Woonwagen en standplaatsenbeleid gemeente Bernheze 2024

Algemeen

a.Bewoners die in woonwagens wonen hebben dezelfde rechten en plichten als andere inwoners in Bernheze.

b.De gemeente zorgt voor voldoende standplaatsen zodat woonwagenbewoners volgens hun tradities en culturele identiteit kunnen leven. Het woonwagenleven is geen ʺwoonwensʺ. Het maakt deel uit van de identiteit en cultuur van de betreffende woonwagenbewoner.

Locatie

c.de gemeente bestemt locaties als woonwagenstandplaats en zorgt voor de ruimtelijke procedure.

d.Het aantal standplaatsen in de gemeente mag niet minder worden, behalve als er belangrijke redenen voor zijn.

e.Als de gemeente besluit dat er meer standplaatsen en/of woonwagens nodig zijn, wordt er eerst gekeken naar de mogelijkheid op bestaande woonwagenlocaties. Het wonen en leven in familieverband staat centraal.

f.Corporaties zorgen voor de huisvesting van woonwagenbewoners die tot hun doelgroep behoren. Zij verhuren en beheren de sociale huurwoonwagens.

g.De gemeente vraagt advies aan de woonwagenbewoners bij plannen voor nieuwe standplaatsen.

h.Bij de plannen wordt rekening gehouden met de wensen van de woonwagenbewoners over de omgeving en inrichtingsvormen. Hierbij kan gedacht worden aan de aanleg van groen en ruimte voor een speel- en ontmoetingsplekken. Dit moet wel mogelijk zijn op de plek. De gemeente gaat hierover met de woonwagenbewoners in gesprek.

i.Bij plannen voor nieuwe standplaatsen betrekt de gemeente ook mensen uit de directe omgeving van de plek.

j.Het gebruik van het terrein, de standplaatsen, de sloopterreintjes en de gebouwen moet voldoen aan wet- en regelgeving.

Inschrijving en toewijzing

k.De gemeente Bernheze gebruikt de toewijzingsregels van het Regionale handelingsperspectief Noordoost Brabant 2022 (bijlage 1).

l.Gemeente Bernheze gebruikt het regionale inschrijvingssysteem van Noordoost Brabant, Daar kunnen mensen die interesse hebben zich inschrijven voor een woonwagen en/of standplaats vanaf half 2024.

m.De gemeente Bernheze of de corporatie controleert via de Basisregistratie Personen of iemand door het afstammingsbeginsel recht heeft op een standplaats of sociale huurwoonwagen.

n.Bij de toewijzing van een sociale huurwoonwagen en/of standplaats op een nieuwe woonwagen- locatie geldt de wachtlijst van het regionale inschrijvingssysteem. Dit is op basis van inschrijving, puntentoekenning en puntenopbouw. Hoe dit werkt staat in het Regionale toewijzingssysteem.

o.Woonwagenbewoners met een koopwagen op een gemeentelijke huurstandplaats mogen onder voorwaarden hun woonwagen en standplaats overdragen aan een (klein)kind.

Leefbaarheid

p.De bewoners van de woonwagenlocatie zijn als eerste verantwoordelijk voor het goed gebruiken van het terrein en de standplaatsen. Zij zorgen voor het schoon, heel en veilig houden van het kamp.

q.De gemeente beheert de openbare ruimte. Gaat er iets kapot in de openbare ruimte dan is de gemeente er verantwoordelijk voor dat het gemaakt wordt.

r.De gemeente volgt het sanctiebeleid van de corporaties en kan bij verhuur of vergunningverlening een Bibobtoets uitvoeren.

Woonbehoefteonderzoek

De gemeente Bernheze heeft in mei 2021 onder haar woonwagenbewoners een woonbehoefte onderzoek uitgevoerd. Uit dit onderzoek bleek dat er vraag is naar 8 nieuwe woonwagenstandplaatsen. Bij dit aantal is uitgegaan van het aantal standplaatszoekenden dat ouder is dan 18 jaar en niet beschikt over een eigen huur-woonwagenstandplaats. Reden om hiervoor te kiezen is omdat een woonwagenbewoner op 18-jarige leeftijd zelfstandig op een standplaats in een woonwagen gaat wonen. De vraag naar standplaats(en) vanuit de huidige woonwagenbewoners ontwikkelt zich dan volgens het schema hieronder. Daarbij is geen rekening gehouden dat zich misschien koppels vormen of een woonwagenbewoner met een burger in een woning gaat wonen en de behoefte aan standplaatsen afneemt. Doorgaans heeft een “geboren en getogen woonwagenbewoner” echter de expliciete wens om in een eigen woonwagen op een standplaats te gaan wonen.

Het is niet haalbaar dat er voor een woonwagenbewoner direct op 18-jarige leeftijd een eigen standplaats is. Dit is ook niet het uitgangspunt. De wachttijd voor een standplaats is vergelijkbaar is met de wachttijd voor een huurwoning. De gemiddelde registratietijd/wachttijd voor een huurwoning in de gemeente Bernheze is deze ruim acht jaar.

Om de standplaatsbehoefte bij te werken, wordt in de loop van 2025 een nieuw woonbehoefteonderzoek uitgevoerd.

Taak gemeente en taak woningcorporatie

De gemeente is verantwoordelijk voor de ruimtelijke ordening van het woonwagenbeleid. Dat wil zeggen dat een woonwagenlocatie bijvoorbeeld moet passen in de omgeving en dat de hoeveelheid standplaatsen moet passen bij de locatie. Ook is de gemeente verantwoordelijk voor het beheer van de openbare ruimte en voor handhaving van bijvoorbeeld bouwvoorschriften (brand- veiligheid) en openbare orde. Het bouwen, verhuren en beheren van sociale huurwoonwagens is een taak van woningcorporaties. Woonwagenbewoners die een huishoudinkomen hebben tot aan de inkomensgrenzen horen tot de doelgroep van woningcorporaties.

Het ontwikkelen, verhuren en exploiteren van woonwagenlocaties, standplaatsen en woonwagens hoort in de basis tot de kerntaak van de woningcorporaties.

Woningcorporaties mogen volgens de Algemene Wet Gelijke Behandeling en de Wet goed verhuurderschap niet discrimineren bij het toewijzen.

Uit het beleidskader Woonwagenbeleid BZK 2018 volgt:

1De gemeente zorgt voor een stuk grond met de bestemming ‘standplaats’;

2De woningcorporatie zorgt voor het plaatsen, verstrekken van huurwoonwagens en de exploitatie ervan. De woningcorporatie hoeft alleen te zorgen voor huishoudens met een inkomen tot aan de sociale inkomensgrens.

Gemeente en corporaties overleggen over huurstandplaatsen en huurwoonwagen en bepalen op welke termijn deze gerealiseerd worden. Dit kan vastgelegd worden in prestatieafspraken.

Toevoegen van standplaatsen en nieuwe locaties

Het toevoegen van standplaatsen op een bestaande locatie heeft minder gevolgen dan het opzetten van een nieuwe woonwagenlocatie. Wanneer er meer standplaatsen in de gemeente komen, wordt eerst gekeken of bestaande locaties groter gemaakt kunnen worden, door bijvoorbeeld de sloopterreintjes om te zetten in standplaatsen. Leven in familieverband staat centraal. Daarom zijn meer standplaatsen op een bestaande locatie bijna alleen mogelijk voor de familieleden van de huidige bewoners. Dit is ook volgens de wens van alle woonwagenbewoners waar gesprekken mee zijn gevoerd.

Het vinden van een plek voor een nieuwe woonwagenlocatie, gaat hetzelfde als bij andere bouwplannen. Er moet sprake zijn van een goede ruimtelijke ordening. Dat betekent dat het plan moet passen in de omgeving. Is dat het geval dan moet het vastgelegd worden in een omgevingsplan. Bij het vinden van een plek worden de wensen van de woonwagenbewoners betrokken. Bewoners en bedrijven in de directe omgeving betrekken we ook bij plannen voor de aanleg van nieuwe standplaatsen.

Waarom is het systeem van indeplaatsstelling nodig?

De bedoeling is om huurstandplaatsen met eigendomswoonwagens als het ware ‘in aanvulling op’ het reguliere huurrecht, te beschermen en toe te laten komen aan kinderen en/of kleinkinderen van woonwagenbewoners. Bij het einde van de huur moet een standplaats schoon en leeg opgeleverd worden. Een eigendomswoonwagen moet verwijderd worden terwijl de wagen geld waard is, maar is bij verwijdering nog maar weinig waard. Dat is vernietiging van kapitaal en dat willen we voorkomen.

In de praktijk wordt de wagen overgenomen door een van de (klein)kinderen. Dit wordt onderling geregeld. De gemeente biedt een nieuwe huurovereenkomst aan met actuele huurvoorwaarden en prijzen.

Wat houdt indeplaatstelling in?

De huurder van de standplaats waarop een eigendomswoonwagen is geplaatst en een van zijn familieleden (kind of kleinkind) leggen op papier vast wie van de (klein)kinderen de opvolger is. Als de huidige huurder van de standplaats die overlijdt of vertrekt, dan wordt de standplaats eenmalig met voorrang aan de geregistreerde aangeboden. De plek of de rangorde op de Lijst geregistreerde standplaatszoekenden maakt dan niet uit.

Om wonen in familieverband te kunnen waarborgen komen andere mensen niet in aanmerking voor de indeplaatsstelling.

Wachtlijst en indeplaatsstelling.

Wanneer een bewoner besluit de koopwagen en standplaats over te dragen aan een (klein)kind komt vertrekkende bewoner voor tien jaar niet meer in aanmerking voor een standplaats binnen de gemeente Bernheze.

De nieuwe huurder heeft hiermee een standplaats gevonden en daarmee komt de wachttijd van huurder te vervallen.

Huisvestingsverordening

Tijdens het vaststellen van dit beleid werkt de gemeente aan het opstellen van een Huisvestingsverordening. In principe is dit het aangewezen gemeentelijke instrument waarin de voorrangsregeling voor woonwagenbewoners moet worden opgenomen. Aan de basis van een Huisvestingsverordening ligt de onderbouwing van schaarste van betaalbare huisvesting en verdringing van specifieke doelgroepen, zoals bijvoorbeeld woonwagenbewoners. Een Huisvestingsverordening maakt keuzes in woonruimteverdeling duidelijk. Aankomende nieuwe wetgeving (Wet Regie op de Volkshuisvesting) verlangt van alle gemeenten om erover na te denken hoe ze met het inzetten van een Huisvestingsverordening op woonruimteverdeling kunnen sturen.

Vervallen oude regels

Met de inwerkingtreding van deze beleidsregels vervallen:

"Beleid ten aanzien van woonwagens en woonwagenstandplaatsen”. Vastgesteld op 4 december 2007

Inwerkingtreding

De beleidsregels treden in werking op de dag na die waarop zij bekend zijn gemaakt.

Titel

Deze beleidsregel wordt aangehaald als “Woonwagen en standplaatsenbeleid gemeente Bernheze 2024".

Bijlagen:

1.Beleidsregels toewijzing systeem woonwagenstandplaatsen Noordoost Brabant

2Flyer standplaatstoewijzing