1. Inleiding
Voor u ligt het Uitvoeringsprogramma VTH-taken 2026 van de gemeente Dantumadiel. Met dit uitvoeringsprogramma geven wij uitvoering aan de wettelijke verplichting om zowel voor vergunningverlening als ook toezicht en handhaving jaarlijks de Uitvoerings- en handhavingsstrategie 2024-2028 (U&H strategie) van een operationele invulling te voorzien. Dit uitvoeringsprogramma geeft een overzicht van de VTH-taken en voorgenomen activiteiten die wij in 2026 gaan uitvoeren. Naast de voorgenomen activiteiten komen ook ad hoc zaken, zoals klachten en meldingen voor. Daarvoor is ook capaciteit en tijd opgenomen.
Het programma is een vervolgstap op de uitwerking van de U&H strategie 2024-2028 en de daarbij behorende risicoanalyse 2026.
Het VTH-beleid is van toepassing op alle taken op het gebied van Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving in het omgevingsrecht die door de gemeente worden uitgevoerd. Dit zijn de zogenoemde ‘thuistaken’. De VTH-taken die extern worden uitgevoerd door bijvoorbeeld ketenpartners zoals de FUMO en de Veiligheidsregio (VRF), doorlopen een eigen beleidscyclus. Deze activiteiten zijn niet opgenomen in het VTH-beleid en daarom ook niet in dit uitvoeringsprogramma.
Verhouding tot externe VTH-werkzaamheden
FUMO
De FUMO voert voor de Friese gemeenten de werkzaamheden uit die vallen onder het Basistakenpakket en alle andere bedrijven voor onze gemeente. Dit betreffen taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving op de onderwerpen bodem, asbest en milieu. Deze taken voert zij in mandaat uit. Dat doet zij op basis van een vastgesteld uniform VTH-beleid voor de basistaken en een Jaarprogramma VTH Fryslân basistaken.
VRF
Voor alle gemeenten voert de Veiligheidsregio Fryslân (VRF) als ketenpartner de reguliere risicobeheersingstaken uit. Het betreft grotendeels ook VTH-taken op gebied van evenementen, omgevingsveiligheid, repressief advies, structureel terugdringen van ongewenste en onechte meldingen en brandveilig leven. De VRF/brandweer heeft haar prioriteiten verwoord in het Beleidsplan Veiligheid.
In een dienstverleningsovereenkomst is afgesproken om naast de reguliere risicobeheersingstaken ook maatwerkpakket 2 van de VRF/brandweer af te nemen. Dit betreft het toezicht op brandveilig gebruik van bouwwerken. De handhaving is echter een thuistaak die de gemeente zelf uitvoert.
2. Ontwikkelingen
De Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) zijn twee belangrijke wetgevingsontwikkelingen die aanzienlijke veranderingen met zich meebrengen voor de U&H taken. In de nieuwe U&H strategie 2024-2028 en de risicoanalyse 2026 zijn deze ontwikkelingen omschreven en verwerkt. Dit is het eerste uitvoeringsprogramma dat is gebaseerd op de nieuwe doelstellingen en prioritering. Ondanks het feit dat er slechts één jaar is gewerkt met de veranderde wet- en regelgeving hebben wij hiermee een zo optimaal mogelijk uitvoeringsprogramma opgesteld. Naar verwachting zullen de jaren 2026, 2026 en 2027, naast het uitvoeren van het programma, dan ook in het teken staan van het opdoen van ervaringen in de praktijk en het verzamelen van data in verband met de verplichte verslaglegging over doelbereiking. De volgende uitvoeringsprogramma’s kunnen hierop waar dat nodig blijkt worden aangepast. In ieder geval beoordelen wij elk jaar de risicoanalyse en de gestelde prioriteiten op houdbaarheid.
Doelstellingen
In de U&H strategie zijn doelen gesteld voor de uitvoering en handhaving voor de periode 2024-2028. Tijdens deze beleidsperiode willen wij het volgende realiseren:
Een gesloten beleidscyclus voor de U&H-taken
-Er worden jaarlijks uitvoeringsprogramma’s en jaarverslagen opgesteld;
-Er vindt jaarlijks monitoring en evaluatie plaats.
De Uitvoerings- en handhavingsstrategie is de basis voor besluitvorming
-Vergunningverlening, toezicht en handhaving worden uitgevoerd aan de hand van de vastgestelde prioriteiten.
De U&H-taken worden op een professionele wijze en op een kwalitatief hoog niveau uitgevoerd
-U&H strategieën en werkwijzen worden op de juiste wijze toegepast.
3. Prioritering
Bij het opstellen van de U&H strategie zijn de prioriteiten aan de hand van de integrale risicoanalyse 2025 bepaald. Voor 2026 hanteren wij dezelfde prioriteiten. Er is geen aanleiding om hierin wijzigingen aan te brengen.
De prioriteiten zijn van verdere invulling voorzien in dit uitvoeringsprogramma en daarbij is ook de capaciteit opgenomen die wij inzetten voor de uitvoering van dit programma. Bij de jaarlijkse evaluatie van beleid en uitvoering checken wij of de prioritering en de capaciteit zo nodig bijgesteld moet worden. Bijvoorbeeld omdat er wetswijzigingen zijn overtredingen vaker of juist minder vaak voorkomen en/of een groter of kleiner effect hebben dan verwacht. Verder spelen ook politieke context (nieuwe verkiezingen, nieuw college) en maatschappelijke ontwikkelingen een rol. Kern van het werk is de lijst met hoge en gemiddelde prioriteiten, zoals tot stand gekomen via de risicoanalyse 2025. De lijst is voor de leesbaarheid opgenomen in dit programma.
4. Vergunningverlening Omgevingswet
Beschikbare capaciteit 2026
Het merendeel van de Omgevingswet taken ligt bij team Omgeving en Economie. Een beperkt aantal taken die betrekking hebben op het werkveld van de vergunningverleners Omgevingswet /APV worden uitgevoerd door het Klant Contact Centrum (KCC). Afgelopen jaar is zijn vanwege de opstartfase de vergunningverleners voor ingezet.
Functie
Aantal fte
Vergunningen
2,78fte
Totaal fte
3892 uren
In de Omgevingswet wordt gesproken over omgevingsvergunningen met activiteiten. Deze activiteiten kunnen zijn: bouwen, milieu, handelen in strijd met ruimtelijke ordening, brandveilig gebruik, kappen, inrit/uitweg, reclame etc. Er zijn dus verschillende combinaties van activiteiten in één omgevingsvergunning mogelijk.
Aantallen
In tabel is de planning aangegeven van het aantal verwachte taken en benodigde middelen. De planning is gebaseerd op geschatte cijfers omdat niet is te zeggen of de cijfers van afgelopen jaar representatief zijn. Daarnaast is waar nodig rekening met verwachte invloeden van gewijzigde wetgeving, grote projecten, landelijke tendensen.
Voor de vergunningverlening Bouw zijn er inmiddels vaste medewerkers. Voor een aantal geldt dat zij nog opleidingen moeten doen.
Procedures en taken
Aantal
Uren per eenheid
Uren totaal
Registratie CLO, casemanagen werkverdeling
493
beoordelen initiatief leefomgeving
160
4
640
Klantcontact
450
Omgevingsvergunningen
75
10
750
Buitenplanse omgevingsactiviteit
50
12
600
Kappen van bomen
15
4
60
Reclame
5
3
15
Aanleg
16
5
80
Bouwen (bouwtechnische melding WKB)
70
3
210
Meldingen (waaronder sloop)
200
2
400
Informatieplicht
140
0,5
70
Opleidingen
120
Totaal benodigde uren
3892
Aandachtspunten
Toetsing van vergunningaanvragen (en meldingen) gebeurt risico-gestuurd. Dit betekent in de praktijk dat activiteiten waar de kans dat het misloopt en/of de impact groot is dieper getoetst worden dan activiteiten waarbij dit niet of minder het geval is.
Daarnaast wordt gewerkt aan een effectieve werkwijze met betrekking tot de overdracht van de verleende vergunningen naar de toezichthouders voor het toezicht op die verleende vergunningen. Hiervoor wordt Centric Leefomgeving (CLO) gebruikt. De vergunningverleners Bouw/RO/KCC maken al gebruik van CLO. In 2026 wordt verder gewerkt aan de verfijning van CLO.
5. Toezicht Omgevingswet
Beschikbare capaciteit 2026
De toezichthouders Bouw houden o.a. toezicht op bestaande en in uitvoering zijnde bouw¬en sloopwerken, inclusief de gemeentelijke monumenten. Daarnaast wordt gecontroleerd op illegale bouw en sloop en op strijdigheden met planologische voorschriften. Het team bestaat uit:
Functie
Aantal fte
Toezichthouder Omgevingswet
2fte
Totaal fte
2,0 fte
De urenverdeling is als volgt uit:
Een van de toezichthouders is lid van de Ondernemingsraad dit neemt ongeveer 384 uren in beslag op jaarbasis.
Beschikbare uren
Aantal uur
Totaal
2432 uur
Taken
Taken
Aantal
Uren (per eenheid)
Uren totaal
Omgevingsvergunning bouwen
100
5
500
Omgevingsvergunning planologisch
8
5
40
Gereed melding Wet kwaliteitsborging
100
Handhavingsverzoeken controles
15
14
210
Klachten en meldingen
40
3
120
Hercontroles voortgang handhavingsproces
20
2
40
Omgevingsvergunning aanleg inrit / uitrit
3
4
12
historisch waardevolle dorpskern, historische lintbebouwing en bij monumenten
100
beschermde boomwallen, elzensingels en houtopstanden en monumentale bomen
108
Omgevingsvergunning handelsreclame
3
2
6
Sloopmeldingen
40
1,5
60
Vergunningsvrije bouwwerken
-
100
Toezicht illegale bouw / sloop / handelsreclame
-
200
Omgevingsvergunning uitvoeren van werk of werkzaamheden
4
1,5
6
Strijdig gebruik omgevingsplan
-
200
Inrichting CLO/Chepp
-
300
Taken brandveilig gebruik
-
53
Ondermijning
60
Uitzetten bouw
35
5
175
Opleidingen
40
Totaal uren
2432
Prioriteiten bouw
In het volgende overzicht zijn de prioritieten voor het toezicht binnen het taakveld bouwen nader uitgewerkt. Voor elke prioriteit is een taakomschrijving aanwezig en het doel en beoogd effect omschreven. Daarnaast is de wijze van toezichthouden in het overzicht opgenomen. Voor het stellen van de prioriteiten is een integrale risicoanalyse uitgevoerd.
Omgevingsvergunning bouwactiviteit planologisch
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaving op naleven regels omgevingsvergunning.
Doel
Het behouden en verbetering van kwaliteit fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Bouwwerken die voldoen aan de voorschriften van de omgevingsvergunning.
Toezicht
Het toezicht bestaat uit incidenteel en steekproefsgewijs toezichthouden. Afhankelijk van de gevolgklasse kan de prioriteit worden opgeschaald of afgeschaald.
Omgevingsvergunning bouwactiviteit technisch
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaving op naleven voorschriften Besluit bouwwerken leefomgeving.
Doel
Het voorkomen van onveilige situaties en ongezonde leefomstandigheden.
Beoogd effect
Bouwwerken die voldoen aan het BBL
Toezicht
Het toezicht bestaat uit incidenteel en steekproefsgewijs toezichthouden. Afhankelijk van de gevolgklasse kan de prioriteit worden opgeschaald of afgeschaald. Bouwwerken met gevolgklasse 1 worden getoetst door een onafhankelijke kwaliteitsborger. De prioriteit voor deze bouwwerken is laag. Bouwwerken met gevolgklassen 2 en 3 worden getoetst door de gemeente. De prioriteit is voor deze bouwwerken gemiddeld tot hoog. Dit wordt mede bepaald door de gebruiksfunctie.
WKB
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaving op geen gereed melding/start WKB
Doel
Het voorkomen van onveilige situaties en ongezonde leefomstandigheden
Beoogd effect
Bouwwerken die voldoen aan de bouwtechnische eisen van het Besluit bouwwerken leefomgeving.
Toezicht
De kwaliteitsborger toets deze bouwwerken aan de bouwtechnische eisen. Het toezicht vindt hoofdzakelijk plaats op basis van het opgeleverde rapport van de kwaliteitsborger.
Vergunningsvrije bouwwerken
prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven op bouwen volgens BBL en welstands-excessenregeling
Doel
Voorkomen onveilige situatie en ernstige strijd met redelijke eisen van welstand.
Beoogd effect
Vergunningsvrije bouwwerken die veilig zijn en geen welstandsexcessen opleveren.
Toezicht
Vergunningsvrije bouwwerken zijn o.g.v. landelijke wetgeving vergunningsvrij. De prioriteit is laag. Het toezicht vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht, melding of handhavingsverzoek.
Rijksmonumentenactiviteit
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven op naleven voorschriften omgevingsvergunning rijksmonumentenactiviteit.
Doel
Beschermen en behouden rijksmonumenten
Beoogd effect
Uitvoering overeenkomstig de omgevingsvergunning
Toezicht
Op de verleende vergunningen zal actief en structureel toezicht worden houden.
Omgevingsvergunning activiteit slopen (planologisch en monumenten)
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaving naleven omgevingsvergunning voor de activiteit slopen
Doel
Planologisch slopen volgens de omgevingsvergunning en BBL van monumenten in de gemeente.
Beoogd effect
Uitvoering overeenkomstig de omgevingsvergunning
Toezicht
Het planologisch slopen heeft een gemiddelde prioriteit. Het toezicht is incidenteel en steekproefsgewijs. Het slopen binnen historisch waardevolle dorpskern, historische lintbebouwingen en slopen bij monumenten heeft een hoge prioriteit. Het toezicht bestaat uit actief en structureel toezichthouden
Sloopmelding
Prioriteit
Hoog
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op slopen volgens voorschriften BBL
Doel
Het voorkomen van onveilige en ongezonde situaties bij het slopen en/of verwijderen van asbest.
Beoogd effect
Uitvoering overeenkomstig het BBL en Asbestverwijderingsbesluit.
Toezicht
Sloopmeldingen met asbest hebben een hoge prioriteit. Op deze melding wordt actief, planmatig en structureel toezicht gehouden. Sloopmeldingen zonder asbest hebben de prioriteit gemiddeld. Deze meldingen worden incidenteel en steekproefsgewijs gecontroleerd.
Illegale (ver)bouw
Prioriteit
Hoog
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op bouwactiviteiten zonder vergunning of melding. Regels omgevingsplan en BBL.
Doel
Voorkomen van onveilige situaties door illegale bouw, behoud van de kwaliteit van de omgeving. Een situatie die voldoet aan het omgevingsplan en BBL.
Beoogd effect
Afname illegale (ver)bouwactiviteiten
Toezicht
Binnen historisch waardevolle dorpskern, historische lintbebouwingen bij monumenten heeft de activiteit een hoge prioriteit. Het toezicht is actief, planmatig en structureel. Buiten deze gebieden en niet bij monumenten heeft de activiteit in beginsel een gemiddelde prioriteit. Afhankelijk van het soort bouwwerk en/of de omvang van de (ver)bouwactiviteit kan opgeschaald of afgeschaald worden. Het toezicht bestaat uit incidenteel, steekproefsgewijs toezicht. Het toezicht vindt ook plaats n.a.v. meldingen en tijdens rondes door de gemeente naar geplande toezichtbezoeken.
Illegaal slopen
Prioriteit
Hoog
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op veilig en verantwoord slopen. Regels omgevingsplan en BBL.
Doel
Voorkomen onveilige en ongezonde situaties, beschermen nabijgelegen bouwwerken en zorgen voor gescheiden sloopafval.
Beoogd effect
Afname illegale sloopactiviteiten
Toezicht
Binnen historisch waardevolle dorpskern, historische lintbebouwing en bij monumenten heeft de activiteit een hoge prioriteit. Buiten deze gebieden en niet bij monumenten heeft de activiteit in beginsel een gemiddelde prioriteit. Afhankelijk van het soort bouwwerk, wel of geen asbest en/of de omvang van de sloopactiviteit kan opgeschaald of afgeschaald worden. Het toezicht bestaat uit incidenteel, steekproefsgewijs toezicht. Het toezicht vindt ook plaats n.a.v. meldingen en tijdens rondes door de gemeente naar geplande toezichtbezoeken.
Illegale handelsreclame
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven op het aanbrengen van reclame-uitingen zonder vergunning. Regels APV.
Doel
Beschermen van de kwaliteit en veiligheid van de fysieke leefomgeving
Beoogd effect
Afname illegale handelsreclame
Toezicht
De activiteit heeft een lage prioriteit. Het toezicht bestaat uit incidenteel, gebiedsgericht en steekproefsgewijs toezichthouden. Het toezicht vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht, melding of handhavingsverzoek.
Prioriteiten ruimtelijke ordening
In het volgende overzicht zijn de prioritieten voor het toezicht binnen het taakveld ruimtelijke ordening nader uitgewerkt. Voor elke prioriteit is een taakomschrijving aanwezig en het doel en beoogd effect omschreven. Daarnaast is de wijze van toezichthouden in het overzicht opgenomen. Voor het stellen van de prioriteiten is een omgevingsanalyse en integrale risicoanalyse uitgevoerd.
Omgevingsvergunning BOPA complex
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaving op naleven voorschriften omgevingsvergunning BOPA
Doel
Het voorkomen van onveilige situaties en behouden kwaliteit fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Bouwwerken en/of gebruik van gronden in overeenstemming met de omgevingsvergunning.
Toezicht
Het toezicht bestaat uit actief, planmatig en structureel toezichthouden. Het bouwwerk en/of het gebruik wordt uitvoerig getoetst.
Omgevingsvergunning BOPA eenvoudig
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaving op naleven voorschriften omgevingsvergunning BOPA
Doel
Het voorkomen van onveilige situaties en behouden kwaliteit fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Bouwwerken en/of gebruik van gronden in overeenstemming met de omgevingsvergunning.
Toezicht
Het toezicht bestaat uit incidenteel en steekproefsgewijs toezichthouden. De prioriteit kan worden opgeschaald of afgeschaald. Dit is afhankelijk van de BOPA. Het bouwwerk, gebruik, gebruiksfunctie en de omgeving zijn hierin bepalende factoren.
Omgevingsvergunning voor het uitvoeren van werk of werkzaamheden (aanleg)
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven van het uitvoeren van een werk of werkzaamheden overeenkomstig de omgevingsvergunning
Doel
Het behoud van de landschappelijke, cultuurhistorische en ruimtelijke waarden van gronden.
Beoogd effect
Aanleg overeenkomstig de verleende vergunning
Toezicht
De activiteit heeft een gemiddelde prioriteit. Afhankelijk van de aard, omvang van de werkzaamheden kan worden opgeschaald of afgeschaald. Het toezicht zal hoofdzakelijk bestaan uit incidenteel, steekproefsgewijs en/of projectmatig toezichthouden.
Bedrijfsmatige activiteit waar niet toegestaan
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op strijdig gebruik omgevingsplan door bedrijfsmatige activiteit. Regels omgevingsplan.
Doel
Zorgdragen voor een veilige en schone fysieke leefomgeving, behoud van de kwaliteit van de omgeving en een goede ruimtelijke ordening (evenwichtige toedeling van functies aan locaties).
Beoogd effect
Afname aantal bedrijfsmatige activiteiten strijdig met omgevingsplan
Toezicht
De activiteit heeft een gemiddelde prioriteit. Afhankelijk van de aard, omvang en locatie van de bedrijfsmatige activiteit kan worden opgeschaald of afgeschaald. Het toezicht zal hoofdzakelijk bestaan uit incidenteel, steekproefsgewijs en/of projectmatig toezichthouden.
Wonen waar niet toegestaan
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op strijdig gebruik omgevingsplan. Regels omgevingsplan.
Doel
Zorg dragen voor behoud van de kwaliteit van de omgeving
Beoogd effect
Afname van het aantal klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht, melding of handhavingsverzoek.
Permanente bewoning van een recreatieverblijf
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op activiteiten in strijd met recreatiebestemming. Regels omgevingsplan.
Doel
Voorkomen dat er permanent wordt gewoond in recreatieverblijven.
Beoogd effect
Afname van het aantal klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht, melding of handhavingsverzoek.
Toezicht Milieu
Wij hebben onze milieutaken ondergebracht bij de Fryske Utfieringstsjinst Miljeu en Omjouwing (FUMO). Voor een aantal taken, de zogenaamde basistaken, is dit wettelijk verplicht. Daarnaast zijn de bodemtaken en de bedrijfsmatige asbesttaken ondergebracht bij de FUMO.
Prioriteiten milieu, natuur en water
In het volgende overzicht zijn de prioritieten voor het toezicht binnen het taakveld milieu, natuur en water nader uitgewerkt. Voor elke prioriteit is een taakomschrijving aanwezig en het doel en beoogd effect omschreven. Daarnaast is de wijze van toezichthouden in het overzicht opgenomen. Voor het stellen van de prioriteiten is een integrale risicoanalyse uitgevoerd.
Milieubelastende activiteiten (Mba’s)
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven milieuregelgeving voor Mba’s. Regels omgevingsplan en BAL.
Handhaven op veranderingen Mba’s zonder vergunning of melding.
Doel
Het beschermen van het milieu en beperken van de risico’s voor de fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Afname aantal klachten en geconstateerde overtredingen.
Geconstateerde overtredingen worden beëindigd
Toezicht
Het toezicht bestaat uit incidenteel en steekproefsgewijs toezichthouden. Het toezicht wordt ingepland op basis van een controlefrequentie afhankelijk van het risico dat de Mba met zich meebrengt. De controlefrequentie wordt in het zaaksysteem bijgehouden. Het toezicht kan zowel aangekondigd als onaangekondigd uitgevoerd worden en eventueel integraal in samenwerking met ketenpartners.
Melding voor het oprichten/wijzigen van een Mba
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op nieuwe en geactualiseerde meldingen van Mba’s. Regels omgevingsplan en BAL.
Doel
Het beschermen van het milieu en beperken van de risico’s voor de fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Mba’s inwerking conform melding
Toezicht
Betreft milieutoezicht in het kader van oprichten of wijzigen van een Mba. Na oplevering vindt een controle plaats. Het toezicht is meldingsgericht, incidenteel en waar mogelijk integraal met bouwtoezicht en/of brandveiligheid.
Milieu gerelateerde klachten en meldingen
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven milieuregelgeving bij activiteiten in de fysieke leefomgeving
Doel
Het beschermen van het milieu en beperken van de risico’s voor de fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Afname aantal klachten en meldingen.
Geconstateerde overtredingen worden beëindigd
Toezicht
Het toezicht is klacht of melding gestuurd
Beschermde boomwallen, elzensingels en houtopstanden
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op het kappen van bomen en vellen van houtopstanden in strijd met omgevingsplan.
Doel
Het in stand houden van waardevolle bomen en houtopstanden binnen de gemeente
Beoogd effect
Afname meldingen en overtredingen kappen waardevolle bomen en houtopstanden
Toezicht
Het toezicht wordt gebiedsgericht, steekproefsgewijs en melding gestuurd uitgevoerd.
Omgevingsvergunning voor het kappen van een boom
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaving op naleven voorschriften omgevingsvergunning kappen van een boom.
Doel
Het voorkomen van onveilige situaties en behouden biodiversiteit/natuur fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Kappen in overeenstemming met de omgevingsvergunning.
Toezicht
Het toezicht bestaat uit incidenteel en steekproefsgewijs toezichthouden.
Toezicht landschappelijke, natuurlijke en cultuurhistorische waarden
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op illegale activiteiten binnen de landschappelijke, natuurlijke en cultuurhistorische waarden. Regels omgevingsplan.
Doel
Het in stand houden van de waarden zoals beschermd in het omgevingsplan
Beoogd effect
Afname meldingen en overtredingen
Toezicht
Het toezicht wordt gebiedsgericht, steekproefsgewijs en melding gestuurd uitgevoerd.
Monumentale bomen
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven op het zonder vergunning kappen van monumentale bomen.
Doel
Het in stand houden van monumentale bomen binnen de gemeente
Beoogd effect
Afname meldingen en overtredingen
Toezicht
Het toezicht wordt gebiedsgericht, steekproefsgewijs en melding gestuurd uitgevoerd.
Verbranden van afvalstoffen (ook vreugdevuren)
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven op het verbod om zonder vergunning afvalstoffen te verbranden. Regels APV en BAL.
Doel
Beschermen van het milieu en beperken van de risico’s voor de fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
Afname klachten, meldingen en overtredingen
Toezicht
Het toezicht wordt uitgevoerd op basis van afgegeven ontheffingen, is gebiedsgericht en melding gestuurd.
Dumpen van afvalstoffen
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven op het illegaal dumpen van afvalstoffen. Regels APV en BAL.
Doel
Beschermen van het milieu en behouden van een schone en veilige fysieke leefomgeving
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is gebiedsgericht en wordt structureel tijdens (integrale)toezicht rondes uitgevoerd. Het toezicht is daarnaast ook klacht en melding gestuurd.
Flora en fauna activiteit (signalering)
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Signaalfunctie bij handhaven regelgeving flora en fauna activiteit. Regels BAL.
Doel
Beschermen flora en fauna
Beoogd effect
Afname meldingen en overtredingen
Toezicht
Het toezicht bestaat uit signaaltoezicht. De taak maakt onderdeel uit van het integraal toezichthouden en wordt uitgevoerd op basis van meldingen of tijdens geplande controlerondes/bezoeken. Geconstateerde overtredingen worden gemeld bij bevoegde instanties.
Vervuiling oppervlaktewater (signalering)
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Signaalfunctie bij handhaven regelgeving oppervlaktewater.
Doel
Beschermen waterkwaliteit oppervlaktewater. Voorkomen verontreiniging.
Beoogd effect
Afname meldingen en overtredingen
Toezicht
Het toezicht bestaat uit signaaltoezicht. De taak maakt onderdeel uit van het integraal toezichthouden en wordt uitgevoerd op basis van meldingen of tijdens geplande controlerondes/bezoeken. Geconstateerde overtredingen worden gemeld bij bevoegde instanties.
6. Vergunningverlening APV en BW
Beschikbare capaciteit 2024
De vergunningverleners APV en Bijzondere Wetten behandelen vergunningaanvragen, aanvragen om een ontheffing en meldingen in het kader van de APV en BW.
Functie
Aantal fte
Vergunningverlener APV/BW
2fte
2fte
2800 uren
Taken en middelen
In tabel is de planning aangegeven van het aantal verwachte taken en de benodigde middelen. De planning is gebaseerd op cijfers van de afgelopen twee jaren. Verder zijn de ontwikkelingen op landelijke niveau hierin meegenomen. Ontheffingen voor carbidschieten worden door veiligheid afgehandeld.
Taken
Aantal
Uren (per eenheid)
Uren Totaal
Bibob
150
Vooroverleg/evaluatie evenementen
350
Alcoholwet vergunning
5
20
100
Alcoholwet ontheffing
38
4
63
Evenementenvergunningen
60
650
Evenementenmeldingen
30
5
150
Exploitatievergunning
1
20
20
Geluidsontheffing
7
2
14
Vergunning
gehandicaptenparkeerkaart
6
5
30
Ontheffing overig
11
3
43
Verklaringen van geen bezwaar voor doortocht
19
4
76
Standplaatsen
20
5
100
Aanwezigheidsvergunning (speelautomaten)
1
3,0
3
Overig
30
2,5
75
Verdere Inrichting CLO, implementatie Wmebv, input geven aan beleid
360
Algemene werkzaamheden (o.a. ondersteuning KCC, backoffice klantcontacten, REX)
616
Totaal uren
2800
7. Toezicht Publiek Domein
De toezichthouders publiek domein zien toe op de uitvoering en naleving van regels uit de Algemene Plaatselijke Verordening (APV), Alcoholwet en andere bijzondere wetgeving. De toezichthouders publiek domein hebben een BOA bevoegdheid. Hiervoor is 4 fte beschikbaar.
Functie
Aantal fte
Toezichthouder Publiek Domein
Tijdelijk
4
Totaal fte
4fte
De urenverdeling is als volgt:
Aantal uur beschikbaar
Totaal
Uur 5600
Taken en middelen
Taken
Aantal
Uren (per eenheid)
Uren Totaal
Evenementen/festiviteiten
-
-
144
Spreekuur Dorpen
132
Overleggen intern/extern (politie afstemming/samenwerking)/traininge n lokaal overleg
384
Verplichte her-en bijscholing
100
400
Afhandeling meldingen overlast, etc.
750
Alcoholwet (+ overleg externe controles 10 uur)
8
5
50
Speelautomaten
2
4
8
Schenken/verkoop alcohol onder 18 jaar
Controles worden extern uitgevoerd
Toezicht APV
1112
Jeugdoverlast (openbare orde)
-
200
Oud en Nieuw
160
Gevaarlijke honden
3
36
108
Digitaal opkopers register
-
360
Standplaatsen
-
60
Wet goed verhuurderschap
102
Registratie BRS, Fixie=klachten = meldingen)/TRS
720
Ondermijning:
Incidenten veiligheid/ maatschappelijke onrust
150
Controles digitaal opkopersregister (DOR)
360
Ogen en oren in de wijken en buurten.Bijvoorbeeld het signaleren van afwijkend gedrag van jongeren.
In combinatie met jeugdoverlast
Ondermijning/georganiseerde criminaliteit (PRIORITEIT)
-ogen en oren in de buurten en dorpen/aanspreekpunt
In combinatie met spreekuur/toezicht APV
Drugshandel/productie van drugs vanuit woningen,
dumpen drugsafval, Drugshandel/Drugsgebruik openbare ruimte, sluiting pand op basis van de Opiumwet.
In combinatie met toezicht APV
Voorlichting agrarische ondernemers
450
Controle bedrijven(-terreinen)
276
Controles wet goed verhuurderschap
136
Totaal
Uur 5600
Prioriteiten publiekdomein
In het volgende overzicht zijn de prioritieten voor het toezicht binnen het taakveld publiekdomein nader uitgewerkt. Voor elke prioriteit is een taakomschrijving aanwezig en het doel en beoogd effect omschreven. Daarnaast is de wijze van toezichthouden in het overzicht opgenomen. Voor het stellen van de prioriteiten is een omgevingsanalyse en integrale risicoanalyse uitgevoerd. Ten aanzien van ondermijning geldt dat hierbij sprake is van een hoge prioriteit.
Evenement C
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven voorschriften vergunning en regelgeving rondom evenementen. Handhaven openbare orde en veiligheid.
Doel
Zorgdragen voor een veilig en ordelijk verloop van evenementen.
Beperken van risico’s algehele veiligheid en beperken overlast fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
De evenementen voldoen aan de vergunningvoorschriften. Afname klachten, meldingen en overtredingen.
Toezicht
Het toezicht is vergunninggericht en structureel. Er wordt integraal toezicht gehouden met de veiligheidsregio en bouwtoezicht op veiligheidsaspecten. In de openbare ruimte wordt door Boa’s toezicht gehouden op openbare orde en drankregelgeving. Er wordt samengewerkt met ketenpartners waaronder de politie.
Evenement B
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven voorschriften vergunning en regelgeving rondom evenementen. Handhaven openbare orde en veiligheid.
Doel
Zorgdragen voor een veilig en ordelijk verloop van evenementen.
Beperken van risico’s algehele veiligheid en beperken overlast fysieke leefomgeving.
Beoogd effect
De evenementen voldoen aan de vergunningvoorschriften. Afname klachten, meldingen en overtredingen.
Toezicht
Het toezicht is vergunninggericht en incidenteel. Er wordt integraal toezicht gehouden met bouwtoezicht op veiligheidsaspecten. In de openbare ruimte wordt door Boa’s toezicht gehouden op openbare orde en drankregelgeving.
Evenement A
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven voorschriften vergunning of melding. Handhaven openbare orde en veiligheid.
Doel
Zorgdragen voor een veilig en ordelijk verloop van evenementen.
Beoogd effect
De evenementen voldoen aan de vergunningvoorschriften. Afname klachten, meldingen en overtredingen.
Toezicht
Het toezicht is objectgericht en vindt klachtgericht plaats tijdens het evenement.
Alcoholvergunning
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven voorschriften en vergunning Alcoholwet horecabedrijven
Doel
De verkoop van alcohol op een verantwoorde manier te laten gebeuren.
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is incidenteel en steekproefsgewijs waarbij actief wordt gereageerd op klachten en meldingen. Nieuw verleende en/of gewijzigde vergunningen worden altijd gecontroleerd.
Exploitatievergunning
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven voorschriften en vergunning exploitatie openbare inrichting
Doel
Hinder en overlast voor de fysieke leefomgeving van de openbare inrichting en verstoring van de openbare orde tegen te gaan
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is objectgericht, minimaal en vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht of melding.
Schenken alcohol <18 jaar
Prioriteit
Hoog
Taakomschrijving
Handhaven verbod verkoop detailhandel en schenken alcoholische dranken vanuit horeca aan jongeren < 18 jaar.
Doel
Tegengaan van alcoholgebruik door jongeren <18 jaar
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht wordt extern uitgevoerd.
Terrassen
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven voorschriften vergunning of gebruiksregels
Doel
Bewaken veiligheid, leefbaarheid en ruimtelijke kwaliteit fysieke leefomgeving
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is objectgericht, minimaal en vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht of melding.
Speelautomaten
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven regelgeving speelautomaten
Doel
Tegengaan van gokverslaving
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is objectgericht, minimaal en vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht of melding. Controle op speelautomaten maakt onderdeel uit van integrale controles bij horeca.
Standplaatsen
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op het innemen van standplaatsen overeenkomstig de standplaatsenvergunning en/of geldende beleidsregels
Doel
Het beperken van overlast en zorgen voor verkeersveiligheid
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is incidenteel en steekproefsgewijs waarbij actief wordt gereageerd op klachten en meldingen. Nieuw verleende en/of gewijzigde vergunningen worden altijd gecontroleerd.
Voorwerpen op, aan en boven de weg
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven op het correct aanbrengen van voorwerpen op, aan of boven de weg
Doel
Voorkomen van verkeersonveilige situaties en schade aan weg of wegmeubilair
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen
Toezicht
Het toezicht is gebiedsgericht, minimaal en vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht of melding.
Fout parkeren
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven op fout parkeren.
Doel
Het voorkomen van parkeerexcessen.
Beoogd effect
Afname klachten en overtredingen.
Toezicht
Het toezicht is gebiedsgericht en vindt plaats op basis van een klacht of melding.
Prioriteit
Hoog
Het voorkomen van parkeerexcessen
Handhaven op hinderlijk (excessief) fout parkeren.
Het tegengaan van verkeersonveilige situaties belemmering verkeer (waaronder voetgangers)
Afname klachten en overtredingen
Het toezicht is gebiedsgericht
Parkeerexcessen / Autowrakken/aantasting groenvoorziening
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven oneigenlijk gebruik van de weg/groenvoorziening
Doel
Zorgdragen voor de verkeersveiligheid en woon- en leefklimaat.
Beoogd effect
Afname aantal klachten/meldingen
Toezicht
Het toezicht is gebiedsgericht, minimaal en vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht of melding.
Sluiting pand door burgemeester
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven sluiting pand o.g.v. art. 174 a Gemeentewet
Doel
Aanpakken overlast en risico’s voor fysieke leefomgeving
Beoogd effect
Afname aantal klachten/meldingen overlast. Preventieve werking.
Toezicht
Het toezicht is objectgericht, structureel en maakt onderdeel uit van de surveillancerondes.
Vervuiling openbare ruimte
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op vervuilingen in de openbare ruimte
Doel
Het behouden van een schone leefomgeving
Beoogd effect
Afname aantal klachten/meldingen vervuiling.
Toezicht
Het toezicht is gebiedsgericht, steekproefsgewijs en daarnaast klacht of melding gestuurd.
gevaarlijke voorwerpen
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op gevaarlijke voorwerpen in de fysieke leefomgeving
Doel
Zorgdragen voor de (verkeers)veiligheid op de weg en in de fysieke leefomgeving
Beoogd effect
Afname aantal klachten/meldingen
Toezicht
Het toezicht is objectgericht, structureel en maakt onderdeel uit van de surveillancerondes.
Hinderlijk gedrag in de openbare ruimte,
waaronder verboden drankgebruik en overlast jeugd
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op hinderlijk gedrag in de openbare ruimte
Doel
Beperken hinderlijk gedrag en overlast in de openbare ruimte
Beoogd effect
Afname aantal klachten/meldingen hinder en overlast
Toezicht
Het toezicht is gebaseerd op klachten en meldingen
Overlast houtstook
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven op regels voor particuliere houtstook
Doel
Voorkomen luchtvervuiling en overlast omgeving
Beoogd effect
Afname aantal klachten/meldingen
Toezicht
Op basis van klachten en meldingen
Kan integraal worden opgepakt met toezicht vanuit milieu of bouw.
Stoken en open vuur
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op voorschriften ontheffing
Doel
Zorgdragen voor het veilig en ordelijk stoken en aanleggen van vuur in de open lucht.
Beoogd effect
Afname overtredingen, klachten en meldingen.
Toezicht
Het toezicht is ontheffingsgericht, gebiedsgericht en incidenteel.
Overlast dieren
Prioriteit
Laag
Taakomschrijving
Handhaven op overlast veroorzaakt door dieren
Doel
Wegnemen/beperken overlast voor de omgeving
Beoogd effect
Afname klachten en meldingen.
Toezicht
Het toezicht is minimaal en vindt hoofdzakelijk plaats op basis van een klacht of melding.
Bijtincidenten
Prioriteit
Gemiddeld
Taakomschrijving
Handhaven op bijtincidenten door honden
Doel
Voorkomen onveilige situaties met honden. Voorkomen letsel aan personen of andere dieren. Recidive voorkomen.
Beoogd effect
Afname incidenten en meldingen.
Toezicht
Het toezicht is hoofdzakelijk gericht op incidenten en meldingen. Wanneer er sancties zijn opgelegd is het toezicht, in ieder geval voor een bepaalde periode, structureel voor dat geval.
8. Handhaving
Beschikbare capaciteit 2026
De juristen behandelen bezwaar- en beroepsprocedures en handhavingszaken en geven gevraagd en ongevraagd juridisch advies en bewaken de juridische kwaliteit.
Functie
Aantal fte
Jurist Omgeving en Economie
2,78 fte
3584 uren
Taken en middelen
In tabel is de planning aangegeven van het aantal verwachte taken en de benodigde middelen. De planning is dat ook de juristen in 2026 in CLO gaan werken. Voor grondzaken is er tijdelijk 16 uur beschikbaar per week beschikbaar.
Voor de achterstanden op juridisch gebied zal er voor 32 uur per week worden ingehuurd. Deze zijn niet in het overzicht meegenomen.
Taken
Aantal
Uren (per eenheid)
Uren Totaal
Vooraankondiging
20
8
160
Opleggen bestuurlijke maatregel
8
20
160
Behandelen handhavingsverzoek
10
20
200
Behandelen bezwaarschriften
23
30
690
Behandelen beroep/voorlopige voorziening
9
50
450
Behandelen hoger beroep
4
30
120
Juridische kwaliteitszorg
250
Juridisch advies RO
664
juridisch advies Veiligheid/Grondzaken/vragen
-
950
Overig (o.a. REX)
200
Totaal uren
3584
Programma handhaving
De operationele doelen voor handhaving zijn:
-Formele verzoeken tot handhaving, klachten en meldingen met betrekking tot de fysieke leefomgeving (niet geplande activiteiten) worden zo vlot als mogelijk in behandeling genomen. De afhandeling leggen wij jaarlijks vast in een klachtenoverzicht (onderdeel jaarverslag). De prioritering en risico’s zijn hierin mede bepalend. In samenspraak met partijen wordt gezocht naar een passende oplossing waarbij de eigen verantwoordelijkheid van een ieder wordt gestimuleerd;
-90% van de geplande controles op omgevingsvergunningen wordt uitgevoerd;
-De registratie van toezicht en handhaving is op orde;
-Het naleefbeeld op de gestelde prioriteiten monitoren wij. Het naleefdoel is daarbij minimaal 90%;
-90% van alle handhavingsbeschikkingen houden stand in een eventuele bezwaar- of beroepsprocedure.
9. Monitoring en evaluatie
Na afloop van elk kalenderjaar wordt het uitvoeringsprogramma geëvalueerd. Deze evaluatie wordt opgenomen in het jaarverslag. Op basis van deze evaluatie kunnen conclusies worden getrokken over het opgestelde beleid en de uitvoering daarvan. In 2025 is er nieuw VTH-beleid worden opgesteld.
Dit uitvoeringsprogramma en het jaarverslag worden vastgesteld door het college en het college geeft kennis van het beleid aan de gemeenteraad. Tevens kan de provincie Fryslân om deze stukken vragen in verband met het Interbestuurlijk Toezicht (IBT). De provincie heeft bij de VTH-taken een toezichthoudende rol.