1. Inleiding
1.2 Kaders
1.2.1. Regelgeving en veiligheid
Een gemeente heeft geen plicht om speelplekken aan te leggen, maar is vrij om invulling te geven aan haar eigen beleid. Buitenspelen is daarentegen wel een recht. Elk kind heeft het recht om buiten te spelen volgens artikel 31 van het Internationale Verdrag voor De Rechten van het Kind: “Ieder kind heeft recht op rust en vrije tijd. In zijn vrije tijd moet een kind kunnen spelen.”
Voor de inrichting van speelplekken is wel specifieke regelgeving vastgelegd in de Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen (WAS). Door het WAS wordt de veiligheid van speelplekken gewaarborgd. Het WAS richt zich op veiligheid en biedt normen voor speeltoestellen en ondergronden. In het WAS is bijvoorbeeld opgenomen dat alle speelaanleidingen van een keuringscertificaat voorzien moeten zijn.
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) is de instantie die controleert of de speelaanleidingen voldoen aan het WAS. De gemeente is verantwoordelijk voor het garanderen van de veiligheid na plaatsing van speelaanleidingen. De gemeente is als beheerder verplicht om:
•Een logboek bij te houden per speeltoestel.
o Hierin staan naast de toestelgegevens, data waarop inspecties en reparaties zijn uitgevoerd. Wij gebruiken hiervoor het online administratiesysteem PlayMapping;
•Ongelukken te registeren en bij te houden in PlayMapping;
•Speeltoestellen op een juiste manier te onderhouden zodat het gebruik ervan geen gevaar oplevert voor de gezondheid en veiligheid;
•Speeltoestellen direct af te schermen of repareren bij schade;
•Speelaanleidingen regelmatig te inspecteren, visueel en operationeel en dit bij te houden in een administratief systeem, zoals PlayMapping.
Wij zijn zelf als gemeente verantwoordelijk voor visuele inspecties die het gehele jaar door worden uitgevoerd en de operationele inspectie waarbij toestellen worden gecontroleerd op de werking en veiligheid. Beide soorten inspecties worden uitgevoerd door onze buitendienst.
Jaarlijks wordt ook eenmaal een veiligheidsinspectie uitgevoerd door een onafhankelijk extern bureau. Zij inspecteren de veiligheid, fundering, valdempende ondergronden, corrosie/houtrot, weersinvloeden en het ontbreken van onderdelen bij alle speelplekken. Door grondig te blijven inspecteren, blijft de speelruimte veilig en van hoogwaardige kwaliteit.
1.2.2. Openingstijden en handhaving
Om te zorgen voor veilige speelplekken is het niet toegestaan om in de speelplekken te spelen, ‘hangen’ en overlast te veroorzaken na 22:00 uur ’s-avonds. Hiervoor is gekozen omdat kinderen en jongeren die gebruik maken van de speelplek over het algemeen niet buiten zijn rond deze tijd. Personen die zich wel betreden in de speelplek en zich misdragen kunnen worden weggestuurd en worden beboet op het niet houden aan de voorschriften en het overtreden van artikel 461 van het Nederlands Strafrecht.
3. Toekomstvisie en doelen 2025-2028
3.1 Ruimtelijk visie
3.1.1 Externe factoren
De uitgangspunten, zoals deze in de visie op spelen uit 2021 en het huidige beheer en uitvoeringsplan zijn beschreven, zijn richtinggevend en dus geen doel op zich. Externe factoren kunnen reden zijn om van dit uitgangspunt af te wijken. Denk hierbij aan plekken met een bijzondere buurtfunctie. Per locatie zal altijd gekeken worden naar de externe factoren die een rol kunnen spelen en of het daarom gegrond is speelplekken samen te voegen of niet. Daarnaast wordt er geparticipeerd om de wensen van omwonenden mee te nemen in dit besluit.
3.3 Maatschappelijke visie
3.3.1 Voorzieningen bij de speelplekken
Ook heeft een speelplek vaak een centrale plek in de buurt, wat een speelplek ook een plek van ontmoeting maakt. Op meerdere plekken zien we dat volwassen en ouderen elkaar ontmoeten bij deze locaties. Dit vraagt ook om voorzieningen bij de speeltoestellen, denk aan bankjes en prullenbakken. Dit is opgenomen in de LIOR, per speelplaats dient minimaal één zitbank met afvalbak aanwezig te zijn en openbare verlichting. Zo zijn speelplekken ook ontmoetingsplekken voor een bredere doelgroep wat de cohesie en samenhang in een wijk versterkt.
3.3.2 Inclusief spelen en ontmoeten
Inclusief spelen betekent dat kinderen met en zonder handicap samen kunnen spelen in een speelruimte. Daar vallen toestellen onder die speciaal zijn ontwikkeld om de zintuigen optimaal te prikkelen bij kinderen of volwassenen met of zonder beperking. Ook houdt dit in dat de speelplekken bereikbaar en veilig zijn.
De toegankelijkheid en bereikbaarheid van een speelplek is van groot belang. De locatie moet goed en veilig bereikbaar zijn voor kinderen, volwassenen en ouderen. Voor kinderen met een geestelijke of lichamelijke beperking, maar ook voor bijvoorbeeld volwassenen met een kinderwagen of met een rollator. Tevens moet de speelplek dus aanbod bieden voor iedereen. De speelplek moet uitnodigen tot ontmoeting en samen spelen, waar mogelijk voor meerdere leeftijden en doelgroepen.
Inclusief spelen wordt steeds belangrijker in onze maatschappij en daarom is het van belang dat per speelplek wordt onderzocht wat de mogelijkheden zijn. Dit blijft maatwerk en zal niet bij elke speelplek toegepast kunnen worden. Bij een natuurlijke speelplek is het moeilijker om de speelaanleidingen toegankelijk en bespeelbaar te maken, maar ook hier zijn mogelijkheden. Daarom wordt per locatie kritisch gekeken naar de mogelijkheden in combinatie met de al bestaande naastgelegen speelplekken. We zetten in op gevarieerde en toegankelijke locaties.
Bijlage 1: Speelplekken per kern & overzicht acties
In onderstaande bijlage staat per kern en per speelplek beschreven welke acties nodig zijn in de jaren 2025-2028. In de kolom naast de locatie wordt toegelicht of er actie nodig is en wordt extra informatie gegeven. In bijlage 2 staat een overzicht per jaar.
Bilderdam
Hoogmade
Leimuiden
Nieuwe Wetering
Kaag
Oud Ade
Oude Wetering
Rijnsaterwoude
Rijpwetering
Roelofarendsveen
Woubrugge
Bijlage 2: Renovaties per jaar & mate van inspraak
In onderstaand overzicht staan de uit te voeren acties per jaar beschreven van 2025 tot en met 2028. In de kolom ‘inspraak’ is toegelicht welke mate van inspraak van toepassing is.
2025
Actie
Inspraak
Oud Adeselaan 36a, Rijpwetering
Opknappen
Geen inspraak. Locatie wordt opgeknapt en nog niet gerenoveerd.
Ghoybos, Oud Ade
Deels renoveren
Geen actieve inspraak i.v.m. geen directe omwonenden.
Van Veenstraat 2, Oude Wetering
Renoveren
Buurt participatie gestart in 2024
Schoener 17 (trapveld)
Renoveren
Geen inspraak, buurt wel op de hoogte brengen - vervangen voetbaldoeltjes.
Griede 7, Leimuiden
Opheffen
Geen inspraak – buurt wel informeren over waarom/wanneer – waarde naar Verlaat.
Europaweg 12, Roelofarendsveen
Deels renoveren
Geen inspraak, buurt wel op de hoogte brengen - renoveren twee toestellen van weinig speelwaarde. Bij grote renovatie wel inspraak.
Waterryck 40, Roelofarendsveen
Renoveren
Geen inspraak, buurt wel op de hoogte brengen - renoveren van twee toestellen.
Vincent v. Goghlaan 12, Roelofarendsveen
Deels renoveren
Buurt participatie
Virulystraat 39, Woubrugge
Renoveren
Buurt participatie – straatwerk aanpassen zodat pad tussen parkeervakken en speeltuin komt
Cornelis Kempernaarlaan 61, Woubrugge
Renoveren
Buurt participatie
Julianalaan 33, Woubrugge
Opheffen/renoveren
Buurt participatie – omwonenden Emmalaan ook meenemen vanwege saneren speelplek daar en nieuwe speelplek aan Julianalaan
Watermunt 1, Woubrugge
Opheffen
Speelplek verplaatsen naar veld bij Watermunt 22, informeren en participatie bij realiseren grotere speelplek t.h.v. nr. 22
Watermunt 22, Woubrugge
Renoveren
Buurt participatie – Watermunt 1 toevoegen aan waarde
Witte Klaver 90, Woubrugge
Opheffen
Geen inspraak, wel informeren – weinig speelwaarde. Waarde naar Sterrenkroos Woubrugge
Emmalaan 48, Woubrugge
Opheffen/renoveren
Buurt participatie bij Julianalaan.
11Renovaties – 3 opheffen
2026
Actie
Inspraak
Kloofpad 32, Leimuiden
Renoveren
Buurt participatie
Kemphaan 6, Leimuiden
Renoveren
Buurt participatie
Verlaat 33-74, Leimuiden
Renoveren
Buurt participatie – waarde Griede 7 meenemen
Pastoor Kwakmanlaan 129, Rijpwetering
Renoveren
Buurt participatie
Julianalaan 50, Kaag
Deels renoveren
Buurt participatie
Weteringlaan 18-22, Oude Wetering
Renoveren
Buurt participatie
Zonnedauw 9, Oude Wetering
Deels renoveren
Geen actieve inspraak – elementen zijn van lage speelwaarde, slechts twee of drie van de negen toestellen. Buurt wel informeren
Grundel 115, Oude Wetering
Opheffen
Geen inspraak – buurt wel informeren
Buitenweg 8, Rijpwetering
Deels renoveren
Buurt participatie
8Renoveren – 1 opheffen
2027
Actie
Inspraak
Abdij v. Rijnsburglaan 2, Oud Ade
Renoveren
Buurt participatie
Achterweg 34 (trapveld), Nieuwe Wetering
Renoveren
Geen inspraak – buurt wel op de hoogte brengen van vervangen doelen
Grundel 45 (Achter de huizen), Oude Wetering
Renoveren
Buurt participatie
Saskia van Uylenburchlaan, Oude Wetering
Renoveren
Buurt participatie
Gooiland 25, Roelofarendsveen
Renoveren – wanneer mogelijk. Kan ook doorgeschoven worden naar 2028.
Buurt participatie
Merelplantsoen 34, Roelofarendsveen
Deels renoveren
Geen inspraak, buurt wel op de hoogte brengen - vervangen van één toestel.
Dageraad 3, Woubrugge
Deels renoveren
Buurt participatie
7Renoveren
2028
Actie
Inspraak
Bilderdammerlaan 2, Bilderdam
Renoveren
Eerst gesprek voeren met grondeigenaar – wat zijn mogelijkheden? Wanneer gemeente blijft voorzien van toestellen buurtparticipatie opzetten
Meidoornplein 7, Leimuiden
Renoveren
Buurt participatie
Lindenlaan 13, Leimuiden
Renoveren
Buurt participatie
Schoener 49, Oude Wetering
Renoveren
Buurt Participatie
Schoolstraat 16, Rijnsaterwoude
Renoveren
Buurt participatie
Tiny forest (IKC het Woud)
Renoveren
Participatie met school
Zuideinde, Roelofarendsveen
Renoveren
Buurt participatie
P.S.Z. “Ukkepuk” Van Hoogstratenlaan 15, Woubrugge
Opheffen
Geen actieve inspraak – timing afhankelijk van project IKC Woubrugge
6Renovaties – 1 opheffen