer- of meetfout, wordt de betreffende waarde buiten de data set gehouden voor het bepalen van de diffuse bodemkwaliteit. In andere gevallen moet worden geconcludeerd dat er geen directe oorzaak is aan te wijzen voor de extreme gehalten en worden de gehalten meegenomen in de berekening van de diffuse bodemkwaliteit.
Op basis van de gegenereerde uitbijterlijst hebben de samenwerkende omgevingsdiensten beoordeeld waar sprake is van uitbijters. In enkele gevallen zijn uitbijters verwijderd. Hierover is meer opgenomen in hoofdstuk 5. Naast deze uitbijteranalyse bleek dat er van één onderzoek meerdere analyseresultaten onjuist waren ingevoerd in het bodeminformatiesysteem. Dit onderzoek is uiteindelijk in overleg met de betreffende omgevingsdienst verwijderd uit de dataset.
3.5.4 Statistische kengetallen
Na de uitbijteranalyse is de gehele dataset doorgerekend en zijn per zone de benodigde (statistische) kentallen gegenereerd. Op de statistiekbladen zijn de volgende gegevens opgenomen:
-het aantal waarnemingen;
-de gemiddelde concentratie per parameter;
-het minimale en maximale gemeten gehalten;
-de percentielwaarden P5, P50, P80, P90, P95;
(Het vergelijken van percentielwaarden levert informatie op over de betrouwbaarheid van de bodemkwaliteit binnen een zone. Zo geeft bijvoorbeeld de P95 de waarde aan waar 95% van de waarnemingen onder ligt en 5% van de waarnemingen boven ligt.)
-de boven- en ondergrens van het 80% betrouwbaarheidsinterval rond het gemiddelde;
-de heterogeniteitstoets;
-de variatiecoëfficiënt.
De statistiekbladen zijn in bijlage 1 opgenomen.
3.5.5 Samenvoegen zones
Na het genereren van de statistische kengetallen bleek dat voor alle zones sprake is van een overeenkomstige kwaliteit. Daarom is in samenspraak met de omgevingsdiensten gekozen om de zones samen te voegen en enkel te onderscheiden in bodemlagen. Voor het gehele beheersgebied zijn de statistische kengetallen opnieuw berekend voor zowel de boven- als ondergrond. Deze statistiekbladen zijn opgenomen in bijlage 1.
Bijlage 2: Uitbijters
Metingen PFAS van de totale dataset van Noord-Brabant
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 1
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 1
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 2
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 2
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 3
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 3
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 4
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 4
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 5
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 5
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 6
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 6
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 7
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 7
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 8
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 8
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van PFAS (zonder PFOA en GenX) in zone 9
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van PFOA in zone 9
De blauwe lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 7 µg/kg d.s..
Metingen van GenX in zone 10
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van GenX in zone 11
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van GenX in zone 12
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van GenX in zone 13
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van GenX in zone 14
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Metingen van GenX in zone 15
De rode lijn vertegenwoordigt de maximale toepassingsnorm van 3 µg/kg d.s..
Bijlage 3: Toetsing aan de INEV’s
Tabel: Toetsing gemeten achtergrondwaarden PFAS (P95) aan de INEV’s (in µg/kg d.s.) per zone (15 januari 2020)
Bijlage 4: Advieslijst PFAS
Advieslijst te meten PFAS
Datum: 12 juli 2019
#
Compound
Acronym
Formula
SIKB-code
SIKB/Aquo codeCAS-nr
1
perfluoro-n-butanoic acid
PFBA
C4HF7O2
4437
PFBA
375-22-4
2
perfluoro-n-pentanoic acid
PFPeA
C5HF9O2
4448
PFPA
2706-90-3
3
perfluoro-n-hexanoic acid
PFHxA
C6HF11O2
4441
PFHxA
307-24-4
4
perfluoro-n-heptanoic acid
PFHpA
C7HF13O2
4440
PFHpA
375-85-9
5
perfluoro-n-octanoic acid( lineair) (1)
PFOA
C8HF15O2
4443
PFOA
335-67-1
6
perfluoro-n-octanoic acid(branched)(1)
PFOAvertakt
-
5577
sverttPFOA
NVT
7
perfluoro-n-nonanoic acid
PFNA
C9HF17O2
4442
PFNA
375-95-1
8
perfluoro-n-decanoic acid
PFDA
C10HF19O2
4438
PFDA
335-76-2
9
perfluoro-n-undecanoic acid
PFUnDA
C11HF21O2
4451
PFUdA
2058-94-8
10
perfluoro-n-dodecanoic acid
PFDoA
C12HF23O2
4439
PFDoA
307-55-1
11
perfluoro-n-tridecanoic acid
PFTrDA
C13HF25O2
4449
PFTDA
72629-94-8
12
perfluoro-n-tetradecanoic acid
PFTeDA
C14HF27O2
4450
PFTeDA
376-06-7
13
perfluoro-n-hexadecanoic acid
PFHxDA
C16HF31O2
5735
PFC16azr
67905-19-5
14
perfluoro-n-octadecanoic acid
PFODA
C18HF35O2
5736
PFC18azr
16517-11-6
15
perfluoro-1-butane sulfonic acid
PFBS
C4HF9O3S
3895
L_PFBS
375-73-5
16
perfluoro-1-pentane sulfonic acid
PFPeS
C5HF11O3S
5935
PFC5asfzr
2706-91-4
17
perfluoro-1-hexane sulfonic acid
PFHxS
C6HF13O3S
3932
L_PFHxS
355-46-4
18
perfluoro-1-heptane sulfonic acid
PFHpS
C7HF15O3S
3931
L_PFHpS
375-92-8
19
perfluoro-1-octane sulfonic acid (lineair)(1)
PFOS
C8HF17O3S
4445
PFOS
1763-23-1
20
perfluoro-1-octane sulfonic acid (branched)(1)
PFOSvertakt
-
5518
sverttPFOS
NVT
21
perfluoro-1-decane sulfonic acid
PFDS
C10HF21O3S
3898
L_PFDS
335-77-3
22
4:2 fluorotelomer sulfonic acid
4:2 FTS
C6H5F9O3S
5996
H-PFC6asfzr
757124-72-4
23
6:2 fluorotelomer sulfonc acid
6:2 FTS
C8H5F13O3S
5517
2PFC6yC2a1sf27619-97-2
24
8:2 fluorotelomer sulfonic acid
8:2 FTS
C10H5F17O3S
5830
H-PFC10asfzr
39108-34-4
25
10:2 fluorotelomer sulfonic acid
10:2 FTS
C12H5F21O3S
5831
H-PFC12asfzr
120226-60-0
26
N-methylperfluorooctane sulfonamidoacetic acid
N-MeFOSAA
C11H6F17NO4S
5937
N-MeFOSAA
2355-31-9
27
N-ethylperfluorooctane sulfonamidoacetic acid
N-EtFOSAA
C12H8F17NO4S
5744
EtFOSAA
2991-50-6
28
perfluoro-1-octanesulfonamide
PFOSA
C8H2F17NO2S
4446
PFOSA
754-91-6
29
N-methylperfluorooctanesulfonamide
N-MeFOSA
C9H4F17NO2S
6001
MeFOSA
31506-32-8
30
8:2 polyfluoroalkyl phosphate diester
8:2 diPAP
C20H9F34O4P
5998
bisPFC10yPO4678-41-1
voetnoot 1 De vertakte verbindingen worden door het laboratorium als som gerapporteerd, de lineaire verbindingen apart.
De totale som (vertakt plus lineair) voor PFOS of PFOA wordt alleen gebruikt voor toetsing aan de norm 3,0 voor PFOS enSommatie vindt plaats volgens bijlage GIV van de Regeling bodemkwaliteit (< waarden *0,7)
GenX (niet in advieslijst; alleen meten bij verdenkin
'1GenX'1
Hexafluoropropyleneoxide dimer acid
HFPO-DA /
FRD-903
C6HF11O3
5741
FRD-903
13252-13-6
Bijlage 5: Kaartbijlagen
a.Kaart met overzicht beheergebied
b.Zonekaart PFAS van de bovengrond
c.Zonekaart PFAS van de ondergrond
d.Zonekaart GenX van de bovengrond
e.Zonekaart GenX van de ondergrond
f.Ontgravingskaart voor de bovengrond
g.Ontgravingskaart voor de ondergrond
h.Toepassingskaart voor de bovengrond
i.Toepassingskaart voor de ondergrond