Gemeentelijke regelgeving

Leidraad dwangsomhoogtes en begunstigingstermijnen, Boxtel 2025

Gemeente Boxtel · geldt sinds 11 januari 2025

Algemeen

Wettelijk kader

Ingevolge artikel 125 van de Gemeentewet in samenhang met artikel 5:32 van de Algemene wet bestuursrecht is het college bevoegd een last onder dwangsom op te leggen.

Dwangsomhoogte

Het opleggen van een dwangsom heeft tot doel overtredingen ongedaan te maken en eventuele vervolgovertredingen te voorkomen. De dwangsom dient daarom voldoende prikkelend te werken om de overtreding te (laten) beëindigen. De hoogte van een dwangsom is afhankelijk van de aard van de overtreding en moet in (redelijke) verhouding tot de zwaarte van het geschonden belang staan (zie artikel 5:32b van de Algemene wet bestuursrecht). Relevante omstandigheden voor het bepalen van de dwangsomhoogte zijn bijvoorbeeld:

de (geschatte) kosten die de overtreder moet maken om de overtreding op te heffen;

de dwangsom moet voldoende dwang tot gevolg hebben om de overtreding op te heffen c.q. te beëindigen. Zo moet de dwangsom hoger zijn dan het (geschatte) financiële voordeel en moet eventueel ongerechtvaardigd voordeel dat de overtreder heeft genoten weggenomen worden;

voorkoming van herhaling, beperking van schade en herstel in de oorspronkelijke toestand;

de bevestiging van normen gesteld in het bestuurlijk belang.

Modaliteiten

Het opleggen van een last onder dwangsom geschiedt in verschillende wettelijk voorgeschreven vormen (modaliteiten). Deze modaliteiten zijn vastgelegd in artikel 5:32b, eerste lid van de Algemene wet bestuursrecht:

1een maximum bedrag ineens;

2een bedrag per tijdseenheid dat de last niet is uitgevoerd, met een maximum;

3per overtreding van de last, met een maximum.

Het bestuursorgaan komt beleidsvrijheid toe bij de keuze voor een van deze modaliteiten.

Begunstigingstermijn

Een begunstigingstermijn is de tijd die de overtreder krijgt om een einde te maken aan de overtreding. De termijn moet voldoende lang zijn om als overtreder de opgelegde verplichtingen uit te kunnen voeren. Een begunstigingstermijn mag niet langer zijn dan noodzakelijk.

De begunstigingstermijn kan worden verlengd. Dit kan bijvoorbeeld indien:

1de overtreder tijdig om een verlenging van de begunstigingstermijn verzoekt en aan de hand van objectieve gegevens aannemelijk kan maken dat hij de opgelegde last niet binnen de daartoe gestelde termijn kan uitvoeren.

2de overtreder aan de hand van objectieve gegevens aannemelijk maakt dat opheffing van de illegale situatie in het vooruitzicht ligt.

3een voorlopige voorziening wordt aangevraagd door de overtreder en de rechtbank ons verzoekt om de begunstigingstermijn te verlengen tot het moment dat op het bezwaar een besluit is genomen of een uitspraak is gedaan op het beroep.

De termijnen opgenomen in de tabellen zijn - net zoals de bij de hoogte van de dwangsommen - indicaties. Er kan dus altijd, zij het gemotiveerd, worden afgeweken van de genoemde termijnen.

Recidive

Indien sprake is van een herhaling van een overtreding, is kennelijk een onvoldoende prikkeling geweest om de overtreding volledig en/of tijdig te beëindigen of beëindigd te houden. De dwangsom kunnen we dan verhogen. Dit kan in geval de overtreding is beëindigd en daarna opnieuw wordt begaan, of in geval de overtreding voortduurt omdat deze nooit is beëindigd.

Als er sprake is van recidive, verhogen wij de dwangsom met minimaal 50 procent.

In geval er sprake is van cumulatie wordt de impact op de omgeving doorgaans groter. De dwangsom wordt in geval van cumulatie verhoogd met minimaal 25 procent.

Tabellen dwangsomhoogtes en begunstigingstermijnen

Tabel I: Activiteit Bouwen

Overtreding/

Prioriteit

Afmetingen

Hoogte dwangsom per week

Maximum

Begunstigingstermijn

Bouwen zonder of

in afwijking

vergunning (cat. 4,

licht)

Max. 10 m2

€ 2.000,-

€ 20.000,-

Minimaal 6 weken

Bouwen zonder of

in afwijking

vergunning (cat.3,

matig)

Min. 10 m2

Max. 50 m2

€ 4.000,-

€ 40.000,-

Minimaal 6 weken

Bouwen zonder of

in afwijking

vergunning (cat.2,

gemiddeld)

Min. 50 m2

Max. 100 m2

€ 6.000,-

€ 60.000,-

Minimaal 6 weken

Bouwen zonder of

in afwijking

vergunning (cat. 1,

ernstig)

Min. 100 m2

Max. 150 m2

€ 10.000,-

€ 100.000,-

Minimaal 6 weken

Bouwen zonder of

in afwijking

vergunning (cat. 0,

zeer ernstig)

Groter dan 150 m2

€ 15.000,-

€ 150.000,-

Minimaal 6 weken

Tabel II: Activiteit werkwerkzaamheden1In geval de gevolgen van de activiteit onomkeerbaar zijn, wordt de dwangsomhoogte met minimaal 50 procent verhoogd.

Overtreding/

Prioriteit

Afmetingen

Hoogte dwangsom per week

Maximum

Begunstigingstermijn

Werkwerkzaamheid zonder of

in afwijking

vergunning (cat. 4,

licht).

Max 50 m2

€ 500,-

€ 5.000,-

Minimaal 6 weken

Werkwerkzaamheid zonder of

in afwijking

vergunning (cat.3,

matig).

Min 50 m2

Max 100 m2

€ 1.000,-

€ 10.000,-

Minimaal 6 weken

Werkwerkzaamheid zonder of

in afwijking

vergunning (cat.2,

gemiddeld).

Min 100 m2

Max 150 m2

€ 2.500,-

€ 25.000,-

Minimaal 6 weken

Werkwerkzaamheid zonder of

in afwijking

vergunning (cat. 1,

ernstig).

Min 150 m2

Max 250 m2

€ 5.000,-

€ 50.000,-

Minimaal 6 weken

Werkwerkzaamheid zonder of

in afwijking

vergunning (cat. 0,

zeer ernstig).

Groter dan 250 m2

€ 10.000,-

€ 100.000,-

Minimaal 6 weken

Tabel III: Monumenten

Overtreding/ Prioriteit

Hoogte dwangsom per week

Maximum

Begunstigingstermijn

Verandering aan, op, in of bij een Rijksmonument zonder, in afwijking van of handelen in strijd met een vergunning.

€ 10.000,-

€ 100.000,-

Minimaal 6 weken

Verandering aan, op, in of bij een Gemeentemonument zonder, in afwijking van of handelen in strijd met een vergunning.

€ 7.500,-

€ 75.000,-

Minimaal 6 weken

Verandering in beschermd of beeldbepalend stad- en dorpsgezicht zonder, in afwijking van of handelen in strijd met van een vergunning.

€ 5.000,-

€ 50.000,-

Minimaal 6 weken

Tabel IV: Activiteit gebruik in strijd met het Omgevingsplan

Overtreding/ Prioriteit

Afmetingen

Hoogte dwangsom per week

Maximum

Begunstigings-termijn

2Indien sprake is van illegale bewoning en er is geen sprake van brandgevaarlijke situatie dan dient de begunstigingstermijn op 6 maanden te worden gesteld, zodat de overtreder op zoek kan naar een andere woning.

Strijdig gebruik (cat. 4, licht).

Max. 50 m2

€ 2.000

€ 20.000

Minimaal 6 weken

Strijdig gebruik (cat. 3, matig).

Min 50 m2

Max. 100 m2

€ 4.000

€ 40.000

Minimaal 6 weken

Strijdig gebruik (cat. 2, gemiddeld).

Min. 100 m2

Max. 200 m2

€ 6.000

€ 60.000

Minimaal 6 weken

Strijdig gebruik (cat. 1, ernstig).

Min. 200 m2

Max. 500 m2

€ 10.000

€ 100.000

Minimaal 6 weken

Strijdig gebruik (cat. 0, zeer ernstig).

Groter dan 500 m2

€ 20.000

€ 200.000

Minimaal 6 weken

Tabel V: Activiteit kappen/vellen van een houtopstand

Overtreding/ Prioriteit

Hoogte dwangsom per constatering

Maximum

kapactiviteit zonder

of in afwijking

vergunning.

€ 2.500

€ 25.000

Handelen in strijd met de herplantplicht.

€ 2.500

€ 25.000

Tabel VI: Brandveiligheid

Overtreding/

Prioriteit

Hoogte dwangsom per week

Maximum

Begunstigingster-mijn

Gebruik zonder of in afwijking van een melding brandveilig gebruik.

€ 2.500

€ 25.000

Minimaal 6 weken

Niet voldoen aan of handelen in strijd met wettelijke vereisten Besluit bouwwerken leefomgeving.

€ 5.000

€ 50.000

Minimaal 6 weken

Tabel VII: APV

Overtreding/

Prioriteit

Hoogte dwangsom per week/ constatering

Maximum

Begunstigingster-mijn

Handelen in strijd met bepalingen die zien op de openbare orde.

€ 1.500

€ 15.000

In geval van nalaten per direct, in geval van handelen minimaal 6 weken.

Handelen in strijd met bepalingen die zien op seksinrichtingen, sekswinkels, straatprostitutie e.d.

€ 1.500

€ 15.000

In geval van nalaten per direct, in geval van handelen minimaal 6 weken.

Handelen in strijd met bepalingen die zien op bescherming van het milieu en het natuurschoon en zorg voor het uiterlijk aanzien van de gemeente.

€ 1.500

€ 15.000

In geval van nalaten per direct, in geval van handelen minimaal 6 weken.

Handelen in strijd met overige bepalingen betreffende de huishouding van de gemeente.

€ 1.500

€ 15.000

In geval van nalaten per direct, in geval van handelen minimaal 6 weken.

Geldende tekst uit de Centrale Voorziening Decentrale Regelgeving (CVDR, open data van de overheid). Raadpleeg lokaleregelgeving.overheid.nl voor de officiële versie. Dit is geen juridisch advies.