Aanhef
Voorwoord
Beste lezer,
Een huis is belangrijk. Maar fijn wonen gaat over meer dan alleen een (betaalbaar) dak boven je hoofd. Het gaat ook om een plek waar je jezelf thuis voelt, in een omgeving waar mensen elkaar ontmoeten en naar elkaar omkijken. En waar je, indien nodig, zorg en ondersteuning kunt ontvangen. Met trots presenteer ik u dan ook de eerste woon-welzijn-zorgvisie van de gemeente Deurne.
Sinds onze eerdere woonvisie uit 2019 is er veel veranderd. We wonen in een krachtige regio waar niet alleen de economie groeit, maar ook het inwoneraantal. Deurne is daarbij aangewezen als ‘knooppunt’. Dit betekent dat onze gemeente een groot aantal nieuwe inwoners gaat verwelkomen. Maar het biedt ook kansen voor het binden van onze jonge starters en nieuwe (gemengde)woonconcepten voor ouderen en andere doelgroepen. Kortom, we zetten in op veerkrachtige wijken en buurten met een divers woningaanbod in verschillende prijssegmenten en bereikbare voorzieningen, waar mensen elkaar ontmoeten en waar iedereen mee kan doen in onze samenleving.
Samen met de gemeente Someren en adviesbureau Companen hebben we het afgelopen jaar gewerkt aan een uitgebreide analyse en visie. Deze visie hebben we niet over, maar met inwoners, zorg- en welzijnspartijen, woningcorporatie Bergopwaarts, de gemeenteraad en nog veel meer andere relevante partijen opgesteld. Alle personen en partijen die een steentje hebben bijgedragen wil ik dan ook hartelijk bedanken voor de betrokkenheid en inbreng. Zonder deze goede samenwerking waren we nooit tot deze visie gekomen. Het fundament is gelegd. En nu hard aan de slag met deze mooie visie!
Wethouder Helm Verhees, Gemeente Deurne.
Bijlage 1: Begrippenlijst
•Basis: Bij basis wordt het scenario bedoeld wanneer Deurne geen knooppunt zou zijn. Dit is dus de minimale behoefte/opgave volgend uit de prognoses bevolkingsontwikkeling en huishoudensamenstelling zoals toegelicht in hoofdstuk 2.
•Knooppunt: Bij knooppunt bedoelen we het scenario waar Deurne voor kiest, namelijk extra groei. Hierbij is het huidige aantal huishoudens in Deurne voor analysedoeleinden verhoogd met 5000 extra huishoudens.
•Sociale huur: Huurwoningen die verhuurd worden door woningcorporaties (toegelaten instellingen) met een prijsgrens onder de liberalisatiegrens. Prijspeil 2024: € 879,66.
•Betaalbare huisvesting/betaalbaar segment: Middelhoge huurwoningen waarbij het woningwaarderingsstelstel wordt gevolgd (tot 187 punten, € 1.026,71 prijspeil januari 2024) en koopwoningen tot de betaalbaarheidsgrens van € 390.000, prijspeil januari 2024. Deze grenzen worden jaarlijks geïndexeerd door de Rijksoverheid. Zie ook Regionale Begrippenlijst Wonen.
•CPO (Collectief Particulier Opdrachtgeverschap).
•Beschermd Wonen (BW): woonvorm voor volwassenen met psychische of psychosociale problemen die 24 uur per dag hulp nodig hebben.
•MO: Maatschappelijke Opvang (voor mensen die dak- of thuisloos zijn)
•VG: Mensen met een verstandelijke beperking.
•Wlz: Wet langdurige zorg.
•VPT: Volledig Pakket Thuis (verzilveringsvorm in de Wlz). Met een VPT wordt vanuit de Wlz dezelfde zorg en begeleiding verleend als in een zorginstelling, maar dan aan huis in een zelfstandige woning. Het VPT sluit aan bij de trend zo lang mogelijk thuis te kunnen blijven wonen.
•Geclusterd wonen voor senioren: Geclusterde woonvormen zijn onder andere hofjeswoningen, serviceflats en seniorenflats. Geclusterde woonvormen bestaan uit woningen die voldoen aan de uitgangspunten voor nultredenwoningen. Daarnaast zijn deze woonvormen ingericht op het bevorderen van sociaal contact en gemeenschapsgevoel, waardoor eenzaamheid wordt tegengegaan. Er moet een ontmoetingsruimte inpandig aanwezig zijn en de woonvorm wordt voor minimaal 50% bewoond door 55+’ers. Landelijk wordt bij clustering uitgegaan van een schaal van minimaal 12 woningen. De schaal voor clustering kan op het platteland of in kleine kernen lager liggen. Het verdient aanbeveling dat de woningen dementievriendelijk ingericht worden.
•Geclusterd wonen andere doelgroepen: Geclusterde appartementen of groepswoningen, met 24-uurs aanwezige of oproepbare begeleiding.
•Levensloopgeschikte woning: Een ‘levensloopgeschikte woning’ is een woning die goed toegankelijk is voor mensen met een mobiliteitsbeperking. De voordeur is te bereiken zonder traplopen en de belangrijkste vertrekken (woonkamer, keuken, toilet, badkamer en één slaapkamer) zijn bereikbaar zonder gebruik te hoeven maken van een trap. Nultredenwoning vallen hier ook onder; dit is een term die het Rijk hanteert.
•Nultredenwoningen: Nultredenwoningen zijn reguliere woningen die zowel intern als extern toegankelijk zijn. Dit houdt in dat je de woningen kan bereiken zonder trap te lopen (extern toegankelijk) en dat keuken, badkamer, toilet en minimaal 1 slaapkamer zonder trappen te bereiken zijn (intern toegankelijk).
•Geschikte woning: Alle primaire voorzieningen (slaapkamer, woonkamer, toilet, badkamer en keuken) liggen gelijkvloers of zijn zonder traplopen bereikbaar. De woning is geschikt voor bewoners met geringe beperkingen bij het lopen, die als hulpmiddelen eventueel wandelstok of kruk(ken) gebruiken. De woningen voldoen aan tenminste één van de volgende kenmerken: woning is aangemerkt als seniorenwoning of nultredenwoning; appartementen/(galerij)flats (als deze over een lift beschikken); (semi)bungalows, woonboerderijen.
•Potentieel geschikte woning: Woningen die met relatief beperkte middelen geschikt te maken zijn. Hierbij is te denken aan het installeren van een traplift, of het verlagen of weghalen van drempels. Deze woningen voldoen aan de volgende criteria: eengezinswoning, is gebouwd na 1998; inhoud bij koopwoning is groter dan 350 m3 en gebouwd na 1965; inhoud bij huurwoning is groter dan 300 m3 en gebouwd na 1980; geschakelde woning.
•Woonzorgzone: Zones rondom zorgvoorzieningen waar de nadruk ligt op levensloopgeschikte-, geclusterde-, en andere woonvormen met zorg.
•Zorggeschikte woning: Zorggeschikte woningen zijn woningen die zo ingericht zijn dat hier goed verpleegzorg geleverd kan worden. Dit maakt deze woningen ‘zorggeschikt’. Zorggeschikte woningen zijn zelfstandige woningen die onderdeel zijn van een geclusterde vorm waarin WLZ-zorg (Wet Langdurige Zorg) geleverd wordt voor bewoners. Om zorg te kunnen leveren is het van belang dat deze wooneenheden en de toegang hiertoe rolstoel- of rollatorgeschikt zijn, met voldoende ruimte bij de entree, in de toiletruimte en in de badkamer. Ook dient de woning brandveilig te zijn en te beschikken over een goede en stabiele internetverbinding voor domotica. In de subsidieregeling zorggeschikte woningen wordt het minimale programma van eisen voor zorggeschikte woningen uiteengezet
•Wvrv: Wet versterking regie op de volkshuisvesting.
•Zvw: Zorgverzekeringswet.
Bijlage 2: Gewenst woningbouwprogramma
Woningbouwinitiatieven worden getoetst aan de gemeentelijke beleidsambities en de gemeente stuurt op het wenselijke programma per gebied. Vanuit de woon-welzijn-zorg visie richten we ons op kwantitatieve en kwalitatieve toetsingscriteria. In Tabel 2 is een gewenst woningbouwprogramma weergegeven op basis van de behoefte. Het prijspeil (2024) voor sociale koop is € 230.000. Die voor het betaalbare koopsegment ligt bij € 390.000. Dit conform de regionale afspraken in de Regionale Begrippenlijst Wonen 2024.
Tabel 2 Gewenst woningbouwprogramma volgens behoefte
Gewenst woningbouwprogramma op basis van behoefte
2023-2030
2023-2039
GBO in m2
Basis
Knooppunt
Basis
Knooppunt
Woningtype
<40
40-60
60-90
90-120
>120
%
Aantal
%
Aantal
%
Aantal
%
Aantal
1Sociale huurwoningen
-
+
+/++ mits LLG
+
-
26%
310
28%
435
23%
570
26%
1.825
2Vrije sector huur
-
-
+ mits LLG
+ mits LLG
-
3%
30
4%
55
6%
140
6%
405
3Sociale koop
-
+
++
++
-
26%
310
22%
335
25%
600
12%
865
4Middeldure koop
-
-
+/++ mits LLG
+/++ mits LLG
-
45%
540
46%
725
46%
1.110
42%
2.975
5Dure koop
-
-
+ mits LLG
+ mits LLG
-
14%
965
Totaal
100%
1.190*
100%
1.555*
100%
2.420*
100%
7.025
Waarvan appartementen
73%
870
60%
945
78%
1.895
38%
2.645
Wonen met zorg**
Waarvan levensloopgeschikt
145
-
380
-
Waarvan geclusterd
220-400***
-
300-760***
745-1.005***
Waarvan zorggeschikt
40-20***
-
100-50***
40-20***
* Dit totaal is exclusief het potentiële overschot aan dure koop. Dit totaal ligt daarom hoger dan de totale behoefte benoemd in paragraaf 2.3.
** Dit is de opgave voor ouderen, de opgave voor aandachtsgroepen is hier niet in meegenomen.
*** Bandbreedte o.b.v. basisprognose en trendprognose
Tabel 2 is ter informatie en gebaseerd op het afwegingskader zoals weergegeven in onze vorige woonvisie. De aantallen zijn gebaseerd op de behoefte. Het onderstaande woningbouwprogramma is bedoeld als input voor het nog te ontwikkelen afwegingskader. Voor de sociale huur zullen we de 30% zoals afgesproken in de woondeal blijven hanteren. Ook zullen we beperkt dure koop realiseren, om te zorgen voor een gemêleerde wijkopbouw en haalbaarheid van plannen. Dit wordt nader uitgewerkt in het toetsingskader.
Bijlage 3: Woonwagen- en standplaatsenbeleid
De gemeente en woningbouwvereniging Bergopwaarts hebben afgesproken dat Bergopwaarts zorg draagt voor de huisvesting van bijzondere doelgroepen, waaronder woonwagenbewoners. Deze afspraak is vastgelegd de prestatieafspraken.
Toewijzingsbeleid standplaatsen bestaande locaties
Standplaatsen en huurwoonwagens worden toegewezen door de eigenaar zijnde woningbouwvereniging Bergopwaarts. Bergopwaarts en gemeente hebben daarover de volgende afspraken gemaakt:
Standaard toetsingscriteria:
•Aan inschrijving op de wachtlijst worden geen beperkingen gesteld behalve de minimale leeftijd van 18 jaar
•Ingeschreven als woningzoekende bij Bergopwaarts voor de betreffende locatie
Volgordebepaling:
1Huidige bewoners van de locatie hebben voorrang (aantoonbaar via gemeentelijk bevolkingsregister)
2Spijtoptanten die in het verleden minimaal 5 aaneengesloten jaren op de locatie hebben gewoond (aantoonbaar via gemeentelijk bevolkingsregister)
3Overige Deurnese woonwagenbewoners (aantoonbaar via gemeentelijk bevolkingsregister)
4Spijtoptanten die in het verleden minimaal 5 aaneengesloten jaren op een Deurnese locatie hebben gewoond (aantoonbaar via gemeentelijk bevolkingsregister)
5Overige kandidaten voor de betreffende locatie op basis van wachttijd
6Overige kandidaten voor een standplaats op basis van wachttijd
7Indien er geen kandidaten zijn, wordt de standplaats niet verhuurd en wordt er tijdelijk een container geplaatst (voorkomen illegale bewoning).
Deze afspraken zijn conform het in 2005 opgestelde en sindsdien in uitvoering zijnde beleid. Op het moment dat er een standplaats beschikbaar komt voor verhuur, stelt Bergopwaarts voor de eerste categorie een eerste lijst samen inclusief vermelding van de wachttijd. Het kan voorkomen dat er meerdere kandidaten op deze eerste lijst staan. In overleg met de bewonersafvaardiging wordt de eerste kandidaat bepaald. Mocht er geen eenduidige voordracht gedaan worden door de bewonersafvaardiging dan bepaalt Bergopwaarts op basis van wachttijd wie de eerste kandidaat is. Als er geen kandidaten ingeschreven zijn op de eerste lijst wordt door Bergopwaarts een lijst opgesteld voor de tweede categorie. En zo verder.
Aanleg nieuwe standplaatsen en plaatsing huurwoonwagens
De aanleg van nieuwe standplaatsen gebeurt op initiatief en voor rekening van Bergopwaarts. De aanleg vindt plaats op basis van behoefte. De behoefte wordt bepaald op basis van de wachtlijst, waarbij eerst de mogelijkheden op de bestaande locaties worden onderzocht.
De aanleg van een nieuwe (4e) locatie wordt alleen in overweging genomen als de bestaande locaties onvoldoende mogelijkheden bieden voor het in familieverband wonen van families met een binding met Deurne. Binding betreft huidige inwoners (bewoners van een locatie in Deurne) die daar minimaal 5 jaar wonen en spijtoptanten die in het verleden minimaal 5 aaneengesloten jaren op een locatie in Deurne hebben gewoond (aantoonbaar via gemeentelijk bevolkingsregister).
Een huurwoonwagen wordt door Bergopwaarts alleen onder de volgende voorwaarden geplaatst:
•De klant heeft een huurstandplaats (in eigendom van Bergopwaarts)
•De klant is aantoonbaar niet in staat zelf voor een nieuwe woonwagen te zorgen (financieel onderbouwd).
•Gestreefd wordt naar een kostendekkende exploitatie.
•In overleg met de toekomstige bewoners stelt Bergopwaarts een PvE op voor de nieuwe woonwagen (aandachtspunten hierbij zijn prijs-kwaliteitverhouding en verhuurbaarheid naar de toekomst).
Vervanging van bestaande huurwoonwagens
Vervanging van de bestaande huurwoonwagens vindt plaats door de eigenaar Bergopwaarts. Bergopwaarts en de gemeente hebben daarover de volgende afspraken gemaakt:
•Een bestaande woonwagen wordt nooit vervangen of verbouwd indien deze jonger is dan 15 jaar. Daarna wordt hij vervangen indien dit technisch noodzakelijk is (te bepalen door Bergopwaarts). Indien er medische of sociale gronden aanwezig zijn die vervanging dan wel verbouw van de huidige woonwagen rechtvaardigen, wordt dit individueel beoordeeld door Bergopwaarts. Zowel in geval van vervanging als verbouw wordt gestreefd naar een kostendekkende exploitatie. In overleg met de bewoners stelt Bergopwaarts een Programma van Eisen op voor de nieuwe woonwagen (aandachtspunten hierbij zijn prijs-kwaliteitverhouding en verhuurbaarheid naar de toekomst).
Vervanging van koopwoonwagens door huurwoonwagens
Een koopwoonwagen wordt door Bergopwaarts alleen onder de volgende voorwaarden vervangen door een huurwoonwagen:
•De klant is aantoonbaar niet in staat zelf voor een nieuwe woonwagen te zorgen (financieel onderbouwd).
•De te vervangen koopwoonwagen moet technisch noodzakelijk aan vervanging toe zijn (te bepalen door Bergopwaarts); medische of sociale gronden zijn hier niet van toepassing.
•De klant moet minimaal 5 jaar in de te vervangen woonwagen hebben gewoond, op de betreffende standplaats.
•De standplaats dient in eigendom te zijn van Bergopwaarts (Bergopwaarts is bereid de standplaats te kopen tegen de dan geldende marktprijs op basis van taxatie door een beëdigd taxateur).
•In geval van vervanging wordt gestreefd naar een kostendekkende exploitatie.
•In overleg met de toekomstige bewoners stelt Bergopwaarts een Programma van Eisen op voor de nieuwe woonwagen (aandachtspunten hierbij zijn prijs-kwaliteitverhouding en verhuurbaarheid naar de toekomst).
•Verkoop van standplaatsen en huurwoonwagens aan de klant
•Bergopwaarts kan in overleg met de gemeente Deurne besluiten standplaatsen of huurwoonwagens te verkopen.