Aanhef
De raad van de gemeente Castricum:
gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 11 oktober 2022;
gezien het advies van de auditcommissie van 27 oktober 2022 en 1 december 2022;
gelet op het bepaalde in de Financiële verordening gemeente Castricum 2023;
b e s l u i t:
vast te stellen de Nota kostentoerekening tarieven gemeente Castricum 2023
Samenvatting
A. Inleiding
In de Financiële verordening (opgesteld op basis van artikel 212 van de Gemeentewet) wordt voor financieel beleid verwezen naar verschillende nota’s. De nota kostentoerekening tarieven 2023 maakt hier onderdeel van uit. Deze nota kostentoerekening tarieven 2023 is een nieuwe beleidsnota.
A.1 Wet- en regelgeving
Alle hogere wet -en regelgeving, zoals bijvoorbeeld het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) is van toepassing op het beleid van de gemeente. Deze regels zijn niet herhaald in dit document.
Door deze nota te beperken tot de gemeentelijke beleidsregels resteert een overzichtelijke, beknopte set spelregels die in principe ongewijzigd kan blijven bij wetswijziging.
Een uitgebreide toelichting is onderdeel van deze nota.
A.2 Definities
•Extracomptabel: Buiten de boekhouding om.
•Overhead: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primair proces.
B. Gemeentelijke beleidsregels
B.1 Kostprijsberekening
1Voor het bepalen van de geraamde kostprijs van rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht wordt een extracomptabel stelsel van kostentoerekening gehanteerd. Bij deze kostentoerekening worden naast de directe kosten, de indirecte kosten betrokken die rechtstreeks samenhangen met de door de gemeente verleende diensten.
2Bij de directe kosten worden betrokken de bijdragen aan en onttrekkingen van voorzieningen voor de noodzakelijke vervanging van de betrokken activa en de afschrijvingskosten van de in gebruik zijnde activa.
3Kosten van overhead worden toegerekend:
a) Op basis van één of meerdere verdeelsleutels gerelateerd aan personele inzet waaronder in elk geval wordt begrepen personeelskosten, of
b) Op basis van de financiële omvang van producten, of
c) Op basis van een combinatie van a en b
C. Inwerkingtreding
C.1. Inwerkingtreding en citeertitel
Deze nota treedt in werking met ingang van de dag na bekendmaking en werkt terug tot en met 1 januari 2023.
Deze nota wordt aangehaald als: Nota kostentoerekening tarieven gemeente Castricum 2023.
4 Kostentoerekening
4.1 Uitgangspunten kostentoerekening
4.1.1 Integrale kostentoerekening
In Castricum wordt de systematiek van integrale kostentoerekening ten behoeve van de vaststelling van tarieven gehanteerd. Dat wil zeggen dat alle kosten die kunnen worden toegerekend meegenomen worden, zowel de directe als indirecte kosten.
De toerekening vindt plaats op titelniveau in de legesverordening en bij de andere tarieven per tarief.
Zie paragraaf 4.2 voor een nadere toelichting op directe en indirecte kosten.
Naast directe en indirecte kosten worden ook algemene kosten onderscheiden. Dit zijn kosten die primair het algemeen belang dienen. Deze moeten om die reden uit de algemene middelen worden betaald.
Het gaat om algemene kosten voor:
•Algemene beleidsvorming;
•Inspraak;
•Bezwaar- en beroep;
•Handhaving en toezicht, met uitzondering van de eerste inspectie.
Deze kosten staan in een te ver verwijderd verband met de dienstverlening en kunnen daarom niet worden opgenomen in het tarief. Zij vallen buiten de toerekeningsystematiek
4.1.2 Maximale kostendekkendheid
Het tweede uitgangspunt voor de kostentoerekening is maximale kostendekkendheid. Dit betekent dat de hoogte van de tarieven (en dus de opbrengsten) zo dicht mogelijk bij de begrote kosten liggen, tenzij er aantoonbare redenen of beleidsmatige afwegingen zijn om hiervan af te wijken.
Het risico hierbij is dat als onverwachts de kosten lager uitvallen de kostendekkendheid overschreden kan worden. Hiermee moet dan bij de vaststelling van de tarieven voor het rekening gehouden worden.
Dit resulteert in het volgende kader:
Voor rechten en gebonden belastingen geldt dat de tarieven zodanig moeten worden vastgesteld, dat de begrote opbrengsten de begrote kosten niet overstijgen, de zogenaamde 100%-dekkingsgraad.
4.1.3 Peildatum berekening tarief
Beleid/financieel beeld
Het beleid en financieel beeld zoals dat (jaarlijks) bij het opstellen van de begroting wordt vastgesteld door de raad geldt als basis voor de berekening van de tarieven van het komend jaar.
Alle besluiten tussen vaststelling van de kadernota door de raad en vaststelling van de belastingverordeningen worden in principe niet meer verdisconteerd in de tarieven, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om dat wel te doen. Deze wijzigingen worden dan toegelicht in de paragraaf lokale heffingen van de begroting en/ of het raadsvoorstel bij de belastingverordeningen.
Loon- en prijs indexatie en rekenrente
De hoogte van de loon en prijsindexatie en de rekenrente zijn onderdeel van de besluitvorming bij de kadernota. Deze percentages worden gebruikt voor de berekening van de tarieven waarvoor kostendekkendheid geldt.
Voor de tarieven van belastingen, waarvoor geen kostendekkendheid geldt, geldt dat bij ongewijzigd beleid de tarieven van belastingen worden verhoogd met de consumenten prijsindex CPI van alle huishoudens uit het Centraal Economisch Plan van het Centraal Plan Bureau (CPB) per 1 april van het lopende jaar. Dit percentage wordt bij de kadernota vastgesteld.
Heffingseenheden
Voor de raming van het aantal heffingseenheden, zoals aantal huishoudens, omvang grootverbruik lozingen op riolen en kwijtscheldingen, geldt dat de op 1 juli van het lopende boekjaar bekende gegevens over de betreffende aantallen basis zijn voor de tariefberekening.
Vaststellen definitief tarief
Het vaststellen van de tarieven vindt plaats uiterlijk in de laatste raadsvergadering voorafgaand aan het nieuwe belastingjaar.
4.1.5 Egalisatievoorzieningen
Voor de afvalstoffenheffing en rioolheffing is ter egalisatie van de tarieven een voorziening gevormd. Indien uit de jaarrekening blijkt dat de werkelijke baten hoger zijn dan de werkelijke lasten op een product, waarvoor heffingen zijn geheven, moet het ontstane overschot in een egalisatievoorziening worden gestort. Is het omgekeerde het geval dan moet het ontstane tekort aan de egalisatievoorziening worden onttrokken. Uitzondering hierop zijn positieve saldi als gevolg van efficiency of aanbestedingen. Deze vallen vrij ten gunste van de algemene middelen.
De egalisatievoorziening heeft tot doel om teveel fluctuaties in de tarieven over de jaren heen te voorkomen, waarbij het streven is om de voorziening zo klein mogelijk te houden. Als blijkt dat de egalisatievoorziening structureel stijgt dan moeten de tarieven hierop aangepast worden.
Een egalisatievoorziening mag niet negatief worden. Indien in enig jaar de kosten hoger zijn dan de opbrengst uit de heffingen en de omvang van de egalisatievoorziening is niet toereikend dan komen deze kosten ten laste van het rekeningresultaat in dat boekjaar.
De randvoorwaarden met betrekking tot de hoogte en de werking van de egalisatie-voorziening zijn vastgelegd in de nota reserves en voorzieningen.
Het werkelijke en het verwachte verloop van de egalisatievoorziening wordt apart toegelicht in de jaarrekening in het verloopoverzicht voorzieningen en in de begroting in de bijlage voorzieningen.
Bijlage overzicht taakvelden per heffing die in aanmerking komen voor tariefberekening
Taakveld
Baten
Directe lasten
Indirecte lasten
Afvalstoffenheffing
% toerekenbaar
7.3 Afval
Baten afvalstoffenheffing
De kosten van inzameling en verwerking van bedrijfs- en huishoudelijk afval:
-afvalscheiding en recycling;
-vuilophaal en afvoer;
-vuilstort en verwerking
-kosten van de heffing en invordering van de afvalstoffenheffing
Af: opbrengsten van derden
Oninbare afvalstoffenheffing
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
Compensabele BTW op afschrijvingslasten van de investeringen
1% van de jaarlijkse inkomsten
2.1 Verkeer en vervoer
Kosten straatreiniging
Blijkens jurisprudentie is het niet onge-bruikelijk om de veegkosten aan het afvalstoffenheffing toe te rekenen. Straatvegen (inclusief stortkosten) wordt voor 10% doorbelast. Deze keuze is te recht-vaardigen omdat vervuilde straten leiden tot een ongewenst straatbeeld.
6.3 Inkomensregelingen
Verrekening kwijtschelding afvalstoffenheffing
100% van de geraamde kwijtscheldingen
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2.
7.4 Toegerekende rente
Toegerekende rente op basis van omslagpercentage over de boekwaarde bij start boekjaar van voor taakveld benodigde investeringen.
100%
Leges burgerzaken, paspoorten en rijbewijzen
0.2 Burgerzaken
Baten uit afgifte paspoorten en rijbewijzen en leges burgerzaken
De kosten van het afgeven van paspoorten en rijbewijzen en overige burgerzaken
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
7.4 Toegerekende rente
Toegerekende rente op basis van omslagpercentage over de boekwaarde bij start boekjaar van voor taakveld benodigde investeringen.
Leges drank & horeca & evenementen, aanwezigheidsvergunning (o.a. speelautomaten)
1.2 Openbare orde en veiligheid
Baten leges drank en horeca
De kosten van het vergunningverlening in het kader van drank en horecawet en andere onder dit taakveld vallende vergunningen.
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
Leges inritten, kabels en leidingen, vergunningen plaatsing op openbare weg
2.1 Verkeer en vervoer
Baten leges kabels en leidingen, inritten en vergunningen plaatsingen op openbare weg (wegenverkeerswet)
De kosten van het vergunningverlening in het kader de onder dit taakveld vallende leges.
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
Gehandicaptenparkeerkaarten
6.6 Maatwerkvoorzieningen
Baten leges GPK
De kosten van het in behandeling nemen en afgeven van een GPK
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
Marktgelden/ leges winkelsluitingswet
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
Baten markt- en staanplaatsgelden markten en leges winkelsluitingswet
De kosten samenhangend met het mogelijk maken van de markt en het verstrekken van de ontheffing winkelsluitingswet.
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
Omgevingsvergunningen
8.3 Wonen en bouwen
Baten leges omgevingsvergunningen
De kosten van het in behandeling nemen en afgeven van omgevingsvergunningen.
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
0.4 Overhead
Zie toelichting paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
Rioolheffing
7.2 Riolering
Baten rioolheffing
Leges rioolaansluitingen
De kosten van de gemeentelijke taken ten aanzien van afvalwater en de waterhuishouding:
-opvang en verwerking van afval- en hemelwater;
-inzameling en transport huishoudelijk- en bedrijfsafvalwater;
-voorkomen van grondwaterproblemen, onder meer door afvoer van overtollig grondwater;
-rioolwaterzuivering;
-bestrijding verontreiniging oppervlaktewater;
-kosten van de heffing en invordering van de rioolheffing.
Kolken zuigen
Gemalen reinigen
Bijdrage aan spaarvoorziening riolering
Oninbare rioolheffing
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
Compensabele BTW op afschrijvingslasten van de investeringen
1% van de jaarlijkse inkomsten
2.1 Verkeer en vervoer
aanpak van zwerfvuil veegdiensten
straatreiniging
onkruidbestrijding
De kosten van het schoonhouden van wegen (veegkosten) over het algemeen in belangrijke mate op het onderhoud en de goede werking van de riolering. Blijkens jurisprudentie is het toegestaan om veegkosten aan het rioolrecht toe te rekenen. Straatvegen (inclusief stortkosten) wordt doorbelast aan de rioolheffing. Deze keuze is te rechtvaardigen omdat vervuilde straten en kolken niet alleen leiden tot een ongewenst straatbeeld, maar ook leiden tot een vervuild riool. Ook neemt de kans op verstopping van de kolkaansluitingen af door de straat regelmatig te reinigen.
De uitgangspunten hiertoe zijn vastgelegd in het gemeentelijk rioleringsplan.
2.4 Economische havens en waterwegen
Bijdrage in kosten van baggeren
Onderhoud bermsloten
De onderhoudskosten voor watergangen en het baggeren worden doorbelast aan de rioolheffing volgens de uitgangspunten zoals opgenomen in het gemeentelijk rioleringsplan, omdat deze werkzaamheden een functie hebben in de afvoer van het overtollig hemelwater.
Hetzelfde geldt voor het onderhoud van de bermsloten.
6.3 Inkomensregelingen
Verrekening kwijtschelding rioolheffing
100%
0.4 Overhead
Zie paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
7.4 Toegerekende rente
Toegerekende rente op basis van omslagpercentage over de boekwaarde bij start boekjaar van voor taakveld benodigde investeringen.
100%
Begraafrechten
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
Baten begraafplaatsrechten
Baten afkoopsommen grafrechten
Compensabele BTW goederen en diensten die direct op exploitatie drukken
Compensabele BTW op afschrijvingslasten van de investeringen
0.4 Overhead
Zie paragraaf 4.2
Zie toelichting paragraaf 4.2
7.4 Toegerekende rente
Toegerekende rente op basis van omslagpercentage over de boekwaarde bij start boekjaar van voor taakveld benodigde investeringen.
100%