Hoofdstuk 1 Inleiding
1.1 Waarom een uitvoeringsprogramma VTH?
Voor u ligt het uitvoeringsprogramma vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht 2018. Dit programma geeft een overzicht van de voorgenomen activiteiten binnen de disciplines vergunningverlening, toezicht en handhaving voor het jaar 2018 met betrekking tot de Wabo-activeiten (bouwen, slopen, strijdig gebruik, uitvoeren van een werk, milieu, monumenten, brandveilig gebruik).
Het uitvoeringsprogramma is voor het gemeentebestuur in het kader van de planning -en controlcyclus, een instrument om de doelstellingen voor het komende jaar vast te stellen en de personele inzet te bepalen. Het programma vormt de rode draad bij de uitvoering van de activiteiten.
Met dit programma wordt voldaan aan de bepalingen van het Besluit omgevingsrecht (Bor) en de kwaliteitscriteria 2.1 volgens de Wet VTH en de door de gemeenteraad vastgestelde Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht gemeente Alkmaar.
1.2 Leeswijzer
In het hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de uitgangspunten voor dit uitvoeringsprogramma. Vervolgens wordt in hoofdstuk 3 de formatie en de geplande opleidingen op hoofdlijnen toegelicht. In hoofdstuk 4 staat de prioritering en risicoanalyse aangegeven. In hoofdstuk 5 worden de activiteiten en de daarbij benodigde capaciteit beschreven. Tot slot wordt in hoofdstuk 6 ingegaan op de overige randvoorwaarden die noodzakelijk zijn om dit uitvoeringsprogramma te kunnen uitvoeren.
Hoofdstuk 2 Uitgangspunten voor uitvoeringsprogramma
2.1 Aanpassing vastgesteld beleidskader
Op 6 oktober 2016 hebben we de beleidsnota Handhaving en Toezicht omgevingsrecht gemeente Alkmaar (hierna: beleidskader) vastgesteld. Hierin zijn de kaders neergelegd waarbinnen taken rond toezicht en handhaving uitgevoerd zullen worden. Dit beleidskader wordt in 2018 aangevuld met de taken rond vergunningverlening en wordt opnieuw vastgesteld door de gemeenteraad.
In het reeds vastgestelde beleidskader zijn in ieder geval de volgende uitgangspunten opgenomen:
•Handhaving wordt naast de risicogerichte benadering ook probleemgericht ingestoken;
•Burgers, bedrijven en instellingen zijn in eerste aanleg zelf verantwoordelijk voor het naleven van wet- en regelgeving;
•Handhaving wordt zoveel mogelijk in samenhang uitgevoerd, waarbij toezichtlasten voor burgers en bedrijven zoveel mogelijk worden teruggebracht;
•De gedachte van de Tafel van Elf (een gedragsanalysemodel dat 11 dimensies onderscheidt die bepalend zijn voor de naleving van wet- en regelgeving) vormt de basis voor de nalevingstrategie;
•De kwaliteitseisen, zoals vastgesteld in het Besluit omgevingsrecht (Bor), de Ministeriële regeling omgevingsrecht (Mor) en de procescriteria uit de Kwaliteitscriteria 2.1 zijn richtinggevend voor het beleid;
Deze uitgangspunten vormen de basis voor de programmering en de planning en geven richting aan de uitvoering van de taken en de dagelijkse werkzaamheden. Alleen moeten
deze uitgangspunten hun doorvertaling vinden in o.a. de werkprocessen.
2.2 Overige punten die een rol spelen bij uitvoeringsprogramma
2018 is een overgangsjaar
Pas onlangs is de bezetting van het team weer op sterkte, waardoor er weer kan worden geïnvesteerd in de structurele doorontwikkeling in mensen en werkprocessen. Het jaar 2018 is daarom een overgangsjaar. Aan dit programma ligt dit jaar daarom geen analyse ten grondslag van alle taken in aantallen en uren. Die beschrijvingen zijn in dit uitvoeringsprogramma weggelaten.
Wet private kwaliteitsborging
De aangekondigde invoering van de Wet private kwaliteitsborging laat langer op zich wachten dan een jaar geleden werd verwacht. In het nieuwe stelsel kijken gemeenten of een bouwwerk voldoet aan welstand en ruimtelijke ordening. Om de bouwtechnische kwaliteit te bepalen kijkt een gemeente of gebruik wordt gemaakt van een goedgekeurd instrument voor kwaliteitsboring. Zo ja, dan kan de gemeente een omgevingsvergunning verlenen. De verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor de technische aspecten ligt bij een marktpartij.
Naar aanleiding van de behandeling van het wetsvoorstel in de Eerste Kamer heeft de minister afgelopen jaar besloten het voorstel aan te houden. Het is daarom onduidelijk of en zo ja wanneer het stelsel in werking zal treden. Bij het bepalen van de formatie zullen de gevolgen van de nieuwe wet uiteraard worden betrokken.
2.3 Milieutaken geen onderdeel uitvoeringsprogramma
De Regionale Uitvoeringsdienst Noord-Holland Noord voert nagenoeg alle milieutaken voor de gemeente uit. Hiervoor heeft de Omgevingsdienst een “Uitvoeringsprogramma 2018” opgesteld. Dit programma is gebaseerd op de Regionale VTH strategie 2016-2019, waarin de prioriteiten, doelstelling en werkwijze zijn opgenomen voor de VTH-taken en samenwerking met externe partners. Op 20 februari 2018 is dit uitvoeringsprogramma door B&W vastgesteld en ter kennisname aangeboden aan de gemeenteraad. Het vormt verder geen onderdeel van dit uitvoeringsprogramma.
2.4 Besluitvorming
Voor de vaststelling van het onderhavig uitvoeringsprogramma 2018 is het college van burgemeester en wethouders het bevoegd gezag.
In het kader van interbestuurlijk toezicht controleert de provincie Noord-Holland de gemeente of zij voldoet aan de kwaliteitscriteria.
Hoofdstuk 3 Formatie en opleidingen
3.1 Formatieoverzicht per 01-02-2018
Formatie vergunningverleners
Formatief
Medewerker Beleidsuitvoering I
9,56
Totaal:
9,56
Formatie toezichthouders en handhavers
Formatief
Medewerker Handhaving I
6,69
Medewerker Handhaving III
1,0
Medewerker Beleidsuitvoering I
1,78
Medewerker Toezicht I
1,48
Totaal:
10,95
Formatie juridisch team Wabo
Formatief
Medewerker Beleidsuitvoering I
7,57
Medewerker Beleidsuitvoering II
1,0
Totaal:
8,57
3.2 Leiding en team coördinatie
De unitmanager vergunning -en subsidieverlening is ambtelijk eindverantwoordelijk voor de uitvoering van de taken. Om de ontwikkeling van het team VTH te managen, wordt de unitmanager in 2018 ondersteund door 3 coördinatoren. Deze coördinatoren zorgen voor een goede taakverdeling, bezetting en onderlinge samenwerking tussen medewerkers en andere teams/units.
3.3 Opleiding medewerkers
Vanwege de inwerkingtreding van de wet VTH op 14 april 2016 en het nieuwe besluit omgevingsrecht (Bor) op 1 juli 2017, moeten gemeenten inzichtelijk maken hoe de kwaliteit van de uitvoering van VTH taken binnen de organisatie is geborgd. Om deze reden wordt in 2018 een verbeterplan opgesteld. In dit verbeterplan wordt aangegeven waar wij op dit moment als organisatie staan. Daarnaast is de vraag of wij op dit moment over voldoende capaciteit en kwaliteit beschikken om uitvoering te kunnen geven aan de genoemde werkzaamheden/taken, in lijn van de VTH-kwaliteitseisen.
In 2018 wordt in ieder geval verder scholing plaatsvinden als gevolg van:
•de komst van de nieuwe Omgevingswet
•het Resultaat gericht samenwerken
•Actualiteiten omgevingsrecht
Voor een aantal nieuwe medewerkers wordt een gericht opleidingstraject gestart om hen toe te rusten op hun werk.
Hoofdstuk 5 Activiteiten VTH 2018
5.1 Vergunningen
In dit uitvoeringsprogramma worden voor het eerst de activiteiten voor het verlenen van vergunningen in 2018 opgenomen. Die activiteiten ontbreken in het beleidskader. Ten tijde van het opstellen van dat beleidskader vormde dit namelijk nog geen wettelijke verplichting.
De geplande aantallen zijn gebaseerd op de aantallen producten in 2017 en een verwachte stijging van 10% vanwege het aantrekken van de bouwactiviteiten.
Product*
Aantallen
Omgevingsvergunning
(reguliere procedure)
Waarvan verleend
Waarvan geweigerd
930
30
Omgevingsvergunning
(uitgebreide procedure)
Waarvan verleend
Waarvan geweigerd
15
5
Omgevingsvergunning activiteit bouwen
650
Omgevingsvergunning handelen in strijd met ruimtelijke regels (reguliere procedure)
300
Omgevingsvergunning handelen in strijd met ruimtelijke regels (uitgebreide procedure)
15
Omgevingsvergunning monumenten
50
Vooroverleg – principeverzoek
165
Melding brandveilig gebruik
40
Melding sloop
340
*Alle zaken m.b.t. milieu (afhandeling door RUD NHN) zijn niet opgenomen.
5.2 Toezicht en handhaving
Zoals reeds in de inleiding is aangegeven is de gemeente ingevolge het Bor verplicht jaarlijks een uitvoeringsprogramma vast te stellen voor de toezichts- en handhavingstaken op het gebied van de Wabo (bouwen, slopen, strijdig gebruik, uitvoeren van een werk, milieu, monumenten, brandveiligheid).
Het afhandelen van meldingen en handhavingsverzoeken van burgers/omwonenden is vooraf niet te plannen. Op basis van ervaringscijfers wordt hiervoor 25% aan uren gereserveerd. Deze uren zijn verwerkt in de reguliere handhavingstaken als genoemd in 5.2.1.
Tijdens de uitvoering van de toezichts- en handhavingstaken zijn werkzaamheden noodzakelijk zoals de juridische afwikkeling van handhavingstrajecten, in- en externe c8oördinatie en samenwerking, administratief toezicht, beleidsontwikkeling, advisering vergunningen, opstellen van wettelijke verplichte rapportages en programma’s.
De prioritering van het Toezicht is gebaseerd op de risicoanalyse die is opgenomen in bijlage I.
5.2.1 Reguliere toezicht- en handhavingstaken
Hieronder volgt de planning van de reguliere toezicht– en handhavingstaken die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving.
Product
Aantal uren
Bouwkundig toezicht en handhaving
De controles zijn gericht op veiligheid, zoals constructieve veiligheid, bouwkundige risico’s en brandveiligheid. In de risico-matrix is vastgelegd op welke aspecten de nadruk tijdens de controles dient te liggen.
Vergunningsvrije bouwwerken worden alleen bij meldingen/klachten gecontroleerd. Toezicht op kleine werken vindt slechts plaats als de constructieve veiligheid in het geding is. Verder wordt niet actief gecontroleerd indien geen meldingen van de vergunninghouder worden ingediend
1500
Gebruik conform bestemmingsplan
Wat betreft het gebruik van het bouwwerk (bijv. wonen of werken) is het van belang dat dit past in het bestemmingsplan en dat het woon –en leefklimaat voldoende wordt gewaarborgd. Vaak wordt deze activiteit naast een andere activiteit (bijv. bouwen) vergund. Het toezicht wordt dan integraal opgepakt.
1000
Slopen – sloopmeldingen – asbest
Een sloopvergunning is verplicht daar waar het in het bestemmingsplan is opgenomen en als het slopen betreft in beschermd stads- of dorpsgezicht. Toezicht hierop valt onder de toezichthouders van team Handhaving en Toezicht.
Het toezicht op sloop waarbij asbest vrijkomt valt onder de basistaken van de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD). De RUD beschikt over medewerkers die gecertificeerd zijn om tijdens de sloop waarbij asbest vrijkomt, de locatie te mogen betreden. In 2018 is hiervoor 350 uur bij de RUD gereserveerd. Bij verdachte en/of omvangrijke sloopwerkzaamheden wordt de RUD ingeschakeld voor de uitvoering van een dergelijke controle.
500, waarvan 350 uur bij de RUD
Uitvoeren van een werk/aanleg
Deze activiteit komt voort uit de bepalingen van het bestemmingsplan. Vaak is deze activiteit noodzakelijk samen met een andere activiteiten zoals kappen van bomen of maken van een uitweg en maakt dan deel uit van een meervoudige vergunning. Deze activiteit wordt niet actief gecontroleerd aangezien de risicoanalyse hier een lage prioritering aan geeft.
50
Monumenten
Binnen de gemeente is een groot aantal rijksmonumenten aanwezig. Deze activiteit maakt vaak onderdeel uit van een meervoudige vergunning en wordt zodoende altijd integraal meegenomen tijdens een controle. De bescherming van de monumenten staan hoog op de prioriteitenlijst. Deze vergunningen worden actief gecontroleerd, zo nodig door een vakspecialist
500
Illegale bouw en achterstallig onderhoud
Op basis van meldingen wordt toegezien op illegale bouw en op klachten inzake achterstallig onderhoud.
1750
Brandpreventie: toezicht en naleving brandveiligheidseisen bouwwerken
Om de kans op brand in bouwwerken en de gevolgen daarvan te beperken worden aan gebouwen en het gebruik ervan brandveiligheidseisen gesteld.. Naast het reguliere toezicht op bouwwerken, vindt er ook toezicht, advies of voorlichting op verzoek van burgers en bedrijven plaats. De gemeente zet zich in op het verhogen van het brandveiligheid bewustzijn bij burgers en bedrijven.
2500
5.2.2 Naleefgedrag
Een belangrijke indicator om de naleving van verleende vergunningen of van toepassing zijnde algemene maatregelen van bestuur te meten is het naleefgedrag.
Door het eigen verantwoordelijkheidsgevoel te vergroten, wordt de betrokkenheid en bewustzijn van eigen handelen gestimuleerd. Het is hierbij van groot belang dat tijdens de controles duidelijk wordt gemaakt welke gevolgen en/of consequenties foutief handelen kan hebben. Het streven hierbij is om op de lange termijn het naleefgedrag te verhogen waardoor de kwaliteit van de leefomgeving wordt verbeterd.
Om inzicht te krijgen in het naleefgedrag dient per controle nauwkeurig te worden bijgehouden welke overtredingen geconstateerd zijn en wanneer deze verholpen zijn. Bij controles wordt het naleefgedrag voortaan geregistreerd in de vorm van de soort en het aantal overtredingen.
Doelstelling:
Vergroten verantwoordelijkheidsgevoel, zodat de kwaliteit van de leefomgeving wordt verbeterd.
5.2.3 Integrale controles
Om de administratieve lastendruk van burgers en ondernemers zoveel mogelijk te beperken is het noodzakelijk om de controles integraal uit te voeren waardoor sprake is van één controlemoment. Dit geeft daarnaast ook een besparing op de capaciteit door efficiency. Op dit moment worden alle controles al zoveel mogelijk integraal uitgevoerd.
De Wabo heeft er voor gezorgd dat één vergunning kan worden afgegeven voor verschillende activiteiten. Door op deze vergunning tegelijkertijd toezicht te houden op alle activiteiten, is al sprake van een integrale benadering. Maar het streven is dat dit verder uitgebouwd wordt.
Gelet op het feit dat een toezichthouder niet op alle aspecten bevoegd is op te treden, worden hierbij interne en externe handhavingspartners of deskundigen ingeschakeld.
Een dergelijke integrale controle vergt daarom een zorgvuldige voorbereiding en planning. Hierbij is belangrijk dat regelmatig overleg plaatsvindt met zowel interne als externe partijen (o.a. Burgerzaken, Politie, Regionale Uitvoeringsdienst en Regionale Informatie- en Expertise Centrum), om alle noodzakelijke informatie voor partijen met elkaar te delen.
Voor bepaalde onderwerpen, bijv. woonoverlast, vindt op dit moment maandelijks een overleg plaats met alle betrokken partijen. Het voornemen is om een meldpunt in te stellen waarbij het voor de burger eenvoudig is om zijn/haar klacht in te dienen via één kanaal. Alle betrokken sleutelfiguren van de diverse units/instanties kunnen kennis nemen van de klacht(en). En de unit die hiervoor verantwoordelijk is/zijn zal dan de klacht in behandeling nemen. Tegelijkertijd wordt de klacht op de juiste wijze geregistreerd, net als de uitkomst daarvan.
Doelstelling:
Met alle benodigde partijen (intern en extern) een overlegstructuur en werkafspraken maken voor specifieke problematiek die een integrale benadering vragen.
Daarnaast het vernieuwen van de gemeentelijke website (introduceren meldpunt overlast), zodat een efficiencyslag kan worden gemaakt. Burgers kunnen op een snelle en juiste wijze hun klachten kwijt en worden tijdig door de juiste unit/instantie geholpen.
5.3 Projectmatige handhavingszaken
5.3.1 Welke projecten staan gepland in 2018?
Hieronder volgt een tabel waarin staat aangegeven welke projecten voor dit jaar gepland staan en hoeveel uren hieraan – naar verwachting – wordt besteed.
Strijdig gebruik bestemmingsplan en/of illegale bouw
Project:
Aantal uren
Illegale woningvorming of kamerverhuur in Huiswaard
In de Huiswaard is sprake van veelvuldig illegaal gebruik van eengezinswoning t.b.v. de verhuur van kamers of appartementen. Gelet op de recent vastgestelde beleidsregel kamerverhuur en woningvorming, is het noodzakelijk om hier een handhavingsactie te houden, waarbij getoetst wordt aan het bestemmingsplan en aan deze beleidsregel (algemene en fysieke leefbaarheidstoets).
750
Illegale bouwwerken en gebruik in de Schermer
Deze actie is opgenomen in het coalitieakkoord 2014-2018 van het voormalig college van burgemeester en wethouders. Vanuit de Provincie is aangegeven dat tegen een aantal illegale bouwwerken en gebruik in de Schermer handhavend moet worden opgetreden. Dit betreft met name bouwen buiten het daarvoor bestemde bouwvlak.
100
Permanente bewoning op villapark De Rijp
Deze actie is opgestart eind 2016/begin 2017 (drie maanden controles uitgevoerd 3 x per week). Vervolgens is het handhavingstraject opgestart. Er lopen nu nog een aantal bezwaarprocedures.
50
Illegale hennepteelt in panden in nauwe samenwerking met politie, RIEC en openbare orde en veiligheid
Deze actie is vastgelegd in een regionaal hennepconvenant. Indien de politie een inval wil doen bij een verdacht pand, dan schakelen zij zo nodig een handhaver in om hen hierbij te assisteren. Afhankelijk van hetgeen wordt aangetroffen wordt de situatie of strafrechtelijk of bestuursrechtelijk aangepakt.
250
Project vm. Kompas
Jaarlijks controleren wij panden n.a.v. meldingen uitbuiting en/of illegale huisvesting arbeidsmigranten. Bij een dergelijke actie schakelen zowel Burgerzaken, Belastingdienst, Politie en Vreemdelingenpolitie bij.
200
Illegale (thuis)prostitutie
Bij deze actie krijgen wij de bestuurlijke rapportage vanuit de politie (prostitutieteam) en schrijven wij de betreffende personen en/of eigenaren van panden aan. Desgewenst sluiten wij aan bij een dergelijke controle, als nog overige zaken worden verwacht (bijv. brandveiligheid/illegaal gebruik wonen).
70
Reclame-uitingen binnenstad (beschermd stadsgezicht)
Het aantal illegale reclames neemt toe in de binnenstad. Om dit een stop toe te roepen, is het noodzakelijk om het aantal illegale reclames te inventariseren en het benodigde traject op te starten.
250
Bouwtoezicht
Project:
Aantal uren
Constructieve veiligheid bruggen
Alle bestaande bruggen in Alkmaar worden de aankomende jaren gecontroleerd of deze voldoen aan de Eurocodes (Europese normen voor constructieve veiligheid van alle mogelijke bouwconstructies). Wij toetsen de berekeningen en dwingen maatregelen af indien noodzakelijk.
250
Kwaliteit betonconstructies galerijen diverse appartementencomplexen
Op verzoek van het ministerie van BZK moeten alle uitkragende galerijen door de gebouweigenaren onderzocht worden. Deze onderzoeken worden door ons getoetst en we treden handhavend op daar waar het noodzakelijk is.
50
Constructieve veiligheid van zonnepanelen op daken
Het plaatsen van zonnepanelen is grotendeels vergunningsvrij. Vaak voldoen de constructie echter niet en moeten wij handhavend optreden.
50
Digitalisering constructiearchief
Het constructiearchief wordt gedigitaliseerd. Hierbij wordt eveneens de hulp ingeschakeld van onze twee constructeurs. Voor het feitelijk digitaliseren is een aantal personen ingehuurd om ons te helpen vanuit de organisatie.
300
Breedplaatvloeren
N.a.v. het instorten van de parkeergarage in Eindhoven moeten alle gebouwen met breedplaatvloeren onderzocht worden. Wij zijn nu druk bezig met de vloer in de Meent waarvan al aangetoond is dat deze versterkt moet worden.
200
Balkons Huiswaard
Naar aanleiding van een ingestort balkon in Huiswaard eind april 2018 is direct een handhavingsproject opgestart naar illegale balkons in Huiswaard. Het betreffen ongeveer 45 panden die aangeschreven zijn.
400
5.3.2 Hoe pakken we een handhavingsproject aan?
Bij de start van een project wordt vooraf het probleem ingekaderd, waarna een projectgroep wordt ingesteld bestaande uit handhavers, juridisch medewerker(s), plantoetser(s) en eventueel medewerkers van andere units, bijv. Burgerzaken, team Openbare Orde en Veiligheid (OOV), Halte werk, Wmo, etc. en eventueel Politie en Belastingdienst.
Afhankelijk van de grootte van het project, wordt een overlegstructuur met elkaar afgesproken. Alle benodigde gegevens worden verzameld en deze worden met elkaar besproken. Vervolgens wordt een actiedag(en) afgesproken en/of het aantal controles die benodigd zijn. Dit is wederom afhankelijk van de grootte en onderwerp van de handhavingsactie.
Nadat alle controles zijn uitgevoerd worden de resultaten met elkaar besproken. Daarna worden de eigenaren van de betreffende panden aangeschreven. De uitkomsten van het handhavingstraject worden gedeeld met de partners die hebben deelgenomen aan de actie.
Voor het coördineren van een dergelijke handhavingsactie op de dag zelf, maken wij gebruik van een draaiboek. Hierin staat aangegeven welke stappen op de dag zelf doorlopen moeten/kunnen worden.
5.4 Bezwaar- en beroepschriften VTH
Geraamde aantal bezwaarschriften die betrekking hebben op vergunningen (bouwen + handelen in strijd met ruimtelijke regels)
Product
Aantallen
Besluit omgevingsvergunning bouwen en handelen in strijd met ruimtelijke regels
90
Besluit handhaving wet dwangsom
30
Besluit handhaving bestuursdwang
5
Overige zaken
-
Geraamde aantal beroepschriften die betrekking hebben op vergunningen (bouwen + handelen in strijd met ruimtelijke regels)
Product
Aantallen
Besluit omgevingsvergunning bouwen en handelen in strijd met ruimtelijke regels
10
Besluit handhaving wet dwangsom
5
Besluit handhaving bestuursdwang
-
Overige zaken
-