Uitvoeringsprogramma VTH 2026

1.2.1 Doelstellingen beleid

In de uitvoerings- en handhavingsstrategie stellen wij ons bij de uitvoering en handhaving voor de periode 2023-2026 de onderstaande doelstellingen. In hoofdstuk 3 t/m 5 van dit uitvoeringsprogramma benoemen wij de concrete acties die wij daarvoor dit jaar uitvoeren.

Algemeen U&H doel

Doelstelling 2023-2026

Veiligheid

De doelstelling van veiligheid is het beperken van de (bouwgerelateerde) risico's.

Periodiek (minimaal 2 x in de realisatiefase) houden wij samen met de VRBZO integraal risicogericht toezicht op vooraf afgesproken (categorieën) bouwwerken.

We inventariseren (bv. gebiedsgericht) en pakken stapsgewijs de risicovolle situaties aan om (brand)veiligheid van (illegale) bewoning te waarborgen.

Gezondheid

De doelstelling van gezondheid is het streven naar een leefomgeving waar gezondheid voor een ieder tot de basiswaarden behoort en in balans is.

Behouden en/of verbeteren van de huidige situatie in het kader van alcoholgebruik onder jongeren.

Omgevingskwaliteit

Het beperken en/of voorkomen van aantasting van cultureel erfgoed, architectuur, stedenbouw, landschap, natuur, beleving en identiteit.

Voorkomen en bestrijden van illegale (ver)bouw en gebruik van de in het omgevingsplan vastgelegde functies met oog voor het behoud van cultureel erfgoed en bestaande (landschappelijke) waarden.

Duurzaamheid

Het leveren van een constructieve bijdrage aan de energie transitie en verduurzaming.

Alle omgevingsvergunningsaanvragen worden getoetst en bij het toezicht gecontroleerd op het voldoen aan de eisen voor energiezuinigheid (bijna energie neutrale gebouwen), milieu (Milieuprestatie coëfficiënt) en de laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen, volgens de hiervoor vastgestelde toets -en toezichtprotocollen.

Doelstellingen 2023-2026

Uitvoeringskwaliteit

De mate waarin een product voldoet aan juridische doelen (zoals geformuleerd in de relevante wet- en regelgeving en de algemene beginselen van behoorlijk bestuur) en bijdraagt aan de omgevingsdoelen. Ook wel aangeduid als de inhoudelijke kwaliteit.

Voorkomen van het ongebruikt laten voortbestaan van rechten uit vergunningen en daarmee het vergunningenbestand op orde brengen.

75% van onze werkprocessen zijn beschreven en -waar nodig- ingericht in zaaksyste(e)m(en).

We ondernemen de nodige acties om te blijven voldoen aan de kwaliteitscriteria m.b.t. de kritieke massa.

Dienstverlening

De manier waarop (in communicatie, snelheid, service) de organisatie met belanghebbenden (aanvragers, omgeving, melders, etc.) omgaat.

We streven naar een verrassende klantvriendelijke dienstverlening door klanten en partners duidelijk te maken wat ze van ons mogen verwachten. We hebben een luisterend oor en verassen klanten door snel te reageren en verwachtingen te managen.

Afspraak= afspraak

In ieder contact met de klant maken we duidelijke afspraken (managen verwachting) leggen we deze (intern) vast en komen we deze na.

We bellen op tijd terug en handelen de terugbelnotities administratief af.

We stellen een heldere en concrete klachten- en meldingen procedure (handhaving) op, met duidelijke afhandelwijze, termijnen en communicatiemomenten. We communiceren de procedure op de website.

Financiën

De inzet van middelen in relatie tot de kwaliteit van de geleverde diensten/producten.

Door toepassing van risico analyses wordt getracht efficiëntie en effectiviteit te bewerkstelligen. De begroting dient dekkend te zijn voor onze inzet op risicobeheersing en beleidsdoelrealisatie.

Er wordt periodiek geïnventariseerd of de begroting voldoet aan de beide elementen en er wordt begroot op basis van output.

1.2.2 Prioritering

Voor iedere bestuursperiode van vier jaar bepalen wij de prioriteiten aan de hand van een probleemanalyse. Onderdeel van deze analyse is een risicoanalyse, waarbij wij de negatieve effecten en kans op overtreding van de regelgeving in beeld brengen. De inschatting van de risico’s voor de leefomgeving is richtinggevend voor de bestuurlijke prioriteiten die worden gesteld bij het stimuleren en/of afdwingen van naleefgedrag.

Jaarlijks vertalen wij de prioritering door in het uitvoeringsprogramma en bepalen wij hoe de aanwezige capaciteit binnen de gemeente in te zetten. Bij de jaarlijkse evaluatie van beleid en uitvoering(sprogramma) checken wij of de prioritering zo nodig bijgesteld moet worden. Bijvoorbeeld omdat overtredingen vaker voorkomen en/of een groter effect hebben dan verwacht. Uiteraard spelen ook de politieke context en maatschappelijke ontwikkelingen hierbij een rol. Voor 2023 zijn de prioriteiten vastgesteld op basis van een (nieuwe) probleemanalyse. In 2024 is op basis van het College Uitvoeringsprogramma de handhaving van het vrachtwagenverbod voor de kern van Heeze hieraan toegevoegd. In bijlage 1 is een overzicht van de voor 2026 geldende prioritering opgenomen die gelijk is aan die van 2025.

Vooralsnog is er geen reden om het accent te verleggen: een consistente lijn in toezicht en handhaving levert resultaat op ten aanzien van naleefgedrag. Daarom krijgen, net als in voorgaande jaren ook in 2026 onderstaande problemen/overtredingssoorten de hoogste (bestuurlijke) prioriteit:

Prioriteit Hoog

Bestuurlijke prioriteit

•Het handelen zonder of in strijd met een omgevingsvergunning activiteit nieuw/verbouw in:

o het geval van kamerverhuur (5 of meer wooneenheden), logies en woningsplitsing

o particuliere woningen

o restaurant, café, horeca, bedrijf, kantoor en/of winkel

X

•Gevaarzetting door (staat) bouwwerk, open erf of terrein voor bestaande bouw (constructie, fundering, asbest, brandveiligheid, verwaarlozing, etc.)

X

•Handelen in strijd met het omgevingsplan

4Het gaat hier om de (voormalige) activiteit “strijdig gebruik”.

:

o bedrijfsmatige activiteiten die niet zijn toegestaan

o overige bewoning in strijd met omgevingsplan (zoals kamerverhuur/woningsplitsing/wonen waar niet is toegestaan)

o permanente bewoning recreatieve inrichtingen

X

•Instandhoudingsplicht/onomkeerbare beschadiging van cultuurhistorische waarden (conform Erfgoedkaart)

•Overtreden van de Algemene Plaatselijke Verordening/Verordening fysieke leefomgeving:

o afval illegale stort (meldingen afvalstort, drugsafval en zwerfvuil)

X

o vrachtwagenverbod kern Heeze

X

o geluidsoverlast (evenementen en horeca)

o overlast jongeren (meldingen op overlast jeugd)

o verrommeling van de openbare ruimte (vervuiling, controle reclame, terrassen, verloren en verlaten (brom)fietsen, uitstalling, aanhangers/caravan)

o woonoverlast (burenruzies)

o loslopende honden en hondenpoep

o handel en gebruik van (soft)drugs

•verkoop alcohol minderjarigen (Alcoholwet en evenementen)

X

•overtreden vergunningsvoorwaarden (bv terrassen, geen leidinggevende aanwezig, sluitingstijden, geen actuele vergunning)

•overlast evenementen en horeca

X

Figuur 1: Prioritering 2026

De geselecteerde prioriteiten pakken wij zo veel mogelijk met voorrang op, waarbij wij het accent leggen op de bestuurlijke prioriteiten. Deze prioritering betekent ook dat andere zaken minder aandacht krijgen of niet dan wel niet direct worden aangepakt. Per 1 november 2025 zijn twee fulltime Boa’s aangenomen. Door deze structurele capaciteit kan in 2026 aan alle prioriteiten aandacht besteed worden en kan ook de ingezette weg uit de Boa-pilot worden voortgezet om ook aan parkeer- en andere overtredingen in de openbare ruimte aandacht te besteden. Uit de tussentijdse evaluatie van de Boa-inzet blijkt het opleggen van boetes een goede prikkel tot naleving van wet- en regelgeving te zijn. We verwachten dat de aanwezigheid en zichtbaarheid van de vaste Boa’s een verder positief effect op de naleving van regels in de openbare ruimte zal hebben.

3.2.1 Beleidscyclus

Een programmatische en cyclische benadering van uitvoering en handhaving levert op grond van wettelijke verplichtingen de volgende beleidsproducten:

•(meerjaren)Beleid (4 jaarlijks);

•Uitvoeringsprogramma en werkplannen (jaarlijks);

•Voortgangs- en management rapportages (2 maal per jaar);

•Jaarevaluatie (en bijstelling) beleid en uitvoeringsprogramma (jaarlijks).

In de loop van 2026 (na installatie van de nieuwe raad) stellen we een nieuw meerjarenbeleid 2027-2030 op in opvolging van de huidige Uitvoerings- en handhavingsstrategie 2023-2026. Voor de kwaliteitsimpuls van de beleidscyclus en (proces)verbetering VTH en om de basis op orde te krijgen wordt extern ingehuurd in aanvulling op coördinatie en juridisch beleidsadvies.

Data gedreven werken: rapportages en inrichting PowerBrowser

VTH breed is data van belang voor o.a. het opstellen van het uitvoeringsprogramma, het monitoren/evalueren in hoeverre dit uitvoeringsprogramma (en daarmee de beleidsmatige doelen) behaald worden en voor sturingsdoeleinden zoals het bijstellen van het programma, beleid en middelen. Na de opstartjaren 2022 en 2023 waarin de nieuwe vakapplicatie niet optimaal functioneerde en registreerde is in 2024 de vakapplicatie verder ingericht en geïmplementeerd in de organisatie maar zijn door koppelproblemen met het nieuwe zaaksysteem data niet goed geborgd. In 2025 is veel tijd aan het oplossen van incidenten besteed en is de koppeling (op momenten) nog steeds niet stabiel gebleken. In 2025 is geïnvesteerd in een uniforme werkwijze voor de registratie en de vastlegging daarvan in werkprocessen. De administratie VVH zal in 2026 systeemchecks uit gaan voeren op ontbrekende gegevens en hierop sturen. Indien voldoende uren beschikbaar zijn (doordat deze niet naar het oplossen van problemen in de functionaliteit van het systeem gaan) zal in de loop van 2026 worden gestart met het inrichten van het automatisch (op gezette tijden) data laten genereren van rapportages door het systeem.

De indicator betreft de mate waarin de vakapplicatie m.b.t. monitoring is ingericht. Deze activiteit levert een bijdrage aan het strategische doel m.b.t. Uitvoeringskwaliteit.

3.2.2 Dienstverlening

Onze doelstelling is een verrassende klantvriendelijke dienstverlening door o.a. klanten en partners duidelijk te maken wat ze van ons mogen verwachten, een luisterend oor te hebben en snel te reageren. Dit doen we door de volgende uitgangspunten in onze dienstverlening te hanteren:

-uiterlijk binnen twee werkdagen, dan wel de anderszins gecommuniceerde termijn, terug te bellen (inclusief juiste administratieve afhandeling van het terugbelverzoek);

-zorgdragen voor interne vervanging bij afwezigheid, zodat tijdig teruggebeld kan worden dan wel de juiste termijn gecommuniceerd wordt;

-in elk contact duidelijke afspraken te maken en aan te geven welke vervolgstap op welke termijn een initiatiefnemer of belanghebbende kan verwachten;

-de gemaakte afspraken vast te leggen in het zaaksysteem in het tabblad “memo”, zodat deze voor elke (vervangende) behandelaar inzichtelijk zijn;

-gemaakte afspraken na te komen, wat ook betekent dat indien wij een afspraak niet (tijdig) kunnen naleven zoals beoogt wij wel binnen de afgesproken termijn dit mededelen en daarbij een nieuwe termijn communiceren;

-te streven om binnen vijf werkdagen de ontvangst van een aanvraag, verzoek, klacht of melding te bevestigen;

-zo snel mogelijk, maar binnen de beslistermijn (vergunningen) / een redelijke termijn van acht weken dan wel binnen een met de verzoeker gecommuniceerde termijn, een besluit op een aanvraag, klacht/melding of verzoek om handhaving te nemen. De afhandeling van een klacht/melding of verzoek kan ook betekenen dat een zaak (nu) niet opgepakt wordt, vanwege bijvoorbeeld de prioritering;

-bij toezicht en handhaving snel duidelijkheid aan betrokkenen te geven door o.a. te streven een controlerapport binnen 10-15 werkdagen na controle op te maken en de bijbehorende brief of ander contactmoment binnen 10-15 werkdagen na rapport te verzenden/ te laten plaatsvinden.

De indicator hierbij betreft het aantal 1) tijdig en juist afgehandelde telefoonnotities, 2) aanvragen waarvan de beslistermijn is verlengd, 3) binnen de (verlengde) beslistermijn genomen besluiten, 4) binnen de (gecommuniceerde) beslistermijn genomen besluiten op verzoeken om handhaving. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Dienstverlening.

3.2.3 Financiën

Door toepassing van risicoanalyses trachten wij efficiëntie en effectiviteit te bewerkstelligen. De begroting dient steeds dekkend te zijn voor onze inzet op risicobeheersing en beleidsdoelrealisatie. Wij inventariseren of de begroting voldoet aan deze beide elementen.

Voor deze inventarisatie maken we de kosten en financiële middelen voor uitvoering en handhaving inzichtelijk. Zo maken wij (jaarlijks) de benodigde en beschikbare financiële en personele middelen inzichtelijk voor de activiteiten die we willen verrichten om de doelen in de Uitvoerings- en handhavingsstrategie te behalen. Dit uitvoeringsprogramma draagt daar aan bij. Ook de jaarlijkse evaluatie van het uitvoeringsprogramma en de beleidsdoelrealisatie kan hier input voor leveren. Waar nodig vragen wij extra budget aan of stellen wij dat gedurende de begrotingscyclus bij. Wij begroten hierbij op basis van output. In 2025 lijken de op basis van de aantallen aanvragen te verwachten legesopbrengsten achter te blijven. Dit wordt waarschijnlijk veroorzaakt door de gewijzigde systematiek van de Omgevingswet en de door in A2-samenwerking per 1-1-2024 opgestelde tarieventabel en tarieven. Ook moet de kostendekkendheid (opnieuw) beoordeeld worden. In 2026 zal een analyse plaatsvinden en zo nodig aanpassing van de tarieven (tabel) worden voorgesteld.

Deze activiteit levert een bijdrage aan het strategische doel m.b.t. Financiën. De indicator betreft 1) het vaststellen van het uitvoeringsprogramma en 2) de eventuele bijsturing vanuit de jaarevaluatie.

3.2.4 Kwaliteitsborging

Voor de kwaliteit van uitvoering is de borging van een aantal processen van belang:

Werkprocessen

Registratie van werkprocessen is onder meer van belang voor de continuïteit van onze dienstverlening. Het ook daadwerkelijk werken volgens deze werkprocessen is van belang voor de uniformiteit van onze uitvoering en handhaving, dus het op gelijke wijze handelen van de verschillende medewerkers. Beiden dragen bij aan het borgen van de kwaliteit van onze dienstverlening. Het opstellen en actueel houden van deze werkprocessen is, naast dat het hier een wettelijke verplichting betreft

11Artikel 13.9, lid 3 Omgevingsbesluit.

, dan ook van belang voor de bedrijfsvoering. In 2024 is een pilot Optimaliseren processen VVH en klantreizen onder begeleiding van een extern bureau gestart met twee processen. In 2025 zijn nog acht processen en twee klantreizen doorlopen. Vele acties ter optimalisatie van de processen die hier uit voortkwamen zijn uitgevoerd of in uitvoering. Begin 2026 volgt nog het laatste proces. In de specifieke programma’s gaan wij verder in op de processen die in deze pilot worden uitgewerkt en geoptimaliseerd (zie 4.2.1 en 5.2.1 onder Activiteit afstemming en samenwerking).

Kwaliteitscriteria

Het is belangrijk de kwaliteit van de uitvoering van de vergunning-, toezicht- en handhavingstaken goed te regelen. Hiervoor zijn landelijk de zogenaamde “kwaliteitscriteria” in het leven geroepen, met daarin per deskundigheidsgebied minimale vereisten aan o.a. opleiding(niveau), werkervaring, tijdsbesteding (frequentie) en het aantal medewerkers. In de Verordening Uitvoering en handhaving Omgevingsrecht gemeente Heeze-Leende 2023 is het minimale niveau van de kwaliteitscriteria door de raad bepaald op ‘bodemniveau’. Vanaf 1 januari 2025 gelden de landelijk vastgestelde Kwaliteitscriteria 3.0 voor vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH). Doelstelling: de kwaliteitscriteria zijn bedoeld om de uitvoering van vergunning-, toezicht- en handhavingstaken te professionaliseren en de gewenste kwaliteit (en continuïteit) in de organisatie te borgen.

In januari 2026 start het EVP(ErVaringsPofiel)-validatietraject voor de medewerkers van het team VVH die zich bezig houden met vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht. Een daarvoor ingeschakeld extern bureau brengt hiermee tevens in beeld in hoeverre we voldoen aan de Kwaliteitseisen VTH 3.0. Zo zorgen we dat we steeds een actueel overzicht hebben op de onderdelen waar we wel en niet voldoen aan de kwaliteitscriteria en nemen waar nodig actie om alsnog te kunnen voldoen.

In de specifieke programma’s geven wij aan welke eventuele specifieke actie(s) wij dit jaar uitvoeren om aan de kwaliteitscriteria te voldoen (zie 4.2.2 en 5.2.2), waarmee een bijdrage geleverd wordt aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit. Het gaat dan voornamelijk om het inschakelen van deskundigen op het gebied van brandveiligheid, bouwconstructies, bouwfysica en monumenten.

Indicator: in het jaarverslag doen we mededeling over de naleving van de kwaliteitscriteria. Met deze informatie in het jaarverslag geven we tevens invulling aan de door de gemeenteraad in de Verordening Uitvoering en handhaving Omgevingsrecht opgenomen informatieverplichting met betrekking tot de kwaliteitscriteria. Het jaarverslag wordt ter kennis gebracht aan de raad.

3.2.5 Omgevingswet

Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet en een deel van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) ingevoerd. Met de Omgevingswet zijn 26 wetten gebundeld in één overkoepelende wet voor de fysieke leefomgeving met o.a. als doel om de lokale overheid meer ruimte te bieden en het voor initiatiefnemers, zoals professionele ontwikkelaars en inwoners, eenvoudiger te maken om initiatieven te realiseren. Doel van de Wkb is om de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. Beide wetten hebben een groot aantal wijzigingen aangebracht in o.a. het vergunningenstelsel en het toezicht daarop. Landelijk is de teneur dat de nieuwe wetgeving vooralsnog alleen meer werk/kosten met zich heeft gebracht zowel voor initiatiefnemers als bevoegde gezagen en omgevingsdiensten.

Afgelopen jaar zijn veruit de meeste aanvragen die vanwege het overgangsrecht nog onder de Wabo vielen, behandeld. Een achttal milieu- en RO aanvragen ingediend onder de Wabo loopt nog (al dan niet in combinatie met bouwen). In 2025 is volop gewerkt met aanvragen en meldingen onder de nieuwe wetgeving.

De oorspronkelijk door het Rijk aangekondigde Wkb voor verbouw en gevolgklassen 2 en 3 wordt vooralsnog niet ingevoerd. Er is twijfel over de verhouding tussen de kosten van bouwborging en de verbetering van de bouwkwaliteit hierdoor. In 2026 geldt daarom de Wkb alleen voor nieuwbouw die valt in gevolgklasse 1.

4.2.1 Preventiestrategie

De belangrijkste werkzaamheden uit de U&HS, die wij dit jaar in het kader van de preventiestrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn:

Activiteit communicatie, voorlichting en vooroverleg

In het voortraject zoveel mogelijk doen om te voorkomen dat we achteraf (formeel) tot actie moeten overgaan. Hierdoor weet een initiatiefnemer zo snel mogelijk welke mogelijkheden er zijn en wat er moet gebeuren om de benodigde toestemming te krijgen.

Beantwoorden eerstelijns vragen en omgevingsloket (incl. uitwerking)

Vooroverleg, principeverzoeken, conceptaanvragen en toets vergunningsvrij bouwen

Doorlopende informatieverstrekking in de vorm van publicaties, brochures, informatiebijeenkomst: welke regels gelden er + evt. actuele onderwerpen.

De indicator van deze activiteit betreft het aantal vooroverleggen, principeverzoeken, ’verken uw idee’ aanvragen, conceptaanvragen, informatieverzoeken en verzoeken vergunningsvrij. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.

Activiteit afstemming en samenwerking

Op uniforme wijze zorgdragen voor een vlotte, gestroomlijnde en integrale afhandeling van dossiers.

-Voor interne afstemming en werkverdeling vindt structureel overleg plaats tussen de verschillende vergunningverleners;

-Tussen de vergunningverleners en de medewerkers van ruimtelijke ordening vindt structureel overleg over de inhoud plaats en met de medewerkers van handhaving vindt dit waar nodig ad hoc plaats;

-Als een initiatief daartoe aanleiding geeft vindt in een zo vroeg mogelijk stadium afstemming plaats met andere interne disciplines zoals groen, openbare ruimte, riool, sociaal domein (o.a. maatschappelijke ondersteuning) en dergelijke én/of betrokken uitvoeringsorganisaties zoals de omgevingsdienst en veiligheidsregio;

-In het kader van externe afstemming handelen wij volgens de samenwerkingsafspraken met de diverse partijen en hebben wij waar nodig aanvullend ad hoc overleg.

Vaststellen en actueel houden van de werkprocessen, procedures en bijbehorende informatiestromen in de digitale omgeving

14In een later stadium kan dan via zogenaamde kwaliteitscontroles het werken volgens deze processen geborgd worden.

: In 2026 worden de nog openstaande actiepunten uitgevoerd ten behoeve van de vijf te optimaliseren VTH processen van vergunningverlening die in 2025 doorlopen zijn. Eén proces wordt nog onder begeleiding van het externe bureau doorlopen (nr 5 hieronder). Het gaat om de volgende vijf processen 1 t/m 5 (6 t/m 11 = toezicht en handhaving):

1Conceptverzoek (eerste sessie in 2024 geweest)

2Aanvraag uitgebreid behandelen (=reguliere aanvraag omgevingsvergunning activiteit bouwen, omgevingsplanactiviteit en handelen ism omgevingsplan) (eerste sessie in 2024 geweest)

3Melding activiteit behandelen (melding omgevingswet)

4Aanvraag vergunning regulier (APV/bijzondere wetten)

5Melding activiteit behandelen (APV melding en overige)

6Controle uitvoeren (Bouwtoezicht)

7Controle uitvoeren (toezicht APV, bijzondere wetten, Ow)

8Intrekken vergunning

9Incidentmelding/klacht algemeen

10Handhavingsverzoek

11Invordering handhaving

Doorlopen EVP (=ErVaringsProfiel) traject tot vaststelling en borging kwaliteitscriteria VTH 3.0 door een extern bureau. Deelname door casemanagers, toezichthouders en handhavingsjuristen voor hun deskundigheidsgebied(en). Gevolgd door competentiescan en resulterend in een opleidingsplan of vervolgtraject (per medewerker).

De indicator van deze activiteit betreft het aantal vastgelegde actuele werkprocessen (met bijbehorende informatiestromen en afspraken) en geoptimaliseerde processen dit jaar. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.

4.2.2 Vergunningenstrategie

De belangrijkste werkzaamheden uit de U&HS, die wij dit jaar in het kader van de vergunningenstrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn:

Activiteit reguliere toetsing

Het voorkomen van m.n. onveilige en/of ongezonde situaties/overtredingen én het borgen van leefbaarheid en/of duurzaamheid, waarin ook snelheid, tijdigheid en integraliteit van besluitvorming een belangrijke rol speelt.

Prognose aantallen 2026

Administratieve ondersteuning

div.

Afhandelen Wabo- activiteiten

3

Meldingplichtige activiteiten - Omgevingswet gerelateerd

Bouwen (bouwtechnische melding)

40

Brandveilig gebruik van een bouwwerk

2

Reguliere / uitgebreide vergunning activiteiten - Omgevingswet gerelateerd

Omgevingsplanactiviteit:

Bouwen (omgevingsplan)

180

Handelen in strijd met ruimtelijke ordening

50

Uitvoeren werk of werkzaamheid

10

Inrit/uitweg

15

(Doen) vellen van een houtopstand

40

Bouwactiviteit

Toetsen aan Bbl (Bouwbesluit) conform toetsmatrixen, waarbij wij:

-bij de beoordeling van bouwconstructies gebruik maken van de diensten van een advies- en ingenieursbureau voor bouwconstructies (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

-vanuit duurzaamheidsoverwegingen alle omgevingsvergunningaanvragen toetsen op het voldoen aan de eisen voor energiezuinigheid (bijna energie neutrale gebouwen), milieu (Milieuprestatie coëfficiënt) en de laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen volgens de hiervoor vastgestelde toetsprotocollen;

-bij de beoordeling van aanvragen waarbij bouwfysica een hoge prioriteit heeft, maken wij gebruik van de diensten van een adviesbureau voor bouwfysica (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

-voor de beoordeling van brandveiligheid bij de vooraf afgesproken categorieën van bouwwerken advies van de veiligheidsregio vragen (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4).

60

Totaal

400

Toestemmingen openbare orde en veiligheid

Alcoholwet

35

Evenementen aanmelding (vergunningvrij)

15per 1-1-2025 kleinschalige evenementen vergunningvrij: alleen kennisgeving nodig waarop ovb wordt gestuurd. Voldoet evenement niet aan criteria voor vergunningvrije evenementen: dan vergunning aanvragen (cat. A evenement zonder veel indieningsvereisten: wel leges)

100

Evenementen vergunningen

40

Overige vergunningen APV & bijzonder wetten

80

Totaal

235

Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties

div.

Juridische procedures (bezwaar/ beroep/ voorlopige voorziening) & ondersteuning

50

De indicator hierbij betreft het aantal (aangevraagde en verleende) meldingen en omgevingsvergunningen. Door de vooralsnog ingevulde fte voor toezichthouders en de aanstelling van twee Boa’s worden meer illegale situaties beoordeeld op de mogelijkheid van het verlenen van een omgevingsvergunning. Dit leid tot een toename van het aantal (aan)vragen. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. voornamelijk Veiligheid, Gezondheid, Duurzaamheid en Uitvoeringskwaliteit.

Sloopmeldingen, bodemtaken en aanvragen omgevingsvergunning waarvan de activiteit “milieu”

16Inclusief de natuuractiviteit, meldingen milieu, bodemenergie, en dergelijke.

en “monument” onderdeel uitmaken worden sinds 2024 volledig onder mandaat door de omgevingsdienst afgehandeld (zie bijlage 2) De omgevingsdienst handelt deze taken af conform de regionale uitvoeringskaders.

Activiteit intrekking vergunningen

Het op orde brengen/houden van het vergunningenbestand en daardoor het (organisatie breed) meer effectief en efficiënt kunnen werken. Met een vergunningenbestand dat op orde is kan bijvoorbeeld onnodig extra toezicht voorkomen worden en kan er ook vanuit de BAG en de WOZ met juiste gegevens worden gewerkt. Hiermee is ook onze dienstverlening gebaat.

Prognose aantallen 2026

Intrekken omgevingsvergunning milieuzaken (door ODZOB)

Onderdeel werkprogramma ODZOB

Intrekken overige omgevingsvergunningen

25

De indicator van deze activiteit betreft het aantal intrekkingen. Deze activiteit levert een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.

5.2.1 Preventiestrategie

De belangrijkste werkzaamheden uit de U&HS, die wij dit jaar in het kader van de preventiestrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn:

Activiteit communicatie en voorlichting

In het voortraject zoveel mogelijk doen om te voorkomen dat we achteraf (formeel) tot actie moeten overgaan. Hierdoor weten burgers, bedrijven en instellingen welke regels waarom gelden en worden zij gestimuleerd om aan deze regels te voldoen.

Doorlopende informatieverstrekking in de vorm van publicaties, brochures: m.n. welke regels gelden er en wat is de achtergrond daarvan + evt. actuele onderwerpen. We gaan inwoners periodiek en terugkerend informeren over aansprekende thema’s om overtredingen te voorkomen.

Toezichthouders/boa’s hanteren waar mogelijk een positieve benadering als eerste aanspreekpunt “buiten”. Dat betekent dat de benadering zich o.a. richt op de voordelen van naleven, benadrukken van het nut van regels, sociale norm en voorkomen van overtredingen.

Vanwege het grote belang van veilige evenementen en horeca is een folder ‘veilige horeca’ beschikbaar die we actief onder de aandacht brengen.

De indicator van deze activiteit betreft het aantal vooroverleggen, principeverzoeken, ’verken uw idee’ aanvragen, conceptaanvragen, informatieverzoeken en verzoeken vergunningsvrij (in § 4.3). Daarnaast de contactmomenten naar aanleiding van een melding/constatering door de toezichthouder waarna de overtreding wordt opgelost. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.

Activiteit afstemming en samenwerking

Op uniforme wijze zorgdragen voor een vlotte, gestroomlijnde en integrale afhandeling van dossiers.

-Voor interne afstemming en werkverdeling vindt structureel overleg plaats tussen de verschillende medewerkers van toezicht en handhaving;

-Tussen de medewerkers van toezicht en handhaving, de vergunningverleners en/of de medewerkers van ruimtelijke ordening vindt waar nodig ad hoc overleg plaats over de inhoud plaats;

-In het kader van externe afstemming handelen wij volgens de samenwerkingsafspraken met de diverse partijen en hebben wij waar nodig aanvullend ad hoc overleg;

-In het kader van integrale samenwerking met betrokken instanties zoals de

-en, veiligheidsregio, politie en dergelijke, hebben onze toezichthouders verder een zogenaamde oog- en oor functie voor die andere instanties. Dat betekent dat onze toezichthouders constateringen van overtredingen op wet- en regelgeving buiten hun bevoegdheid en/of takenpakket, doormelden aan deze instanties.

Vaststellen en actueel houden van de werkprocessen, procedures en bijbehorende informatiestromen in de digitale omgeving

18In een later stadium kan dan via zogenaamde kwaliteitscontroles het werken volgens deze processen geborgd worden.

: In 2026 worden de nog openstaande actiepunten uitgevoerd ten behoeve van de vijf te optimaliseren VTH processen van toezicht en handhaving die in 2025 doorlopen zijn. Het gaat om de volgende vijf processen 6 t/m 11 (1 t/m 5 = vergunningverlening):

1Conceptverzoek (eerste sessie in 2024 geweest)

2Aanvraag uitgebreid behandelen (=reguliere aanvraag omgevingsvergunning activiteit bouwen, omgevingsplanactiviteit en handelen ism omgevingsplan) (eerste sessie in 2024 geweest)

3Melding activiteit behandelen (melding Omgevingswet)

4Aanvraag vergunning regulier (APV/bijzondere wetten)

5Melding activiteit behandelen (APV melding en overige)

6Controle uitvoeren (Bouwtoezicht)

7Controle uitvoeren (toezicht APV, bijzondere wetten, Ow)

8Intrekken vergunning

9Incidentmelding/klacht algemeen

10Handhavingsverzoek

11Invordering handhaving

Doorlopen EVP (=ErVaringsProfiel) traject tot vaststelling en borging kwaliteitscriteria VTH 3.0 door een extern bureau. Deelname door casemanagers, toezichthouders en handhavingsjuristen voor hun deskundigheidsgebied(en). Gevolgd door competentiescan en resulterend in een opleidingsplan of vervolgtraject (per medewerker).

De indicator van deze activiteit betreft het aantal vastgelegde actuele werkprocessen (met bijbehorende informatiestromen en afspraken) in 202. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Uitvoeringskwaliteit en Dienstverlening.

Activiteit (buurt)bemiddeling/mediation

Conflicten naar aanleiding van m.n. verstoorde verhoudingen/ruzies zo veel mogelijk in een voorstadium aanvliegen en hiermee verdere escalatie en eventuele volgende conflicten voorkomen.

Bemiddeling door de gemeente zelf, een door de gemeente “ingekochte buurtbemiddelaar” of door een externe mediator

Inzet van laagdrempelige bemiddeling en mediation is maatwerk en afhankelijk van de omstandigheden van het geval. De indicator van deze activiteit betreft het aantal voor bemiddeling/mediation doorverwezen zaken. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. Dienstverlening.

Deregulering

Wij houden doorlopend in de gaten of regels uit een verordening of beleidsregel nog voldoen en nodig zijn. Signalen geven wij door aan de medewerker(s) verantwoordelijk voor het betreffende product.

5.2.2 Toezicht- en sanctiestrategie

In deze paragraaf wordt achtereenvolgens in gegaan op het ‘toezicht tijdens de realisatiefase’ (bouwtoezicht) en het ‘toezicht tijdens de beheer- of gebruiksfase’. Per toezichttraject zijn de toezicht- en sanctiestrategie geïntegreerd.

De belangrijkste werkzaamheden uit de U&HS, die wij dit jaar in het kader van de toezicht- en sanctiestrategie uitvoeren om de in het beleid genoemde doelen te realiseren, zijn:

Activiteit regulier toezicht realisatiefase (“bouwtoezicht”)

Het voorkomen van m.n. onveilige en/of ongezonde situaties / (voortdurende) overtredingen en het borgen van leefbaarheid en/of duurzaamheid, waarin ook snelheid en tijdigheid van optreden een belangrijke rol speelt.

Administratieve ondersteuning bouwtoezicht

Toezicht door kwaliteitsborger

Voor de in de Omgevingswet aangewezen gevallen toetst en controleert de kwaliteitsborger de bouwtechnische aspecten. Het toezicht van kwaliteitsborger en gemeente zijn zo veel mogelijk complementair aan elkaar en waar mogelijk wordt steeds de samenwerking opgezocht. Wij houden toezicht conform beleid, dit betekent o.a. dat wij actief en steekproefsgewijs toezicht houden op de algemene werking van het Wkb stelsel.

Toezicht door gemeente

Melding Ow/Wkb

Beoordelen gereedmelding ogv het Bbl 2 weken voor ingebruikname

Wabo omgevingsvergunningen + bouwactiviteit Ow/Wkb

Toezicht conform toezichtmatrixen, waarbij wij:

-voor de beoordeling van (o.a. aanvullende, vervangende) en het controleren van (o.a. complexe) bouwconstructies gebruik maken van een advies- en ingenieursbureau voor bouwconstructies (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

-vanuit duurzaamheidsoverwegingen alle omgevingsvergunningen controleren op het voldoen aan de eisen voor energiezuinigheid (bijna energie neutrale gebouwen), milieu (Milieuprestatie coëfficiënt) en de laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen volgens de hiervoor vastgestelde toezichtprotocollen;

-bij het controleren van vergunningen met complexe bouwfysica gebruik maken van de diensten van een adviesbureau voor bouwfysica (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

-het initiatief nemen om op de vooraf afgesproken (categorieën) bouwwerken minimaal 2x op gezette tijden met de VRBZO integraal risicogericht toezicht te houden (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4).

Overige Omgevingswet activiteiten

Klachten hinder/bouwlast

Controle inrichtingseisen Alcoholwet

Veiligheidscontroles evenementen

-A en B evenementen worden door de gemeente gecontroleerd;

➢ Specifiek voor carnaval houden wij themacontroles brandveiligheid bij horecapanden;

➢ Waar nodig voeren wij bij evenement(vergunningen) opbouwcontroles uit, waarbij extra aandacht is voor zowel de constructieve als brandveiligheid van podia en tenten.

-C evenementen worden door de VRBZO samen met gemeente gecontroleerd.

Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties

Handhavingsacties voortvloeiend uit het bouwtoezicht

De indicator hierbij betreft het aantal bouwtoezichtzaken, controles en waarschuwingen. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. voornamelijk Veiligheid, Gezondheid, Duurzaamheid, Omgevingskwaliteit en Uitvoeringskwaliteit.

Toezicht op vergunningen waarbij de onderdelen “milieu,” een deeltoestemming betreffen laten wij van A tot Z onder mandaat door de omgevingsdienst afhandelen (zie bijlage 2). De omgevingsdienst handelt deze taak af conform het regionale uitvoeringskader.

Activiteit regulier toezicht beheer- of gebruiksfase

Het voorkomen en bestrijden van m.n. onveilige en/of ongezonde situaties/overtredingen én het borgen van leefbaarheid en/of duurzaamheid met oog voor het behoud van cultureel erfgoed en bestaande (land)schappelijke waarde. Hierbij speelt vaak ook de snelheid en tijdigheid van optreden een belangrijke rol.

Administratieve ondersteuning toezicht & handhaving

Domein Bouwen, Slopen, Erfgoed en RO

Omgevingswet gerelateerd

Brandveilig gebruik van een bouwwerk

De veiligheidsregio (VRBZO) voert periodiek toezicht uit conform het handhavingsuitvoeringsprogramma van de VRBZO (bijlage 3) en ons uitvoerings- en handhavingsbeleid/strategie. Verder pakken zij signalen op over brandonveilige situaties en verzorgen de eventuele eerste waarschuwing (inclusief hercontrole). Daarnaast wordt in 2026 in samenspraak met de VRBZO een opzet gemaakt voor toezicht op risicovolle klasse A objecten: wat willen we en hoe gaan we dat doen en borgen? (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

Bouwactiviteiten/slopen en bestaande bouw, met accent op

-Gevaarzetting door staat bouwwerk, open erf of terrein, m.n. veiligheid (o.a. constructie, fundering, asbest, brandveiligheid bv risicoklasse A objecten) en gezondheid (o.a. overschrijding geluidsnormen, verwaarlozing). Dit nemen wij integraal mee bij het toezicht voor domein “Bouwen” en via signaaltoezicht. Ook bijvoorbeeld na een brand of andere calamiteit (zoals een natuurramp) zien wij er op toe of ingrijpen nodig is. Waar nodig schakelen wij ten behoeve van het toezicht een deskundige in bijvoorbeeld op het gebied van constructies en/of brandveiligheid (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

-Brandveiligheid bij kamerverhuur vanaf 5 of meer wooneenheden/ woningsplitsing (handelen zonder of in strijd met omgevingsvergunning omgevingsplanactiviteit bouwen en/of activiteit bouwen). Wij intensiveren onze controles. Waar nodig schakelen wij ten behoeve van het toezicht een deskundige in bijvoorbeeld op het gebied van brandveiligheid (actie om te voldoen aan de kwaliteitscriteria; zie 3.2.4);

Beschermd Erfgoed, met accent op

-Het ondernemen van actie op signalen van bouwen en/of verbouwen zonder of in afwijking van een omgevingsvergunning van een monument.

Ruimtelijke Ordening, met accent op

-actief toezicht op bedrijfsmatig gebruik waar dit (planologisch) niet is toegestaan. Het gaat dan voornamelijk om bedrijven die op een locatie zitten die niet als bedrijfslocatie is bestemd en/of die niet toegestane (deel)activiteiten uitoefenen zoals onrechtmatige (buiten)opslag

19Vanuit o.a. het oogpunt van veiligheid (bv voorkomen van brandoverslag) en het voorkomen van verrommeling is (buiten)opslag veelal gereguleerd.

. Het kan bijvoorbeeld gaan om loodsen bij bedrijven(terreinen) of bijgebouwen in het buitengebied. Maar bijvoorbeeld ook om een zwaardere milieucategorie dan ter plaatse is toegestaan.

Overige omgevingsrecht gerelateerde activiteit, met accent op

-het in stand houden van waardevolle gebieden en objecten. Alle signalen m.b.t. aantasting daarvan, zoals landschapselementen of houtopstanden die op basis van bijvoorbeeld de bomenlijst als waardevol of monumententaal zijn aangemerkt, pakken wij dan ook op om schade zo veel mogelijk te beperken.

Domein APV, Alcoholwet en Evenementen

Openbare orde en veiligheid

Evenementen met accent op Invulling toezicht door boa‘s. Bij het toezicht ligt het accent op:

-in samenwerking met de organisatie van een evenement steekproefsgewijs toezicht houden op de naleving van de geldende leeftijdsgrenzen bij verkoop alcohol;

-aandacht voor en handhaving van geluidsnormen volgens nieuw vastgestelde Beleidsregels evenementen 2026 zowel ter voorkoming van gehoorschade (bezoekers) als overlast (omgevings).

-minimaliseren risico aantasting openbare orde en veiligheid en woon- en leefklimaat door overlast evenementen en horeca (parkeren, geluidsoverlast, doorgaan na sluiten), door tijdens en na afloop van een evenement hierop te sturen. Enerzijds preventief door m.n. kennis en bewustwording bij de organisator te vergroten over alle voorwaarden en relevante wet- en regelgeving verbonden aan een evenement, én te stimuleren om spontaan hieraan te voldoen. Anderzijds door bij evenementen zichtbaar te zijn en toezicht te houden (Boa’s, politie en/of veiligheidsregio) door regelmatig te controleren op naleving van vergunningvoorschriften en om mogelijke veiligheidsrisico’s te constateren en te voorkomen.

Overige APV en bijzondere wetten

Invulling van toezicht door eigen toezichthouders (Boa’s) in combinatie met flexibele inhuur. Bij het toezicht ligt het accent op:

-Elke melding m.b.t. afval illegale stort wordt opgepakt en teruggekoppeld aan de melder. Het gaat dan voornamelijk om meldingen afvalstort, drugsafval en zwerfvuil. Prioritering werkt door in de volgorde van afhandeling van meldingen. Voor milieumeldingen werken we intensief samen met de omgevingsdienst;

-Vrachtwagenverbod kern Heeze. Dit zal in 2026 planmatig plaatsvinden door controle-dagen.

Alcoholwet

Invulling toezicht m.n. aan de hand van de boa‘s. Door beschikbaarheid twee fulltime Boa’s zal in 2026 hier themagewijs aandacht aan gegeven worden. Bij het toezicht ligt het accent op:

-toezicht op de naleving van de geldende leeftijdsgrenzen bij verkoop alcohol, om zo de huidige situatie in het kader van alcoholgebruik onder jongeren te behouden en waar mogelijk te verbeteren. In ons Preventie en handhavingsplan Alcoholwet is de uitwerking hiervan nader beschreven;

Coördinatie/afstemming uitvoeringsorganisaties

Invorderingsprocedures

Juridische procedures (bezwaar / (hoger) beroep / voorlopige voorziening) met bijbehorende werkzaamheden

-naast juridische procedures wordt door handhavingsjuristen ingezet op gesprekken en overleg in de voorfase om tot oplossing te komen. Dit heeft positief resultaat op aantal procedures wat daardoor afneemt.

De uitvoering van het toezicht in de beheer- of gebruiksfase verdelen we in 2 blokken:

-blok 1: toezicht op basis van klachten en signalen (reactief toezicht);

-blok 2: projectmatig toezicht op bestuurlijke prioriteiten (actief toezicht).

Bij de uitvoering van toezicht en handhaving werken we steeds zo veel mogelijk doelmatig, leveren we maatwerk en hanteren we de menselijke maat. Dit betekent dat wij in een zo’n vroeg mogelijk stadium in (informele) handhavingstrajecten standaard kritisch kijken naar o.a. de oplosbaarheid, omstandigheden van het geval en zo nodig ook ons eigen handelen in de betreffende casus betrekken, bijvoorbeeld door hier bij de begunstigingstermijn rekening mee te houden

20Uiteraard binnen de geldende jurisprudentie, wet- en regelgeving.

.

De indicator van deze activiteit betreft het aantal controles, waarschuwingen, voornemens opleggen last, opgelegde lasten en proces verbalen. Deze activiteiten leveren een bijdrage aan de strategische doelen m.b.t. voornamelijk Veiligheid, Duurzaamheid, Gezondheid, Omgevingskwaliteit en Uitvoeringskwaliteit.

Naast het toezicht op alle niet onder de basistaken vallende “milieutaken” (inclusief het aspect externe veiligheid

21Externe veiligheid is de kans dat personen in de omgeving van een activiteit waar met gevaarlijke stoffen wordt gewerkt, slachtoffer worden van een ongeval met die stoffen.

en groene wetgeving

22De Omgevingsdienst Brabant Noord (ODBN) is voor de hele provincie Noord-Brabant verantwoordelijk voor toezicht en handhaving van de regels in de Wet natuurbescherming.

) laten wij ook het toezicht op “bodem” van A tot Z onder mandaat door de omgevingsdienst afhandelen (zie bijlage 2). De omgevingsdienst handelt deze taken af conform het Regionaal Uitvoeringsbeleid. Dat de ODZOB taken namens ons uitvoert neemt niet weg dat onze toezichthouders een signaalfunctie hebben en een eerste aanspreekpunt bij klachten kunnen zijn. Wij werken op dit vlak dan ook vooral met signaaltoezicht.

5.2.3 Gedoogstrategie

Het uitgangspunt is om de gedoogstrategie niet in te zetten. Waar dit bij uitzonderingen toch aan de orde is, zetten wij deze strategie overeenkomstig het beleid in.

5.2.4 Dommelstroom Interventie Team/ondermijning

Binnen de zes gemeenten van het basisteam Dommelstroom is het initiatief ingezet om te komen tot een doorontwikkeling en professionalisering van integrale handhaving in relatie tot de aanpak van ondermijning en (integrale) veiligheid. Hiertoe is medio 2020 binnen de Dommelstroomgemeenten een bestuurlijk interventieteam onder aanvoering van een intergemeentelijke teamleider van start gegaan: het Dommelstroom Interventieteam (DIT). Het DIT heeft een duidelijke verbinding met de aanpak van ondermijning en is gericht op het integraal uitoefenen van toezicht en handhaving van wettelijke en lokale regelgeving ten behoeve van complexe casuïstiek, het voorkomen en signaleren van strafbare feiten en het handhaven van de openbare orde en veiligheid. Dit naar voorbeeld van het Peelland Interventie Team.

Op basis van de o.a. in een convenant vastgelegde afspraken levert iedere partner een (vaste) deelnemer: een of meerdere vertegenwoordigers die deelnemen aan de structurele overleggen en interventies. Het structurele overleg heeft maandelijks plaats binnen het zogenaamde kernteam dat bestaat uit inhoudelijke coördinatoren van de diverse deelnemende instanties (o.a. gemeenten, ODZOB, VRBZO, Politie, Senzer). Voor de interventies die daaruit voortvloeien kunnen de afgevaardigde toezichthouders en juridische ondersteuners ingezet worden.

Met de invulling van de functie Beleidsadviseur Openbare Orde en Veiligheid van het cluster veiligheid, de aangestelde Boa’s en de (voorlopige) invulling van de formatie bij toezicht en handhaving verwachten we in ieder geval tot 1 juli 2026 voldoende invulling te kunnen geven aan enkele DIT acties per jaar. Er is voor 2026 in totaal 270 uur geraamd.

5.2.5 Overige activiteiten Toezicht & Handhaving

Uit in 2025 uitgevoerde evaluatie van de in 2024 gestarte Boa pilot is de behoefte aan twee Boa’s voor Heeze-Leende gebleken. Eind 2025 zijn twee Boa’s in vaste dienst aangesteld. In 2026 bouwen de Boa’s verder aan het fundament van het Boa-team. Daarvoor worden werkprocessen, afspraken en samenwerkingen met interne en externe partners verder ontwikkeld en wordt gewerkt aan de positionering, zichtbaarheid en professionalisering van de Boa’s.