Gedragscode gemeenteraad Lansingerland 2024

Artikel 1 doel en definitie

1Deze gedragscode geldt voor de raadsleden en de commissieleden. Dus ook voor duo-raadsleden. Waar hierna wordt verwezen naar raadsleden, worden zij ook bedoeld. De gedragscode richt zich ook tot de raad als bestuursorgaan.

2Het doel van deze gedragscode is om de integriteit van raadsleden te stimuleren en tot zuivere besluitvorming te komen.

3De gedragscode is openbaar en via internet beschikbaar.

4De raadsleden ontvangen bij hun benoeming een exemplaar van deze gedragscode.

5In gevallen waarin de gedragscode niet voorziet of in geval van twijfel, gaat het raadslid in ieder geval in gesprek met de voorzitter van de raad en de griffier. Zo nodig vindt bespreking in het Presidium plaats.

6Het is altijd de verantwoordelijkheid van ieder raadslid zelf om aan te geven waar van een mogelijk belangenconflict sprake is en het handelen daarop af te stemmen.

Artikel 2 Respect

1Raadsleden handelen integer. Deze gedragscode biedt hiervoor een richtlijn.

2Raadsleden bejegenen elkaar, collegeleden, medewerkers van de griffie en de gemeentelijke organisatie, inwoners, vertegenwoordigers van organisaties en bedrijven waardig, correct en respectvol. Zowel in hun woorden als in hun daden.

Artikel 3. Belangenverstrengeling

1Raadsleden vermijden elk persoonlijk belang bij besluiten die door de raad worden genomen.

2Indien de onafhankelijke oordeelsvorming van het raadslid over een onderwerp in het geding is, doet het raadslid niet mee aan de beraadslaging en besluitvorming. En meldt dit vooraf aan de voorzitter van de raad en de griffier.

3Een raadslid dat familie- of vriendschapsbetrekkingen of andere persoonlijke betrekkingen heeft met een aanbieder van diensten of goederen aan de gemeente, doet niet mee aan besluit-vorming over de opdracht.

4Bij juridische geschillen treedt het raadslid niet op als (juridisch) adviseur van de tegenpartij.

5Een oud-raadslid wordt het eerste jaar na de beëindiging van zijn ambtstermijn uitgesloten van het tegen beloning verrichten van werkzaamheden, diensten en goederen voor de gemeente. Van de werkzaamheden zijn uitgezonderd: burgemeesterschap, wethouderschap en een dienstbetrekking bij de gemeente.

Artikel 4. Nevenfuncties

1Raadsleden mogen geen nevenfuncties, nevenwerkzaamheden of werk in een eigen bedrijf uitvoeren die strijdig zijn of kunnen zijn met de belangen van de gemeente.

2Het raadslid levert bij aantreden en tijdens het raadslidmaatschap alle informatie aan de voorzitter van de raad en de griffier aan over (neven)functies. Met vermelding van inhoud, voor welke organisatie de functie wordt verricht en of de functie wel of niet bezoldigd is.

3De griffier legt een openbaar register aan van nevenfuncties. Het register is op internet beschikbaar. Raadsleden zijn verplicht om wijzigingen door te geven en zijn hier zelf voor verantwoordelijk.

Artikel 5. Andere belangen

1Een raadslid doet bij de voorzitter van de raad en de griffier opgave van (financiële) belangen in ondernemingen en organisaties waarmee de gemeente zakelijke betrekkingen heeft en geeft daarbij aan op welke manier het handelen hierop wordt afgestemd.

2Een raadslid maakt het tijdig aan de voorzitter van de raad en de griffier kenbaar als er (financiële) belangen zijn bij aangelegenheden waarover besluitvorming in de raad aanstaande is. Het raadslid geeft daarbij ook aan of er sprake zal zijn van tegengestelde belangen die het functioneren als raadslid mogelijk belemmeren. Ook wordt aangegeven op welke manier het handelen hierop wordt afgestemd.

Toelichting

Het betreft een uitwerking van de wettelijke verplichting om nevenfuncties openbaar te maken. De informatie wordt neergelegd in een openbaar register. Het raadslid is zelf verantwoordelijk voor de tijdige aanlevering van de informatie en voor de actualiteit daarvan. Het doel van het register is om duidelijk te maken of en welke andere belangen elk raadslid heeft.

Het bestaan van andere belangen kan betekenen dat een raadslid niet kan deelnemen aan de beraadslaging en de besluitvorming. Bij twijfels over de vraag of deelname aan de beraadslaging en de besluitvorming integer is, kan het raadslid advies inwinnen bij burgemeester en griffier. Als het raadslid niet aan de beraadslaging of besluitvorming deelneemt, meldt hij/zij/hen dit tijdig aan de voorzitter.

De belangen van partners van raadsleden kunnen ook van invloed zijn op de behartiging van het openbaar belang. Er is geen wettelijke bepaling die openheid over functie van een partner gebiedt. Transparantie ook over die belangen kan voorkomen dat de schijn van niet integer handelen ontstaat.

Om elke schijn van belangenverstrengeling tegen te gaan worden oud-raadsleden gedurende een jaar na het eind van de zittingstermijn uitgesloten van het buiten dienstverband tegen beloning verrichten van werkzaamheden voor de gemeente, uitgezonderd het burgemeester- of wethouderschap en een dienstbetrekking bij de gemeente. Hiermee wordt mogelijke vriendjespolitiek voorkomen en het risico op verstrengeling van persoonlijke en functionele belangen vermeden. Aanvaarding van een dienstbetrekking bij de gemeente, is niet uitgesloten. Uiteraard dienen daarbij de regels van werving en selectie en aanstelling te gelden die er voor iedereen zijn die bij de gemeente gaat solliciteren.

Artikel 6 Informatie, social media en vertrouwelijkheid

1Een raadslid gaat zorgvuldig en correct om met gekregen informatie op basis van het lidmaatschap van de raad. Over informatie waar geheimhouding op is gelegd doet een raadslid geen mededelingen aan anderen.

2Een raadslid zorgt ervoor dat vertrouwelijke en geheime gegevens veilig worden opgeslagen en dat deze informatie alleen voor henzelf toegankelijk is.

3Een raadslid maakt geen gebruik van gekregen informatie voor eigen voordeel of voor het voordeel van persoonlijke betrekkingen.

4Een raadslid gaat zorgvuldig om met door de gemeente verstrekte apparatuur en de daarop opgeslagen informatie, met de toegang tot het raadsinformatiesysteem en met het gemeentelijke netwerk.

5Een raadslid gaat verantwoord en zorgvuldig om met (social) media en de uitlatingen daarop. Het raadslid is altijd zelf verantwoordelijk voor het beheer van eventuele social media-accounts en is aanspreekbaar op gedrag en uitlatingen hierop. Bij uitingen op social media wordt geen onderscheid gemaakt tussen het raadslid en de privépersoon. Op overtreding van dit artikel staat een maximale sanctie conform artikel 9, lid 5, bullet 1: “een openbaar oordeel uitspreken”.

Toelichting

Het is belangrijk dat er maatregelen zijn om te voorkomen dat onbevoegden vertrouwelijke en/of geheime gegevens kunnen bezitten, raadplegen of beschadigen. Daarbij moet in de digitale setting worden gedacht aan de beveiliging van de computer, privé-mailadressen, smartphones e.d. met wachtwoorden en het niet onbeheerd achterlaten van USB-sticks met vertrouwelijke/geheime informatie.

Een raadslid heeft, anders dan een inwoner, de mogelijkheid tot het verkrijgen van geheime of vertrouwelijke informatie. Schending van geheimhouding is strafbaar. In geval van een schending kan aangifte worden gedaan bij de politie.

Artikel 7 Geschenken, diensten en uitnodigingen

1Een raadslid accepteert geen geschenken, faciliteiten en diensten in welke vorm dan ook als redelijkerwijs aangenomen kan worden dat die de onafhankelijke positie beïnvloedt.

2Het raadslid kan in de sfeer van representatie, public relations of acquisitie wel kleine attenties die in de openbaarheid worden aangeboden en die een geschatte waarde van € 50,00 of minder hebben, aannemen en houden.

3Andere attenties worden door een raadslid geweigerd of teruggegeven. Dit wordt gemeld bij de voorzitter van de raad en de griffier. Zij zullen dit het presidium laten weten. Van de melding wordt een openbare registratie bijgehouden. De betrokken relatie wordt schriftelijk ingelicht waarom het geschenk niet is aangenomen of is teruggegeven.

4Als raadslid accepteer je alleen uitnodigingen voor lunches, diners, excursies, evenementen, buitenlandse reizen, etc., die nodig zijn om je raadslidmaatschap uit te kunnen oefenen en die gezien zullen worden als functioneel. Alle andere uitnodigingen accepteer je niet, omdat het je onafhankelijke positie als raadslid kan schaden. Een raadslid overlegt vooraf bij twijfel over de functionaliteit van uitnodigingen met de voorzitter van de raad en de griffier, waarbij doel en beleidsdoelstellingen worden afgewogen en waarbij het gemeentelijk belang doorslaggevend is.

5Geschenken en giften worden nooit op het huisadres ontvangen.

Toelichting

In de gedragscode is uitgangspunt dat geschenken, faciliteiten en diensten niet worden geaccepteerd als hiermee de onafhankelijke positie van het raadslid kan worden beïnvloed. Dat is in ieder geval aan de orde in onderhandelingssituaties.

Is daarvan geen sprake dan kunnen om praktische redenen incidentele kleine geschenken (met een geschatte waarde van € 50 of minder) worden aanvaard, echter nooit op het huisadres. Duurdere geschenken worden niet aanvaard. Zij worden teruggestuurd. Mocht dit onmogelijk zijn, worden ze eigendom van de gemeente die zorgt voor een goede bestemming van het geschenk. In een openbaar register wordt opgenomen welke geschenken van meer dan € 50,00 de gemeente heeft aanvaard en welke bestemming daaraan is gegeven.

Vwb excursies, evenementen en buitenlandse reizen gaat het om zaken die betrokkene als raadslid aanvaardt. Excursies, evenementen en buitenlandse reizen in de hoedanigheid van lid van een politieke partij vallen hier dus niet onder.

Artikel 8 Uitgaven en declaraties

1Uitgaven worden alleen vergoed als de hoogte en de functionaliteit ervan kunnen worden aangetoond.

2Voor bepaling van de functionaliteit van gemaakte en te declareren kosten worden de volgende kaders gehanteerd:

-met het maken van kosten is het belang van de gemeente gediend;

-de te maken kosten vloeien voort uit de uitvoering van het raadslidmaatschap.

3Een raadslid declareert alleen gemaakte kosten die volgens de geldende administratieve en fiscale regelingen voor vergoeding in aanmerking komen.

4Een raadslid declareert geen kosten die al op andere wijze worden vergoed.

5Een raadslid declareert gemaakte kosten binnen twee maanden op het daarvoor vastgestelde declaratieformulier met de originele betalingsbewijzen. De functionaliteit van de uitgave wordt vermeld.

6In geval van twijfel over een declaratie wordt deze voorgelegd aan het presidium.

Artikel 9 Aanspreken en naleving

1De gedragscode is van en voor de raad en haar leden. De leden spreken elkaar aan als de gedragscode niet wordt nageleefd of bij twijfels daarover.

2De gemeenteraad van Lansingerland zorgt voor een eenduidige interpretatie van deze gedrags-code. Als er hiaten of onduidelijkheden in de gedragscode zijn, worden deze aangevuld of verhelderd.

3De burgemeester is verantwoordelijk voor het toezicht op de naleving van deze gedragscode. De gedragscode vormt voor de voorzitter van de gemeenteraad de basis bij de beoordeling van gedragingen van leden van de gemeenteraad. De voorzitter kan een vertrouwelijke en/of openbare berisping geven.

4De raad kan bij schending van de gedragscode besluiten tot een sanctie. Het raadslid in kwestie mag hier zelf niet over stemmen.

5Als een fractie of een raadslid zich niet aan de gedragscode houdt, kan de raad de volgende sancties toepassen:

•een openbaar oordeel uitspreken;

•het ontslaan uit een bijkomende functie die hij als raadslid vervult en waarin hij door de raad is benoemd (m.u.v. artikel 6, lid 5);

•niet mogen mee doen aan voor de raad georganiseerde activiteiten (m.u.v. artikel 6, lid 5);

•het afnemen van faciliteiten die aan de fractie of het raadslid door de gemeente ter beschikking zijn gesteld (m.u.v. artikel 6, lid 5);

•het in rekening brengen van kosten bij misbruik van faciliteiten (m.u.v. artikel 6, lid 5).

Artikel 10 Intrekking

De Gedragscode gemeenteraad Lansingerland 2010 wordt met de inwerkingtreding van deze gedragscode ingetrokken.

Artikel 11 Publicatie

Deze gedragscode treedt een dag na publicatie in werking.