6. Gebiedstyperingen en gebiedsgerichte ambities
6.3 Indeling gebiedstypen
6.3.1 Natuur
Het gebiedstype Natuur kenmerkt zich door een lage dynamiek, oftewel “zeer rustig”. De functie van het gebied is natuur en is toegankelijk voor extensieve vormen van recreatie. De bebouwingsdichtheid is zeer laag en het gebied is matig bereikbaar met openbaar vervoer.
In de gemeente Dinkelland bevinden zich verschillende natuurgebieden zoals het Springendal, ’t Singraven en het Roderveld waar ruimte is om te ontspannen en om te genieten van al het moois dat geboden wordt. Het landschap is voor een groot deel gevormd door de rivier de Dinkel. Hierdoor is als het ware een golvende vallei ontstaan, op afstand omsloten door langgerekte heuvelruggen. Op de hellingen van deze vroegere stuwwallen liggen schitterende bossen, heidevelden en de essen met hun akkers en weilanden.
Het streven voor het gebiedstype Natuur is het bereiken van een maximale milieukwaliteit ten behoeve van een maximale natuurlijke kwaliteit. De toegestane milieubelasting is laag. De milieukwaliteitwaarde is voornamelijk afhankelijk van de menselijke (mede)gebruiker met betrekking tot extensieve recreatie. Voor natuur zelf zijn deze aspecten minder relevant, de referentie voor geluid geeft de behoefte aan het in stilte kunnen genieten van de natuur. In dit gebied wordt voornamelijk verkeersgeluid waargenomen waardoor de basiskwaliteit vanwege het verkeer minder is (rustig) dan die voor bedrijven (zeer rustig). In het gebiedstype Natuur wordt naast de woonfunctie en de flora en fauna ook de gebruiker van het gebied beschermd.
Het gebied Dinkelland bestaat uit het beekdal van de Dinkel met een aantal zijbeken, waaronder het oostelijk deel van het beekdal van de Snoeijinksbeek, en een drietal gevarieerde heideterreinen langs de Puntbeek en Rammelbeek, te weten Punthuizen, Stroothuizen en het Beuninger Achterveld. De Dinkel is een kleine laaglandrivier. Bovenstrooms van de aftakking van het Omleidingskanaal heeft de Dinkel een vrij natuurlijke hydrodynamiek. Benedenstrooms van deze aftakking is de hydrodynamiek sterk gereguleerd. Landschappelijk is het een gaaf beekdal, gekenmerkt door hoogteverschillen, houtwallen, bossen en vochtige en schrale graslanden en heideterreinen. De losliggende delen nabij Punthuizen bestaan uit vochtige en droge heide en heischrale graslanden en blauwgraslanden, afgewisseld met bosjes.
De geluidsambities die de gemeente Dinkelland heeft voor dit gebied zijn hieronder weergegeven.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
Natuur
rustig
redelijk rustig
zeer rustig
zeer rustig
6.3.2 Extensiveringsgebied
Onder extensiveringsgebied verstaat de wet een ruimtelijk begrensd gedeelte van een reconstructiegebied met het primaat wonen of natuur, waar uitbreiding of nieuwvestiging, hervestiging en uitbreiding van intensieve veehouderij wordt tegengegaan. Slecht een beperkte uitbreiding van het staloppervlak is mogelijk wanneer dit uit oogpunt van dierenwelzijn en veterinaire gezondheid wenselijk is.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
extensiveringsgebied
rustig
onrustig
rustig
redelijk rustig
6.3.3 Buitengebied
Het landbouw/buitengebied van Dinkelland heeft in algemene zin als hoofdfunctie agrarische activiteiten, heeft een lage bebouwingsdichtheid en een lage gebruiksintensiteit. Kenmerkend voor dit gebied zijn de vele functies: wonen, recreatie, landschap, landbouw en economie. Hiernaast liggen in dit gebied kansen voor de ontwikkeling van sterlocaties voor de intensieve veehouderij.
Het landbouwontwikkelingsgebied van Dinkelland heeft een lage bebouwingsdichtheid en een lage gebruiksintensiteit. Het gebied heeft als nevenfuncties wonen en recreëren maar deze worden zoveel mogelijk tegengegaan. In het landbouwontwikkelingsgebied wordt zoveel mogelijk ruimte gegeven aan de uitbreiding van bestaande en de ontwikkeling van nieuwe intensieve veehouderij. Het Landbouw/buitengebied omvat – met uitzondering van natuurgebieden zoals het Springendal, ’t Singraven en het Roderveld (Natuur) - het gehele buitengebied van Dinkelland.
De algemene kwalificatie voor de geluidsambities in het Landbouw/buitengebied is “rustig”. Wanneer er voor de agrarische sector een drukke periode is, bijvoorbeeld oogstseizoen, dan treden er vaak tijdelijke hogere geluidsniveaus op.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
buitengebied
redelijk rustig
onrustig
rustig
redelijk rustig
zeer onrustig 1)
zeer onrustig 1)
1) LOG gebieden
6.3.4 Woongebied
Het gebied ligt voornamelijk aan de rand van de grotere kernen of omvat een groot deel van de kleinere kernen zoals bij Saasveld en Reutum. Het gebied heeft als hoofdfunctie wonen, maar daarnaast zijn er nevenfuncties zoals recreëren mogelijk. De bevolkings- en bebouwingsdichtheid is hoog. Ook voorzieningen als kerken en scholen komen voor in dit gebied. Dit heeft invloed op de aanwezig geluidsniveaus.
De algemene kwalificatie voor de geluidsambitie in het woongebied is “redelijk rustig”. Het verkeerslawaai als gevolg van de ontsluiting van deze gebieden is dominant. Verkeer in het gebied is ondergeschikt, hierdoor kan in de kern van deze gebieden een rustigere ambitieniveau gehanteerd worden.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
Woongebied
redelijk rustig
onrustig
rustig
onrustig
zeer onrustig 2)
2) alleen bij wegen met een verkeersfunctie GOW of ETW-A
6.3.5 Centrum
Het gebiedstype centrum herbergt allerlei voorzieningen zoals winkels en uitgaansgelegenheden, maar ook kantoren en zorgcentra. De relatief hoge dichtheid en de diverse functiemengingen zorgen ervoor dat het geluidsniveau in het gebiedstype Centrum hoger is dan bijvoorbeeld in het Woongebied. De kernen Ootmarsum en Denekamp hebben een gebiedstype Centrum.
Bovenstaande centrumgebieden hebben een verzorgende functie voor het omliggende woongebied en voor het buitengebied van de gemeente. Vanwege het ontbreken van de combinatie van deze functies van de voorzieningen in de overige kernen zijn daar geen centrumgebieden aangewezen. Deze kernen worden aangemerkt als Woongebied met op een paar locaties nog het gebiedstype Bedrijventerrein.
De algemene kwalificatie voor de geluidsambitie in de centrumgebieden in Dinkelland is “redelijk rustig”. Ook het geluid van bedrijven is van belang omdat op een aantal plaatsen horeca- en winkelbedrijven van invloed zijn op de geluidskwaliteit. Wie met de auto door het centrum rijdt of op zaterdagavond door het gebied loopt, is er (soms nadrukkelijk) geluid aanwezig.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
Centrum
redelijk rustig
onrustig
redelijk rustig
onrustig
lawaaiig 2)
2) alleen bij wegen met een verkeersfunctie GOW of ETW-A
6.3.6 Gemengd gebied
Dit gebied kent van een sterke menging van de functie wonen en werken. Deze gebieden zijn gelegen in het zuiden (Bornsestraat en het noorden (Rammelbeek) van de gemeente. De milieukwaliteitswaarde van dit gebied is voornamelijk afhankelijk van de gevestigde bedrijven en de (spoor)wegen die door het gebied heen lopen.
De algemene kwalificatie voor de geluidsambitie in dit gebied met gemengde functies is ‘redelijk rustig’ voor wat betreft verkeerslawaai en het geluid van bedrijven.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
Gemengd gebied
redelijk rustig
onrustig
redelijk rustig
onrustig
lawaaiig 3)
3) alleen grensovergang Rammelbeek
6.3.7 Bedrijventerrein
Dit type kenmerkt zich door aanwezigheid van distributiecentra, kantoren en lichte industrie (productbedrijven). Verspreid kunnen er (bedrijfs-)woningen aanwezig zijn, maar deze zijn niet maatgevend voor de gewenste geluidskwaliteit. De gebieden zijn in het algemeen gelegen aan de rand van de kernen binnen de gemeente Dinkelland en vragen om een goede ontsluitingsroute naar de provinciale wegen en/of rijkswegen (N342/N349/N343/A1).
De functies binnen het gebiedstype stellen geen hoge eisen aan de geluidskwaliteit, maar kunnen wel belangrijke negatieve effecten hebben op de geluidskwaliteit in aangrenzende gebiedstypen, bijvoorbeeld de woonwijk. Voorbeeld van een bedrijventerrein is Kloppendijk of De Mors (gedeeltelijk gezoneerd). Het bedrijf dat verantwoordelijk was voor de zone is inmiddels van het bedrijventerrein vertrokken, de gemeente is daarom voornemens te onderzoeken of het terrein gedezoneerd kan worden.
Bedrijventerreinen kunnen in het algemeen als onrustig worden getypeerd. In tegenstelling tot de gebiedstype Centrum en Woongebied, bevinden zich op de bedrijventerreinen – met uitzondering van een aantal bedrijfswoningen aan op de Mors geen geluidsgevoelige objecten.
gebiedstyperingen
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
geluidsklasse
(ambitie)
geluidsklasse
(bovengrens)
weg- en railverkeer
bedrijven
Bedrijventerrein
onrustig
zeer onrustig
onrustig
lawaaiig
Bijlage 1 Verklarende woordenlijst
GEBRUIKTE BEGRIPPEN
akoestische compensatie
Het nadeelvan de hoge geluidsbelasting wordtgecompenseerd met maatregelen die ook in de akoestische sfeer liggen.
ambitie
De na te streven geluidskwaliteit, geluidsprofiel of geluidsklasse.
AMvB
Algemene Maatregel van Bestuur.
APV
Algemene Plaatselijke Verordening.
bandbreedte
Het gebied tussende voorkeurswaarde en de grenswaarde.
cumulatie
Het optellen vangeluidsniveaus van verschillende bronnen.
dB
Geluidssterkte wordt uitgedrukt in dB (decibels). De decibel is een logaritmische grootheid. Dit betekent dat een verdubbeling van het geluidsniveau niet leidt tot een verdubbeling van het aantal decibels, maar tot een toename van 3 dB.
dB(A)
A-gewogen decibel (correctiefactor voor het menselijke oor).
dosismaat
De maat voor het ontvangen geluid.
etmaalwaarde
Zie Letmaal.
geluidsbelasting
De etmaalwaarde van het equivalente geluidsniveau in dB(A) op een bepaalde plaats, veroorzaakt door de gezamenlijke geluidsbronnen in een bepaald gebied.
geluidhinder
Overlast ten gevolge van geluid die leidt tot gevoelens van irritatie, wrevel, afkeer, boosheid, ergernis en dergelijke.
geluidsklasse
Een geluidsniveaubandbreedte, weergegeven in gewoon Nederlands, met een getal en een kleur.
grenswaarde
Een waarde die niet mag worden overschreden.
Lden
Letmaal
Letmaal etmaalwaarde is de hoogste van de volgende drie waarden:
a.de waarde van het equivalente geluidsniveau over de periode07.00- 19.00 uur (dag);
b.de met 5 dB(A) verhoogde waarde van het equivalente geluidsniveau over de periode 19.00-23.00 uur (avond);
c.de met 10 dB(A) verhoogde waarde van het equivalente geluidsniveau over de periode 23.00-07.00 uur (nacht).
niet-akoestische compensatie
Alle factoren die niet de geluidsniveaus beïnvloeden, maar wel als positief element kunnen worden gezien in een omgeving.
open plek
Onbebouwd openterrein gelegen binnende contouren van de historisch grondslag gegroeide bebouwde kom en waar geen rechtsgeldige bouwtitel op berust.
stand-still principe
Het principe datde bestaande milieubelasting niet wordt verhoogd.
voorkeurswaarde
Het geluidsniveau dat in de Wet geluidhinder acceptabel wordt gevonden; bij niveaus boven de voorkeurswaarde moeten bijzondere maatregelen worden getroffen. De voorkeurswaarde voor verkeerslawaai bedraagt 48 dB; voor railverkeerslawaai 55 dB en voor industrielawaai 50 dB(A).
Bijlage 2 Geraadpleegde bronnen
GERAADPLEEGDE BRONNEN
1DHV (2006), Geluidsbeleid regio Twente, Handreiking, Regio Twente, DHV registratienummer: WN-ZH20060083 .
2DHV (2006), Geluidsbeleid regio Twente, Model-geluidsnota, Regio Twente, DHV registratienummer: ON-A 20060199.
3Gemeente Dinkelland (2006), Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Dinkelland 2006.
4Ministerie van LNV (2007), Ontwerpbesluit Sallendse Heuvelrug, Den Haag.
5Ministerie van VROM (2006), Ontwerp Besluit algemene regels voor inrichtingen milieubeheer.
6Ministerie van VROM (2006),Besluit geluidhinder, Staatsblad 2006, nummer 532, Den Haag.
7Ministerie van VROM (1998), Besluit horeca-, sport- en recreatie-inrichtingen, Staatsblad 1998, nummer 332, Den Haag.
8Ministerie van VROM (2002), Milieubeleid 2002-2006, Vaste waarden, nieuwe vormen
9Ministerie van VROM (2001), Nationaal Milieubeleidsplan 4, Een wereld en een wil. Werken aan duurzaamheid.
10Ministerie van VROM (2004), Richtlijn omgevingslawaai , Staatscourant 2004, nummer 134, Den Haag.
11Ministerie van VROM (2006),Wet geluidhinder, Staatsblad 2006, nummer 350, Den Haag.
12Ministerie van VROM (2007),Wet milieubeheer, Staatsblad 2007, nummer 248, Den Haag.
13Ministerie van VROM (2005), Wet op de ruimtelijke ordening, Staatsblad 2005, nummer 305, Den Haag.
14Ministerie van VROM (2007),Woningwet,Staatsblad 2007, nummer 27, Den Haag.
15Provincie Overijssel (2002), Handreiking en beoordeling ruimtelijke plannen (met wijzigingen tot en met februari 2006).
16Provincie Overijssel (2000), Milieubeleidsplan Overijssel 2000+, Plannen voor ruimte, water en milieu.
17Provincie Overijssel (2005), Streekplan Overijssel 2000+, Plannen voor ruimte, water en milieu.
18VNG, VROM, IPO, UvW (2004), Handreiking milieukwaliteit in de leefomgeving, Werken aan gebiedsgericht maatwerk, VNG uitgeverij: Den Haag.