Gemeentelijke regelgeving

Ontwikkelkader Nieuw Oudorp

Gemeente Alkmaar · geldt sinds 13 november 2025

Aanhef

Bekendmaking op grond van artikel 3:42 Algemene wet bestuursrecht

De gemeenteraad heeft het Ontwikkelkader Nieuw Oudorp op 27 oktober 2025 vastgesteld.

Ontwikkelkader

Het Ontwikkelkader Nieuw Oudorp is een kader voor de verdere uitwerking en (gefaseerde) gebiedsontwikkeling van Oudorp. Het Ontwikkelkader Nieuw Oudorp geeft richting aan de transformatie van Oudorp van een bedrijventerrein naar een gemengd stadsdeel met ruimte voor wonen, werken, voorzieningen en groen. Het Ontwikkelkader vertaalt de doelen naar een ruimtelijk plan voor de komende 10 tot 15 jaar.

In 2017 heeft de gemeenteraad de Omgevingsvisie Alkmaar 2040 vastgesteld. De Omgevingsvisie gaat uit een compacte stad door middel van binnenstedelijke gebiedsontwikkeling. De zones langs het Noordhollands Kanaal (en stationsgebieden) zijn aangewezen als transformatiegebieden waar een gemixt woon-, werkgebied kan ontstaan. In 2019 heeft de gemeenteraad verder richting gegeven aan de ruimtelijke ontwikkeling van de deelgebieden van het Alkmaar Kanaal met het vaststellen van het Omgevingsbeeld Kanaalzone en de Ontwikkelbeelden voor de vijf deelgebieden. Met de vaststelling van het Ontwikkelkader Nieuw Oudorp wordt een verdiepingsslag gemaakt ten opzichte van het Ontwikkelbeeld Oudorp.

Het Ontwikkelkader bevat kaders over aspecten als stedenbouw, landschappelijke inrichting, programma en ruimtelijke invulling. Daarnaast staan er kaders in over de bouwmogelijkheden in het plangebied en zijn kaders opgenomen over verkeer, parkeren en bereikbaarheid alsmede duurzaamheid en milieu.

Plangebied

Het Ontwikkelkader heeft betrekking op bedrijventerrein Oudorp, gelegen tussen het Noordhollands Kanaal, Schermereiland, Nieuwe Schermerweg en het kanaal Omval-Kolhorn.

Inzage

Het Ontwikkelkader Nieuw Oudorp is digitaal raadpleegbaar via de projectwebsite van het Alkmaar Kanaal, via: www.alkmaar.nl/alkmaarskanaal/de-deelgebieden/oudorp/.

Op grond van art. 8:3, eerste lid onder a Awb staat tegen dit besluit geen beroep open.

Inhoudsopgave

1INTRODUCTIE

01Vertrekpunt

02Waar gaan we naartoe?

03Leeswijzer

2GEBIEDSANALYSE

01Conclusiekaart

02Historie

03Huidige situatie

04Karakteristieke bebouwing en structuren

05Landschappelijke structuren

06Technische randvoorwaarden

3IDENTITEIT EN KERNWAARDEN

01Identiteit: stedelijke gemeenschap

02Kernwaarden

4RUIMTELIJK RAAMWERK

01Structuurkaart

02Vijf ruimtelijke dragers

01Westfriese Omringdijk

02Levendige plekken

03Edisonlaan

04Kindlinten

05Recreatieve verbindingen

03Profiel woon- werkstraten

04Groen-blauwe structuren

05Bereikbaarheid

5STEDENBOUWKUNDIGE SPELREGELS

01Spelregelkaart

02Ontwikkeling in clusters

03Spelregels

6PROGRAMMA

01Programma

02Proefverkaveling

03Wonen en werken

7BEELDKWALITEIT

01Bestaande beeldkwaliteit

02Nieuwe beeldkwaliteit

8ONTWIKKELSTRATEGIE

01Gemeentelijke investeringen

02Fasering en projecten

03Plantoetsing

04Planproces

05Kostenverhaal

4. Ruimtelijk raamwerk

4.2 VIJF RUIMTELIJKE DRAGERS

4.2.1 WESTFRIESE OMRINGDIJK

De Westfriese Omringdijk is in Nieuw Oudorp niet meer herkenbaar als dijk. Met de aanleg van het bedrijventerrein, is de top van de dijk verlaagd. Bij de toekomstige ontwikkelingen wordt er extra aandacht besteed aan het profiel van de dijk, zodat de landschappelijke structuur weer zichtbaar wordt. Dit wordt onder andere gerealiseerd door het aanplanten van bomenrijen en de aanleg van begeleidende wadi’s/sloten.

De bebouwing langs de dijk bestaat veelal uit een moderne vertaling van dijkwoningen. De woningen hebben een gevarieerd gevelbeeld en zijn in maat en schaal kleiner dan de industriële bouwblokken in de directe omgeving.

Op enkele plekken aan de dijk is er ruimte gemaakt voor een special. Dit is een opvallend gebouw dat solitair in het groen staat en daardoor ruimte creëert in de stedelijke context.

Om de dijk meer toegankelijk te maken en het gebied te verbinden met de omgeving, wordt de Schermerweg ingericht als fietsstraat met auto’s te gast. Op de plek waar het kanaal en de dijk samenkomen, zijn er woonboten waardoor de kanaaloever geen openbaar karakter heeft. Bij de toekomstige ontwikkelingen wordt geprobeerd om deze oevers waar mogelijk openbaar toegankelijk te maken, zodat er meer zichtlijnen ontstaan vanaf de dijk richting het kanaal.

Profiel bestaand:

Profiel nieuw:

4.2.2 LEVENDIGE PLEKKEN

Scheepswerf Witsen

De Scheepswerf van Witsen is aangewezen als magneetlocatie. De werf heeft een prachtige ligging in de bocht waar het Noordhollandsch kanaal en het Kanaal Omval-Kolhorn van elkaar splitsen. Dit leidt tot veel kade en mooie vergezichten over het water. De gehele kade ligt op het zuiden georiënteerd waardoor het een plek is om in de zon van het kanaal te genieten.

Na de transformatie wordt de werf openbaar toegankelijk. Nieuwbouw wordt ontworpen met respect voor het huidige industriële karakter. De bestaande karakteristieke woningen zijn behouden en opgenomen in de stedenbouwkundige opzet. De scheepswerf vraagt een eigen stedenbouwkundige typologie waarin solitaire gebouwen in een doorwaadbaar gebied verschillende openbare ruimtes creëren. Een nieuw iconisch gebouw op de kop wordt de eyecatcher van het gebied.

Verschillende loodsen en haven attributen worden waar mogelijk behouden. Wanneer behoud van de blauwe loodsen niet haalbaar blijkt te zijn, dient er een architectonische verwijzing gemaakt te worden in de nieuwbouw

Het nieuwe programma op de werf biedt een rijke variatie aan wonen, werken, commerciële voorzieningen, maatschappelijke voorzieningen en culturele voorzieningen. De getransformeerde werf biedt in de zomer ruimte voor kleine evenementen.

De buitenruimte wordt zo ingericht dat de mensen er ook graag verblijven. Dit wordt onder andere gedaan door te vergroenen. De scheepswerf krijgt een stoere inrichting met respect voor het industriële verleden.

De Drukkerij

De Drukkerij is een opvallend object dat in 1988 is gebouwd in opdracht van het Noordhollands Dagblad. Het is door de unieke vormgeving een belangrijke identiteitsdrager van het gebied.

In 2015 is de Drukkerij gesloten. Sinds 2022 is de Drukkerij geopend als culturele broedplaats. Het is een belangrijke plek voor Alkmaar omdat makers, kunstenaars, start-ups, (sociale) ondernemers er ruimte krijgen. Het is een locatie waar cultuur, techniek, arbeid, zorg, sport en duurzaamheid elkaar vinden en versterken.

Het gebouw ligt in de groene verbindingszone en verdient daarom ook een unieke positie in de toekomstige wijk. Door de transformatie van de omgeving wordt het bijzondere gebouw versterkt en krijgt daardoor meer betekenis in het gebied.

Het huidige pand is gesloten en introvert. De levendigheid die het bijzondere gebouw al aan de binnenzijde heeft, wordt doorgetrokken naar de buitenzijde.

Het drukkerijeiland wordt openbaar toegankelijk door de aanleg van meerdere verbindingen. Functies in het gebouw lopen over naar een semi-openbaar gebied of zijn tenminste zichtbaar van buitenaf. De ruimte om het gebouw wordt ingericht op verblijf en ontmoeting. Het gebouw zal zich na de renovatie naar buiten toe oriënteren en zich beter voegen in de nieuwe levendige stad.

Groen activiteitenplein

In de huidige situatie is het bedrijventerrein van Oudorp voor een groot gedeelte verhard. Door de aanleg van het bedrijventerrein met bijbehorende infrastructuur is er nauwelijks groen aanwezig. Groen is ech-ter zeer belangrijk voor de klimaatbestendigheid van de stad en voor de leefbaarheid voor mens en dier. Doordat er extra programma aan het gebied wordt toegevoegd, wordt er ook extra ruimte voor groen in de vorm van een activiteitenplein geïntroduceerd.

Het nieuwe plein komt in het hart van het gebied te liggen en biedt ruimte voor sport/ spel, een ontmoetingsplek, extra biodiversiteit en waterberging. Het plein zal een impuls aan het gebied geven, waardoor de eerste aanzet naar een kwalitatief woonwerk gebied is gemaakt. Het toevoegen van woonprogramma is uiteraard niet de enige reden voor meer groen. Het plein geeft eveneens een kwaliteitsimpuls aan het werkgebied, wat bijdraagt aan werkplezier en het vormen van een aantrekkelijke werkomgeving voor de bedrijven.

Referenties:

4.2.3 EDISONLAAN

De huidige inrichting van de Edisonweg is georiënteerd op motorvoertuigen. De straat is ruim opgezet met twee gescheiden rijbanen. De huidige ruime (en overzichtelijke) opzet zorgt ervoor dat er vaak te hard gereden wordt. Het toevoegen van vrijliggende fietspaden is de richtlijn bij gebiedsontsluitingswegen, deze is er in de huidige situatie niet.

Met de transformatie naar woon- werkgebied is het noodzakelijk om ook de voetganger en fietsers veel meer ruimte te geven in de nieuwe situatie van de Edisonweg. De ruime opzet van de Edisonweg maakt het mogelijk om de gehele straat extra woon en verblijfskwaliteit te geven. De Edisonweg gaat daardoor dan ook als een levendige laan functioneren.

4.2.4 KINDLINTEN

Het kindlint loopt in het midden van het gebied en verbindt het plein van Leko in het westen, met de school aan het groene activiteitenplein, via het centrum en de Drukkerij uiteindelijk met de Witsenwerf in het oosten. Het heeft als doel om veilige wandelroutes te maken zodat bewegen gestimuleerd wordt en mensen eerder lopend naar hun bestemming gaan.

Het kindlint wordt ingevuld met speelaanleidingen en speeltoestellen. Het verbindt verschillende sport- en speelplekken in de wijk.

Naast het ‘ hoofd’ kindlint worden bij elke ontwikkeling ook ‘ sub’ kindlinten gestimuleerd. Zo ontstaat er in het hele gebied een netwerk van routes, waar kinderen veilig vanaf hun huis naar een speelplek of naar school kunnen lopen.

De nieuwe basisschool bevindt zich als belangrijke bestemming aan het kindlint. De school wordt opgenomen in een bouwblok. De eerste twee lagen van het gebouw zijn beschikbaar voor de school. De bouwlagen daarboven zijn voorzien van woningen.

4.2.5 RECREATIEVE VERBINDINGEN

Door de aanleg van de fietsstraat op de Westfriese Omringdijk ontstaat er een recreatieve verbinding van het centrum van Alkmaar naar Nieuw Oudorp. Deze route wordt zoals in de voorgaande paragraaf begeleid door een groene inrichting die verwijst naar de functie als dijk.

Aanvullend daarop wordt er onderzocht of er een fietsverbinding gemaakt kan worden richting Heerhugowaard die zorgt voor de verbinding via het voormalige dorp Oudorp, over het kanaal naar Overdie. In Nieuw Oudorp loopt deze fietsverbinding door een groene zone die de verschillende gebieden ook ecologisch met elkaar verbindt.

In de huidige situatie is de zone groen, maar is de relatie met het bedrijventerrein niet aanwezig omdat bijna elke kavel afgezet is met hekken. Na de transformatie zijn de verschillende gebouwen georiënteerd op deze groene zone. Verschillende nieuwe routes maken het terrein toegankelijk. Het groen wordt daardoor meer beleefbaar. Speelnatuur

Ook de historische waterstructuur wordt hersteld en weer zichtbaar gemaakt. “De Maar”, de waterloop die Oudorp met het kanaal verbindt krijgt weer een passende landschappelijke inpassing.

Langs de oever bevinden zich verschillende speelaanleidingen. Deze zijn natuurlijk ingericht om eveneens het buitenspelen te stimuleren.

Geldende tekst uit de Centrale Voorziening Decentrale Regelgeving (CVDR, open data van de overheid). Raadpleeg lokaleregelgeving.overheid.nl voor de officiële versie. Dit is geen juridisch advies.