Aanhef
Voorwoord
Het is de ambitie van de gemeente Beesel om voor al onze inwoners een goed thuis te kunnen bieden. In de Woonzorgvisie 2023-2033 spraken we deze ambitie al nadrukkelijk uit door te benoemen dat we graag passende woningen willen realiseren voor onze inwoners. Als gemeente kunnen we deze realisatie niet alleen waarmaken. Hiervoor hebben we samenwerking nodig om hier de nodige handen en voeten aan te kunnen geven zodat we daadwerkelijk samen het verschil kunnen maken.
“Het meest waardevolle dat wij hebben, is elkaar. Zonder samenwerken en samen leren is onze groei gelimiteerd door ons eigen perspectief”…
-Robert John Meehan –
Voor u ligt het woonwagen- en standplaatsenbeleid van de gemeente Beesel wat tot stand is gekomen in samenwerking met de in de gemeente actieve woningcorporaties Nester en Woonwenz. Samen hebben wij dit beleid vormgegeven waarbij we, ieder vanuit het eigen perspectief, inbreng en inzicht hebben geleverd. De woningbouwopgave voor de gemeente Beesel is een opgave die vraagt om nauwe samenwerking en strategische keuzes vanuit alle betrokken partijen. Naar aanleiding van de in september 2023 uitgevoerde behoeftepeiling is gebleken dat er een behoefte is aan woonwagens in de gemeente. Met het beleid dat u voorligt geven we kaders, richtlijnen en ruimte om in deze behoefte te voorzien en in een gezamenlijke verantwoordelijkheid naar realisatie te streven.
Woonwagenbewoning is in 2014 opgenomen op de lijst van Immaterieel Cultureel Erfgoed Nederland. De cultuur van woonwagenbewoners komt vooral naar voren in hechte familiebanden en grote onderlinge solidariteit. De woonvorm is die van een woonwagen. Woonwagens zijn, zoals u in de toelichting zult lezen, relatief dure woonproducten. De fondsen die we hebben om in te zetten voor de realisatie van nieuwe woningen in de gemeente zijn niet onuitputtelijk en vergt van ons een goede gezamenlijk afweging. In het onderliggende beleid zien we voldoende ruimte om deze afweging te kunnen maken en ons gezamenlijk in te zetten om woonwagenbewoning in de gemeente Beesel vorm te geven.
Dit woonwagen- en standplaatsenbeleid biedt ons de kaders om, in samenwerking met de potentiële woonwagenbewoners, inwoners en overige betrokkenen realisatie mogelijk te maken en voor deze bijzondere doelgroep passende huisvesting te realiseren.
Anouk Huijs
Wethouder
Harrie Oosterlee
Directeur-Bestuurder Nester
Frank van Engelen
Directeur-Bestuurder Woonwenz
Inleiding
Het is december 2022 als de beleidsmedewerker Wonen van de gemeente Beesel een jongedame aan de telefoon krijgt die vraagt of er een mogelijkheid bestaat dat zij de kans kan krijgen om, net als vroeger, weer in een woonwagen te kunnen wonen in de gemeente Beesel. Ze legt tijdens het telefoongesprek, en in latere gesprekken, uit dat ze opgegroeid is op een voormalig woonwagenkamp in Reuver en hier zeer goede herinneringen aan heeft. Ze vertelt dat zij, met haar familie, vertrokken is vanaf het woonwagenkamp omdat de woonwagenwet werd afgeschaft en zij, met het hele gezin, in een reguliere woning zijn gaan wonen. Destijds was ze nog een puber vertelde ze, en overkwam hetgeen bovenstaand geschetst meerdere bewoners van het kamp. Zo zag ze dat ooms en tantes, neefje en nichtjes een voor een het kamp moesten verlaten. Tot slot kregen de twee laatst overgebleven bewoners van het voormalige woonwagenkamp ieder een nieuwe woonwagenwoning aangeboden en, nadat zij dit aanbod aanvaard hadden, was er van een traditionele woonwagenlocatie geen sprake meer. Ze had gelezen dat er in diverse gemeenten in Nederland weer woonwagenlocaties werden ontwikkeld naar aanleiding van uitspraken van, onder andere, het Europese hof voor de rechten van de mens. Hierin zag ze aanleiding om ook bij de gemeente waar zij met haar familie samen had gewoond de vraag neer te leggen of wonen in een woonwagen, in familieverband voor haar en haar familie ook in de gemeente Beesel weer mogelijk gemaakt kon worden.
Bovenstaand verzoek sloot naadloos aan bij het door het Ministerie van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties (hierna: BZK) geformuleerde advies aan gemeenten om te zorgen voor gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid wat recht doet aan de culturele identiteit van woonwagenbewoners. Dit advies is in onze gemeentelijke woonzorgvisie 2023-2033 al omgezet naar een belofte om woonwagen- en standplaatsenbeleid te formuleren. Bij deze lossen we deze belofte in en leggen we u hierbij ons woonwagen- en standplaatsenbeleid voor.
Aan de hand van het door BZK geadviseerde beleidskader analyseren en formuleren we ons gemeentelijk woonwagen- en standplaatsenbeleid dat enerzijds aansluit bij de wensen van de voormalige woonwagenbewoners uit onze gemeente en anderzijds past bij onze identiteit als kleine, groene gemeente in Noord-Limburg.
Stapsgewijs beschrijven we de analyse, de daaropvolgende gestelde kaders en de toelichting op ons beleidskader.
Bijlagen:
Bijlage 1: Beleidsregel ‘Toewijzen huurstandplaatsen woonwagens Beesel 2024’
Bijlage 2: Beleidskader Gemeentelijk Woonwagen- en standplaatsenbeleid, BZK
Bijlage 3: Wegwijzer Gemeentelijk Woonwagen- en standplaatsenbeleid, VNG
Bijlage 4: Onderzoek kosten woonwagens en standplaatsen, BZK