Aanhef
Inleiding
Gelet op artikel 10 van de Financiële Verordening treft u hierbij het treasurybesluit aan van de gemeente Hengelo. Bij het opstellen van het treasurybesluit is rekening gehouden met de bepalingen van de wettelijke kaders (o.a. Gemeentewet, Wet fido, Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden en de Uitvoeringsregeling financiering decentrale overheden).
In bijlage 1 is het memorie van toelichting opgenomen en worden de belangrijkste artikelen verder toegelicht. In dit besluit staan veel vaktermen vermeld. In artikel 1 is daarom een verklarende woordenlijst opgenomen.
1. Treasurybesluit Gemeente Hengelo
Algemeen
Artikel 1 Verklarende woordenlijst
Activa in uitvoering
Elk werk dat op balansdatum nog niet gereed is en voor eigen gebruik bestemd is.
Cap
Derivaat waarbij een premie wordt betaald om gedurende een bepaalde looptijd de rente te maximeren op een nader overeen te komen niveau.
Consolidatie
Het omzetten van korte financieringsmiddelen in lange financiering.
Contante waarde
Dit is de waarde van toekomstige (uit- en/of ingaande) geldstromen op het huidige tijdstip. Deze wordt berekend door de geldstromen te disconteren naar het huidige tijdstip tegen het nu geldende rentetarief.
Daggeld (callgeld)
Lening of deposito voor één dag tegen een vast rentepercentage
Deposito
Niet-verhandelbare belegging bij een financiële instelling, waarbij een bedrag voor een vaste periode tegen een vast rentepercentage wordt weggezet.
Derivaten
Financiële instrumenten belichaamd in contracten waarin de voorwaarden zijn vastgelegd waartegen een transactie op een bepaald moment zal of kan plaatsvinden en waarvan de waarde afhankelijk is van één of meer onderliggende activa, referentieprijzen of indices.
Drempelbedrag
Een bedrag ter grootte van een percentage van het totaal van de jaarbegroting van de gemeente bij aanvang van het jaar dat niet belegd hoeft te worden bij Rijks schatkist.
Externe financiering
Het aantrekken van middelen uit bronnen die buiten de organisatie liggen.
Financieringsbehoefte
De behoefte om uit interne of externe bronnen vermogen aan te trekken voor de dekking van de vermogensbehoefte.
Financiële vaste activa
Bezittingen van een gemeente waarvan het daarvoor benodigde vermogen voor een periode langer dan een jaar is vastgelegd. Het zijn de bezittingen die een gemeente die bestaan uit kapitaalgoederen zoals deelnemingen in andere organisatie, aandelen, langlopende verstrekte geldleningen en andere financiële vorderingen.
Geldmarkt
Financiële markt voor het aantrekken of uitzetten van gelden met een looptijd van minder dan 1 jaar.
Integrale financiering
Vorm van financiering waarbij de vermogensbehoefte van de organisatie als geheel wordt betrokken, in tegenstelling tot projectgewijze financiering.
Interne financiering
De financiering door het aanwenden van geldmiddelen die al in de organisatie aanwezig zijn.
Kapitaalmarkt
Financiële markt voor het aantrekken of uitzetten van gelden met een looptijd van langer of gelijk aan 1 jaar.
Kasgeldlening
Lening met een looptijd van maximaal 1 jaar tegen een vast rentepercentage en een aflossing ineens aan het einde van de looptijd.
Kasgeldlimiet
Een bedrag ter grootte van een percentage van het totaal van de jaarbegroting van de gemeente bij aanvang van het jaar.
Koersrisico
Het risico dat voortvloeit uit de mogelijkheid dat de financiële activa van de organisatie in waarde verminderen door negatieve koersontwikkelingen.
Kredietrisico
Het risico dat voortvloeit uit de mogelijkheid op een waardedaling van de vorderingspositie ten gevolge van het niet (tijdig) na kunnen komen van de verplichtingen door de tegenpartij als gevolg van insolventie.
Materiële vaste activa
Bezittingen van een gemeente waarvan het daarvoor benodigde vermogen voor een periode langer dan een jaar is vastgelegd. Het zijn de bezittingen die een gemeente gebruikt voor de bedrijfsvoering, niet om te verkopen. Deze bezittingen zijn, in tegenstelling tot immateriële en financiële vaste activa, stoffelijk van aard.
Lidstaat
Een staat die lid is van de Europese Unie of een andere staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte.
Limiet
Een type richtlijn die de (uiterste) grens aangeeft van een bepaalde handeling, verantwoordelijkheid en/of bevoegdheid.
Liquide middelen
De direct opvraagbare financiële middelen van de organisatie.
Liquiditeitsrisico
Het risico dat verbonden is aan het onvoorzien ontstaan van tekorten op kortlopende geldmiddelen.
Mandaat
Het opdragen van taken en bevoegdheden. Degene die de taak overdraagt, blijft zelf verantwoordelijk. Mandaatverlening aan ondergeschikte ambtenaren is altijd mogelijk. Mandaatbesluiten hebben betrekking op de verdeling van interne bevoegdheden en behoeven niet openbaar gemaakt te worden.
Medium Term Note
Verhandelbare schuldtitels aan toonder, met een minimum looptijd van twee jaar en een omvang van minimaal € 500.000. Maakt onderdeel uit van een medium term note programma.
Netto-vlottende schuld
Het gezamenlijk bedrag van:
de opgenomen gelden met een oorspronkelijke rentetypische looptijd van korter dan één jaar de schuld in rekening-courant de voor een termijn van korter dan één jaar ter bewaring in kas gestorte gelden van derden overige geldleningen die geen onderdeel uitmaken van de vaste schuld;
verminderd met het bedrag van:
de contante gelden in kas
de tegoeden in rekening-courant
de overige uitstaande gelden met een rentetypische looptijd van korter dan één jaar.
Onderhandse lening
Schuldpapier op (middel)lange termijn dat niet genoteerd staat aan een beurs maar dat volledig op maat wordt afgesproken tussen geldgever en geldnemer. Soms komen transacties tot stand met behulp van bemiddelaars.
Projectfinanciering
Vorm van financiering waarbij voor een enkel project de financiering wordt geregeld, in tegenstelling tot integrale financiering waarbij de gehele gemeentelijke financieringsbehoefte is betrokken.
Rating
Taxatie van de kredietwaardigheid van een financiële onderneming of een land, bepaald door een ratingbureau.
Rekening-courant
Lopende rekening tussen twee partijen waarop de onderlinge vorderingen of schulden staan vermeld.
Treasurycomité
Het centrale orgaan binnen de Gemeente Hengelo inzake het rente- en treasurymanagement.
Renteomslag-percentage
De rekenrente waarmee de betaalde rente wordt verdeeld over de bestaande investeringen in vaste activa.
Renterisico
Het risico dat voortvloeit uit de mogelijkheid dat in de toekomst de rentelasten van het vreemd vermogen hoger respectievelijk dat de renteopbrengsten van activa lager zullen zijn dan een bestuurlijk wenselijk geacht niveau, c.q. het in de meerjarenraming en begroting geraamde niveau.
Renterisiconorm
Een bedrag ter grootte van een percentage van het totaal van de vaste schuld van het openbare lichaam bij aanvang van het jaar.
Rentetypische looptijd
De looptijd tussen twee momenten waarop een tussentijdse aanpassing van de contractuele rente plaatsvindt.
Rentevisie
Toekomstverwachting over de ontwikkeling van de rente op basis waarvan een financierings- en uitzettingenbeleid wordt gevoerd.
Richtlijn
Een bindend voorschrift c.q. aanwijzing van een te volgen handelswijze.
Roll-over lening
Een financieringsvorm op middellange termijn met een variabele rente die gekoppeld is aan de geldmarktrente. De rente heeft een looptijd van 1, 2, 3, 6 of 12 maanden.
Saldo rentecompen-
De debet- en credit saldi van meerdere rekeningen van een
satie circuit
organisatie bij eenzelfde financiële instellingen worden samengevoegd tot één gecombineerd saldo; en over dit gecombineerde saldo berekent de bank de te betalen of ontvangen rente.
Treasurer
Medewerker die de treasuryfunctie uitvoert.
Treasurybeleid
Bestaat uit de uitgangspunten, doelstellingen, richtlijnen en limieten, de organisatorische en administratieve kaders, de informatievoorziening en de administratieve organisatie ter uitvoering van de treasuryfunctie.
Treasuryfunctie
Omvat alle activiteiten die zich richten op het besturen en beheren van de financiële stromen en voorraad financiën van een organisatie, alsmede de daaruit voortvloeiende risico’s.
Uitzetting
Belegging in een vastrentende waarde.
Valutarisico
Het risico dat voortvloeit uit de mogelijkheid dat op een bepaald moment de waarde van de vreemde valutastromen, uitgedrukt in eigen valuta, afwijkt van hetgeen verwacht werd op het beslissingsmoment.
Vaste schuld
Schuldtitels met een looptijd van minimaal één jaar en één dag.
Vastrentende waarde
Vermogenstitels met een vaste renteopbrengst.
Vlottende schuld
Schuldtitels met een looptijd van maximaal één jaar.
Artikel 2 Doelstellingen treasurybeleid
De doelstellingen van het treasurybeleid van de gemeente zijn:
a.het aantrekken van voldoende financiële middelen en het uitzetten van overtollige gelden met als doel het uitvoeren van de programma’s binnen de door de raad vastgestelde kaders van de begroting;
b.het verzekeren van een duurzame toegang tot financiële markten tegen acceptabele condities;
c.het beheersen van risico’s verbonden aan de treasury-functie, zoals renterisico’s, koersrisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s;
d.het optimaliseren van renteresultaten binnen de kaders van de wet Fido, aanvullende regelgeving en de voorschriften die in dit besluit zijn opgenomen;
e.het minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities.
Artikel 3 Uitgangspunten risicobeheer treasuryfunctie
Met betrekking tot risicobeheer gelden de volgende algemene uitgangspunten voor de treasuryfunctie:
1De gemeente vraagt ten minste twee prijsopgaven bij verschillende financiële instellingen op bij het aantrekken van financieringen en hanteert het vierogen principe;
2Het renterisico op de korte schuld bedraagt maximaal de kasgeldlimiet, waarbij kortdurende overschrijding gedurende 2 kwartalen, in overeenstemming met de Wet Fido artikel 4 lid 2, toegestaan is.
3Het renterisico op de lange schuld bedraagt maximaal de renterisiconorm conform de Wet Fido;
4Overeenkomsten voor het aangaan van financieringen, het uitzetten van middelen en het verlenen van garanties luiden uitsluitend in euro’s om valutarisico’s uit te sluiten.
Financiering en garanties
Artikel 4 Richtlijnen en limieten externe financiering
1Het Treasurycomité beoordeelt wanneer aan de lange financieringsbehoefte wordt voldaan, binnen de grenzen van de wet- en regelgeving.
2In de financieringsbehoefte voor de korte termijn, ter afdekking van de netto-vlottende schuld wordt voorzien door het inzetten van rekeningen-courant, daggeldleningen dan wel kasgeldleningen.
3In een lange financieringsbehoefte wordt voorzien door een of meer leningen aan te trekken, met een zodanige rentetypische looptijd dat het renterisico op de leningenportefeuille voor de komende jaren binnen de renterisiconorm conform de Wet Fido komt of blijft.
4Toegestane leningvormen zijn:
a.onderhandse geldleningen
b.roll-over leningen
c.Medium Term Notes
8Vervroegde aflossing van leningschuld van de gemeente kan plaatsvinden als de contante waarde van de rentebetalingen op een nieuwe lening lager is dan de contante waarde van de rentebetalingen van de oude lening, rekening houdend met de boete, die bij vervroegde aflossing betaald moet worden.
Artikel 5 Afgeleide financiële instrumenten
Het gebruik van afgeleide financiële instrumenten (derivaten) is slechts toegestaan na een voorafgaand collegebesluit. Ze worden uitsluitend ingezet om financiële risico’s te beperken. Hierbij worden alle bepalingen in de Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden (Ruddo) nageleefd. Daarbij kan het college op grond van artikel 169 van de Gemeentewet de gemeenteraad in de gelegenheid stellen wensen en bedenkingen ter kennis van het college te brengen.
Artikel 6 Richtlijnen en limieten uitzettingen
1Overtollige liquide middelen worden, met uitzondering van het zogenaamde drempelbedrag, aangehouden bij ’s Rijks schatkist.
2Voor de uitzetting tot aan het zogenaamde drempelbedrag kunnen de volgende producten worden gehanteerd:
a.rekening-courant
b.spaarrekening
c.daggeld
d.deposito’s
3Risico's bij uitzettingen conform lid 2 in vastrentende waarden dienen te worden beperkt door slechts uitzettingen met een looptijd van 3 maanden of langer te doen bij financiële ondernemingen die:
a.gevestigd zijn in een lidstaat van de Europese Unie die ten minste beschikt over een AA- rating, afgegeven door ten minste twee vooraanstaande ratingbureaus; of
b.voor henzelf of voor de door hen uitgegeven waardepapieren kunnen aantonen dat ze ten minste over een AA-rating beschikken, afgegeven door ten minste twee vooraanstaande ratingbureaus.
Artikel 7 Gemeenteleningen en gemeentegaranties
De gemeente is in principe niet bereid om geldleningen aan derden te verstrekken. De Beleidsregels publieke taak leningen en garanties gemeente Hengelo 2021 zijn hier van toepassing.
Artikel 8 Financieringsrelatie tussen concern en overige organisatieonderdelen
1Jaarlijks wordt door de treasurer de omslagrente berekend.
2Bij de jaarrekening volgt mogelijk een herrekening indien het omslagrentepercentage meer dan 0,5% afwijkt van de prognose die is opgenomen in de begroting, dit conform de notitie rente van de commissie BBV.
3De treasurer betrekt de reserves en voorzieningen in de gemeentebrede financiering.
4Er wordt geen rente toegevoegd aan de reserves volgens de regels van het BBV. Dit met uitzondering van rentetoerekening over de eerste vijf miljoen euro van de algemene reserve. De rente hiervan komt echter ook weer ten goede aan de algemene middelen.
Geldstromenbeheer
Artikel 9 Liquiditeitsbeheer
1De gemeente beperkt haar liquiditeitsrisico’s door haar treasuryactiviteiten te baseren op een liquiditeitsprognose van minimaal 1 jaar.
2Om de kosten van het geldstromenbeheer te minimaliseren is er sprake van concentratie van liquiditeiten binnen één saldo- en rentecompensatie circuit bij de huisbankier.
Artikel 10 Betalingsverkeer
1Om de verwerkingskosten te minimaliseren loopt het betalingsverkeer van de gemeente in beginsel alleen over bij de huisbankier aangehouden rekeningen.
2Er wordt middels een betalingsprocedure gewerkt.
Relatiebeheer
Artikel 11 Relatiebeheer
1De treasurer onderhoudt namens de gemeente de contacten met de huisbankier en andere financiële instellingen en bemiddelaars over hun tarieven, producten en diensten.
2Financiële instellingen dienen onder Nederlands toezicht, zoals De Nederlandse Bank en de Verzekeringskamer, te vallen of onder vergelijkbaar toezicht vanuit de lidstaten, en dienen te voldoen aan de eisen als gesteld in de Wet Fido.
Verantwoordelijkheden en bevoegdheden
Artikel 12 Verantwoordelijkheden en taken
De gemeenteraad
* Vaststellen treasuryparagraaf in de begroting volgens het BBV
* Vaststellen treasuryparagraaf in de jaarrekening volgens het BBV
College van Burgemeester en Wethouders
* Vaststellen treasurybeleid vervat in het Treasurybesluit
* Uitvoeren van het treasurybesluit, zoals vastgelegd in het treasurybesluit tezamen met de treasuryparagraaf (formele verantwoordelijkheid)
* Vaststellen van nadere richtlijnen binnen kaders van dit besluit
Treasurycomité
* Stelt de liquiditeitsplanning vast
* Adviseren/monitoren van de treasuryactiviteiten
Treasurer
* Ontwikkelen en herijken van de financieringsstrategie van de gemeente
* Initiëren van financieringstransacties volgens artikel 13
* Voeren van ‘control’ op vastleggen gegevens van leningen en garanties
* Opstellen van de treasuryparagraaf in P&C-producten
* Monitoren van limieten zoals vastgelegd in de treasuryparagraaf
* Relatiebeheer met financiële instellingen
* Geven van aanwijzingen aan financiële administratie inzake het betalingsverkeer
Financiële administratie
* Is verantwoordelijk voor feitelijke inrichting en uitvoering van het betalingsverkeer
* Registreren van opgenomen en verstrekte leningen en garanties
* Verzorgen van betalen van rente en aflossing van opgenomen geldleningen
* Innen van rente- en aflossingsverplichtingen op verstrekte geldleningen
Externe accountant
* In het kader van de reguliere controletaak adviseren en controleren van de treasuryfunctie
Artikel 13 Bevoegdheden
De volgende bevoegdheden, met name de autorisatie, zijn hier opgenomen in overeenstemming met de wettelijke bevoegdheden:
Autorisatie
Uitvoering
Control
a.
Financiering (zie artikel 4 en artikel 5)
Het aantrekken van daggeld en kasgeld-leningen (looptijd < 1 jaar)
College B&W
Treasurer
Treasurycomité
b.
Aantrekken van leningen (looptijd >= 1 jaar)
College B&W
Treasurer
Treasurycomité
c.
Benutten van vervroegde aflossingen en renteherzieningen
College B&W
Treasurer
Treasurycomité
d.
Verstrekte leningen en garanties (zie artikel 7)
Verstrekken van leningen en garanties
College B&W
Treasurer
Treasurycomité
e.
Liquiditeitsbeheer (zie artikel 9)
Bankrekening openen/sluiten/ wijzigen
Treasurer
Treasurycomité
f.
Vaststellen/wijzigen bankcondities bij huidige bankrelaties.
Treasurer
Treasurycomité
g.
Aangaan nieuwe bankrelaties
College B&W
Treasurer
Treasurycomité
h.
Betalingsverkeer (zie artikel 10)
Verrichten betaalopdrachten
Financiële administratie
Financiële administratie
De financiële administratie zorgt bij alle activiteiten voor de registratie.
Informatievoorziening
Artikel 14 Operationele en verantwoordingsinformatie
Informatieverstrekker
Informatieontvanger
Frequentie
Treasurybesluit
Treasurer
Gemeenteraad
1xper 5 jaar
Paragraaf Financiering
Treasurer
Gemeenteraad
Jaarlijks bij begroting en jaarrekening
Kwartaalrapportage transacties en limieten
Treasurer
Treasurycomité
1xper kwartaal
Besluit tot lening en/of garantieverstrekking
Treasurer
Treasurycomité
variabel
Voortgangsrapportag e treasuryfunctie
Treasurer
College van B&W
In tussentijdse rappor-tages (2 x per jaar)
Analyse leningen- en garantieportefeuille
Treasurer
Treasurycomité.
Minimaal 2x per jaar.
Liquiditeitenprognose en -planning
Treasurer
Treasurycomité
Halfjaarlijks
Slotbepalingen
Artikel 15 Beleidsregels publieke taak leningen acten garanties
De Beleidsregels publieke taak leningen en garanties 2021 zijn onlosmakelijk verbonden met dit besluit.
Artikel 16 Inwerkingtreding
Het treasurybesluit treedt in werking op de dag nadat ze op voorgeschreven wijze bekend is gemaakt onder gelijktijdige intrekking van het treasurybesluit 2014.