Artikel 1: Begripsbepaling
Voor de ambtenaar van de burgerlijke stand gelden de volgende bepalingen:
1De ambtenaar van de burgerlijke stand moet in dienst zijn van de afdeling Publiekszaken.
2De ambtenaar is belast met het opnemen in onder hem berustende registers van de burgerlijke stand van akten en daaraan toe te voegen latere vermeldingen, alsmede al datgene wat de instandhouding van de registers en de zorg voor de toegankelijkheid van de daarin neergelegde gegevens betreft (artikel 1:16 d, 1e lid, Burgerlijk Wetboek).
Voor de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand gelden de volgende bepalingen:
1De buitengewoon ambtenaar kan al dan niet in dienst zijn van de gemeente of van een andere gemeente.
2De buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand kan uitsluitend worden belast met de huwelijksvoltrekking en de uitvoering van de daarmee samenhangende handelingen (artikelen 59,60, 63, 64, 65 en 67 van Boek 1 Burgerlijk Wetboek).
Artikel 2: Ambtenaar van de burgerlijke stand en buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand
Lid 1, stelt de beperking dat alleen ambtenaren werkzaam bij de afdeling Publiekszaken tot ambtenaar van de burgerlijke stand kunnen worden benoemd. Het belang hiervan is gelegen in het feit dat de aanwezigheid van vakkennis hierdoor meer is gegarandeerd en dat de noodzakelijke professionaliteit wordt gewaarborgd.
In dit artikel staan de verschillende categorieën buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand vermeld.
Artikel 3: Benoeming
Lid 1 bepaalt dat een ambtenaar van de burgerlijke stand steeds voor een bepaalde periode wordt benoemd. Deze periode mag maximaal de periode zijn dat de betreffende ambtenaar in dienst is van de gemeente en werkzaam is bij de afdeling Publiekszaken.
Het tweede lid stelt dat een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand voor een bepaalde periode wordt benoemd. Voor de buitengewoon ambtenaren van de burgerlijke stand die gebruikelijk huwelijken voltrekken is de periode vijf jaar. Bruidsparen die bij hun huwelijk of partnerregistratie iemand naar eigen keuze als ambtenaar willen hebben, kunnen een verzoek indienen tot benoeming van een onbezoldigd buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand voor één dag.
Leden van het college van Burgemeester en Wethouders en gemeenteraad worden in de hoedanigheid van onbezoldigd buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand benoemd, uiterlijk voor de periode dat zij lid van het college van Burgemeester en Wethouders, respectievelijk raadslid zijn.
De bevoegdheid bedoeld tot benoeming van een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand voor één dag is gemandateerd aan het afdelingshoofd Publiekszaken. Het mandaat biedt de praktische mogelijkheid om binnen redelijke termijn een buitengewoon ambtenaar voor het voltrekken van een huwelijk voor één dag aan te wijzen.
Artikel 4: Plichten (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand
De ambtenaar van de burgerlijke stand en de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand zijn verantwoording schuldig aan het afdelingshoofd Publiekszaken, die de leiding heeft over de burgerlijke stand.
Landelijk is een discussie geweest over het toelaten van gewetensbezwaren bij ambtenaren van de burgerlijke stand. De discussie ging met name over gewetensbezwaren uit geloofsovertuiging bij het sluiten van een huwelijk of partnerregistratie van personen van hetzelfde geslacht. In Heumen zijn er geen ambtenaren van de burgerlijke stand die dergelijke gewetensbezwaren hebben.
Om te voorkomen dat in de toekomst problemen ontstaan, wordt van iedere buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand die gebruikelijk huwelijken en partnerregistraties sluit, verlangd dat er geen gewetensbezwaren zijn. Bij de benoemingsprocedure van een nieuw buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand maakt deze eis onderdeel uit van de selectie.
Artikel 5: Locatie
De ambtenaar van de burgerlijke stand en de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand verrichten hun werkzaamheden in het gemeentehuis. Het gemeentehuis is een daartoe door het bevoegde bestuursorgaan aangewezen locatie. Indien er zwaarwichtige redenen zijn, kunnen de werkzaamheden ook elders binnen de gemeente worden verricht (artikel 1 Besluit burgerlijke stand 1994 en artikel 1:64 Burgerlijk Wetboek). Hierbij kan worden gedacht aan de sluiting van een huwelijk in een ziekenhuis of in een huis van bewaring.
De gemeenteraad heeft besloten dat trouwen in Heumen mogelijk is op in principe alle locaties. Daarnaast heeft de gemeenteraad de bevoegdheid tot aanwijzen van een trouwlocatie gedelegeerd aan het college van Burgemeester en Wethouders. Deze bevoegdheid is vervolgens gemandateerd aan het afdelingshoofd Publiekszaken.
Het mandaat biedt de praktische mogelijkheid om binnen redelijke termijn een locatie aan te wijzen als gemeentehuis voor het voltrekken van huwelijken/geregistreerde partnerschappen.
Artikel 6: Leiding van de dienst
Ingevolge artikel 2 Besluit burgerlijke stand 1994 wijzen het college van Burgemeester en Wethouders de ambtenaar van de burgerlijke stand aan die is belast met de leiding van de dienst. Uit praktische overwegingen en om adequaat te reageren op veranderingen is het afdelingshoofd Publiekszaken aangewezen voor de verdeling van de dagelijkse werkzaamheden van de burgerlijke stand.
Artikel 7: Openstelling
De reguliere openingstijden op werkdagen en de openingstijden voor de zaterdag, de zondag, de algemeen erkende feestdagen alsmede de overige daarvoor door het college van Burgemeester en Wethouders aan te wijzen dagen of tijdstippen waarop de gemeentelijke dienst niet of slechts voor bepaalde diensten is geopend, moeten worden bepaald.
Dit geldt tevens voor de tijdstippen waarop reguliere huwelijken worden voltrokken. Het gemeentebestuur heeft zich bovendien uitgesproken voor de mogelijkheid om op ieder moment van de week te kunnen trouwen. Al deze mogelijkheden staan in het Reglement vermeld.